Skip to content

Prathama kāṇḍa, prapāṭhaka 8

Prathama kāṇḍa, prapāṭhaka 8

prathamakāṇḍe aṣṭamaḥ praśnaḥ 8

1 anu̍matyai puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati dhe̱nurdakṣi̍ṇā̱ ye

pra̱tyañca̱ḥ śamyā̍yā ava̱śīya̍nte̱ tannair̍ṛ̱tameka̍kapālaṃ kṛ̱ṣṇaṃ

vāsa̍ḥ kṛ̱ṣṇatū̍ṣa̱ṃ dakṣi̍ṇā̱ vīhi̱ svāhā''hu̍tiṃ juṣā̱ṇa e̱ṣa

te̍ nirṛte bhā̱go bhūte̍ ha̱viṣma̍tyasi mu̱ñcemamagͫha̍sa̱ḥ svāhā̱

namo̱ ya i̱daṃ ca̱kārā̍''di̱tyaṃ ca̱ruṃ nirva̍pati̱ varo̱ dakṣi̍ṇā

''gnāvaiṣṇa̱vamekā̍daśakapālaṃ vāma̱no va̱hī dakṣi̍ṇā'gnīṣo̱mīya̱me

2 kā̍daśakapāla̱g̱ͫ hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇai̱ndramekā̍daśakapālamṛṣa̱bho va̱hī

dakṣi̍ṇā''gne̱yama̱ṣṭāka̍pālamai̱ndraṃ dadhyṛ̍ṣa̱bho va̱hī dakṣi̍ṇaindrā̱gnaṃ

dvāda̍śakapālaṃ vaiśvade̱vaṃ ca̱ruṃ pra̍thama̱jo va̱thso dakṣi̍ṇā sau̱myagg

śyā̍mā̱kaṃ ca̱ruṃ vāso̱ dakṣi̍ṇā̱ sara̍svatyai ca̱rugͫ sara̍svate ca̱ruṃ

mi̍thu̱nau gāvau̱ dakṣi̍ṇā || a̱gnī̱ṣo̱mīya̱ṃ catu̍strigͫśacca

||1.8.1||

3 ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati sau̱myaṃ ca̱rugͫ sā̍vi̱traṃ

dvāda̍śakapālagͫ sārasva̱taṃ ca̱ruṃ pau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ mā̍ru̱tagͫ sa̱ptaka̍pālaṃ

vaiśvade̱vīmā̱mikṣā̎ṃ dyāvāpṛthi̱vya̍meka̍kapālam || ā̱gne̱yagͫ sau̱myaṃ

mā̍ru̱tama̱ṣṭāda̍śa

||1.8.2||

4 ai̱ndrā̱gnamekā̍daśakapālaṃ māru̱tīmā̱mikṣā̎ṃ vāru̱ṇīmā̱mikṣā̎ṃ kā̱yameka̍kapālaṃ

praghā̱syān̍ havāmahe ma̱ruto̍ ya̱jñavā̍hasaḥ kara̱mbheṇa̍ sa̱joṣa̍saḥ || mo ṣū ṇa̍

indra pṛ̱thsu de̱vāstu̍ sma te śuṣminnava̱yā | ma̱hī hya̍sya mī̱ḍhuṣo̍ ya̱vyā

| ha̱viṣma̍to ma̱ruto̱ vanda̍te̱ gīḥ || yad grāme̱ yadara̍ṇye̱ yat sa̱bhāyā̱ṃ

yadi̍ndri̱ye | yacchū̱dre yada̱rya̍ ena̍ścakṛ̱mā va̱yam | yadeka̱syādhi̱

dharma̍ṇi̱ tasyā̍va̱yaja̍namasi̱ svāhā̎ || akra̱n karma̍ karma̱kṛta̍ḥ sa̱ha

vā̱cā ma̍yo bhu̱vā | de̱vebhya̱ḥ karma̍ kṛ̱tvā'sta̱ṃ preta̍ sudānavaḥ || va̱yaṃ

yadvigͫ̍śa̱tiśca̍

||1.8.3||

5 a̱gnaye'nī̍kavate puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati sā̱kagͫ sūrye̍ṇodya̱tā

ma̱rudbhya̍ḥ sāntapa̱nebhyo̍ ma̱dhyaṃdi̍ne ca̱ruṃ ma̱rudbhyo̍ gṛhame̱dhibhya̱ḥ

sarvā̍sāṃ du̱gdhe sā̱yaṃ ca̱rum pū̱rṇā da̍rvi̱ parā̍ pata̱ supū̎rṇā̱ puna̱rāpa̍ta |

va̱sneva̱ vi krī̍ṇāvahā̱ iṣa̱mūrjagͫ̍ śatakrato || de̱hi me̱ dadā̍mi te̱ ni me̍

dhehi̱ ni te̍ dadhe | ni̱hāra̱minni me̍ harā ni̱hāra̱ṃ

6 ni ha̍rāmi te || ma̱rudbhya̍ḥ krī̱ḍibhya̍ḥ puro̱ḍāśagͫ̍ sa̱ptaka̍pāla̱ṃ

nirva̍pati sā̱kagͫ sūrye̍ṇodya̱tāgne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati sau̱myaṃ

ca̱rugͫ sā̍vi̱traṃ dvāda̍śakapālagͫ sārasva̱taṃ ca̱ruṃ pau̱ṣṇaṃ

ca̱rumai̎ndrā̱gnamekā̍daśakapālamai̱ndraṃ ca̱ruṃ vai̎śvakarma̱ṇameka̍kapālam ||

ha̱rā̱ ni̱hāra̍ṃ tri̱g̱ͫśacca̍

||1.8.4||

7 somā̍ya pitṛ̱mate̍ puro̱ḍāśa̱g̱ͫ ṣaṭka̍pāla̱ṃ nirva̍pati pi̱tṛbhyo̍

barhi̱ṣadbhyo̍ dhā̱nāḥ pi̱tṛbhyo̎'gniṣvā̱ttebhyo̍'bhivā̱nyā̍yai du̱gdhe ma̱ntha

me̱tat te̍ tata̱ ye ca̱ tvāmanve̱tat te̍ pitāmaha prapitāmaha̱ ye ca̱ tvāmanvatra̍

pitaro yathābhā̱gaṃ ma̍ndadhvagͫ susa̱ṃdṛśa̍ṃ tvā va̱yaṃ magha̍van mandiṣī̱mahi̍

| pra nū̱naṃ pū̱rṇava̍ndhuraḥ stu̱to yā̍si̱ vaśā̱g̱ͫ anu̍ | yojā̱ nvi̍ndra te̱

harī̎ ||

8 akṣa̱nnamī̍madanta̱ hyava̍ pri̱yā a̍dhūṣata | asto̍ṣata̱ svabhā̍navo̱ viprā̱

navi̍ṣṭhayā ma̱tī | yojā̱ nvi̍ndra te̱ harī̎ || akṣa̍n pi̱taro'mī̍madanta

pi̱taro'tī̍tṛpanta pi̱taro'mī̍mṛjanta pi̱tara̍ḥ || pare̍ta pitaraḥ somyā

gambhī̱raiḥ pa̱thibhi̍ḥ pū̱rvyaiḥ | athā̍ pi̱tṝnthsu̍vi̱datrā̱g̱ͫ apī̍ta

ya̱mena̱ ye sa̍dha̱māda̱ṃ mada̍nti || mano̱ nvā hu̍vāmahe nārāśa̱g̱ͫsena̱

stome̍na pitṛ̱ṇāṃ ca̱ manma̍bhiḥ || ā

9 na̍ etu̱ mana̱ḥ puna̱ḥ kratve̱ dakṣā̍ya jī̱vase̎ | jyok ca̱ sūrya̍ṃ dṛ̱śe ||

puna̍rnaḥ pi̱taro̱ mano̱ dadā̍tu̱ daivyo̱ jana̍ḥ | jī̱vaṃ vrātagͫ̍ sacemahi ||

yada̱ntari̍kṣaṃ pṛthi̱vīmu̱ta dyāṃ yanmā̱tara̍ṃ pi̱tara̍ṃ vā jihigͫsi̱ma |

a̱gnirmā̱ tasmā̱dena̍so̱ gārha̍patya̱ḥ pra mu̍ñcatu duri̱tā yāni̍ cakṛ̱ma

ka̱rotu̱ māma̍ne̱nasa̎m || harī̱ manma̍bhi̱rā catu̍ścatvārigͫśacca

||1.8.5||

10 pra̱ti̱pū̱ru̱ṣameka̍kapālā̱nnirva̍pa̱tyeka̱mati̍rikta̱ṃ yāva̍nto gṛ̱hyā̎ḥ

smastebhya̱ḥ kama̍karaṃ paśū̱nāgͫ śarmā̍si̱ śarma̱ yaja̍mānasya̱ śarma̍

me ya̱cchaika̍ e̱va ru̱dro na dvi̱tīyā̍ya tastha ā̱khuste̍ rudra pa̱śustaṃ

ju̍ṣasvai̱ṣa te̍ rudra bhā̱gaḥ sa̱ha svasrā'mbi̍kayā̱ taṃ ju̍ṣasva bheṣa̱jaṃ

gave'śvā̍ya̱ puru̍ṣāya bheṣa̱jamatho̍ a̱smabhya̍ṃ bheṣa̱jagͫ subhe̍ṣaja̱ṃ

11 yathā'sa̍ti | su̱gaṃ me̱ṣāya̍ me̱ṣyā̍ avā̎mba ru̱drama̍dima̱hyava̍ de̱vaṃ

trya̍mbakam | yathā̍ na̱ḥ śreya̍sa̱ḥ kara̱dyathā̍ no̱ vasya̍sa̱ḥ kara̱dyathā̍

naḥ paśu̱mata̱ḥ kara̱dyathā̍ no vyavasā̱yayā̎t || trya̍mbakaṃ yajāmahe suga̱ndhiṃ

pu̍ṣṭi̱vardha̍nam | u̱rvā̱ru̱kami̍va̱ bandha̍nānmṛ̱tyormu̍kṣīya̱

mā'mṛtā̎t || e̱ṣa te̍ rudra bhā̱gastaṃ ju̍ṣasva̱ tenā̍va̱sena̍ pa̱ro

mūja̍va̱to'tī̱hyava̍tatadhanvā̱ pinā̍kahasta̱ḥ kṛtti̍vāsāḥ || subhe̍ṣajamihi̱

trīṇi̍ ca

||1.8.6||

12 ai̱ndrā̱gnaṃ dvāda̍śakapālaṃ vaiśvade̱vaṃ ca̱rumindrā̍ya̱ śunā̱sīrā̍ya

puro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapālaṃ vāya̱vya̍ṃ paya̍ḥ sau̱ryameka̍kapālaṃ dvādaśaga̱vagͫ

sīra̱ṃ dakṣi̍ṇā ''gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati rau̱draṃ gā̍vīdhu̱kaṃ

ca̱rumai̱ndraṃ dadhi̍ vāru̱ṇaṃ ya̍va̱maya̍ṃ ca̱ruṃ va̱hinī̍ dhe̱nurdakṣi̍ṇā̱

ye de̱vāḥ pu̍ra̱ḥsado̱'gnine̎trā dakṣiṇa̱sado̍ ya̱mane̎trāḥ paścā̱thsada̍ḥ

savi̱tṛne̎trā uttara̱sado̱ varu̍ṇanetrā upari̱ṣado̱ bṛha̱spati̍netrā

rakṣo̱haṇa̱ste na̍ḥ pāntu̱ te no̍'vantu̱ tebhyo̱

13 nama̱stebhya̱ḥ svāhā̱ samū̍ḍha̱g̱ͫ rakṣa̱ḥ saṃda̍gdha̱g̱ͫ rakṣa̍

i̱dama̱hagͫ rakṣo̱'bhi saṃ da̍hāmya̱gnaye̍ rakṣo̱ghne svāhā̍ ya̱māya̍

savi̱tre varu̍ṇāya̱ bṛha̱spata̍ye̱ duva̍svate rakṣo̱ghne svāhā̎ praṣṭivā̱hī

ratho̱ dakṣi̍ṇā de̱vasya̍ tvā savi̱tuḥ pra̍sa̱ve̎'śvino̎rbā̱hubhyā̎ṃ pū̱ṣṇo

hastā̎bhyā̱g̱ͫ rakṣa̍so va̱dhaṃ ju̍homi ha̱tagͫ rakṣo'va̍dhiṣma̱ rakṣo̱

yadvaste̱ taddakṣi̍ṇā || tebhya̱ḥ pañca̍catvārigͫśacca

||1.8.7||

14 dhā̱tre pu̍ro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nirva̍pa̱tyanu̍matyai ca̱rugͫ

rā̱kāyai̍ ca̱rugͫ si̍nīvā̱lyai ca̱ruṃ ku̱hvai̍ ca̱ruṃ mi̍thu̱nau gāvau̱

dakṣi̍ṇā''gnāvaiṣṇa̱vamekā̍daśa kapāla̱ṃ nirva̍patyaindrāvaiṣṇa̱vamekā̍daśa kapālaṃ

vaiṣṇa̱vaṃ tri̍kapā̱laṃ vā̍ma̱no va̱hī dakṣi̍ṇā'gnīṣo̱mīya̱mekā̍daśakapāla̱ṃ

nirva̍patīndrāso̱mīya̱mekā̍daśakapālagͫ sau̱myaṃ ca̱ruṃ ba̱bhrurdakṣi̍ṇā

somāpau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ nirva̍patyaindrāpau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ pau̱ṣṇaṃ ca̱rugg śyā̱mo

dakṣi̍ṇā vaiśvāna̱raṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nirva̍pati̱ hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇā vāru̱ṇaṃ

ya̍va̱maya̍ṃ ca̱rumaśvo̱ dakṣi̍ṇā || vai̱śvā̱na̱raṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nira̱ṣṭau

ca̍

||1.8.8||

15 bā̱ṟha̱spa̱tyaṃ ca̱ruṃ nirva̍pati bra̱hmaṇo̍ gṛ̱he śi̍tipṛ̱ṣṭho

dakṣi̍ṇai̱ndramekā̍daśakapālagͫ rāja̱nya̍sya gṛ̱ha ṛ̍ṣa̱bho

dakṣi̍ṇā''di̱tyaṃ ca̱ruṃ mahi̍ṣyai gṛ̱he dhe̱nurdakṣi̍ṇā nairṛ̱taṃ ca̱ruṃ

pa̍rivṛ̱ktyai̍ gṛ̱he kṛ̱ṣṇānā̎ṃ vrīhī̱ṇāṃ na̱khani̍rbhinnaṃ kṛ̱ṣṇā kū̱ṭā

dakṣi̍ṇā''gne̱yama̱ṣṭāka̍pālagͫ senā̱nyo̍ gṛ̱he hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇā

vāru̱ṇaṃ daśa̍kapālagͫ sū̱tasya̍ gṛ̱he ma̱hāni̍raṣṭo̱ dakṣi̍ṇā māru̱tagͫ

sa̱ptaka̍pālaṃ grāma̱ṇyo̍ gṛ̱he pṛśñi̱rdakṣi̍ṇā sāvi̱traṃ dvāda̍śakapālaṃ

16 kṣa̱tturgṛ̱ha u̍padhva̱sto dakṣi̍ṇā''śvi̱naṃ dvi̍kapā̱lagͫ

sa̍ṃgrahī̱turgṛ̱he sa̍vā̱tyau̍ dakṣi̍ṇā pau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ bhā̍gadu̱ghasya̍

gṛ̱he śyā̱mo dakṣi̍ṇā rau̱draṃ gā̍vīdhu̱kaṃ ca̱ruma̍kṣāvā̱pasya̍ gṛ̱he

śa̱bala̱ udvā̍ro̱ dakṣi̱ṇendrā̍ya su̱trāmṇe̍ puro̱ḍāśa̱mekā̍daśakapāla̱ṃ

prati̱ nirva̍pa̱tīndrā̍yāgͫho̱muce̱'yaṃ no̱ rājā̍ vṛtra̱hā rājā̍ bhū̱tvā

vṛ̱traṃ va̍dhyānmaitrābārhaspa̱tyaṃ bha̍vati śve̱tāyai̎ śve̱tava̍thsāyai du̱gdhe

sva̍yaṃmū̱rte sva̍yaṃmathi̱ta ājya̱ āśva̍tthe̱

17 pātre̱ catu̍ḥsraktau svayamavapa̱nnāyai̱ śākhā̍yai ka̱rṇāgścā'ka̍rṇāgśca

taṇḍu̱lān, vi ci̍nuyā̱dye ka̱rṇāḥ sa paya̍si bārhaspa̱tyo ye'ka̍rṇā̱ḥ sa ājye̍

mai̱traḥ sva̍yaṃkṛ̱tā vedi̍rbhavati svayaṃdi̱naṃ ba̱rhiḥ sva̍yaṃkṛ̱ta i̱dhmaḥ

saiva śve̱tā śve̱tava̍thsā̱ dakṣi̍ṇā || sā̱vi̱traṃ dvāda̍śakapāla̱māśva̍tthe̱

traya̍strigͫśacca

||1.8.9||

18 a̱gnaye̍ gṛ̱hapa̍taye puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati

kṛ̱ṣṇānā̎ṃ vrīhī̱ṇāgͫ somā̍ya̱ vana̱spata̍ye śyāmā̱kaṃ ca̱rugͫ

sa̍vi̱tre sa̱tyapra̍savāya puro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapālamāśū̱nāṃ vrī̍hī̱ṇāgͫ

ru̱drāya̍ paśu̱pata̍ye gāvīdhu̱kaṃ ca̱ruṃ bṛha̱spata̍ye vā̱caspata̍ye naivā̱raṃ

ca̱rumindrā̍ya jye̱ṣṭhāya̍ puro̱ḍāśa̱mekā̍daśakapālaṃ ma̱hāvrī̍hīṇāṃ mi̱trāya̍

sa̱tyāyā̱''mbānā̎ṃ ca̱ruṃ varu̍ṇāya̱ dharma̍pataye yava̱maya̍ṃ ca̱rugͫ sa̍vi̱tā

tvā̎ prasa̱vānāgͫ̍ suvatāma̱gnirgṛ̱hapa̍tīnā̱g̱ͫ somo̱ vana̱spatī̍nāgͫ

ru̱draḥ pa̍śū̱nāṃ

19 bṛha̱spati̍rvā̱cāmindro̎ jye̱ṣṭhānā̎ṃ mi̱traḥ sa̱tyānā̱ṃ varu̍ṇo̱

dharma̍patīnā̱ṃ ye de̍vā deva̱suva̱ḥ stha ta i̱mamā̍muṣyāya̱ṇama̍nami̱trāya̍

suvadhvaṃ maha̱te kṣa̱ttrāya̍ maha̱ta ādhi̍patyāya maha̱te jāna̍rājyāyai̱ṣa

vo̍ bharatā̱ rājā̱ somo̱'smāka̍ṃ brāhma̱ṇānā̱g̱ͫ rājā̱ prati̱ tyannāma̍

rā̱jyama̍dhāyi̱ svāṃ ta̱nuva̱ṃ varu̍ṇo aśiśre̱cchuce̎rmi̱trasya̱ vratyā̍

abhū̱māma̍nmahi maha̱ta ṛ̱tasya̱ nāma̱ sarve̱ vrātā̱ varu̍ṇasyābhūva̱nvi mi̱tra

evai̱rarā̍timatārī̱dasū̍ṣudanta ya̱jñiyā̍ ṛ̱tena̱ vyu̍ tri̱to ja̍ri̱māṇa̍ṃ

na āna̱ḍ viṣṇo̱ḥ kramo̍'si̱ viṣṇo̎ḥ krā̱ntama̍si̱ viṣṇo̱rvikrā̎ntamasi ||

pa̱śū̱nāṃ vrātā̱ḥ pañca̍vigͫśatiśca

||1.8.10||

20 a̱rtheta̍ḥ sthā̱'pāṃ pati̍rasi̱ vṛṣā̎syū̱rmirvṛ̍ṣase̱no̍'si

vraja̱kṣita̍ḥ stha ma̱rutā̱moja̍ḥ stha̱ sūrya̍varcasaḥ stha̱ sūrya̍tvacasaḥ

stha̱ māndā̎ḥ stha̱ vāśā̎ḥ stha̱ śakva̍rīḥ stha viśva̱bhṛta̍ḥ

stha jana̱bhṛta̍ḥ sthā̱'gneste̍ja̱syā̎ḥ sthā̱'pāmoṣa̍dhīnā̱g̱ͫ

rasa̍ssthā̱'po de̱vīrmadhu̍matīragṛhṇa̱nnūrja̍svatī rāja̱sūyā̍ya̱ citā̍nāḥ |

yābhi̍rmi̱trāvaru̍ṇāva̱bhyaṣi̍ñca̱ṉ yābhi̱rindra̱mana̍ya̱nnatyarā̍tīḥ ||

rā̱ṣṭra̱dāḥ stha̍ rā̱ṣṭraṃ da̍tta̱ svāhā̍ rāṣṭra̱dāḥ stha̍ rā̱ṣṭrama̱muṣmai̍

datta || atyekā̍daśa ca

||1.8.11||

21 devī̍rāpa̱ḥ saṃ madhu̍matī̱rmadhu̍matībhiḥ sṛjyadhva̱ṃ mahi̱ varca̍ḥ,

kṣa̱triyā̍ya vanvā̱nā anā̍dhṛṣṭāḥ sīda̱torja̍svatī̱rmahi̱ varca̍ḥ, kṣa̱triyā̍ya̱

dadha̍tī̱rani̍bhṛṣṭamasi vā̱co bandhu̍stapo̱jāḥ soma̍sya dā̱trama̍si śu̱krā va̍ḥ

śu̱kreṇotpu̍nāmi ca̱ndrāśca̱ndreṇā̱mṛtā̍ a̱mṛte̍na̱ svāhā̍ rāja̱sūyā̍ya̱

citā̍nāḥ || sa̱dha̱mādo̎ dyu̱mninī̱rūrja̍ e̱tā ani̍bhṛṣṭā apa̱syuvo̱ vasā̍naḥ |

pa̱styā̍su cakre̱ varu̍ṇaḥ sa̱dhastha̍ma̱pāgͫ śiśu̍

22 rmā̱tṛta̍māsva̱ntaḥ || kṣa̱ttrasyolba̍masi kṣa̱trasya̱ yoni̍ra̱syāvi̍nno

a̱gnirgṛ̱hapa̍ti̱rāvi̍nna̱ indro̍ vṛ̱ddhaśra̍vā̱ āvi̍nnaḥ pū̱ṣā vi̱śvave̍dā̱

āvi̍nnau mi̱trāvaru̍ṇāvṛtā̱vṛdhā̱vāvi̍nne̱ dyāvā̍pṛthi̱vī dhṛ̱tavra̍te̱

āvi̍nnā de̱vyadi̍tirviśvarū̱pyā vi̍nno̱'yama̱sāvā̍muṣyāya̱ṇo̎'syāṃ vi̱śya̍smin

rā̱ṣṭre ma̍ha̱te kṣa̱trāya̍ maha̱ta ādhi̍patyāya maha̱te jāna̍rājyāyai̱ṣa vo̍

bharatā̱ rājā̱ somo̱'smāka̍ṃ brāhma̱ṇānā̱g̱ͫ rājendra̍sya̱

23 vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱stvayā̱yaṃ vṛ̱traṃ va̍dhyācchatru̱bādha̍nāḥ

stha pā̱ta mā̎ pra̱tyañca̍ṃ pā̱ta mā̍ ti̱ryañca̍ma̱nvañca̍ṃ mā pāta

di̱gbhyo mā̍ pāta̱ viśvā̎bhyo mā nā̱ṣṭrābhya̍ḥ pāta̱ hira̍ṇyavarṇāvu̱ṣasā̎ṃ

viro̱ke'ya̍ḥ sthūṇā̱vudi̍tau̱ sūrya̱syā''ro̍hataṃ varuṇa mitra̱ garta̱ṃ

tata̍ścakṣāthā̱madi̍ti̱ṃ diti̍ṃ ca || śiśu̱rindra̱syaika̍catvārigͫśacca

||1.8.12||

24 sa̱midha̱mā ti̍ṣṭha gāya̱trī tvā̱ chanda̍sāmavatu tri̱vṛth stomo̍ rathanta̱ragͫ

sāmā̱gnirde̱vatā̱ brahma̱ dravi̍ṇa mu̱grāmā ti̍ṣṭha tri̱ṣṭup tvā̱ chanda̍sāmavatu

pañcada̱śaḥ stomo̍ bṛ̱hathsāmendro̍ de̱vatā̎ kṣa̱ttraṃ dravi̍ṇaṃ vi̱rāja̱mā

ti̍ṣṭha̱ jaga̍tī tvā̱ chanda̍sāmavatu saptada̱śaḥ stomo̍ vairū̱pagͫ sāma̍

ma̱ruto̍ de̱vatā̱ viḍdravi̍ṇa̱mudī̍cī̱mā ti̍ṣṭhānu̱ṣṭup tvā̱

25 chanda̍sāmavatvekavi̱g̱ͫśaḥ stomo̍ vairā̱jagͫ sāma̍ mi̱trāvaru̍ṇau

de̱vatā̱ bala̱ṃ dravi̍ṇamū̱rdhvāmā ti̍ṣṭha pa̱ṅktistvā̱ chanda̍sāmavatu

triṇavatrayastri̱g̱ͫśau stomau̍ śākvararaiva̱te sāma̍nī̱ bṛha̱spati̍rde̱vatā̱

varco̱ dravi̍ṇamī̱dṛṅ cā̎nyā̱dṛṅ cai̍tā̱dṛṅ ca̍ prati̱dṛṅ ca̍

mi̱taśca̱ saṃmi̍taśca̱ sabha̍rāḥ | śu̱krajyo̍tiśca ci̱trajyo̍tiśca

sa̱tyajyo̍tiśca̱ jyoti̍ṣmāgśca sa̱tyaśca̍rta̱pāścā

26 'tyagͫ̍hāḥ | a̱gnaye̱ svāhā̱ somā̍ya̱ svāhā̍ savi̱tre svāhā̱ sara̍svatyai̱

svāhā̍ pū̱ṣṇe svāhā̱ bṛha̱spata̍ye̱ svāhendrā̍ya̱ svāhā̱ ghoṣā̍ya̱

svāhā̱ ślokā̍ya̱ svāhā'gͫśā̍ya̱ svāhā̱ bhagā̍ya̱ svāhā̱ kṣetra̍sya̱

pata̍ye̱ svāhā̍ pṛthi̱vyai svāhā̱'ntari̍kṣāya̱ svāhā̍ di̱ve svāhā̱ sūryā̍ya̱

svāhā̍ ca̱ndrama̍se̱ svāhā̱ nakṣa̍trebhya̱ḥ svāhā̱'dbhyaḥ svāhauṣa̍dhībhya̱ḥ

svāhā̱ vana̱spati̍bhya̱ḥ svāhā̍ carāca̱rebhya̱ḥ svāhā̍ paripla̱vebhya̱ḥ svāhā̍

sarīsṛ̱pebhya̱ḥ svāhā̎ || a̱nu̱ṣṭuptva̍rta̱pāśca̍ sarīsṛ̱pebhya̱ḥ svāhā̎

||1.8.13||

27 soma̍sya̱ tviṣi̍rasi̱ tave̍va me̱ tviṣi̍rbhūyāda̱mṛta̍masi mṛ̱tyormā̍

pāhi di̱dyonmā̍ pā̱hyave̎ṣṭā danda̱śūkā̱ nira̍sta̱ṃ namu̍ce̱ḥ śira̍ḥ || somo̱

rājā̱ varu̍ṇo de̱vā dha̍rma̱suva̍śca̱ ye | te te̱ vācagͫ̍ suvantā̱ṃ te te̎

prā̱ṇagͫ su̍vantā̱ṃ te te̱ cakṣu̍ḥ suvantā̱ṃ te te̱ śrotragͫ̍ suvantā̱g̱ͫ

soma̍sya tvā dyu̱mnenā̱bhiṣi̍ñcāmya̱gne

28 steja̍sā̱ sūrya̍sya̱ varca̱sendra̍syendri̱yeṇa̍ mi̱trāvaru̍ṇayorvī̱rye̍ṇa

ma̱rutā̱moja̍sā kṣa̱ttrāṇā̎ṃ kṣa̱ttrapa̍tira̱syati̍ di̱vaspā̍hi

sa̱māva̍vṛtrannadha̱rāgudī̍cī̱rahi̍ṃ bu̱dhniya̱manu̍ sa̱ṃcara̍ntī̱stāḥ

parva̍tasya vṛṣa̱bhasya̍ pṛ̱ṣṭhe nāva̍ścaranti sva̱sica̍ iyā̱nāḥ || rudra̱

yatte̱ krayī̱ para̱ṃ nāma̱ tasmai̍ hu̱tama̍si ya̱meṣṭa̍masi | prajā̍pate̱ na

tvade̱tānya̱nyo viśvā̍ jā̱tāni̱ pari̱ tā ba̍bhūva | yatkā̍māste juhu̱mastanno̍

astu va̱yagg syā̍ma̱ pata̍yo rayī̱ṇām || a̱gne staikā̍daśa ca

||1.8.14||

29 indra̍sya̱ vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱stvayā̱'yaṃ vṛ̱traṃ

va̍dhyānmi̱trāvaru̍ṇayostvā praśā̱stroḥ pra̱śiṣā̍ yunajmi ya̱jñasya̱ yoge̍na̱

viṣṇo̱ḥ kramo̍'si̱ viṣṇo̎ḥ krā̱ntama̍si̱ viṣṇo̱rvikrā̎ntamasi ma̱rutā̎ṃ prasa̱ve

je̍ṣamā̱ptaṃ mana̱ḥ sama̱hami̍ndri̱yeṇa̍ vī̱rye̍ṇa paśū̱nāṃ ma̱nyura̍si̱ tave̍va

me ma̱nyurbhū̍yā̱nnamo̍ mā̱tre pṛ̍thi̱vyai mā'haṃ mā̱tara̍ṃ pṛthi̱vīgͫ

higͫ̍siṣa̱ṃ mā

30 māṃ mā̱tā pṛ̍thi̱vī higͫ̍sī̱diya̍da̱syāyu̍ra̱syāyu̍rme dhe̱hyūrga̱syūrja̍ṃ

me dhehi̱ yuṅṅa̍si̱ varco̍'si̱ varco̱ mayi̍ dhehya̱gnaye̍ gṛ̱hapa̍taye̱ svāhā̱

somā̍ya̱ vana̱spata̍ye̱ svāhendra̍sya̱ balā̍ya̱ svāhā̍ ma̱rutā̱moja̍se̱ svāhā̍

ha̱g̱ͫsaḥ śu̍ci̱ṣadvasu̍rantarikṣa̱saddhotā̍ vedi̱ṣadati̍thirduroṇa̱sat |

nṛ̱ṣadva̍ra̱sadṛ̍ta̱sadvyo̍ma̱sada̱bjā go̱jā ṛ̍ta̱jā a̍dri̱jā ṛ̱taṃ

bṛ̱hat || hi̱g̱ͫsi̱ṣa̱ṃ marta̱jāstrīṇi̍ ca

||1.8.15||

31 mi̱tro̍'si̱ varu̍ṇo'si̱ sama̱haṃ viśvai̎rde̱vaiḥ, kṣa̱ttrasya̱ nābhi̍rasi

kṣa̱ttrasya̱ yoni̍rasi syo̱nāmā sī̍da su̱ṣadā̱mā sī̍da̱ mā tvā̍ higͫsī̱nmā mā̍

higͫsī̱nniṣa̍sāda dhṛ̱tavra̍to̱ varu̍ṇaḥ pa̱styā̎svā sāmrā̎jyāya su̱kratu̱rbrahmā

3 n tvagͫ rā̍jan bra̱hmā'si̍ savi̱tā'si̍ sa̱tyasa̍vo̱ brahmā 3 n tvagͫ rā̍jan

bra̱hmā'sīndro̍'si sa̱tyaujā̱

32 brahmā 3 n tvagͫ rā̍jan bra̱hmā'si̍ mi̱tro̍'si su̱śevo̱ brahmā 3 n tvagͫ

rā̍jan bra̱hmā'si̱ varu̍ṇo'si sa̱tyadha̱rmendra̍sya̱ vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱stena̍

me radhya̱ diśo̱'bhya̍yagͫ rājā̍'bhū̱t suślo̱kā 4 ṃ suma̍ṅga̱lā 4 ṃ satya̍rā̱jā

3 n | a̱pāṃ naptre̱ svāho̱rjo naptre̱ svāhā̱'gnaye̍ gṛ̱hapa̍taye̱ svāhā̎ ||

sa̱tyaujā̎ścatvāri̱g̱ͫśacca̍

||1.8.16||

33 ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati̱ hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇā sārasva̱taṃ

ca̱ruṃ va̍thsata̱rī dakṣi̍ṇā sāvi̱traṃ dvāda̍śakapālamupadhva̱sto

dakṣi̍ṇā pau̱ṣṇaṃ ca̱rugg śyā̱mo dakṣi̍ṇā bārhaspa̱tyaṃ ca̱rugͫ

śi̍tipṛ̱ṣṭho dakṣi̍ṇai̱ndramekā̍daśakapālamṛṣa̱bho dakṣi̍ṇā vāru̱ṇaṃ

daśa̍kapālaṃ ma̱hāni̍raṣṭo̱ dakṣi̍ṇā sau̱myaṃ ca̱ruṃ ba̱bhrurdakṣi̍ṇā

tvā̱ṣṭrama̱ṣṭāka̍pālagͫ śu̱ṇṭho dakṣi̍ṇā vaiṣṇa̱vaṃ tri̍kapā̱laṃ vā̍ma̱no

dakṣi̍ṇā || ā̱gne̱yagͫ hira̍ṇyagͫ sārasva̱taṃ dvica̍tvārigͫśat

||1.8.17||

34 sa̱dyo dī̎kṣayanti sa̱dyaḥ soma̍ṃ krīṇanti puṇḍarisra̱jāṃ pra ya̍cchati

da̱śabhi̍rvathsata̱raiḥ soma̍ṃ krīṇāti daśa̱peyo̍ bhavati śa̱taṃ brā̎hma̱ṇāḥ pi̍banti

saptada̱śagg sto̱traṃ bha̍vati prākā̱śāva̍dhva̱ryave̍ dadāti̱ sraja̍mudgā̱tre

ru̱kmagͫ hotre'śva̍ṃ prastotṛpratiha̱rtṛbhyā̱ṃ dvāda̍śa paṣṭhau̱hīrbra̱hmaṇe̍

va̱śāṃ mai̎trāvaru̱ṇāya̍ ṛṣa̱bhaṃ brā̎hmaṇāccha̱g̱ͫsine̱ vāsa̍sī

neṣṭāpo̱tṛbhyā̱g̱ sthūri̍ yavāci̱tama̍cchāvā̱kāyā̍na̱ḍvāha̍ma̱gnīdhe̍ bhārga̱vo

hotā̍ bhavati śrāya̱ntīya̍ṃ brahmasā̱maṃ bha̍vati vārava̱ntīya̍ magniṣṭomasā̱magͫ

sā̍rasva̱tīra̱po gṛ̍hṇāti || vā̱ra̱va̱ntīya̍ṃ ca̱tvāri̍ ca

||1.8.18||

35 ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati̱ hira̍ṇya̱ṃ

dakṣi̍ṇai̱ndramekā̍daśakapālamṛṣa̱bho dakṣi̍ṇā vaiśvade̱vaṃ ca̱ruṃ pi̱śaṅgī̍

paṣṭhau̱hī dakṣi̍ṇā maitrāvaru̱ṇīmā̱mikṣā̎ṃ va̱śā dakṣi̍ṇā bārhaspa̱tyaṃ ca̱rugͫ

śi̍tipṛ̱ṣṭho dakṣi̍ṇā ''di̱tyāṃ ma̱ḻhāṃ ga̱rbhiṇī̱mā la̍bhate māru̱tīṃ

pṛśni̍ṃ paṣṭhau̱hīma̱śvibhyā̎ṃ pū̱ṣṇe pu̍ro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ

nirva̍pati̱ sara̍svate satya̱vāce̍ ca̱rugͫ sa̍vi̱tre sa̱tyapra̍savāya

puro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapālaṃ tisṛdha̱nvagͫ śu̍ṣkadṛ̱tirdakṣi̍ṇā || ā̱gne̱yaṃ

bārhaspa̱tyagͫ sa̱ptaca̍tvārigͫśat

||1.8.19||

36 ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati sau̱myaṃ ca̱rugͫ sā̍vi̱traṃ dvāda̍śakapālaṃ

bārhaspa̱tyaṃ ca̱ruṃ tvā̱ṣṭrama̱ṣṭāka̍pālaṃ vaiśvāna̱raṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ

dakṣi̍ṇo rathavāhanavā̱ho dakṣi̍ṇā sārasva̱taṃ ca̱ruṃ nirva̍pati pau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ

mai̱traṃ ca̱ruṃ vā̍ru̱ṇaṃ ca̱ruṃ kṣai̎trapa̱tyaṃ ca̱rumā̍di̱tyaṃ ca̱rumutta̍ro

rathavāhanavā̱ho dakṣi̍ṇā || ā̱gne̱yagͫ sau̱myaṃ bā̍rhaspa̱tyaṃ catu̍strigͫśat

||1.8.20||

37 svā̱dvīṃ tvā̎ svā̱dunā̍ tī̱vrāṃ tī̱vreṇā̱mṛtā̍ma̱mṛte̍na sṛ̱jāmi̱

sagͫsome̍na̱ somo̎'sya̱śvibhyā̎ṃ pacyasva̱ sara̍svatyai pacya̱svendrā̍ya

su̱trāmṇe̍ pacyasva pu̱nātu̍ te pari̱sruta̱g̱ͫ soma̱g̱ͫ sūrya̍sya duhi̱tā

| vāre̍ṇa̱ śaśva̍tā̱ tanā̎ || vā̱yuḥ pū̱taḥ pa̱vitre̍ṇa pra̱tyaṅkhsomo̱

ati̍drutaḥ | indra̍sya̱ yujya̱ḥ sakhā̎ || ku̱vida̱ṅga yava̍manto̱ yava̍ṃ

ci̱dyathā̱ dāntya̍nupū̱rvaṃ vi̱yūya̍ | i̱hehai̍ṣāṃ kṛṇuta̱ bhoja̍nāni̱

ye ba̱ṟhiṣo̱ namo̍vṛkti̱ṃ na ja̱gmuḥ || ā̱śvi̱naṃ dhū̱mramā la̍bhate

sārasva̱taṃ me̱ṣamai̱ndramṛ̍ṣa̱bha mai̱ndramekā̍daśakapāla̱ṃ nirva̍pati sāvi̱traṃ

dvāda̍śakapālaṃ vāru̱ṇaṃ daśa̍kapāla̱g̱ͫ soma̍pratīkāḥ pitarastṛpṇuta̱ vaḍa̍bā̱

dakṣi̍ṇā || bhoja̍nāni̱ ṣaḍvigͫ̍śatiśca

||1.8.21||

38 agnā̍viṣṇū̱ mahi̱ tadvā̎ṃ mahi̱tvaṃ vī̱taṃ ghṛ̱tasya̱ guhyā̍ni̱ nāma̍

| dame̍dame sa̱pta ratnā̱ dadhā̍nā̱ prati̍ vāṃ ji̱hvā ghṛ̱tamā ca̍raṇyet

|| agnā̍viṣṇū̱ mahi̱ dhāma̍ pri̱yaṃ vā̎ṃ vī̱tho ghṛ̱tasya̱ guhyā̍ juṣā̱ṇā |

dame̍dame suṣṭu̱tīrvā̍vṛdhā̱nā prati̍ vāṃ ji̱hvā ghṛ̱tamucca̍raṇyet || pra

ṇo̍ de̱vī sara̍svatī̱ vāje̍bhirvā̱jinī̍vatī | dhī̱nāma̍vi̱trya̍vatu | ā no̍

di̱vo bṛ̍ha̱taḥ

39 parva̍tā̱dā sara̍svatī yaja̱tā ga̍ntu ya̱jñam | hava̍ṃ de̱vī ju̍juṣā̱ṇā

ghṛ̱tācī̍ śa̱gmāṃ no̱ vāca̍muśa̱tī śa‍ṛ̍ṇotu || bṛha̍spate ju̱ṣasva̍ no

ha̱vyāni̍ viśvadevya | rāsva̱ ratnā̍ni dā̱śuṣe̎ || e̱vā pi̱tre vi̱śvade̍vāya̱

vṛṣṇe̍ ya̱jñairvi̍dhema̱ nama̍sā ha̱virbhi̍ḥ | bṛha̍spate supra̱jā

vī̱rava̍nto va̱yagg syā̍ma̱ pata̍yo rayī̱ṇām || bṛha̍spate̱ ati̱ yada̱ṟyo

arhā̎ddyu̱madvi̱bhāti̱ kratu̍ma̱jjane̍ṣu | yaddī̱daya̱cchava̍sa

40 rtaprajāta̱ tada̱smāsu̱ dravi̍ṇaṃ dhehi ci̱tram || ā no̍ mitrāvaruṇā

ghṛ̱tairgavyū̍timukṣatam | madhvā̱ rajāgͫ̍si sukratū || pra bā̱havā̍ sisṛtaṃ

jī̱vase̍ na̱ ā no̱ gavyū̍timukṣataṃ ghṛ̱tena̍ | ā no̱ jane̎ śravayataṃ yuvānā

śru̱taṃ me̍ mitrāvaruṇā̱ have̱mā || a̱gniṃ va̍ḥ pū̱rvyaṃ gi̱rā de̱vamī̍ḍe̱ vasū̍nām

| sa̱pa̱ryanta̍ḥ purupri̱yaṃ mi̱traṃ na kṣe̎tra̱sādha̍sam || ma̱kṣū de̱vava̍to̱

ratha̱ḥ

41 śūro̍ vā pṛ̱thsu kāsu̍ cit | de̱vānā̱ṃ ya inmano̱ yaja̍māna̱

iya̍kṣatya̱bhīdaya̍jvano bhuvat || na ya̍jamāna riṣyasi̱ na su̍nvāna̱ na de̍vayo

|| asa̱datra̍ su̱vīrya̍mu̱ta tyadā̱śvaśvi̍yam || naki̱ṣṭaṃ karma̍ṇā naśa̱nna

pra yo̍ṣa̱nna yo̍ṣati || upa̍ kṣaranti̱ sindha̍vo mayo̱bhuva̍ ījā̱naṃ ca̍

ya̱kṣyamā̍ṇaṃ ca dhe̱nava̍ḥ | pṛ̱ṇanta̍ṃ ca̱ papu̍riṃ ca

42 śrava̱syavo̍ ghṛ̱tasya̱ dhārā̱ upa̍ yanti vi̱śvata̍ḥ || somā̍rudrā̱ vi

vṛ̍hata̱ṃ viṣū̍cī̱mamī̍vā̱ yā no̱ gaya̍māvi̱veśa̍ | ā̱re bā̍dhethā̱ṃ

nirṛ̍tiṃ parā̱caiḥ kṛ̱taṃ ci̱dena̱ḥ pramu̍muktama̱smat || somā̍rudrā

yu̱vame̱tānya̱sme viśvā̍ ta̱nūṣu̍ bheṣa̱jāni̍ dhattam | ava̍ syataṃ mu̱ñcata̱ṃ

yanno̱ asti̍ ta̱nūṣu̍ ba̱ddhaṃ kṛ̱tameno̍ a̱smat || somā̍pūṣaṇā̱ jana̍nā

rayī̱ṇāṃ jana̍nā di̱vo jana̍nā pṛthi̱vyāḥ | jā̱tau viśva̍sya̱ bhuva̍nasya go̱pau

de̱vā a̍kṛṇvanna̱mṛta̍sya̱ nābhi̎m || i̱mau de̱vau jāya̍mānau juṣante̱mau

tamāgͫ̍si gūhatā̱maju̍ṣṭā | ā̱bhyāmindra̍ḥ pa̱kvamā̱māsva̱ntaḥ so̍māpū̱ṣabhyā̎ṃ

janadu̱sriyā̍su || bṛ̱ha̱taḥ śava̍sā̱ ratha̱ḥ papu̍riṃ ca di̱vo jana̍nā̱

pañca̍vigͫśatiśca

||1.8.22||