atha ataścāturmāsyānām ।
5,1.1cāturmāsyāni prayuñjānaḥ phālgunyāmpaurṇamāsyāmprayuṅkte ।
5,1.2mukhamvā etatsaṃvatsarasya yatphālgunī paurṇamāsī ।
5,1.3mukhamuttare phalgū ।
5,1.4pucchampūrve ।
5,1.5tadyathā pravṛttasya antau sametau syātām ।
5,1.6evameva etau saṃvatsarasya antau sametau ।
5,1.7tadyatphālgunyāmpaurṇamāsyāmvaiśvadevena yajeta ।
5,1.8mukhata eva tassaṃvatsaramprīṇāti ।
5,1.9atho bhaiṣajya yajñā vā ete yaccāturmāsyāni ।
5,1.10tasmādṛtu saṃdhiṣu prayujyante ।
5,1.11ṛtu saṃdhiṣu hi vyādhirjāyate ।
5,1.12tāni vā aṣṭau havīṃṣi bhavanti ।
5,1.13aṣṭau vai catasṛṇāmpaurṇamāsīnāmhavīṃṣi bhavanti ।
5,1.14catasṛṇāmvai paurṇamāsīnāmvaiśvadevamsamāsaḥ ।
5,1.15atha yadagnirmathyate ।
5,1.16prajāpatirvai vaiśvadevam ।
5,1.17tasmādetamdaivamgarbhamprajanayanti ।
5,1.18atha yatsaptadaśa sāmidhenyaḥ sadvantāvājya bhāgau virājau samyājye tasya uktambrāhmaṇam ।
5,1.19atha yannava prayājā nava anuyājā aṣṭau havīṃṣi vājinamnavamam ।
5,1.20tannakṣatriyāmvirājamāpnoti ।
5,1.21atha yadagnīṣomau prathamau devatānāmyajati ।
5,2.1dārśapaurṇamāsike vā ete devate ।
5,2.2tasmādenau prathamau yajati ।
5,2.3atha yatsavitāramyajati ।
5,2.4savitā vai prasavānāmīśe ।
5,2.5savitṛ prasūtatāyai ।
5,2.6atha yatsarasvatīmyajati ।
5,2.7vāgvai sarasvatī ।
5,2.8vācameva tatprīṇāti ।
5,2.9atha yatpūṣaṇamyajati ।
5,2.10asau vai pūṣā yo asau tapati ।
5,2.11etameva ta prīṇāti ।
5,2.12atha yanmarutaḥ sva tavaso yajati ।
5,2.13ghorā vai marutaḥ sva tavasaḥ ।
5,2.14bhaiṣajyameva tatkurute ।
5,2.15atha yadvaiśvadevī payasyā ।
5,2.16ete vai sarve devā yadviśve devāḥ ।
5,2.17sarveṣāmeva devānāmprītyai ।
5,2.18atha yaddyāvā pṛthivīya eka kapālaḥ ।
5,2.19pratiṣṭhe vai dyāvā pṛthivī pratiṣṭhityā eva ।
5,2.20atha yatprathamajamgāmdadāti ।
5,2.21prathama karma hyetat ।
5,2.22atha yatpurastādvā upariṣṭādvā śamyorvākasyānāvāhitānvājino yajati ।
5,2.23deva aśvā vai vājinaḥ ।
5,2.24tāneva tatprīṇāti ।
5,2.25atra devāḥ sa aśvāḥ prītā bhavanti ।
5,2.26atho ṛtavo vai vājinaḥ ।
5,2.27ṛtūneva tatprīṇāti ।
5,2.28atha yatparastātpaurṇamāsena yajate ।
5,2.29tathā ha asya pūrva pakṣe vaiśvadevena iṣṭambhavati ।
5,2.30vaiśvadevena vai prajāpatiḥ prajā asṛjata ।
5,3.1tāḥ sṛṣṭā aprasūtā varuṇasya yavānjakṣuḥ ।
5,3.2tā varuṇo varuṇa pāśaiḥ pratyamuñcat ।
5,3.3tāḥ prajāḥ prajāpatimpitarametya upādhāvan ।
5,3.4upa tamyajña kratumjānīhi yena iṣṭvā varuṇa pāśebhyaḥ sarvasmācca pāpmanaḥ sampramucyemahi iti ।
5,3.5tata etamprajāpatiryajña kratumapaśyadvaruṇa praghāsān ।
5,3.6tamāharattena ayajata ।
5,3.7tena iṣṭvā varuṇamaprīṇāt ।
5,3.8sa prīto varuṇo varuṇa pāśebhyaḥ sarvasmācca pāpmanaḥ prajāḥ prāmuñcat ।
5,3.9pra ha vā asya prajā varuṇa pāśebhyaḥ sarvasmācca pāpmanaḥ sampramucyate ya evamveda ।
5,3.10atha yadagnimpraṇayanti ।
5,4.1yameva amumvaiśvadeve manthanti ।
5,4.2tameva tatpraṇayanti ।
5,4.3atha yanmathyate tasya uktambrāhmaṇam ।
5,4.4atha yatsaptadaśa sāmidhenyaḥ sadvantāvājya bhāgau virājau samyājye tasya uktambrāhmaṇam ।
5,4.5atha yannava prayājā nava anuyājā nava etāni havīṃṣi ।
5,4.6tannakṣatriyāmvirājamāpnoti ।
5,4.7samānāni pañca saṃcarāṇi havīṃṣi bhavanti pauṣṇa antāni vaiśvadevikāni ।
5,4.8teṣāmuktambrāhmaṇam ।
5,4.9atha yadaindrāgno dvādaśa kapālaḥ ।
5,4.10pratiṣṭhe vā indrāgnī pratiṣṭhityā eva ।
5,4.11atho madhyastho vā indraḥ ।
5,5.1tasmādenammadhyato yajati ।
5,5.2atha yadvāruṇī payasyā ।
5,5.3indro vai varuṇaḥ ।
5,5.4sa u vai payo bhojanaḥ ।
5,5.5tasmādvāruṇī payasyā ।
5,5.6atha yanmārutī payasyā ।
5,5.7apsu vai marutaḥ śritāḥ ।
5,5.8tasmādenānpayasyā yajati ।
5,5.9āpo hi payaḥ ।
5,5.10atho indrasya vai marutaḥ ।
5,5.11aindrampayaḥ ।
5,5.12tasmānmārutī payasyā ।
5,5.13atha yatkāya eka kapālaḥ ।
5,5.14prajāpatirvai kaḥ ।
5,5.15tameva tatprīṇāti ।
5,5.16atho sukhasya eva etannāmadheyamkamiti ।
5,5.17sukhameva tadātmandhatte ।
5,5.18atha yanmithunau gāvau dadāti ।
5,5.19tatprajātyai rūpam ।
5,5.20atha yadvājino yajati ।
5,5.21teṣāmuktambrāhmaṇam ।
5,5.22atha yadapsu varuṇamyajati ।
5,5.23sva eva enamtadāyatane prīṇāti ।
5,5.24atha yatparastātpaurṇamāsena yajate ।
5,5.25tathā ha asya pūrva pakṣe varuṇa praghāsairiṣṭambhavati ।
5,5.26aindro vā eṣa yajña kraturyatsākamedhāḥ ।
5,6.1tadyathā mahā rājaḥ purastātsenānīkāni pratyūhya abhayampanthānamanviyāt ।
5,6.2evameva etatpurastāddevatā yajati ।
5,6.3tadyathā adaḥ somasya mahā vratam ।
5,6.4evameva etadiṣṭi mahā vratam ।
5,6.5atha yadagnimanīkavantamprathamamdevatānāmyajati ।
5,6.6agnirvai devānāmmukham ।
5,6.7mukhata eva taddevānprīṇāti ।
5,6.8atha yanmadhyaṃdine marutaḥ sāṃtapanātyajati ।
5,6.9madhyaṃdine vai saṃtapati ।
5,6.10tasmānmadhyaṃdine marutaḥ sāṃtapanānyajati ।
5,6.11atho indrasya vai marutaḥ ।
5,6.12aindro madhyaṃdinaḥ ।
5,6.13tasmānmadhyaṃdine marutaḥ sāṃtapanānyajati ।
5,6.14atha yatsāyamgṛha medhīyena caranti ।
5,6.15puṣṭi karma vā etadyadgṛha medhīyaḥ ।
5,6.16sāyampoṣaḥ ।
5,6.17tasmātpoṣavantāvājya bhāgau bhavataḥ ।
5,6.18yajamānameva tatpoṣayati ।
5,6.19atha yatprātaḥ pūrṇa darveṇa caranti ।
5,6.20pūrve dyuḥ karmaṇā eva etatprātaḥ karma upasaṃtanoti ।
5,6.21atha ya marutaḥ krīḍino yajati ।
5,7.1indrasya vai marutaḥ krīḍinaḥ ।
5,7.2tasmādenānindreṇa upasaṃhitānyajati ।
5,7.3atha yanmahā indramantato yajati ।
5,7.4antamvai śreṣṭhī bhajate ।
5,7.5tasmādenamantato yajati ।
5,7.6atha yadagnimpraṇayanti yanmathyate tasya uktambrāhmaṇam ।
5,7.7atha yatsaptadaśa sāmidhenyaḥ sadvantāvājya bhāgau virājau samyājye tasya uktambrāhmaṇam ।
5,7.8atha yannava prayājā nava anuyājā aṣṭau havīṃṣi sviṣṭakṛnnavamaḥ ।
5,7.9tannakṣatriyāmvirājamāpnoti ।
5,7.10samānāni ṣaṭsaṃcarāṇi havīṃṣi bhavantyaindrāgna antāni vāruṇa praghāsikāni ।
5,7.11teṣāmuktambrāhmaṇam ।
5,7.12atha yanmahā indramyajati tasya uktambrāhmaṇam ।
5,7.13atha yadvaiśva karmaṇa eka kapālaḥ ।
5,7.14asau vai viṣva karmā yo asau tapati ।
5,7.15etameva tatprīṇāti ।
5,7.16atha yadṛṣabhamdadāti ।
5,7.17aindro hi yajña kratuḥ ।
5,7.18atha yadapara ahṇe pitṛ yajñena caranti ।
5,8.1apakṣaya bhājau vai pitaraḥ ।
5,8.2tasmādapara ahṇe pitṛ yajñena caranti ।
5,8.3tadāhuryadapara pakṣa bhājaḥ pitaro atha kasmādetānpūrva pakṣe yajanti iti ।
5,8.4daivā vā ete pitaraḥ ।
5,8.5tasmādenānpūrva pakṣe yajanti ।
5,8.6atha yadekāmsāmidhenīmanvāha ।
5,8.7sakṛdiva vai pitaraḥ ।
5,8.8tasmādekāmsāmidhenīmanvāha ।
5,8.9sā vā anuṣṭubbhavati ।
5,8.10vāganuṣṭup ।
5,8.11parāñca u vai pitaraḥ ।
5,8.12tāneva etadvācā anuṣṭubhā āgamayati ।
5,8.13atha yadyajamānasya ārṣeyamna āha ।
5,8.14na idyajamānampravṛṇajāni iti ।
5,8.15atha etamnigadamanvāha tasya uktambrāhmaṇam ।
5,8.16atha yatsomampitṛmantampitṝnvā somavataḥ pitṝnbarhiṣadaḥ pitṝnagniṣvāttānityāvāhayati ।
5,8.17daivā vā ete pitaraḥ ।
5,8.18tasmādenānāvāhayati ।
5,8.19atha yadagnimkavya vāhanamāvāhayati ।
5,8.20etatsviṣṭakṛto vai pitaraḥ ।
5,8.21tasmādenamāvāhayati ।
5,8.22na ha eke svammahimānamāvāhayanti yajamānasya eṣa mahimā iti vadantaḥ ।
5,8.23āvāhayediti tveva sthitam ।
5,8.24agnerhyeva eṣa mahimā ।
5,8.25atha yatprayāja anuyājebhyo barhiṣmantā utsṛjati ।
5,8.26prajā vai barhiḥ ।
5,8.27tena prajāmpravṛṇajāni iti ।
5,8.28te vai ṣaḍbhavanti ।
5,8.29ṣaḍvā ṛtavaḥ ।
5,8.30ṛtavaḥ pitaraḥ ।
5,8.31pitṝneva tatprīṇāti ।
5,8.32atha yajjīvanavantāvājya bhāgau bhavataḥ ।
5,8.33yajamānameva tajjīvayati ।
5,8.34atha yattisrastisra eka ekasya haviṣo bhavanti ।
5,8.35trīṇi vai havīṃṣi bhavanti ।
5,8.36teṣāmsamavadyati ।
5,8.37tasmāttisrastisra eka ekasya haviṣo bhavanti ।
5,8.38atho deva karmaṇā eva etatpitṛ karma vyāvartayati ।
5,8.39atho parāmu vai parāvatampitaro gatāḥ ।
5,8.40āhvayatyeva enānprathamayā ।
5,8.41dvitīyayā āgamayati ।
5,8.42pra eva tṛtīyayā yacchati ।
5,8.43atha yadagnimkavya vāhanamantato yajati ।
5,9.1etatsviṣṭakṛto vai pitaraḥ ।
5,9.2tasmādenamantato yajati ।
5,9.3atha yadapa upaspṛśati tasya uktambrāhmaṇam ।
5,9.4atha yadiḍāmupahūya avaghrāya na prāśnanti ।
5,9.5paśavo vai iḍā ।
5,9.6na idyajamānasya paśunpravṛṇajāni iti ।
5,9.7atha yadadhvaryuḥ pitṛbhyo dadāti ।
5,9.8pitṝneva tatprīṇāti ।
5,9.9atha yatpavitravati mārjayante tasya uktambrāhmaṇam ।
5,9.10atha yadṛcamjapanti svastyayanameva tatkurvate ।
5,9.11atha yadudañcaḥ paretya gārhapatyā āhavanīyā upatiṣṭhante ।
5,9.12prītvā eva taddeveṣvantatato arthamvadante ।
5,9.13atho dakṣiṇā saṃstho vai pitṛ yajñaḥ ।
5,9.14tameva etadudaksaṃsthamkurvanti ।
5,9.15atha yatprāñca upaniṣkramya ādityamupatiṣṭhante ।
5,9.16deva loko vā ādityaḥ ।
5,9.17pitṛ lokaḥ pitaraḥ ।
5,9.18deva lokameva tatpitṛ lokādabhyutkrāmanti ।
5,9.19atha yatsūkta vāke yajamānasya nāma na gṛhṇāti ।
5,9.20na idyajamānampravṛṇajāni iti ।
5,9.21atha yatpatnī samyājairna caranti ।
5,9.22na itpatnyaḥ pravṛṇajāma iti ।
5,9.23atha yadudañcaḥ paretya tryambakaiścaranti ।
5,9.24rudrameva tatsvāyāmdiśi prīṇanti ।
5,9.25atho dakṣiṇā saṃstho vai pitṛ yajñaḥ ।
5,9.26tameva etadudaksaṃsthamkurvanti ।
5,9.27atha yadantata iṣṭvā iṣṭyā yajate ।
5,9.28etatsaṃsthā vai sākamedhāḥ ।
5,9.29tasmādantata iṣṭvā iṣṭyā yajate ।
5,9.30atha yatparastātpaurṇamāsena yajate ।
5,9.31tathā ha asya pūrva pakṣe sākamedhairiṣṭambhavati ।
5,9.32trayodaśamvā etanmāsamāpnoti yatśunāsīryeṇa yajate ।
5,10.1etāvānvai saṃvatsaro yadeṣa trayodaśo māsaḥ ।
5,10.2tadatra eva sarvaḥ saṃvatsara āpto bhavati ।
5,10.3atha yatśunāsīrau yajati ।
5,10.4śāntirvai bheṣajamśunā sīrau ।
5,10.5śāntireva eṣā bheṣajamantato yajñe kriyate ।
5,10.6sa yadyagnirmathyate yadvaiśvadevasya tantramtattantram ।
5,10.7yadyu na mathyate paurṇamāsameva tantrambhavati ।
5,10.8pratiṣṭhā vai paurṇamāsampratiṣṭhityā eva ।
5,10.9atha yatsaptadaśa sāmidhenyaḥ sadvantāvājya bhāgau virājau samyājye tasya uktambrāhmaṇam ।
5,10.10atha yannava prayājā nava anuyājā aṣṭau havīṃṣi sviṣṭakṛnnavamaḥ ।
5,10.11tannakṣatriyāmvirājamāpnoti ।
5,10.12samānāni tveva pañca saṃcarāṇi havīṃṣi bhavanti pauṣṇa antāi vaiśvadekikāni ।
5,10.13teṣāmuktambrāhmaṇam ।
5,10.14atha yatśunā sīrau yajati ।
5,10.15tayoruktambrāhmaṇam ।
5,10.16atha yadvāyumyajati ।
5,10.17prāṇo vai vāyuḥ ।
5,10.18prāṇameva tadātmandhatte ।
5,10.19atha yatsaurya eka kapālaḥ ।
5,10.20asau vai sūryo yo asau tapati ।
5,10.21etameva tatprīṇāti ।
5,10.22atha yatśvetā dakṣiṇā ।
5,10.23etameva tatprīṇāti ।
5,10.24etasya eva tadrūpamkriyate ।
5,10.25atha yatprāyaścitta pratinidhīnkurvanti yadāhutīrjuhvati ।
5,10.26svastyayanameva tatkurvate ।
5,10.27yajñasya eva śāntyai ।
5,10.28yajamānasya ca bhiṣajyāyai ।
5,10.29atha yatsvairagnibhiryajamānamsaṃskurvanti ।
5,10.30deva ratho va agnayaḥ ।
5,10.31deva ratha eva enamtatsamāropayanti ।
5,10.32sa etena deva rathena svargaṃllokameti ।
5,10.33sukṛtāmyatra lokaḥ sukṛtāmyatra lokaḥ ।
5,10.34