skandapurāṇam
ṛṣaya ūcuḥ
sarvaśāstrārthatattvajña sarvalokopakāraka |
vayaṃ cātithayaḥ prāptā ātitheyo'si suvrata ||
||1||jñānadānena saṃsārasāgarāttārayasva naḥ |
kalau kaluṣacittā ye narāḥ pāparatāḥ sadā ||
||2||kena stotreṇa mucyante sarvapātakabandhanaiḥ |
iṣṭasiddhikaraṃ puṇyaṃ duḥkhadāridryanāśanam ||
||3||sarvarogaharaṃ stotraṃ sūta no vaktumarhasi |
||4||śrīsūta uvāca
śṛṇudhvam ṛṣayaḥ sarve naimiṣāraṇyavāsinaḥ ||
||5||tattvajñānataponiṣṭhāḥ sarvaśāstraviśāradāḥ |
svayambhuvā purā proktaṃ nāradāya mahātmane ||
||6||tadahaṃ sampravakṣyāmi śrotuṃ kautūhalaṃ yadi |
||7||ṛṣaya ūcuḥ
kimāha bhagavānbrahmā nāradāya mahātmane ||
||8||sūtaputra mahābhāga vaktumarhasi sāmpratam |
||9||śrīsūta uvāca
divyasiṃhāsanāsīnaṃ sarvadevairabhiṣṭutam ||
||10||sāṣṭāṅgapraṇipatyainaṃ brahmāṇaṃ bhuvaneśvaram |
nāradaḥ paripapraccha kṛtāñjalirupasthitaḥ ||
||11||nārada uvāca
lokanātha suraśreṣṭha sarvajña karuṇākara |
ṣaṇmukhasya paraṃ stotraṃ pāvanaṃ pāpanāśanam ||
||12||dhātastvaṃ putravātsalyāttadvada praṇatāya me |
upadiśya tu māṃ deva rakṣa rakṣa kṛpānidhe ||
||13||brahmovāca
śṛṇu vakṣyāmi devarṣe stavarājamimaṃ param |
mātṛkāmālikāyuktaṃ jñānamokṣasukhapradam ||
||14||sahasrāṇi ca nāmāni ṣaṇmukhasya mahātmanaḥ |
yāni nāmāni divyāni duḥkharogaharāṇi ca ||
||15||tāni nāmāni vakṣyāmi kṛpayā tvayi nārada |
japamātreṇa sidhyanti manasā cintitānyapi ||
||16||ihāmutra paraṃ bhogaṃ labhate nātra saṃśayaḥ |
idaṃ stotraṃ paraṃ puṇyaṃ koṭiyajñaphalapradam |
sandeho nātra kartavyaḥ śṛṇu me niścitaṃ vacaḥ ||
||17||oṃ asya śrīsubrahmaṇyasahasranāmastotramahāmantrasya | brahmā ṛṣiḥ | anuṣṭupchandaḥ | subrahmaṇyo devatā | śarajanmākṣaya iti bījam | śaktidharo'kṣaya iti śaktiḥ | kārtikeya iti kīlakam | kraucambhedītyargalam | śikhivāhana iti kavacam | ṣaṇmukha iti dhyānam | śrīsubrahmaṇyaprasādasiddhyarthe jape viniyogaḥ |
karanyāsaḥ
oṃ śaṃ oṅkārasvarūpāya ojodharāya ojasvine suhṛdyāya hṛṣṭacittātmane bhāsvadrūpāya aṅguṣṭhābhyāṃ namaḥ | oṃ raṃ ṣaṭkoṇamadhyanilayāya ṣaṭkirīṭadharāya śrīmate ṣaḍādhārāya ṣaḍānanāya lalāṭaṣaṇṇetrāya abhayavaradahastāya tarjanībhyāṃ namaḥ | oṃ vaṃ ṣaṇmukhāya śarajanmane śubhalakṣaṇāya śikhivāhanāya ṣaḍakṣarāya svāmināthāya madhyamābhyāṃ namaḥ | oṃ ṇaṃ kṛśānusambhavāya kavacine kukkuṭadhvajāya śūramardanāya kumārāya subrahmaṇyāya anāmikābhyāṃ namaḥ | oṃ bhaṃ kandarpakoṭidivyavigrahāya dviṣaḍbāhave dvādaśākṣarāya nityajñānasvarūpāya dvādaśākṣāya mūlaprakṛtirahitāya kaniṣṭhikābhyāṃ namaḥ | oṃ vaṃ saccidānandasvarūpāya sarvarūpātmane kheṭadharāya khaḍgine śaktihastāya brahmaikarūpiṇe karatalakarapṛṣṭhābhyāṃ namaḥ ||
aṅganyāsaḥ
oṃ śaṃ oṅkārasvarūpāya ojodharāya ojasvine suhṛdyāya hṛṣṭacittātmane bhāsvadrūpāya hṛdayāya namaḥ | oṃ raṃ ṣaṭkoṇamadhyanilayāya ṣaṭkirīṭadharāya śrīmate ṣaḍādhārāya ṣaḍānanāya lalāṭaṣaṇṇetrāya abhayavaradahastāya śirase svāhā | oṃ vaṃ ṣaṇmukhāya śarajanmane śubhalakṣaṇāya śikhivāhanāya ṣaḍakṣarāya svāmināthāya śikhāyai vaṣaṭ | oṃ ṇaṃ kṛśānusambhavāya kavacine kukkuṭadhvajāya śūramardanāya kumārāya subrahmaṇyāya kavacāya hum | oṃ bhaṃ kandarpakoṭidivyavigrahāya dviṣaḍbāhave dvādaśākṣarāya nityajñānasvarūpāya dvādaśākṣāya mūlaprakṛtirahitāya netratrayāya vauṣaṭ | oṃ vaṃ saccidānandasvarūpāya sarvarūpātmane kheṭadharāya khaḍgine śaktihastāya brahmaikarūpiṇe astrāya phaṭ ||
oṃ bhūrbhuvassuvaroṃ iti digbandhaḥ ||
dhyānam
dhyāyetṣaṇmukhamindukoṭisadṛśaṃ ratnaprabhāśobhitaṃ
bālārkadyutiṣaṭkirīṭavilasatkeyūrahārānvitam |
karṇālambitakuṇḍalapravilasadgaṇḍasthalāśobhitaṃ
kāñcīkaṅkaṇakiṅkiṇīravayutaṃ śaṛṅgārasārodayam ||
||18||ṣaḍvaktraṃ śikhivāhanaṃ trinayanaṃ citrāmbarālaṅkṛtaṃ
vajraṃ śaktimasiṃ triśūlamabhayaṃ kheṭaṃ dhanuścakrakam |
pāśaṃ kukkuṭamaṅkuśaṃ ca varadaṃ dorbhirdadhānaṃ sadā
dhyāyāmīpsita siddhidaṃ śivasutaṃ śrīdvādaśākṣaṃ guham ||
||19||pañcapūjā
laṃ pṛthivyātmane gandhaṃ kalpayāmi | haṃ ākāśātmane puṣpāṇi kalpayāmi | yaṃ vāyvātmane dhūpaṃ kalpayāmi | raṃ agnyātmane dīpaṃ kalpayāmi | vaṃ amṛtātmane amṛtaṃ mahānaivedyaṃ kalpayāmi | saṃ sarvātmane tāmbūlādi sarvopacārapūjāṃ kalpayāmi |
atha subrahmaṇyasahasranāmastotram
oṃ acintyaśaktiranaghastvakṣobhyastvaparājitaḥ |
anāthavatsalo'moghastvaśoko'pyajaro'bhayaḥ ||
||20||atyudāro hyaghaharastvagragaṇyo'drijāsutaḥ |
anantamahimā'pāro'nantasaukhyaprado'vyayaḥ ||
||21||anantamokṣado'nādiraprameyo'kṣaro'cyutaḥ |
akalmaṣo'bhirāmo'gradhuryaścāmitavikramaḥ ||
||22||anāthanātho hyamalo hyapramatto'maraprabhuḥ |
arindamo'khilādhārastvaṇimādiguṇo'graṇīḥ ||
||23||acañcalo'marastutyo hyakalaṅko'mitāśanaḥ |
agnibhūranavadyāṅgo hyadbhuto'bhīṣṭadāyakaḥ ||
||24||atīndriyo'prameyātmā hyadṛśyo'vyaktalakṣaṇaḥ |
āpadvināśakastvārya āḍhya āgamasaṃstutaḥ ||
||25||ārtasaṃrakṣaṇastvādya ānandastvāryasevitaḥ |
āśriteṣṭārthavarada ānandyārtaphalapradaḥ ||
||26||āścaryarūpa ānanda āpannārtivināśanaḥ |
ibhavaktrānujastviṣṭa ibhāsuraharātmajaḥ ||
||27||itihāsaśrutistutya indrabhogaphalapradaḥ |
iṣṭāpūrtaphalaprāptiriṣṭeṣṭavaradāyakaḥ ||
||28||ihāmutreṣṭaphalada iṣṭadastvindravanditaḥ |
īḍanīyastvīśaputra īpsitārthapradāyakaḥ ||
||29||ītibhītiharaśceḍya īṣaṇātrayavarjitaḥ |
udārakīrtirudyogī cotkṛṣṭoruparākramaḥ ||
||30||utkṛṣṭaśaktirutsāha udāraścotsavapriyaḥ |
ujjṛmbha udbhavaścogra udagraścogralocanaḥ ||
||31||unmatta ugraśamana udvegaghnorageśvaraḥ |
uruprabhāvaścodīrṇa umāputra udāradhīḥ ||
||32||ūrdhvaretaḥsutastūrdhvagatidastūrjapālakaḥ |
ūrjitastūrdhvagastūrdhva ūrdhvalokaikanāyakaḥ ||
||33||ūrjivānūrjitodāra ūrjitorjitaśāsanaḥ |
ṛṣidevagaṇastutya ṛṇatrayavimocanaḥ ||
||34||ṛjurūpo hyṛjukara ṛjumārgapradarśanaḥ |
ṛtambharo hyṛjuprīta ṛṣabhastvṛddhidastvṛtaḥ ||
||35||lulitoddhārako lūtabhavapāśaprabhañjanaḥ |
eṇāṅkadharasatputra eka enovināśanaḥ ||
||36||aiśvaryadaścaindrabhogī caitihyaścaindravanditaḥ |
ojasvī cauṣadhisthānamojodaścaudanapradaḥ ||
||37||audāryaśīla aumeya augra aunnatyadāyakaḥ |
audārya auṣadhakara auṣadhaṃ cauṣadhākaraḥ ||
||38||aṃśumālyaṃśumālīḍya ambikātanayo'nnadaḥ |
andhakārisuto'ndhatvahārī cāmbujalocanaḥ ||
||39||astamāyo'marādhīśo hyaspaṣṭo'stokapuṇyadaḥ |
astāmitro'starūpaścāskhalatsugatidāyakaḥ ||
||40||kārtikeyaḥ kāmarūpaḥ kumāraḥ krauñcadāraṇaḥ |
kāmadaḥ kāraṇaṃ kāmyaḥ kamanīyaḥ kṛpākaraḥ ||
||41||kāñcanābhaḥ kāntiyuktaḥ kāmī kāmapradaḥ kaviḥ |
kīrtikṛtkukkuṭadharaḥ kūṭasthaḥ kuvalekṣaṇaḥ ||
||42||kuṅkumāṅgaḥ klamaharaḥ kuśalaḥ kukkuṭadhvajaḥ |
kuśānusambhavaḥ krūraḥ krūraghnaḥ kalitāpahṛt ||
||43||kāmarūpaḥ kalpataruḥ kāntaḥ kāmitadāyakaḥ |
kalyāṇakṛtkleśanāśaḥ kṛpāluḥ karuṇākaraḥ ||
||44||kaluṣaghnaḥ kriyāśaktiḥ kaṭhoraḥ kavacī kṛtī |
komalāṅgaḥ kuśaprītaḥ kutsitaghnaḥ kalādharaḥ ||
||45||khyātaḥ kheṭadharaḥ khaḍgī khaṭvāṅgī khalanigrahaḥ |
khyātipradaḥ khecareśaḥ khyātehaḥ khecarastutaḥ ||
||46||kharatāpaharaḥ svasthaḥ khecaraḥ khecarāśrayaḥ |
khaṇḍendumaulitanayaḥ khelaḥ khecarapālakaḥ ||
||47||khasthalaḥ khaṇḍitārkaśca khecarījanapūjitaḥ |
gāṅgeyo girijāputro gaṇanāthānujo guhaḥ ||
||48||goptā gīrvāṇasaṃsevyo guṇātīto guhāśrayaḥ |
gatiprado guṇanidhiḥ gambhīro girijātmajaḥ ||
||49||gūḍharūpo gadaharo guṇādhīśo guṇāgraṇīḥ |
godharo gahano gupto garvaghno guṇavardhanaḥ ||
||50||guhyo guṇajño gītijño gatātaṅko guṇāśrayaḥ |
gadyapadyapriyo guṇyo gostuto gaganecaraḥ ||
||51||gaṇanīyacaritraśca gatakleśo guṇārṇavaḥ |
ghūrṇitākṣo ghṛṇinidhiḥ ghanagambhīraghoṣaṇaḥ ||
||52||ghaṇṭānādapriyo ghoṣo ghorāghaughavināśanaḥ |
ghanānando gharmahantā ghṛṇāvān ghṛṣṭipātakaḥ ||
||53||ghṛṇī ghṛṇākaro ghoro ghoradaityaprahārakaḥ |
ghaṭitaiśvaryasandoho ghanārtho ghanasaṅkramaḥ ||
||54||citrakṛccitravarṇaśca cañcalaścapaladyutiḥ |
cinmayaścitsvarūpaśca cirānandaścirantanaḥ ||
||55||citrakeliścitrataraścintanīyaścamatkṛtiḥ |
coraghnaścaturaścāruścāmīkaravibhūṣaṇaḥ ||
||56||candrārkakoṭisadṛśaścandramaulitanūbhavaḥ |
chāditāṅgaśchadmahantā cheditākhilapātakaḥ ||
||57||chedīkṛtatamaḥkleśaśchatrīkṛtamahāyaśāḥ |
chāditāśeṣasantāpaścharitāmṛtasāgaraḥ ||
||58||channatraiguṇyarūpaśca chātehaśchinnasaṃśayaḥ |
chandomayaśchandagāmī chinnapāśaśchaviśchadaḥ ||
||59||jagaddhito jagatpūjyo jagajjyeṣṭho jaganmayaḥ |
janako jāhnavīsūnurjitāmitro jagadguruḥ ||
||60||jayī jitendriyo jaitro jarāmaraṇavarjitaḥ |
jyotirmayo jagannātho jagajjīvo janāśrayaḥ ||
||61||jagatsevyo jagatkartā jagatsākṣī jagatpriyaḥ |
jambhārivandyo jayado jagañjanamanoharaḥ ||
||62||jagadānandajanako janajāḍyāpahārakaḥ |
japākusumasaṅkāśo janalocanaśobhanaḥ ||
||63||janeśvaro jitakrodho janajanmanibarhaṇaḥ |
jayado jantutāpaghno jitadaityamahāvrajaḥ ||
||64||jitamāyo jitakrodho jitasaṅgo janapriyaḥ |
jhañjhānilamahāvego jharitāśeṣapātakaḥ ||
||65||jharjharīkṛtadaityaugho jhallarīvādyasampriyaḥ |
jñānamūrtirjñānagamyo jñānī jñānamahānidhiḥ ||
||66||ṭaṅkāranṛttavibhavaḥ ṭaṅkavajradhvajāṅkitaḥ |
ṭaṅkitākhilalokaśca ṭaṅkitainastamoraviḥ ||
||67||ḍambaraprabhavo ḍambho ḍambo ḍamarukapriyaḥ |
ḍamarotkaṭasannādo ḍimbharūpasvarūpakaḥ ||
||68||ḍhakkānādaprītikaro ḍhālitāsurasaṅkulaḥ |
ḍhaukitāmarasandoho ḍhuṇḍhivighneśvarānujaḥ ||
||69||tattvajñastatvagastīvrastaporūpastapomayaḥ |
trayīmayastrikālajñastrimūrtistriguṇātmakaḥ ||
||70||tridaśeśastārakāristāpaghnastāpasapriyaḥ |
tuṣṭidastuṣṭikṛttīkṣṇastaporūpastrikālavit ||
||71||stotā stavyaḥ stavaprītaḥ stutiḥ stotraṃ stutipriyaḥ |
sthitaḥ sthāyī sthāpakaśca sthūlasūkṣmapradarśakaḥ ||
||72||sthaviṣṭhaḥ sthaviraḥ sthūlaḥ sthānadaḥ sthairyadaḥ sthiraḥ |
dānto dayāparo dātā duritaghno durāsadaḥ ||
||73||darśanīyo dayāsāro devadevo dayānidhiḥ |
durādharṣo durvigāhyo dakṣo darpaṇaśobhitaḥ ||
||74||durdharo dānaśīlaśca dvādaśākṣo dviṣaḍbhujaḥ |
dviṣaṭkarṇo dviṣaḍbāhurdīnasantāpanāśanaḥ ||
||75||dandaśūkeśvaro devo divyo divyākṛtirdamaḥ |
dīrghavṛtto dīrghabāhurdīrghadṛṣṭirdivaspatiḥ ||
||76||daṇḍo damayitā darpo devasiṃho dṛḍhavrataḥ |
durlabho durgamo dīpto duṣprekṣyo divyamaṇḍanaḥ ||
||77||durodaraghno duḥkhaghno durārighno diśāmpatiḥ |
durjayo devaseneśo durjñeyo duratikramaḥ ||
||78||dambho dṛptaśca devarṣirdaivajño daivacintakaḥ |
dhurandharo dharmaparo dhanado dhṛtivardhanaḥ ||
||79||dharmeśo dharmaśāstrajño dhanvī dharmaparāyaṇaḥ |
dhanādhyakṣo dhanapatirdhṛtimāndhūtakilbiṣaḥ ||
||80||dharmaheturdharmaśūro dharmakṛddharmavid dhruvaḥ |
dhātā dhīmāndharmacārī dhanyo dhuryo dhṛtavrataḥ ||
||81||nityotsavo nityatṛpto nirlepo niścalātmakaḥ |
niravadyo nirādhāro niṣkalaṅko nirañjanaḥ ||
||82||nirmamo nirahaṅkāro nirmoho nirupadravaḥ |
nityānando nirātaṅko niṣprapañco nirāmayaḥ ||
||83||niravadyo nirīhaśca nirdarśo nirmalātmakaḥ |
nityānando nirjareśo niḥsaṅgo nigamastutaḥ ||
||84||niṣkaṇṭako nirālambo niṣpratyūho nirudbhavaḥ |
nityo niyatakalyāṇo nirvikalpo nirāśrayaḥ ||
||85||netā nidhirnaikarūpo nirākāro nadīsutaḥ |
pulindakanyāramaṇaḥ purujitparamapriyaḥ ||
||86||pratyakṣamūrtiḥ pratyakṣaḥ pareśaḥ pūrṇapuṇyadaḥ |
puṇyākaraḥ puṇyarūpaḥ puṇyaḥ puṇyaparāyaṇaḥ ||
||87||puṇyodayaḥ paraṃ jyotiḥ puṇyakṛtpuṇyavardhanaḥ |
parānandaḥ parataraḥ puṇyakīrtiḥ purātanaḥ ||
||88||prasannarūpaḥ prāṇeśaḥ pannagaḥ pāpanāśanaḥ |
praṇatārtiharaḥ pūrṇaḥ pārvatīnandanaḥ prabhuḥ ||
||89||pūtātmā puruṣaḥ prāṇaḥ prabhavaḥ puruṣottamaḥ |
prasannaḥ paramaspaṣṭaḥ paraḥ parivṛḍhaḥ paraḥ ||
||90||paramātmā parabrahma parārthaḥ priyadarśanaḥ |
pavitraḥ puṣṭidaḥ pūrtiḥ piṅgalaḥ puṣṭivardhanaḥ ||
||91||pāpahārī pāśadharaḥ pramattāsuraśikṣakaḥ |
pāvanaḥ pāvakaḥ pūjyaḥ pūrṇānandaḥ parātparaḥ ||
||92||puṣkalaḥ pravaraḥ pūrvaḥ pitṛbhaktaḥ purogamaḥ |
prāṇadaḥ prāṇijanakaḥ pradiṣṭaḥ pāvakodbhavaḥ ||
||93||parabrahmasvarūpaśca paramaiśvaryakāraṇam |
pararddhidaḥ puṣṭikaraḥ prakāśātmā pratāpavān ||
||94||prajñāparaḥ prakṛṣṭārthaḥ pṛthuḥ pṛthuparākramaḥ |
phaṇīśvaraḥ phaṇivaraḥ phaṇāmaṇivibhūṣaṇaḥ ||
||95||phaladaḥ phalahastaśca phullāmbujavilocanaḥ |
phaḍuccāṭitapāpaughaḥ phaṇilokavibhūṣaṇaḥ ||
||96||bāhuleyo bṛhadrūpo baliṣṭho balavān balī |
brahmeśaviṣṇurūpaśca buddho buddhimatāṃ varaḥ ||
||97||bālarūpo brahmagarbho brahmacārī budhapriyaḥ |
bahuśruto bahumato brahmaṇyo brāhmaṇapriyaḥ ||
||98||balapramathano brahmā bahurūpo bahupradaḥ |
bṛhadbhānutanūdbhūto bṛhatseno bileśayaḥ ||
||99||bahubāhurbalaśrīmān bahudaityavināśakaḥ |
biladvārāntarālastho bṛhacchaktidhanurdharaḥ ||
||100||bālārkadyutimān bālo bṛhadvakṣā bṛhaddhanuḥ |
bhavyo bhogīśvaro bhāvyo bhavanāśo bhavapriyaḥ ||
||101||bhaktigamyo bhayaharo bhāvajño bhaktasupriyaḥ |
bhuktimuktiprado bhogī bhagavān bhāgyavardhanaḥ ||
||102||bhrājiṣṇurbhāvano bhartā bhīmo bhīmaparākramaḥ |
bhūtido bhūtikṛdbhoktā bhūtātmā bhuvaneśvaraḥ ||
||103||bhāvako bhīkaro bhīṣmo bhāvakeṣṭo bhavodbhavaḥ |
bhavatāpapraśamano bhogavān bhūtabhāvanaḥ ||
||104||bhojyaprado bhrāntināśo bhānumān bhuvanāśrayaḥ |
bhūribhogaprado bhadro bhajanīyo bhiṣagvaraḥ ||
||105||mahāseno mahodāro mahāśaktirmahādyutiḥ |
mahābuddhirmahāvīryo mahotsāho mahābalaḥ ||
||106||mahābhogī mahāmāyī medhāvī mekhalī mahān |
munistuto mahāmānyo mahānando mahāyaśāḥ ||
||107||mahorjito mānanidhirmanorathaphalapradaḥ |
mahodayo mahāpuṇyo mahābalaparākramaḥ ||
||108||mānado matido mālī muktāmālāvibhūṣaṇaḥ |
manoharo mahāmukhyo maharddhirmūrtimānmuniḥ ||
||109||mahottamo mahopāyo mokṣado maṅgalapradaḥ |
mudākaro muktidātā mahābhogo mahoragaḥ ||
||110||yaśaskaro yogayoniryogiṣṭho yamināṃ varaḥ |
yaśasvī yogapuruṣo yogyo yoganidhiryamī ||
||111||yatisevyo yogayukto yogavidyogasiddhidaḥ |
yantro yantrī ca yantrajño yantravānyantravāhakaḥ ||
||112||yātanārahito yogī yogīśo yogināṃ varaḥ |
ramaṇīyo ramyarūpo rasajño rasabhāvanaḥ ||
||113||rañjano rañjito rāgī ruciro rudrasambhavaḥ |
raṇapriyo raṇodāro rāgadveṣavināśanaḥ ||
||114||ratnārcī ruciro ramyo rūpalāvaṇyavigrahaḥ |
ratnāṅgadadharo ratnabhūṣaṇo ramaṇīyakaḥ ||
||115||rucikṛdrocamānaśca rañjito roganāśanaḥ |
rājīvākṣo rājarājo raktamālyānulepanaḥ ||
||116||rājadvedāgamastutyo rajaḥsattvaguṇānvitaḥ |
rajanīśakalāramyo ratnakuṇḍalamaṇḍitaḥ ||
||117||ratnasanmauliśobhāḍhyo raṇanmañjīrabhūṣaṇaḥ |
lokaikanātho lokeśo lalito lokanāyakaḥ ||
||118||lokarakṣo lokaśikṣo lokalocanarañjitaḥ |
lokabandhurlokadhātā lokatrayamahāhitaḥ ||
||119||lokacūḍāmaṇirlokavandyo lāvaṇyavigrahaḥ |
lokādhyakṣastu līlāvānlokottaraguṇānvitaḥ ||
||120||variṣṭho varado vaidyo viśiṣṭo vikramo vibhuḥ |
vibudhāgracaro vaśyo vikalpaparivarjitaḥ ||
||121||vipāśo vigatātaṅko vicitrāṅgo virocanaḥ |
vidyādharo viśuddhātmā vedāṅgo vibudhapriyaḥ ||
||122||vacaskaro vyāpakaśca vijñānī vinayānvitaḥ |
vidvattamo virodhighno vīro vigatarāgavān ||
||123||vītabhāvo vinītātmā vedagarbho vasupradaḥ |
viśvadīptirviśālākṣo vijitātmā vibhāvanaḥ ||
||124||vedavedyo vidheyātmā vītadoṣaśca vedavit |
viśvakarmā vītabhayo vāgīśo vāsavārcitaḥ ||
||125||vīradhvaṃso viśvamūrtirviśvarūpo varāsanaḥ |
viśākho vimalo vāgmī vidvānvedadharo vaṭuḥ ||
||126||vīracūḍāmaṇirvīro vidyeśo vibudhāśrayaḥ |
vijayī vinayī vettā varīyānvirajā vasuḥ ||
||127||vīraghno vijvaro vedyo vegavānvīryavānvaśī |
varaśīlo varaguṇo viśoko vajradhārakaḥ ||
||128||śarajanmā śaktidharaḥ śatrughnaḥ śikhivāhanaḥ |
śrīmānśiṣṭaḥ śuciḥ śuddhaḥ śāśvato śrutisāgaraḥ ||
||129||śaraṇyaḥ śubhadaḥ śarma śiṣṭeṣṭaḥ śubhalakṣaṇaḥ |
śāntaḥ śūladharaḥ śreṣṭhaḥ śuddhātmā śaṅkaraḥ śivaḥ ||
||130||śitikaṇṭhātmajaḥ śūraḥ śāntidaḥ śokanāśanaḥ |
ṣāṇmāturaḥ ṣaṇmukhaśca ṣaḍguṇaiśvaryasaṃyutaḥ ||
||131||ṣaṭcakrasthaḥ ṣaḍūrmighnaḥ ṣaḍaṅgaśrutipāragaḥ |
ṣaḍbhāvarahitaḥ ṣaṭkaḥ ṣaṭśāstrasmṛtipāragaḥ ||
||132||ṣaḍvargadātā ṣaḍgrīvaḥ ṣaḍarighnaḥ ṣaḍāśrayaḥ |
ṣaṭkirīṭadharaḥ śrīmān ṣaḍādhāraśca ṣaṭkramaḥ ||
||133||ṣaṭkoṇamadhyanilayaḥ ṣaṇḍatvaparihārakaḥ |
senānīḥ subhagaḥ skandaḥ surānandaḥ satāṃ gatiḥ ||
||134||subrahmaṇyaḥ surādhyakṣaḥ sarvajñaḥ sarvadaḥ sukhī |
sulabhaḥ siddhidaḥ saumyaḥ siddheśaḥ siddhisādhanaḥ ||
||135||siddhārthaḥ siddhasaṅkalpaḥ siddhasādhuḥ sureśvaraḥ |
subhujaḥ sarvadṛksākṣī suprasādaḥ sanātanaḥ ||
||136||sudhāpatiḥ svayañjyotiḥ svayambhūḥ sarvatomukhaḥ |
samarthaḥ satkṛtiḥ sūkṣmaḥ sughoṣaḥ sukhadaḥ suhṛt ||
||137||suprasannaḥ suraśreṣṭhaḥ suśīlaḥ satyasādhakaḥ |
sambhāvyaḥ sumanāḥ sevyaḥ sakalāgamapāragaḥ ||
||138||suvyaktaḥ saccidānandaḥ suvīraḥ sujanāśrayaḥ |
sarvalakṣaṇasampannaḥ satyadharmaparāyaṇaḥ ||
||139||sarvadevamayaḥ satyaḥ sadā mṛṣṭānnadāyakaḥ |
sudhāpī sumatiḥ satyaḥ sarvavighnavināśanaḥ ||
||140||sarvaduḥkhapraśamanaḥ sukumāraḥ sulocanaḥ |
sugrīvaḥ sudhṛtiḥ sāraḥ surārādhyaḥ suvikramaḥ ||
||141||surārighnaḥ svarṇavarṇaḥ sarparājaḥ sadā śuciḥ |
saptārcirbhūḥ suravaraḥ sarvāyudhaviśāradaḥ ||
||142||hasticarmāmbarasuto hastivāhanasevitaḥ |
hastacitrāyudhadharo hṛtāgho hasitānanaḥ ||
||143||hemabhūṣo haridvarṇo hṛṣṭido hṛṣṭivardhanaḥ |
hemādribhiddhaṃsarūpo huṅkārahatakilbiṣaḥ ||
||144||himādrijātātanujo harikeśo hiraṇmayaḥ |
hṛdyo hṛṣṭo harisakho haṃso haṃsagatirhaviḥ ||
||145||hiraṇyavarṇo hitakṛddharṣado hemabhūṣaṇaḥ |
harapriyo hitakaro hatapāpo harodbhavaḥ ||
||146||kṣemadaḥ kṣemakṛtkṣemyaḥ kṣetrajñaḥ kṣāmavarjitaḥ |
kṣetrapālaḥ kṣamādhāraḥ kṣemakṣetraḥ kṣamākaraḥ ||
||147||kṣudraghnaḥ kṣāntidaḥ kṣemaḥ kṣitibhūṣaḥ kṣamāśrayaḥ |
kṣālitāghaḥ kṣitidharaḥ kṣīṇasaṃrakṣaṇakṣamaḥ ||
||148||kṣaṇabhaṅgurasannaddhaghanaśobhikapardakaḥ |
kṣitibhṛnnāthatanayāmukhapaṅkajabhāskaraḥ ||
||149||kṣatāhitaḥ kṣaraḥ kṣantā kṣatadoṣaḥ kṣamānidhiḥ |
kṣapitākhilasantāpaḥ kṣapānāthasamānanaḥ ||
||150||phalaśrutiḥ
iti nāmnāṃ sahasrāṇi ṣaṇmukhasya ca nārada |
yaḥ paṭhecchṛṇuyādvāpi bhaktiyuktena cetasā ||
||151||sa sadyo mucyate pāpairmanovākkāyasambhavaiḥ |
āyurvṛddhikaraṃ puṃsāṃ sthairyavīryavivardhanam ||
||152||vākyenaikena vakṣyāmi vāñchitārthaṃ prayacchati |
tasmātsarvātmanā brahmanniyamena japetsudhīḥ ||
||153||iti śrīskānde mahāpurāṇe īśvaraprokte brahmanāradasaṃvāde ṣaṇmukhasahasranāmastotraṃ sampūrṇam