Anuvāka 1
pratyu̍ṣṭa̱ṃ rakṣa̱ḥ pratyu̍ṣṭā̱ arā̍taya̱ ityā̍ha.
rakṣa̍sā̱mapa̍hatyai.
a̱gnerva̱steji̍ṣṭhena̱ teja̍sā̱ niṣṭa̍pā̱mītyā̍ha medhya̱tvāya̍.
sruca̱ḥ sammā̎rṣṭi.
sru̱vamagre̎.
pumā̍ṃsame̱vābhya̱ḥ saṃśya̍ti mithuna̱tvāya̍.
atha̍ ju̱hūm.
atho̍pa̱bhṛtam̎.
atha̍ dhru̱vām.
a̱sau vai ju̱hūḥ..1..
a̱ntari̍kṣamupa̱bhṛt.
pṛ̱thi̱vī dhru̱vā.
i̱me vai lo̱kāḥ sruca̍ḥ.
vṛṣṭi̍ḥ sa̱mmārja̍nāni.
vṛṣṭi̱rvā i̱mām̐llo̱kāna̍nupū̱rvaṃ ka̍lpayati.
te tata̍ḥ kḷ̱ptāḥ same̍dhante.
same̍dhante'smā i̱me lo̱kāḥ pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍ḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
yadi̍ kā̱maye̍ta̱ varṣu̍kaḥ pa̱rjanya̍ḥ syā̱diti̍.
a̱gra̱taḥ sammṛ̍jyāt..2..
vṛṣṭi̍me̱va ni ya̍cchati.
a̱vā̱cīnā̎grā̱ hi vṛṣṭi̍ḥ.
yadi̍ kā̱maye̱tāva̍rṣukaḥ syā̱diti̍.
mū̱la̱taḥ sammṛ̍jyāt.
vṛṣṭi̍me̱vodya̍cchati.
tadu̱ vā ā̍huḥ.
a̱gra̱ta e̱vopari̍ṣṭā̱thsammṛ̍jyāt.
mū̱la̱to̍'dhastā̎t.
tada̍nupū̱rvaṃ ka̍lpate.
varṣu̍ko bhava̱tīti̍..3..
prācī̍mabhyā̱kāram̎.
agrai̍rantara̱taḥ.
e̱vami̍va̱ hyanna̍ma̱dyate̎.
atho̱ agrā̱dvā oṣa̍dhīnā̱mūrja̍ṃ pra̱jā upa̍jīvanti.
ū̱rja e̱vānnādya̱syāva̍ruddhyai.
a̱dhastā̎tpra̱tīcī̎m.
da̱ṇḍamu̍ttama̱taḥ.
mūle̍na̱ mūla̱ṃ prati̍ṣṭhityai.
tasmā̍dara̱tnau prāñcyu̱pari̍ṣṭā̱llomā̍ni.
pra̱tyañcya̱dhastā̎t..4..
srugghye̍ṣā.
prā̱ṇo vai sru̱vaḥ.
ju̱hūrdakṣi̍ṇo̱ hasta̍ḥ.
u̱pa̱bhṛthsa̱vyaḥ.
ā̱tmā dhru̱vā.
anna̍ṃ sa̱mmārja̍nāni.
mu̱kha̱to vai prā̱ṇo̍'pā̱no bhū̱tvā.
ā̱tmāna̱manna̍ṃ pra̱viśya̍.
bā̱hya̱tasta̱nuva̍ṃ śubhayati.
tasmā̎thsru̱vame̱vāgre̱ sammā̎rṣṭi.
mu̱kha̱to hi prā̱ṇo̍'pā̱no bhū̱tvā.
ā̱tmāna̱manna̍māvi̱śati̍.
tau prā̍ṇāpā̱nau.
avya̍rdhukaḥ prāṇāpā̱nābhyā̎ṃ bhavati.
ya e̱vaṃ veda̍..5..
Anuvāka 2
di̱vaḥ śilpa̱mava̍tatam.
pṛ̱thi̱vyāḥ ka̱kubhi̍ śri̱tam.
tena̍ va̱yaṃ sa̱hasra̍valśena.
sa̱patna̍ṃ nāśayāmasi̱ svāheti̍ srukhsa̱mmārja̍nānya̱gnau pra ha̍rati.
āpo̱ vai da̱rbhāḥ.
rū̱pame̱vaiṣā̍me̱tanma̍hi̱māna̱ṃ vyāca̍ṣṭe.
a̱nu̱ṣṭubha̱rcā.
ānu̍ṣṭubhaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
prā̱jā̱pa̱tyo ve̱daḥ.
ve̱dasyāgra̍ṃ srukhsa̱mmārja̍nāni..6..
svenai̱vainā̍ni̱ chanda̍sā.
svayā̍ de̱vata̍yā̱ sama̍rdhayati.
atho̱ ṛgvāva yoṣā̎.
da̱rbho vṛṣā̎.
tanmi̍thu̱nam.
mi̱thu̱name̱vāsya̱ tadya̱jñe ka̍roti pra̱jana̍nāya.
prajā̍yate pra̱jayā̍ pa̱śubhi̱ryaja̍mānaḥ.
tānyeke̱ vṛthai̱vāpā̎syanti.
tattathā̱ na kā̱ryam̎.
āra̍bdhasya ya̱jñiya̍sya̱ karma̍ṇa̱ḥ savi̍do̱haḥ..7..
yadye̍nāni pa̱śavo̍'bhi̱ tiṣṭhe̍yuḥ.
na tatpa̱śubhya̱ḥ kam.
a̱dbhirmā̎rjayi̱tvotka̱re nya̍syet.
yadvai ya̱jñiya̍sya̱ karma̍ṇo̱'nyatrā''hu̍tībhyaḥ sa̱ntiṣṭha̍te.
u̱tka̱ro vāva tasya̍ prati̱ṣṭhā.
e̱tāṃ hi tasmai̎ prati̱ṣṭhāṃ de̱vāḥ sa̱mabha̍ran.
yada̱dbhirmā̱rjaya̍ti.
tena̍ śā̱ntam.
yadu̍tka̱re nya̱syati̍.
pra̱ti̱ṣṭhāme̱vainā̍ni̱ tadga̍mayati..8..
prati̍ tiṣṭhati pra̱jayā̍ pa̱śubhi̱ryaja̍mānaḥ.
atho̎ sta̱mbasya̱ vā e̱tadrū̱pam.
yathsru̍khsa̱mmārja̍nāni.
sta̱mba̱śo vā oṣa̍dhayaḥ.
tāsā̎ṃ jaratka̱kṣe pa̱śavo̱ na ra̍mante.
apri̍yo̱ hye̍ṣāṃ jaratka̱kṣaḥ.
yāva̍dapriyo ha̱ vai ja̍ratka̱kṣaḥ pa̍śū̱nām.
tāva̍dapriyaḥ paśū̱nāṃ bha̍vati.
yasyai̱tānya̱nyatrā̱gnerdadha̍ti.
na̱va̱dāvyā̍su̱ vā oṣa̍dhīṣu pa̱śavo̍ ramante..9..
na̱va̱dā̱vo hye̍ṣāṃ pri̱yaḥ.
yāva̍tpriyo ha̱ vai na̍vadā̱vaḥ pa̍śū̱nām.
tāva̍tpriyaḥ paśū̱nāṃ bha̍vati.
yasyai̱tānya̱gnau pra̱hara̍nti.
tasmā̍de̱tānya̱gnāve̱va praha̍ret.
ya̱ta̱rasmi̎nthsammṛ̱jyāt.
pa̱śū̱nāṃ dhṛtyai̎.
yo bhū̱tānā̱madhi̍patiḥ.
ru̱drasta̍ntica̱ro vṛṣā̎.
pa̱śūna̱smāka̱ṃ mā hi̍ṃsīḥ.
e̱tada̍stu hu̱taṃ tava̱ svāhetya̍gnisa̱mmārja̍nānya̱gnau praha̍rati.
e̱ṣā vā e̱teṣā̱ṃ yoni̍ḥ.
e̱ṣā pra̍ti̱ṣṭhā.
svāme̱vainā̍ni̱ yonim̎.
svāṃ pra̍ti̱ṣṭhāṃ ga̍mayati.
prati̍ tiṣṭhati pra̱jayā̍ pa̱śubhi̱ryaja̍mānaḥ..10..
Anuvāka 3
aya̍jño̱ vā e̱ṣaḥ.
yo̍'pa̱tnīka̍ḥ.
na pra̱jāḥ prajā̍yeran.
patnyanvā̎ste.
ya̱jñame̱vāka̍ḥ.
pra̱jānā̎ṃ pra̱jana̍nāya.
yattiṣṭha̍ntī sa̱nnahye̍ta.
pri̱yaṃ jñā̱tiṃ ru̍ndhyāt.
āsī̍nā̱ sanna̍hyate.
āsī̍nā̱ hye̍ṣā vī̱rya̍ṃ ka̱roti̍..11..
yatpa̱ścātprācya̱nvāsī̍ta.
a̱nayā̍ sa̱mada̍ndadhīta.
de̱vānā̱ṃ patni̍yā sa̱mada̍ndadhīta.
deśā̎ddakṣiṇa̱ta udī̱cyanvā̎ste.
ā̱tmano̍ gopī̱thāya̍.
ā̱śāsā̍nā saumana̱samityā̍ha.
medhyā̍me̱vainā̱ṃ keva̍līṃ kṛ̱tvā.
ā̱śiṣā̱ sama̍rdhayati.
a̱gneranu̍vratā bhū̱tvā sanna̍hye sukṛ̱tāya̱ kamityā̍ha.
e̱tadvai patni̍yai vratopa̱naya̍nam..12..
tenai̱vainā̎ṃ vra̱tamupa̍nayati.
tasmā̍dāhuḥ.
yaścai̱vaṃ veda̱ yaśca̱ na.
yoktra̍me̱va yu̍te.
yama̱nvāste̎.
tasyā̱muṣmi̍m̐llo̱ke bha̍va̱tīti̱ yoktre̍ṇa.
yadyoktram̎.
sa yoga̍ḥ.
yadāste̎.
sa kṣema̍ḥ..13..
yo̱ga̱kṣe̱masya̱ kḷptyai̎.
yu̱ktaṃ kri̍yātā ā̱śīḥ kāme̍ yujyātā̱ iti̍.
ā̱śiṣa̱ḥ samṛ̍ddhyai.
gra̱nthiṃ gra̍thnāti.
ā̱śiṣa̍ e̱vāsyā̱ṃ pari̍ gṛhṇāti.
pumā̱ṉ vai gra̱nthiḥ.
strī patnī̎.
tanmi̍thu̱nam.
mi̱thu̱name̱vāsya̱ tadya̱jñe ka̍roti pra̱jana̍nāya.
pra jā̍yate pra̱jayā̍ pa̱śubhi̱ryaja̍mānaḥ..14..
atho̍ a̱rdho vā e̱ṣa ā̱tmana̍ḥ.
yatpatnī̎.
ya̱jñasya̱ dhṛtyā̱ aśi̍thilaṃ bhāvāya.
su̱pra̱jasa̍stvā va̱yaṃ su̱patnī̱rupa̍ sedi̱metyā̍ha.
ya̱jñame̱va tanmi̍thu̱nīka̍roti.
ū̱ne'ti̍riktaṃ dhīyātā̱ iti̱ prajā̎tyai.
ma̱hī̱nāṃ payo̱'syoṣa̍dhīnā̱ṃ rasa̱ ityā̍ha.
rū̱pame̱vāsyai̱tanma̍hi̱māna̱ṃ vyāca̍ṣṭe.
tasya̱ te'kṣī̍yamāṇasya̱ nirva̍pāmi devaya̱jyāyā̱ ityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste..15..
Anuvāka 4
ghṛ̱taṃ ca̱ vai madhu̍ ca pra̱jāpa̍tirāsīt.
yato̱ madhvā̍sīt.
tata̍ḥ pra̱jā a̍sṛjata.
tasmā̱nmadhu̍ṣi pra̱jana̍namivāsti.
tasmā̱nmadhu̍ṣā̱ na praca̍ranti.
yā̱tayā̍ma̱ hi.
ājye̍na̱ praca̍ranti.
ya̱jño vā ājyam̎.
ya̱jñenai̱va ya̱jñaṃ praca̍ra̱ntyayā̍tayāmatvāya.
patnyave̎kṣate..16..
mi̱thu̱na̱tvāya̱ prajā̎tyai.
yadvai patnī̍ ya̱jñasya̍ ka̱roti̍.
mi̱thu̱naṃ tat.
atho̱ patni̍yā e̱vaiṣa ya̱jñasyā̎nvāra̱mbho'na̍vacchittyai.
a̱me̱dhyaṃ vā e̱tatka̍roti.
yatpatnya̱vekṣa̍te.
gārha̍pa̱tye'dhi̍ śrayati medhya̱tvāya̍.
ā̱ha̱va̱nīya̍ma̱bhyuddra̍vati.
ya̱jñasya̱ santa̍tyai.
tejo̍'si̱ tejo'nu̱ prehītyā̍ha..17..
tejo̱ vā a̱gniḥ.
teja̱ ājyam̎.
teja̍sai̱va teja̱ḥ sama̍rdhayati.
a̱gniste̱ tejo̱ mā vinai̱dityā̱hāhi̍ṃsāyai.
sphyasya̱ vartma̎nthsādayati.
ya̱jñasya̱ santa̍tyai.
a̱gnerji̱hvā'si̍ su̱bhūrde̱vānā̱mityā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
dhāmne̍dhāmne de̱vebhyo̱ yaju̍ṣeyajuṣe bha̱vetyā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste..18..
tadvā ata̍ḥ pa̱vitrā̎bhyāme̱votpu̍nāti.
yaja̍māno̱ vā ājyam̎.
prā̱ṇā̱pā̱nau pa̱vitre̎.
yaja̍māna e̱va prā̍ṇāpā̱nau da̍dhāti.
pu̱na̱rā̱hāram̎.
e̱vami̍va̱ hi prā̍ṇāpā̱nau sa̱ñcara̍taḥ.
śu̱krama̍si̱ jyoti̍rasi̱ tejo̱'sītyā̍ha.
rū̱pame̱vāsyai̱tanma̍hi̱māna̱ṃ vyāca̍ṣṭe.
triryaju̍ṣā.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ..19..
e̱ṣāṃ lo̱kānā̱māptyai̎.
triḥ.
tryā̍vṛ̱ddhi ya̱jñaḥ.
atho̍ medhya̱tvāya̍.
athā''jya̍vatībhyāma̱paḥ.
rū̱pame̱vāsā̍me̱tadvarṇa̍ṃ dadhāti.
api̱ vā u̱tā''hu̍ḥ.
yathā̍ ha̱ vai yoṣā̍ su̱varṇa̱ṃ hira̍ṇyaṃ peśa̱laṃ bibhra̍tī rū̱pāṇyāste̎.
e̱vame̱tā e̱tarhīti̍.
āpo̱ vai sarvā̍ de̱vatā̎ḥ..20..
e̱ṣā hi viśve̍ṣāṃ de̱vānā̎ṃ ta̱nūḥ.
yadājyam̎.
tatro̱bhayo̎rmīmā̱ṃsā.
jā̱mi syāt.
yadyaju̱ṣā''jya̱ṃ yaju̍ṣā̱'pa u̍tpunī̱yāt.
chanda̍sā̱'pa utpu̍nā̱tyajā̍mitvāya.
atho̍ mithuna̱tvāya̍.
sā̱vi̱tri̱yarcā.
sa̱vi̱tṛpra̍sūtaṃ me̱ karmā̍sa̱diti̍.
sa̱vi̱tṛpra̍sūtame̱vāsya̱ karma̍ bhavati.
pa̱ccho gā̍yatri̱yā tri̍ṣṣamṛddha̱tvāya̍.
a̱dbhire̱vauṣa̍dhī̱ḥ saṃ na̍yati.
oṣa̍dhībhiḥ pa̱śūn.
pa̱śubhi̱ryaja̍mānam.
śu̱kraṃ tvā̍ śu̱krāyā̱ṃ jyoti̍stvā̱ jyoti̍ṣya̱rcistvā̱'rciṣītyā̍ha sarva̱tvāya̍.
paryā̎ptyā̱ ana̍ntarāyāya..21..
Anuvāka 5
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
sa e̱tamindra̱ ājya̍syāvakā̱śama̍paśyat.
tenāvai̎kṣata.
tato̍ de̱vā abha̍van.
parā'su̍rāḥ.
ya e̱vaṃ vi̱dvānājya̍ma̱vekṣa̍te.
bhava̍tyā̱tmanā̎.
parā̎'sya̱ bhrātṛ̍vyo bhavati.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
yadājye̍nā̱nyāni̍ ha̱vīṃṣya̍bhighā̱raya̍ti..22..
atha̱ kenā''jya̱miti̍.
sa̱tyeneti̍ brūyāt.
cakṣu̱rvai sa̱tyam.
sa̱tyenai̱vaina̍da̱bhi ghā̍rayati.
ī̱śva̱ro vā e̱ṣo̎'ndho bhavi̍toḥ.
yaścakṣu̱ṣā''jya̍ma̱vekṣa̍te.
ni̱mīlyāve̎kṣeta.
dā̱dhārā̱tmañcakṣu̍ḥ.
a̱bhyājya̍ṃ ghārayati.
ājya̍ṃ gṛhṇāti..23..
chandā̍ṃsi̱ vā ājyam̎.
chandā̍ṃsye̱va prī̍ṇāti.
ca̱turju̱hvāṃ gṛ̍hṇāti.
catu̍ṣpādaḥ pa̱śava̍ḥ.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
a̱ṣṭāvu̍pa̱bhṛti̍.
a̱ṣṭākṣa̍rā gāya̱trī.
gā̱ya̱traḥ prā̱ṇaḥ.
prā̱ṇame̱va pa̱śuṣu̍ dadhāti.
ca̱turdhru̱vāyā̎m..24..
catu̍ṣpādaḥ pa̱śava̍ḥ.
pa̱śuṣve̱vopari̍ṣṭā̱tprati̍ tiṣṭhati.
ya̱ja̱mā̱na̱de̱va̱tyā̍ vai ju̱hūḥ.
bhrā̱tṛ̱vya̱de̱va̱tyo̍pa̱bhṛt.
ca̱turju̱hvāṃ gṛ̱hṇanbhūyo̍ gṛhṇīyāt.
a̱ṣṭāvu̍pa̱bhṛti̍ gṛ̱hṇankanī̍yaḥ.
yaja̍mānāyai̱va bhrātṛ̍vya̱mupa̍stiṃ karoti.
gaurvai sruca̍ḥ.
ca̱turju̱hvāṃ gṛ̍hṇāti.
tasmā̱ccatu̍ṣpadī..25..
a̱ṣṭāvu̍pa̱bhṛti̍.
tasmā̍da̱ṣṭāśa̍phā.
ca̱turdhru̱vāyā̎m.
tasmā̱ccatu̍ḥ stanā.
gāme̱va tathsaṃska̍roti.
sā'smai̱ saṃskṛ̱teṣa̱mūrja̍ṃ duhe.
yajju̱hvāṃ gṛ̱hṇāti̍.
pra̱yā̱jebhya̱stat.
yadu̍pa̱bhṛti̍.
pra̱yā̱jā̱nū̱yā̱jebhya̱stat.
sarva̍smai̱ vā e̱tadya̱jñāya̍ gṛhyate.
yaddhru̱vāyā̱mājyam̎..26..
Anuvāka 6
āpo̍ devīragrepuvo agreguva̱ ityā̍ha.
rū̱pame̱vāsā̍me̱tanma̍hi̱māna̱ṃ vyāca̍ṣṭe.
agra̍ i̱maṃ ya̱jñaṃ na̍ya̱tāgre̍ ya̱jñapa̍ti̱mityā̍ha.
agra̍ e̱va ya̱jñaṃ na̍yanti.
agre̍ ya̱jñapa̍tim.
yu̱ṣmānindro̍'vṛṇīta vṛtra̱tūrye̍ yū̱yamindra̍mavṛṇīdhvaṃ vṛtra̱tūrya̱ ityā̍ha.
vṛ̱traṃ ha̍ hani̱ṣyannindra̱ āpo̍ vavre.
āpo̱ hendra̍ṃ vavrire.
sa̱ṃjñāme̱vāsā̍me̱tathsāmā̍na̱ṃ vyāca̍ṣṭe.
prokṣi̍tā̱ḥ sthetyā̍ha..27..
tenā''pa̱ḥ prokṣi̍tāḥ.
a̱gnirde̱vebhyo̱ nilā̍yata.
kṛṣṇo̍ rū̱paṃ kṛ̱tvā.
sa vana̱spatī̱nprāvi̍śat.
kṛṣṇo̎'syākhare̱ṣṭho̎'gnaye̎ tvā̱ svāhetyā̍ha.
a̱gnaya̍ e̱vaina̱ṃ juṣṭa̍ṃ karoti.
atho̍ a̱gnere̱va medha̱mava̍ rundhe.
vedi̍rasi ba̱ṟhiṣe̎ tvā̱ svāhetyā̍ha.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
pṛ̱thi̱vī vedi̍ḥ..28..
pra̱jā e̱va pṛ̍thi̱vyāṃ prati̍ṣṭhāpayati.
ba̱ṟhira̍si sru̱gbhyastvā̱ svāhetyā̍ha.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
yaja̍māna̱ḥ sruca̍ḥ.
yaja̍māname̱va pra̱jāsu̱ prati̍ṣṭhāpayati.
di̱ve tvā̱'ntari̍kṣāya tvā pṛthi̱vyai tveti̍ ba̱ṟhirā̱sādya̱ prokṣa̍ti.
e̱bhya e̱vaina̍llo̱kebhya̱ḥ prokṣa̍ti.
atha̱ tata̍ḥ sa̱ha sru̱cā pu̱rastā̎tpra̱tyañca̍ṃ gra̱nthiṃ pratyu̍kṣati.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
yathā̱ sūtyai̍ kā̱la āpa̍ḥ pu̱rastā̱dyanti̍..29..
tā̱dṛge̱va tat.
sva̱dhā pi̱tṛbhya̱ ityā̍ha.
sva̱dhā̱kā̱ro hi pi̍tṛ̱ṇām.
ūrgbha̍va barhi̱ṣadbhya̱ iti̱ dakṣi̍ṇāyai̱ śroṇe̱rotta̍rasyai̱ nina̍yati̱ santa̍tyai.
māsā̱ vai pi̱taro̍ barhi̱ṣada̍ḥ.
māsā̍ne̱va prī̍ṇāti.
māsā̱ vā oṣa̍dhīrva̱rdhaya̍nti.
māsā̎ḥ pacanti̱ samṛ̍ddhyai.
ana̍tiskandan ha pa̱rjanyo̍ varṣati.
yatrai̱tade̱vaṃ kri̱yate̎..30..
ū̱rjā pṛ̍thi̱vīṃ ga̍ccha̱tetyā̍ha.
pṛ̱thi̱vyāme̱vorja̍ṃ dadhāti.
tasmā̎tpṛthi̱vyā ū̱rjā bhu̍ñjate.
gra̱nthiṃ vi sra̍ṃsayati.
praja̍nayatye̱va tat.
ū̱rdhvaṃ prāñca̱mudgū̍ḍhaṃ pra̱tyañca̱mā ya̍cchati.
tasmā̎tprā̱cīna̱ṃ reto̍ dhīyate.
pra̱tīcī̎ḥ pra̱jā jā̍yante.
viṣṇo̱ḥ stūpo̱'sītyā̍ha.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ..31..
ya̱jñasya̱ dhṛtyai̎.
pu̱rastā̎tprasta̱raṃ gṛ̍hṇāti.
mukhya̍me̱vaina̍ṃ karoti.
iya̍ntaṃ gṛhṇāti.
pra̱jāpa̍tinā yajñamu̱khena̱ sammi̍tam.
iya̍ntaṃ gṛhṇāti.
ya̱jña̱pa̱ruṣā̱ sammi̍tam.
iya̍ntaṃ gṛhṇāti.
e̱tāva̱dvai puru̍ṣe vī̱ryam̎.
vī̱rya̍sammitam..32..
apa̍rimitaṃ gṛhṇāti.
apa̍rimita̱syāva̍ruddhyai.
tasmi̍npa̱vitre̱ api̍ sṛjati.
yaja̍māno̱ vai pra̍sta̱raḥ.
prā̱ṇā̱pā̱nau pa̱vitre̎.
yaja̍māna e̱va prā̍ṇāpā̱nau da̍dhāti.
ūrṇā̎mradasaṃ tvā stṛṇā̱mītyā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
svā̱sa̱sthaṃ de̱vebhya̱ ityā̍ha.
de̱vebhya̍ e̱vaina̍thsvāsa̱sthaṃ ka̍roti..33..
ba̱ṟhiḥ stṛ̍ṇāti.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
pṛ̱thi̱vī vedi̍ḥ.
pra̱jā e̱va pṛ̍thi̱vyāṃ prati̍ṣṭhāpayati.
ana̍tidṛśñaṃ stṛṇāti.
pra̱jayai̱vaina̍ṃ pa̱śubhi̱rana̍tidṛśñaṃ karoti.
dhā̱raya̍nprasta̱raṃ pa̍ri̱dhīnpari̍ dadhāti.
yaja̍māno̱ vai pra̍sta̱raḥ.
yaja̍māna e̱va tathsva̱yaṃ pa̍ri̱dhīnpari̍ dadhāti.
ga̱ndha̱rvo̍'si vi̱śvāva̍su̱rityā̍ha..34..
viśva̍me̱vāyu̱ryaja̍māne dadhāti.
indra̍sya bā̱hura̍si̱ dakṣi̍ṇa̱ ityā̍ha.
i̱ndri̱yame̱va yaja̍māne dadhāti.
mi̱trāvaru̍ṇau tvottara̱taḥ pari̍dhattā̱mityā̍ha.
prā̱ṇā̱pā̱nau mi̱trāvaru̍ṇau.
prā̱ṇā̱pā̱nāve̱vāsmi̍ndadhāti.
sūrya̍stvā pu̱rastā̎t pā̱tvityā̍ha.
rakṣa̍sā̱mapa̍hatyai.
kasyā̎ścida̱bhiśa̍styā̱ ityā̍ha.
apa̍rimitāde̱vaina̍ṃ pāti..35..
vī̱tiho̎traṃ tvā kava̱ ityā̍ha.
a̱gnime̱va ho̱treṇa̱ sama̍rdhayati.
dyu̱manta̱ṃ sami̍dhīma̱hītyā̍ha̱ sami̍ddhyai.
agne̍ bṛ̱hanta̍madhva̱ra ityā̍ha̱ vṛddhyai̎.
vi̱śo ya̱ntre stha̱ ityā̍ha.
vi̱śāṃ yatyai̎.
u̱dī̱cīnā̎gre̱ ni da̍dhāti̱ prati̍ṣṭhityai.
vasū̍nāṃ ru̱drāṇā̍mādi̱tyānā̱ṃ sada̍si sī̱detyā̍ha.
de̱vatā̍nāme̱va sada̍ne prasta̱raṃ sā̍dayati.
ju̱hūra̍si ghṛ̱tācī̱ nāmnetyā̍ha..36..
a̱sau vai ju̱hūḥ.
a̱ntari̍kṣamupa̱bhṛt.
pṛ̱thi̱vī dhru̱vā.
tāsā̍me̱tade̱va pri̱yaṃ nāma̍.
yadghṛ̱tācīti̍.
yadghṛ̱tācītyāha̍.
pri̱yeṇai̱vainā̱ nāmnā̍ sādayati.
e̱tā a̍sadanthsukṛ̱tasya̍ lo̱ka ityā̍ha.
sa̱tyaṃ vai su̍kṛ̱tasya̍ lo̱kaḥ.
sa̱tya e̱vainā̎ḥ sukṛ̱tasya̍ lo̱ke sā̍dayati.
tā vi̍ṣṇo pā̱hītyā̍ha.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ.
ya̱jñasya̱ dhṛtyai̎.
pā̱hi ya̱jñaṃ pā̱hi ya̱jñapa̍tiṃ pā̱hi māṃ ya̍jña̱niya̱mityā̍ha.
ya̱jñāya̱ yaja̍mānāyā̱''tmane̎.
tebhya̍ e̱vā''śiṣa̱māśā̱ste'nā̎rtyai..37..
Anuvāka 7
a̱gninā̱ vai hotrā̎.
de̱vā asu̍rāna̱bhya̍bhavan.
a̱gnaye̍ sami̱dhyamā̍nā̱yānu̍brū̱hītyā̍ha̱ bhrātṛ̍vyā'bhibhūtyai.
eka̍viṃśatimidhmadā̱rūṇi̍ bhavanti.
e̱ka̱vi̱ṃśo vai puru̍ṣaḥ.
puru̍ṣa̱syā''ptyai̎.
pañca̍daśedhmadā̱rūṇya̱bhyā da̍dhāti.
pañca̍daśa̱ vā a̍rdhamā̱sasya̱ rātra̍yaḥ.
a̱rdha̱mā̱sa̱śaḥ sa̍ṃvathsa̱ra ā̎pyate.
trīnpa̍ri̱dhīnpari̍ dadhāti..38..
ū̱rdhve sa̱midhā̱vā da̍dhāti.
a̱nū̱yā̱jebhya̍ḥ sa̱midha̱mati̍ śinaṣṭi.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante.
ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tūne̱va prī̍ṇāti.
ve̱denopa̍ vājayati.
prā̱jā̱pa̱tyo vai ve̱daḥ.
prā̱jā̱pa̱tyaḥ prā̱ṇaḥ.
yaja̍māna āhava̱nīya̍ḥ.
yaja̍māna e̱va prā̱ṇaṃ da̍dhāti..39..
trirupa̍ vājayati.
trayo̱ vai prā̱ṇāḥ.
prā̱ṇāne̱vāsmi̍ndadhāti.
ve̱deno̍pa̱yatya̍ sru̱veṇa̍ prājāpa̱tyamā̍ghā̱ramā ghā̍rayati.
ya̱jño vai pra̱jāpa̍tiḥ.
ya̱jñame̱va pra̱jāpa̍tiṃ mukha̱ta āra̍bhate.
atho̎ pra̱jāpa̍ti̱ḥ sarvā̍ de̱vatā̎ḥ.
sarvā̍ e̱va de̱vatā̎ḥ prīṇāti.
a̱gnima̍gnī̱ttristri̱ḥ saṃ mṛ̱ḍḍhītyā̍ha.
tryā̍vṛ̱ddhi ya̱jñaḥ..40..
atho̱ rakṣa̍sā̱mapa̍hatyai.
pa̱ri̱dhīnthsaṃ mā̎rṣṭi.
pu̱nātye̱vainān̍.
tristri̱ḥ saṃ mā̎rṣṭi.
tryā̍vṛ̱ddhi ya̱jñaḥ.
atho̍ medhya̱tvāya̍.
atho̍ e̱te vai de̍vā̱śvāḥ.
de̱vā̱śvāne̱va tathsaṃ mā̎rṣṭi.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai.
āsī̍no̱'nyamā̍ghā̱ramā ghā̍rayati..41..
tiṣṭha̍nna̱nyam.
yathā'no̍ vā̱ ratha̍ṃ vā yu̱ñjyāt.
e̱vame̱va tada̍dhva̱ryurya̱jñaṃ yu̍nakti.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasyā̱bhyū̎ḍhyai.
vaha̍ntyenaṃ grā̱myāḥ pa̱śava̍ḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
bhuva̍namasi̱ vi pra̍tha̱svetyā̍ha.
ya̱jño vai bhuva̍nam.
ya̱jña e̱va yaja̍mānaṃ pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍ḥ prathayati.
agne̱ yaṣṭa̍ri̱daṃ nama̱ ityā̍ha..42..
a̱gnirvai de̱vānā̱ṃ yaṣṭā̎.
ya e̱va de̱vānā̱ṃ yaṣṭā̎.
tasmā̍ e̱va nama̍skaroti.
juhvehya̱gnistvā̎ hvayati devaya̱jyāyā̱ upa̍bhṛ̱dehi̍ de̱vastvā̍ savi̱tā hva̍yati devaya̱jyāyā̱ ityā̍ha.
ā̱gne̱yī vai ju̱hūḥ.
sā̱vi̱tryu̍pa̱bhṛt.
tābhyā̍me̱vaine̱ prasū̍ta̱ āda̍tte.
agnā̍viṣṇū̱ mā vā̱mava̍ kramiṣa̱mityā̍ha.
a̱gniḥ pu̱rastā̎t.
viṣṇu̍rya̱jñaḥ pa̱ścāt..43..
tābhyā̍me̱va pra̍ti̱procyā̱tyā krā̍mati.
viji̍hāthā̱ṃ mā mā̱ santā̎pta̱mityā̱hāhi̍ṃsāyai.
lo̱kaṃ me̍ lokakṛtau kṛṇuta̱mityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
viṣṇo̱ḥ sthāna̍ma̱sītyā̍ha.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ.
e̱tatkhalu̱ vai de̱vānā̱mapa̍rājitamā̱yata̍nam.
yadya̱jñaḥ.
de̱vānā̍me̱vāpa̍rājita ā̱yata̍ne tiṣṭhati.
i̱ta indro̍ akṛṇodvī̱ryā̍ṇītyā̍ha..44..
i̱ndri̱yame̱va yaja̍māne dadhāti.
sa̱mā̱rabhyo̱rdhvo a̍dhva̱ro di̍vi̱spṛśa̱mityā̍ha̱ vṛddhyai̎.
ā̱ghā̱ramā̍ghā̱ryamā̍ṇa̱manu̍ samā̱rabhya̍.
e̱tasmi̍nkā̱le de̱vāḥ su̍va̱rgaṃ lo̱kamā̍yan.
sā̱kṣāde̱va yaja̍mānaḥ suva̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
atho̱ samṛ̍ddhenai̱va ya̱jñena̱ yaja̍mānaḥ suva̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
ahru̍to ya̱jño ya̱jñapa̍te̱rityā̱hānā̎rtyai.
indrā̍vā̱nthsvāhetyā̍ha.
i̱ndri̱yame̱va yaja̍māne dadhāti.
bṛ̱hadbhā ityā̍ha..45..
su̱va̱rgo vai lo̱ko bṛ̱hadbhāḥ.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai.
ya̱ja̱mā̱na̱de̱va̱tyā̍ vai ju̱hūḥ.
bhrā̱tṛ̱vya̱de̱va̱tyo̍pa̱bhṛt.
prā̱ṇa ā̍ghā̱raḥ.
yathsa̍ṃspa̱ṟśaye̎t.
bhrātṛ̍vye'sya prā̱ṇaṃ da̍dhyāt.
asa̍ṃsparśayanna̱tyā krā̍mati.
yaja̍māna e̱va prā̱ṇaṃ da̍dhāti.
pā̱hi mā̎'gne̱ duśca̍ritā̱dā mā̱ suca̍rite bha̱jetyā̍ha..46..
a̱gnirvāva pa̱vitram̎.
vṛ̱ji̱namanṛ̍ta̱ṃ duśca̍ritam.
ṛ̱ju̱ka̱rmaṃ sa̱tyaṃ suca̍ritam.
a̱gnire̱vaina̍ṃ vṛji̱nādanṛ̍tā̱dduśca̍ritātpāti.
ṛ̱ju̱ka̱rme sa̱tye suca̍rite bhajati.
tasmā̍de̱vamā śā̎ste.
ā̱tmano̍ gopī̱thāya̍.
śiro̱ vā e̱tadya̱jñasya̍.
yadā̍ghā̱raḥ.
ā̱tmā dhru̱vā..47..
ā̱ghā̱ramā̱ghārya̍ dhru̱vāṃ sama̍nakti.
ā̱tmanne̱va ya̱jñasya̱ śira̱ḥ prati̍ dadhāti.
dviḥ sama̍nakti.
dvau hi prā̍ṇāpā̱nau.
tadā̍huḥ.
trire̱va sama̍ñjyāt.
tridhā̍tu̱ hi śira̱ iti̍.
śira̍ ivai̱tadya̱jñasya̍.
atho̱ trayo̱ vai prā̱ṇāḥ.
prā̱ṇāne̱vāsmi̍ndadhāti.
ma̱khasya̱ śiro̍'si̱ sañjyoti̍ṣā̱ jyoti̍raṅktā̱mityā̍ha.
jyoti̍re̱vāsmā̍ u̱pari̍ṣṭāddadhāti.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasyānu̍khyātyai..48..
Anuvāka 8
dhiṣṇi̍yā̱ vā e̱te nyu̍pyante.
yadbra̱hmā.
yaddhotā̎.
yada̍dhva̱ryuḥ.
yada̱gnīt.
yadyaja̍mānaḥ.
tān yada̍ntare̱yāt.
yaja̍mānasya prā̱ṇānthsaṅka̍rṣet.
pra̱māyu̍kaḥ syāt.
pu̱ro̱ḍāśa̍mapa̱gṛhya̱ sañca̍ratyadhva̱ryuḥ..49..
yaja̍mānāyai̱va tallo̱kaṃ śi̍ṃṣati.
nāsya̍ prā̱ṇānthsaṅka̍rṣati.
na pra̱māyu̍ko bhavati.
pu̱rastā̎t pra̱tyaṅṅāsī̍naḥ.
iḍā̍yā̱ iḍā̱mā da̍dhāti.
hastyā̱ṃ hotre̎.
pa̱śavo̱ vā iḍā̎.
pa̱śava̱ḥ puru̍ṣaḥ.
pa̱śuṣve̱va pa̱śūnprati̍ṣṭhāpayati.
iḍā̍yai̱ vā e̱ṣā prajā̍tiḥ..50..
tāṃ prajā̍ti̱ṃ yaja̍mā̱no'nu̱ pra jā̍yate.
dvira̱ṅgulā̍vanakti̱ parva̍ṇoḥ.
dvi̱pādyaja̍māna̱ḥ prati̍ṣṭhityai.
sa̱kṛdupa̍ stṛṇāti.
dvirā da̍dhāti.
sa̱kṛda̱bhi ghā̍rayati.
ca̱tuḥ saṃ pa̍dyate.
ca̱tvāri̱ vai pa̱śoḥ pra̍ti̱ṣṭhānā̍ni.
yāvā̍ne̱va pa̱śuḥ.
tamupa̍hvayate..51..
mukha̍miva̱ pratyupa̍hvayeta.
sa̱mmu̱khāne̱va pa̱śūnupa̍ hvayate.
pa̱śavo̱ vā iḍā̎.
tasmā̱thsā'nvā̱rabhyā̎.
a̱dhva̱ryuṇā̍ ca̱ yaja̍mānena ca.
upa̍hūtaḥ paśu̱māna̍sā̱nītyā̍ha.
upa̱ hye̍nau̱ hvaya̍te̱ hotā̎.
iḍā̍yai de̱vatā̍nāmupaha̱ve.
upa̍hūtaḥ paśu̱mānbha̍vati.
ya e̱vaṃ veda̍..52..
yāṃ vai hastyā̱miḍā̍mā̱dadhā̍ti.
vā̱caḥ sā bhā̍ga̱dheyam̎.
yāmu̍pa̱hvaya̍te.
prā̱ṇānā̱ṃ sā.
vāca̍ṃ cai̱va prā̱ṇāṃścāva̍ rundhe.
atha̱ vā e̱tarhyupa̍hūtāyā̱miḍā̍yām.
pu̱ro̱ḍāśa̍syai̱va ba̍rhi̱ṣado̍ mīmā̱ṃsā.
yaja̍mānaṃ de̱vā a̍bruvan.
ha̱virno̱ nirva̱peti̍.
nāhama̍bhā̱go nirva̍phsyā̱mītya̍bravīt..53..
na mayā̍'bhā̱gayā'nu̍vakṣya̱theti̱ vāga̍bravīt.
nāhama̍bhā̱gā pu̍ronuvā̱kyā̍ bhaviṣyā̱mīti̍ puronuvā̱kyā̎.
nāhama̍bhā̱gā yā̱jyā̍ bhaviṣyā̱mīti̍ yā̱jyā̎.
na mayā̍'bhā̱gena̱ vaṣa̍ṭkariṣya̱theti̍ vaṣaṭkā̱raḥ.
yadya̍jamānabhā̱gaṃ ni̱dhāya̍ puro̱ḍāśa̍ṃ barhi̱ṣada̍ṃ ka̱roti̍.
tāne̱va tadbhā̱gina̍ḥ karoti.
ca̱tu̱rdhā ka̍roti.
cata̍sro̱ diśa̍ḥ.
di̱kṣve̍va prati̍ tiṣṭhati.
ba̱ṟhi̱ṣada̍ṃ karoti..54..
yaja̍māno̱ vai pu̍ro̱ḍāśa̍ḥ.
pra̱jā ba̱ṟhiḥ.
yaja̍māname̱va pra̱jāsu̱ prati̍ṣṭhāpayati.
tasmā̍da̱sthnā'nyāḥ pra̱jāḥ pra̍ti̱tiṣṭha̍nti.
mā̱ṃsenā̱nyāḥ.
atho̱ khalvā̍huḥ.
dakṣi̍ṇā̱ vā e̱tā ha̍virya̱jñasyā̎ntarve̱dyava̍ rudhyante.
yatpu̍ro̱ḍāśa̍ṃ barhi̱ṣada̍ṃ ka̱rotīti̍.
ca̱tu̱rdhā ka̍roti.
ca̱tvāro̱ hye̍te ha̍virya̱jñasya̱rtvija̍ḥ..55..
bra̱hmā hotā̎'dhva̱ryura̱gnīt.
tama̱bhi mṛ̍śet.
i̱daṃ bra̱hmaṇa̍ḥ.
i̱daṃ hotu̍ḥ.
i̱dama̍dhva̱ryoḥ.
i̱dama̱gnīdha̱ iti̍.
yathai̱vādaḥ sau̱mye̎'dhva̱re.
ā̱deśa̍mṛ̱tvigbhyo̱ dakṣi̍ṇā nī̱yante̎.
tā̱dṛge̱va tat.
a̱gnīdhe̎ pratha̱māyā da̍dhāti..56..
a̱gnimu̍khā̱ hyṛddhi̍ḥ.
a̱gnimu̍khāme̱varddhi̱ṃ yaja̍māna ṛdhnoti.
sa̱kṛdu̍pa̱stīrya̱ dvirā̱dadha̍t.
u̱pa̱stīrya̱ dvira̱bhi ghā̍rayati.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante.
ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tūne̱va prī̍ṇāti.
ve̱dena̍ bra̱hmaṇe̎ brahmabhā̱gaṃ pari̍harati.
prā̱jā̱pa̱tyo vai ve̱daḥ.
prā̱jā̱pa̱tyo bra̱hmā..57..
sa̱vi̱tā ya̱jñasya̱ prasū̎tyai.
atha̱ kāma̍ma̱nyena̍.
tato̱ hotre̎.
madhya̱ṃ vā e̱tadya̱jñasya̍.
yaddhotā̎.
ma̱dhya̱ta e̱va ya̱jñaṃ prī̍ṇāti.
athā̎dhva̱ryave̎.
pra̱ti̱ṣṭhā vā e̱ṣā ya̱jñasya̍.
yada̍dhva̱ryuḥ.
tasmā̎ddhavirya̱jñasyai̱tāme̱vā''vṛta̱manu̍..58..
a̱nyā dakṣi̍ṇā nīyante.
ya̱jñasya̱ prati̍ṣṭhityai.
a̱gnima̍gnīthsa̱kṛthsa̍kṛ̱thsaṃ mṛ̱ḍḍhītyā̍ha.
parā̍ṅiva̱ hye̍tarhi̍ ya̱jñaḥ.
i̱ṣi̱tā daivyā̱ hotā̍ra̱ ityā̍ha.
i̱ṣi̱taṃ hi karma̍ kri̱yate̎.
bha̱dra̱vācyā̍ya̱ preṣi̍to̱ mānu̍ṣaḥ sūktavā̱kāya̍ sū̱ktā brū̱hītyā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
sva̱gā daivyā̱ hotṛ̍bhya̱ ityā̍ha.
ya̱jñame̱va tathsva̱gā ka̍roti.
sva̱stirmānu̍ṣebhya̱ ityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
śa̱ṃ yorbrū̱hītyā̍ha.
śa̱ṃyume̱va bā̍rhaspa̱tyaṃ bhā̍ga̱dheye̍na̱ sama̍rdhayati..59..
Anuvāka 9
atha̱ srucā̍vanu̱ṣṭugbhyā̱ṃ vāja̍vatībhyā̱ṃ vyū̍hati.
pra̱ti̱ṣṭhā vā a̍nu̱ṣṭuk.
anna̱ṃ vāja̱ḥ prati̍ṣṭhityai.
a̱nnādya̱syāva̍ruddhyai.
prācī̎ṃ ju̱hūmū̍hati.
jā̱tāne̱va bhrātṛ̍vyā̱npraṇu̍date.
pra̱tīcī̍mupa̱bhṛtam̎.
ja̱ni̱ṣyamā̍ṇāne̱va prati̍nudate.
saviṣū̍ca e̱vāpohya̍ sa̱patnā̱ṉ yaja̍mānaḥ.
a̱smim̐llo̱ke prati̍ tiṣṭhati..60..
dvābhyā̎m.
dvipra̍tiṣṭho̱ hi.
vasu̍bhyastvā ru̱drebhya̍stvā''di̱tyebhya̱stvetyā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
sru̱kṣu pra̍sta̱rama̍nakti.
i̱me vai lo̱kāḥ sruca̍ḥ.
yaja̍mānaḥ prasta̱raḥ.
yaja̍māname̱va teja̍sā'nakti.
tre̱dhā'na̍kti.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ..61..
e̱bhya e̱vaina̍ṃ lo̱kebhyo̍'nakti.
a̱bhi̱pū̱rvama̍nakti.
a̱bhi̱pū̱rvame̱va yaja̍māna̱ṃ teja̍sā'nakti.
a̱ktaṃ rihā̍ṇā̱ ityā̍ha.
tejo̱ vā ājyam̎.
yaja̍mānaḥ prasta̱raḥ.
yaja̍māname̱va teja̍sā'nakti.
vi̱yantu̱ vaya̱ ityā̍ha.
vaya̍ e̱vaina̍ṃ kṛ̱tvā.
su̱va̱rgaṃ lo̱kaṃ ga̍mayati..62..
pra̱jāṃ yoni̱ṃ mā nirmṛ̍kṣa̱mityā̍ha.
pra̱jāyai̍ gopī̱thāya̍.
āpyā̍yantā̱māpa̱ oṣa̍dhaya̱ ityā̍ha.
āpa̍ e̱vauṣa̍dhī̱rā pyā̍yayati.
ma̱rutā̱ṃ pṛṣa̍taya̱ḥ sthetyā̍ha.
ma̱ruto̱ vai vṛṣṭyā̍ īśate.
vṛṣṭi̍me̱vāva̍ rundhe.
diva̍ṃ gaccha̱ tato̍ no̱ vṛṣṭi̱mera̱yetyā̍ha.
vṛṣṭi̱rvai dyauḥ.
vṛṣṭi̍me̱vāva̍ rundhe..63..
yāva̱dvā a̍dhva̱ryuḥ pra̍sta̱raṃ pra̱hara̍ti.
tāva̍da̱syāyu̍rmīyate.
ā̱yu̱ṣpā a̍gne̱'syāyu̍rme pā̱hītyā̍ha.
āyu̍re̱vā''tmandha̍tte.
yāva̱dvā a̍dhva̱ryuḥ pra̍sta̱raṃ pra̱hara̍ti.
tāva̍dasya̱ cakṣu̍rmīyate.
ca̱kṣu̱ṣpā a̍gne'si̱ cakṣu̍rme pā̱hītyā̍ha.
cakṣu̍re̱vā''tmandha̍tte.
dhru̱vā'sītyā̍ha̱ prati̍ṣṭhityai.
yaṃ pa̍ri̱dhiṃ pa̱ryadha̍tthā̱ ityā̍ha..64..
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
agne̍ deva pa̱ṇibhi̍rvī̱yamā̍ṇa̱ ityā̍ha.
a̱gnaya̍ e̱vaina̱ṃ juṣṭa̍ṃ karoti.
tanta̍ e̱tamanu̱ joṣa̍ṃ bharā̱mītyā̍ha.
sa̱jā̱tāne̱vāsmā̱ anu̍kānkaroti.
nede̱ṣa tvada̍pace̱tayā̍tā̱ ityā̱hānu̍khyātyai.
ya̱jñasya̱ pātha̱ upa̱ sami̍ta̱mityā̍ha.
bhū̱māna̍me̱vopai̍ti.
pa̱ri̱dhīnpra ha̍rati.
ya̱jñasya̱ sami̍ṣṭyai..65..
srucau̱ saṃ prasrā̍vayati.
yade̱va tatra̍ krū̱ram.
tattena̍ śamayati.
ju̱hvāmu̍pa̱bhṛtam̎.
ya̱ja̱mā̱na̱de̱va̱tyā̍ vai ju̱hūḥ.
bhrā̱tṛ̱vya̱de̱va̱tyo̍pa̱bhṛt.
yaja̍mānāyai̱va bhrātṛ̍vya̱mupa̍stiṃ karoti.
sa̱ṃsrā̱vabhā̍gā̱ḥ sthetyā̍ha.
vasa̍vo̱ vai ru̱drā ā̍di̱tyāḥ sa̍ṃsrā̱vabhā̍gāḥ.
teṣā̱ṃ tadbhā̍ga̱dheyam̎..66..
tāne̱va tena̍ prīṇāti.
vai̱śva̱de̱vyarcā.
e̱te hi viśve̍ de̱vāḥ.
tri̱ṣṭugbha̍vati.
i̱ndri̱yaṃ vai tri̱ṣṭuk.
i̱ndri̱yame̱va yaja̍māne dadhāti.
a̱gnervā̱mapa̍nnagṛhasya̱ sada̍si sādayā̱mītyā̍ha.
i̱yaṃ vā a̱gnirapa̍nnagṛhaḥ.
a̱syā e̱vaine̱ sada̍ne sādayati.
su̱mnāya̍ sumninī su̱mne mā̍ dhatta̱mityā̍ha..67..
pra̱jā vai pa̱śava̍ḥ su̱mnam.
pra̱jāme̱va pa̱śūnā̱tmandha̍tte.
dhu̱ri dhu̱ryau̍ pāta̱mityā̍ha.
jā̱yā̱pa̱tyorgo̍pī̱thāya̍.
agne̍'dabdhāyo'śītatano̱ ityā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
pā̱hi mā̱'dya di̱vaḥ pā̱hi prasi̍tyai pā̱hi duri̍ṣṭyai pā̱hi du̍radma̱nyai pā̱hi duśca̍ritā̱dityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
avi̍ṣannaḥ pi̱tuṃ kṛ̍ṇu su̱ṣadā̱ yoni̱ṃ svāhetī̎dhmasa̱ṃvṛśca̍nānyanvāhārya̱paca̍ne'bhyā̱dhāya̍ phalīkaraṇaho̱maṃ ju̍hoti.
ati̍riktāni̱ vā i̍dhmasa̱ṃ vṛśca̍nāni..68..
ati̍riktāḥ phalī̱kara̍ṇāḥ.
ati̍riktamājyoccheṣa̱ṇam.
ati̍rikta e̱vāti̍riktaṃ dadhāti.
atho̱ ati̍riktenai̱vāti̍riktamā̱ptvā'va̍ rundhe.
vedi̍rde̱vebhyo̱ nilā̍yata.
tāṃ ve̱denānva̍vindan.
ve̱dena̱ vedi̍ṃ vividuḥ pṛthi̱vīm.
sā pa̍prathe pṛthi̱vī pārthi̍vāni.
garbha̍ṃ bibharti̱ bhuva̍neṣva̱ntaḥ.
tato̍ ya̱jño jā̍yate viśva̱dāni̱riti̍ pu̱rastā̎thstambaya̱juṣo̍ ve̱dena̱ vedi̱ṃ sammā̱rṣṭyanu̍vittyai..69..
atho̱ yadve̱daśca̱ vedi̍śca̱ bhava̍taḥ.
mi̱thu̱na̱tvāya̱ prajā̎tyai.
pra̱jāpa̍te̱rvā e̱tāni̱ śmaśrū̍ṇi.
yadve̱daḥ.
patni̍yā u̱pastha̱ āsya̍ti.
mi̱thu̱name̱va ka̍roti.
vi̱ndate̎ pra̱jām.
ve̱daṃ hotā''ha̍va̱nīyā̎thstṛ̱ṇanne̍ti.
ya̱jñame̱va tathsaṃ ta̍no̱tyotta̍rasmādardhamā̱sāt.
taṃ santa̍ta̱mutta̍re'rdhamā̱sa āla̍bhate..70..
taṃ kā̱lekā̍la̱ āga̍te yajate.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
sa tvā a̍dhva̱ryuḥ syā̎t.
yo yato̍ ya̱jñaṃ pra̍yu̱ṅkte.
tade̍naṃ pratiṣṭhā̱paya̱tīti̍.
vātā̱dvā a̍dhva̱ryurya̱jñaṃ prayu̍ṅkte.
devā̍ gātuvido gā̱tuṃ vi̱tvā gā̱tumi̱tetyā̍ha.
yata̍ e̱va ya̱jñaṃ pra̍yu̱ṅkte.
tade̍na̱ṃ prati̍ṣṭhāpayati.
prati̍ tiṣṭhati pra̱jayā̍ pa̱śubhi̱ryaja̍mānaḥ..71..
Anuvāka 10
yo vā aya̍thādevataṃ ya̱jñamu̍pa̱cara̍ti.
ā de̱vatā̎bhyo vṛścyate.
pāpī̍yānbhavati.
yo ya̍thādeva̱tam.
na de̱vatā̎bhya̱ āvṛ̍ścyate.
vasī̍yānbhavati.
vā̱ru̱ṇo vai pāśa̍ḥ.
i̱maṃ viṣyā̍mi̱ varu̍ṇasya̱ pāśa̱mityā̍ha.
va̱ru̱ṇa̱pā̱śāde̱vainā̎ṃ muñcati.
sa̱vi̱tṛpra̍sūto yathādeva̱tam..72..
na de̱vatā̎bhya̱ āvṛ̍ścyate.
vasī̍yānbhavati.
dhā̱tuśca̱ yonau̍ sukṛ̱tasya̍ lo̱ka ityā̍ha.
a̱gnirvai dhā̱tā.
puṇya̱ṃ karma̍ sukṛ̱tasya̍ lo̱kaḥ.
a̱gnire̱vainā̎ṃ dhā̱tā.
puṇye̱ karma̍ṇi sukṛ̱tasya̍ lo̱ke da̍dhāti.
syo̱naṃ me̍ sa̱ha patyā̍ karo̱mītyā̍ha.
ā̱tmana̍śca̱ yaja̍mānasya̱ cānā̎tyai sa̱ntvāya̍.
samāyu̍ṣā̱ saṃ pra̱jayetyā̍ha..73..
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste pūrṇapā̱tre.
a̱nta̱to̍'nu̱ṣṭubhā̎.
catu̍ṣpa̱dvā e̱tacchanda̱ḥ prati̍ṣṭhita̱ṃ patni̍yai pūrṇapā̱tre bha̍vati.
a̱smim̐llo̱ke prati̍ tiṣṭhā̱nīti̍.
a̱sminne̱va lo̱ke prati̍ tiṣṭhati.
atho̱ vāgvā a̍nu̱ṣṭuk.
vāṅmi̍thu̱nam.
āpo̱ reta̍ḥ pra̱jana̍nam.
e̱tasmā̱dvai mi̍thu̱nādvi̱dyota̍mānaḥ sta̱naya̍nvarṣati.
reta̍ḥ si̱ñcan..74..
pra̱jāḥ pra̍ja̱nayan̍.
yadvai ya̱jñasya̱ brahma̍ṇā yu̱jyate̎.
brahma̍ṇā̱ vai tasya̍ vimo̱kaḥ.
a̱dbhiḥ śānti̍ḥ.
vimu̍kta̱ṃ vā e̱tarhi̱ yoktra̱ṃ brahma̍ṇā.
ā̱dāyai̍na̱tpatnī̍ sa̱hāpa upa̍gṛhṇīte̱ śāntyai̎.
a̱ñja̱lau pū̎rṇapā̱tramā na̍yati.
reta̍ e̱vāsyā̎ṃ pra̱jāṃ da̍dhāti.
pra̱jayā̱ hi ma̍nu̱ṣya̍ḥ pū̱rṇaḥ.
mukha̱ṃ vi mṛ̍ṣṭe.
a̱va̱bhṛ̱thasyai̱va rū̱paṃ kṛ̱tvotti̍ṣṭhati..75..
Anuvāka 11
pa̱ri̱ve̱ṣo vā e̱ṣa vana̱spatī̍nām.
yadu̍pave̱ṣaḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
vi̱ndate̍ parive̱ṣṭāram̎.
tamu̍tka̱re.
yaṃ de̱vā ma̍nu̱ṣye̍ṣu.
u̱pa̱ve̱ṣamadhā̍rayan.
ye a̱smadapa̍ cetasaḥ.
tāna̱smabhya̍mi̱hā ku̍ru.
upa̍ve̱ṣopa̍ viḍḍhi naḥ..76..
pra̱jāṃ puṣṭi̱matho̱ dhanam̎.
dvi̱pado̍ na̱ścatu̍ṣpadaḥ.
dhru̱vānana̍pagānku̱rviti̍ pu̱rastā̎tpra̱tyañca̱mupa̍ gūhati.
tasmā̎tpu̱rastā̎tpra̱tyañca̍ḥ śū̱drā ava̍syanti.
stha̱vi̱ma̱ta upa̍gūhati.
apra̍tivādina e̱vainā̎nkurute.
dhṛṣṭi̱rvā u̍pave̱ṣaḥ.
śu̱carto vajro̱ brahma̍ṇā̱ saṃśi̍taḥ.
yopa̍ve̱ṣe śuk.
sā'mumṛ̍cchatu̱ yaṃ dvi̱ṣma iti̍..77..
athā̎smai nāma̱ gṛhya̱ praha̍rati.
nira̱munnu̍da̱ oka̍saḥ.
sa̱patno̱ yaḥ pṛ̍ta̱nyati̍.
ni̱rbā̱dhye̍na ha̱viṣā̎.
indra̍ eṇa̱ṃ parā̍śarīt.
i̱hi ti̱sraḥ pa̍rā̱vata̍ḥ.
i̱hi pañca̱ janā̱ṃ ati̍.
i̱hi ti̱sro'ti̍ roca̱nāyāva̍t.
sūryo̱ asa̍ddi̱vi.
pa̱ra̱māntvā̍ parā̱vatam̎..78..
indro̍ nayatu vṛtra̱hā.
yato̱ na puna̱rāya̍si.
śa̱śva̱tībhya̱ḥ samā̎bhya̱ iti̍.
tri̱vṛdvā e̱ṣa vajro̱ brahma̍ṇā̱ saṃśi̍taḥ.
śu̱caivaina̍ṃ vi̱dhvā.
e̱bhyo lo̱kebhyo̍ ni̱rṇudya̍.
vajre̍ṇa̱ brahma̍ṇā stṛṇute.
ha̱to̍'sāvava̍dhiṣmā̱mumityā̍ha̱ stṛtyai̎.
yaṃ dvi̱ṣyāttaṃ dhyā̍yet.
śu̱caivaina̍marpayati..79..