मुख्यं गम्यताम्

Try searching

Quick links

Crawlable search page

Śrīmadbhāgavatapurāṇam — Navamaskandhaḥ, adhyāya 17

3
Navamaskandhaḥ · 17

kṣatravṛddharajirambhānenāṃ vaṃśavarṇanam

śrīśuka uvāca

yaḥ purūravasaḥ putra āyuḥ tasyābhavan sutāḥ .

nahuṣaḥ kṣatravṛddhaśca rajī raṃbhaśca vīryavān

||1||

यः पुरूरवसः पुत्र आयुः तस्याभवन् सुताः ।

नहुषः क्षत्रवृद्धश्च रजी रंभश्च वीर्यवान्

anenā iti rājendra śṛṇu kṣatravṛdho'nvayam .

kṣatravṛddhasutasyāsan suhotrasyātmajāstrayaḥ

||2||

अनेना इति राजेन्द्र शृणु क्षत्रवृधोऽन्वयम् ।

क्षत्रवृद्धसुतस्यासन् सुहोत्रस्यात्मजास्त्रयः

kāśyaḥ kuśo gṛtsamada iti gṛtsamadādabhūt .

śunakaḥ śaunako yasya bahvṛcapravaro muniḥ

||3||

काश्यः कुशो गृत्समद इति गृत्समदादभूत् ।

शुनकः शौनको यस्य बह्वृचप्रवरो मुनिः

kāśyasya kāśiḥ tatputro rāṣṭro dīrghatamaḥpitā .

dhanvantarirdairghatama āyurvedapravartakaḥ

||4||

काश्यस्य काशिः तत्पुत्रो राष्ट्रो दीर्घतमःपिता ।

धन्वन्तरिर्दैर्घतम आयुर्वेदप्रवर्तकः

yajñabhug vāsudevāṃśaḥ smṛtamātrārtināśanaḥ .

tatputraḥ ketumānasya jajñe bhīmarathastataḥ

||5||

यज्ञभुग् वासुदेवांशः स्मृतमात्रार्तिनाशनः ।

तत्पुत्रः केतुमानस्य जज्ञे भीमरथस्ततः

divodāso dyumāṃstasmāt pratardana iti smṛtaḥ .

sa eva śatrujid vatsa ṛtadhvaja itīritaḥ .

tathā kuvalayāśveti prokto'larkādayastataḥ

||6||

दिवोदासो द्युमांस्तस्मात् प्रतर्दन इति स्मृतः ।

स एव शत्रुजिद् वत्स ऋतध्वज इतीरितः ।

तथा कुवलयाश्वेति प्रोक्तोऽलर्कादयस्ततः

ṣaṣṭi varṣasahasrāṇi ṣaṣṭi varṣaśatāni ca .

nālarkād aparo rājan medinīṃ bubhuje yuvā

||7||

षष्टि वर्षसहस्राणि षष्टि वर्षशतानि च ।

नालर्काद् अपरो राजन् मेदिनीं बुभुजे युवा

alarkāt santatistasmāt sunītho'tha niketanaḥ .

dharmaketuḥ sutastasmāt satyaketurajāyata

||8||

अलर्कात् सन्ततिस्तस्मात् सुनीथोऽथ निकेतनः ।

धर्मकेतुः सुतस्तस्मात् सत्यकेतुरजायत

dhṛṣṭaketuḥ sutastasmāt sukumāraḥ kṣitīśvaraḥ .

vītihotro'sya bhargo'to bhārgabhūmirabhūnnṛpa

||9||

धृष्टकेतुः सुतस्तस्मात् सुकुमारः क्षितीश्वरः ।

वीतिहोत्रोऽस्य भर्गोऽतो भार्गभूमिरभून्नृप

itīme kāśayo bhūpāḥ kṣatravṛddhānvayāyinaḥ .

rambhasya rabhasaḥ putro gambhīraścākriyastataḥ

||10||

इतीमे काशयो भूपाः क्षत्रवृद्धान्वयायिनः ।

रम्भस्य रभसः पुत्रो गम्भीरश्चाक्रियस्ततः

tasya kṣetre brahma jajñe śrṛṇu vaṃśamanenasaḥ .

śuddhastataḥ śucistasmāt trikakud dharmasārathiḥ

||11||

तस्य क्षेत्रे ब्रह्म जज्ञे श्रृणु वंशमनेनसः ।

शुद्धस्ततः शुचिस्तस्मात् त्रिककुद् धर्मसारथिः

tataḥ śāntarajo jajñe kṛtakṛtyaḥ sa ātmavān .

rajeḥ pañcaśatānyāsan putrāṇāṃ amitaujasām

||12||

ततः शान्तरजो जज्ञे कृतकृत्यः स आत्मवान् ।

रजेः पञ्चशतान्यासन् पुत्राणां अमितौजसाम्

devairabhyarthito daityān hatvendrāyādadād divam .

indrastasmai punardattvā gṛhītvā caraṇau rajeḥ

||13||

देवैरभ्यर्थितो दैत्यान् हत्वेन्द्रायाददाद् दिवम् ।

इन्द्रस्तस्मै पुनर्दत्त्वा गृहीत्वा चरणौ रजेः

ātmānamarpayāmāsa prahrādādyariśaṃkitaḥ .

pitari uparate putrā yācamānāya no daduḥ

||14||

आत्मानमर्पयामास प्रह्रादाद्यरिशंकितः ।

पितरि उपरते पुत्रा याचमानाय नो ददुः

triviṣṭapaṃ mahendrāya yajñabhāgān samādaduḥ .

guruṇā hūyamāne'gnau balabhit tanayān rajeḥ

||15||

त्रिविष्टपं महेन्द्राय यज्ञभागान् समाददुः ।

गुरुणा हूयमानेऽग्नौ बलभित् तनयान् रजेः

avadhīd bhraṃśitān mārgān na kaścit avaśeṣitaḥ .

kuśāt pratiḥ kṣātravṛddhāt saṃjayastatsuto jayaḥ

||16||

अवधीद् भ्रंशितान् मार्गान् न कश्चित् अवशेषितः ।

कुशात् प्रतिः क्षात्रवृद्धात् संजयस्तत्सुतो जयः

tataḥ kṛtaḥ kṛtasyāpi jajñe haryavano nṛpaḥ .

sahadevastato hīno jayasenastu tatsutaḥ

||17||

ततः कृतः कृतस्यापि जज्ञे हर्यवनो नृपः ।

सहदेवस्ततो हीनो जयसेनस्तु तत्सुतः

saṅkṛtistasya ca jayaḥ kṣatradharmā mahārathaḥ .

kṣatravṛddhānvayā bhūpā ime śrṛṇu vaṃśaṃ ca nāhuṣāt

||18||

सङ्कृतिस्तस्य च जयः क्षत्रधर्मा महारथः ।

क्षत्रवृद्धान्वया भूपा इमे श्रृणु वंशं च नाहुषात्

iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe pāramahaṃsyāṃ saṃhitāyāṃ navamaskandhe saptadaśo'dhyāyaḥ .. 17 ..

hariḥ oṃ tatsat śrīkṛṣṇārpaṇamastu