अनुवाक 1
सं॒ज्ञानं॑ वि॒ज्ञानं॑ प्र॒ज्ञानं॑ जा॒नद॑भिजा॒नत्।
स॒ङ्कल्प॑मानं प्र॒कल्प॑मानमुप॒कल्प॑मान॒मुप॑कॢप्तं कॢ॒प्तम्।
श्रेयो॒ वसी॑य आ॒यथ्सम्भू॑तं भू॒तम्।
चि॒त्रः के॒तुः प्र॒भाना॒भान्थ्स॒म्भान्।
ज्योति॑ष्मा॒ꣴ॒स्तेज॑स्वाना॒तप॒ꣴ॒स्तप॑न्नभि॒तपन्॑।
रो॒च॒नो रोच॑मानः शोभ॒नः शोभ॑मानः क॒ल्याणः॑।
दर्शा॑ दृ॒ष्टा द॑र्श॒ता वि॒श्वरू॑पा सुदर्श॒ना।
आ॒प्याय॑माना॒ प्याय॑माना॒ प्याया॑ सू॒नृतेरा᳚।
आ॒पूर्य॑माणा॒ पूर्य॑माणा पू॒रय॑न्ती पू॒र्णा पौ᳚र्णमा॒सी।
दा॒ता प्र॑दा॒ताऽऽन॒न्दो मोदः॑ प्रमो॒दः॥१॥
आ॒वे॒शय॑न्निवे॒शय᳚न्थ्सं॒वेश॑नः॒ सꣳशा᳚न्तः शा॒न्तः।
आ॒भव॑न्प्र॒भव᳚न्थ्स॒म्भव॒न्थ्सम्भू॑तो भू॒तः।
प्रस्तु॑तं॒ विष्टु॑त॒ꣳ॒ सꣴस्तु॑तं क॒ल्याणं॑ वि॒श्वरू॑पम्।
शु॒क्रम॒मृतं॑ तेज॒स्वि तेजः॒ समि॑द्धम्।
अ॒रु॒णं भा॑नु॒मन्मरी॑चिमदभि॒तप॒त्तप॑स्वत्।
स॒वि॒ता प्र॑सवि॒ता दी॒प्तो दी॒पय॒न्दीप्य॑मानः।
ज्वल॑ञ्ज्वलि॒ता तप॑न्वि॒तप᳚न्थ्स॒न्तपन्॑।
रो॒च॒नो रोच॑मानः शु॒म्भूः शुम्भ॑मानो वा॒मः।
सु॒ता सु॑न्व॒ती प्रसु॑ता सू॒यमा॑नाऽभिषू॒यमा॑णा।
पीती᳚ प्र॒पा स॒म्पा तृप्ति॑स्त॒र्पय॑न्ती॥२॥
का॒न्ता का॒म्या का॒मजा॒ताऽऽयु॑ष्मती काम॒दुघा᳚।
अ॒भि॒शा॒स्ताऽनु॑म॒न्ताऽऽन॒न्दो मोदः॑ प्रमो॒दः।
आ॒सा॒दय॑न्निषा॒दय᳚न्थ्स॒ꣳ॒साद॑नः॒ सꣳस॑न्नः स॒न्नः।
आ॒भूर्वि॒भूः प्र॒भूः श॒म्भूर्भुवः॑।
प॒वित्रं॑ पवयि॒ष्यन्पू॒तो मेध्यः॑।
यशो॒ यश॑स्वाना॒युर॒मृतः॑।
जी॒वो जी॑वि॒ष्यन्थ्स्व॒र्गो लो॒कः।
सह॑स्वा॒न्थ्सही॑या॒नोज॑स्वा॒न्थ्सह॑मानः।
जय॑न्नभि॒जय᳚न्थ्सु॒द्रवि॑णो द्रविणो॒दाः।
आ॒र्द्रप॑वित्रो॒ हरि॑केशो॒ मोदः॑ प्रमो॒दः॥३॥
अ॒रु॒णो॑ऽरु॒णर॑जाः पु॒ण्डरी॑को विश्व॒जिद॑भि॒जित्।
आ॒र्द्रः पिन्व॑मा॒नोऽन्न॑वा॒न्रस॑वा॒निरा॑वान्।
स॒र्वौ॒ष॒धः स॑म्भ॒रो मह॑स्वान्।
ए॒ज॒त्का जो॑व॒त्काः।
क्षु॒ल्ल॒काः शि॑पिविष्ट॒काः।
स॒रि॒स्र॒राः सु॒शेर॑वः।
अ॒जिरासो॑ गमि॒ष्णवः॑।
इ॒दानीं᳚ त॒दानी॑मे॒तर्{हि॑} क्षि॒प्रम॑जि॒रम्।
आ॒शुर्नि॑मे॒षः फ॒णो द्रव॑न्नति॒द्रवन्॑।
त्वर॒ꣴ॒स्त्वर॑माण आ॒शुराशी॑याञ्ज॒वः।
अ॒ग्नि॒ष्टो॒म उ॒क्थ्यो॑ऽतिरा॒त्रो द्वि॑रा॒त्रस्त्रि॑रा॒त्रश्च॑तूरा॒त्रः।
अ॒ग्निर्ऋ॒तुः सूर्य॑ ऋ॒तुश्च॒न्द्रमा॑ ऋ॒तुः।
प्र॒जाप॑तिः संवथ्स॒रो म॒हान्कः॥४॥
अनुवाक 2
भूर॒ग्निं च॑ पृथि॒वीं च॒ मां च॑।
त्रीꣴश्च॑ लो॒कान्थ्सं॑वथ्स॒रं च॑।
प्र॒जाप॑तिस्त्वा सादयतु।
तया॑ दे॒वत॑याऽङ्गिर॒स्वद्ध्रु॒वा सी॑द।
भुवो॑ वा॒युं चा॒न्तरि॑क्षं च॒ मां च॑।
त्रीꣴश्च॑ लो॒कान्थ्सं॑वथ्स॒रं च॑।
प्र॒जाप॑तिस्त्वा सादयतु।
तया॑ दे॒वत॑याऽङ्गिर॒स्वद्ध्रु॒वा सी॑द।
स्व॑रादि॒त्यं च॒ दिवं॑ च॒ मां च॑।
त्रीꣴश्च॑ लो॒कान्थ्सं॑वथ्स॒रं च॑।
प्र॒जाप॑तिस्त्वा सादयतु।
तया॑ दे॒वत॑याऽङ्गिर॒स्वद्ध्रु॒वा सी॑द।
भूर्भुवः॒ स्व॑श्च॒न्द्रम॑सं च॒ दिश॑श्च॒ मां च॑।
त्रीꣴश्च॑ लो॒कान्थ्सं॑वथ्स॒रं च॑।
प्र॒जाप॑तिस्त्वा सादयतु।
तया॑ दे॒वत॑याऽङ्गिर॒स्वद्ध्रु॒वा सी॑द॥५॥
अनुवाक 3
त्वमे॒व त्वां वे᳚त्थ॒ यो॑ऽसि॒ सोऽसि॑।
त्वमे॒व त्वाम॑चैषीः।
चि॒तश्चासि॒ सञ्चि॑तश्चास्यग्ने।
ए॒तावा॒ꣴ॒श्चासि॒ भूयाꣴ॑श्चास्यग्ने।
यत्ते॑ अग्ने॒ न्यू॑नं॒ यदु॒ तेऽति॑रिक्तम्।
आ॒दि॒त्यास्तदङ्गि॑रसश्चिन्वन्तु।
विश्वे॑ ते दे॒वाश्चिति॒मापू॑रयन्तु।
चि॒तश्चासि॒ सञ्चि॑तश्चास्यग्ने।
ए॒तावा॒ꣴ॒श्चासि॒ भूयाꣴ॑श्चास्यग्ने।
मा ते॑ अग्ने च॒ येन॒ माऽति॑ च॒ येनाऽऽयु॒रावृ॑क्षि।
सर्वे॑षां॒ ज्योति॑षां॒ ज्योति॒र्यद॒दावु॒देति॑।
तप॑सो जा॒तमनि॑भृष्ट॒मोजः॑।
तत्ते॒ ज्योति॑रिष्टके।
तेन॑ मे तप।
तेन॑ मे ज्वल।
तेन॑ मे दीदिहि।
याव॑द्दे॒वाः।
याव॒दसा॑ति॒ सूर्यः॑।
याव॑दु॒तापि॒ ब्रह्म॑॥६॥
अनुवाक 4
सं॒व॒थ्स॒रो॑ऽसि परिवथ्स॒रो॑ऽसि।
इ॒दा॒व॒थ्स॒रो॑ऽसीदुवथ्स॒रो॑ऽसि।
इ॒द्व॒थ्स॒रो॑ऽसि वथ्स॒रो॑ऽसि।
तस्य॑ ते वस॒न्तः शिरः॑।
ग्री॒ष्मो दक्षि॑णः प॒क्षः।
व॒र्॒षाः पुच्छम्᳚।
श॒रदुत्त॑रः प॒क्षः।
हे॒म॒न्तो मध्यम्᳚।
पू॒र्व॒प॒क्षाश्चित॑यः।
अ॒प॒र॒प॒क्षाः पुरी॑षम्॥७॥
अ॒हो॒रा॒त्राणीष्ट॑काः।
ऋ॒ष॒भो॑ऽसि स्व॒र्गो लो॒कः।
यस्यां᳚ दि॒शि म॒हीय॑से।
ततो॑ नो॒ मह॒ आव॑ह।
वा॒युर्भू॒त्वा सर्वा॒ दिश॒ आवा॑हि।
सर्वा॒ दिशोऽनु॒विवा॑हि।
सर्वा॒ दिशोऽनु॒संवा॑हि।
चित्त्या॒ चिति॒मापृ॑ण।
अचि॑त्त्या॒ चिति॒मापृ॑ण।
चिद॑सि समु॒द्रयो॑निः॥८॥
इन्दु॒र्दक्षः॑ श्ये॒न ऋ॒तावा᳚।
हिर॑ण्यपक्षः शकु॒नो भु॑र॒ण्युः।
म॒हान्थ्स॒धस्थे᳚ ध्रु॒व आनिष॑त्तः।
नम॑स्ते अस्तु॒ मा मा॑ हिꣳसीः।
एति॒ प्रेति॒ वीति॒ समित्युदिति॑।
दिवं॑ मे यच्छ।
अ॒न्तरि॑क्षं मे यच्छ।
पृ॒थि॒वीं मे॑ यच्छ।
पृ॒थि॒वीं मे॑ यच्छ।
अ॒न्तरि॑क्षं मे यच्छ।
दिवं॑ मे यच्छ।
अह्ना॒ प्रसा॑रय।
रात्र्या॒ सम॑च।
रात्र्या॒ प्रसा॑रय।
अह्ना॒ सम॑च।
कामं॒ प्रसा॑रय।
काम॒ꣳ॒ सम॑च॥९॥
अनुवाक 5
भूर्भुवः॒ स्वः॑।
ओजो॒ बलम्᳚।
ब्रह्म॑ क्ष॒त्रम्।
यशो॑ म॒हत्।
स॒त्यं तपो॒ नाम॑।
रू॒पम॒मृतम्᳚।
चक्षुः॒ श्रोत्रम्᳚।
मन॒ आयुः॑।
विश्वं॒ यशो॑ म॒हः।
स॒मं तपो॒ हरो॒ भाः।
जा॒तवे॑दा॒ यदि॑ वा पाव॒कोऽसि॑।
वै॒श्वा॒न॒रो यदि॑ वा वैद्यु॒तोऽसि॑।
शं प्र॒जाभ्यो॒ यज॑मानाय लो॒कम्।
ऊर्जं॒ पुष्टिं॒ दद॑द॒भ्याव॑वृथ्स्व॥१०॥
अनुवाक 6
राज्ञी॑ वि॒राज्ञी᳚।
स॒म्राज्ञी᳚ स्व॒राज्ञी᳚।
अ॒र्चिः शो॒चिः।
तपो॒ हरो॒ भाः।
अ॒ग्निरिन्द्रो॒ बृह॒स्पतिः॑।
विश्वे॑ दे॒वा भुव॑नस्य गो॒पाः।
ते मा॒ सर्वे॒ यश॑सा॒ सꣳसृ॑जन्तु॥११॥
अनुवाक 7
अस॑वे॒ स्वाहा॒ वस॑वे॒ स्वाहा᳚।
विभु॑वे॒ स्वाहा॒ विव॑स्वते॒ स्वाहा᳚।
अ॒भि॒भुवे॒ स्वाहाऽधि॑पतये॒ स्वाहा᳚।
दि॒वां पत॑ये॒ स्वाहाऽꣳ॑हस्प॒त्याय॒ स्वाहा᳚।
चा॒क्षु॒ष्म॒त्याय॒ स्वाहा᳚ ज्योतिष्म॒त्याय॒ स्वाहा᳚।
राज्ञे॒ स्वाहा॑ वि॒राज्ञे॒ स्वाहा᳚।
स॒म्राज्ञे॒ स्वाहा᳚ स्व॒राज्ञे॒ स्वाहा᳚।
शूषा॑य॒ स्वाहा॒ सूर्या॑य॒ स्वाहा᳚।
च॒न्द्रम॑से॒ स्वाहा॒ ज्योति॑षे॒ स्वाहा᳚।
स॒ꣳ॒सर्पा॑य॒ स्वाहा॑ क॒ल्याणा॑य॒ स्वाहा᳚।
अर्जु॑नाय॒ स्वाहा᳚॥१२॥
अनुवाक 8
वि॒प॒श्चिते॒ पव॑मानाय गायत।
म॒ही न धाराऽत्यन्धो॑ अर्षति।
अहि॑र्ह जी॒र्णामति॑सर्पति॒ त्वचम्᳚।
अत्यो॒ न क्रीड॑न्नसर॒द्वृषा॒ हरिः॑।
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि मृ॒त्यवे᳚ त्वा॒ जुष्टं॑ गृह्णामि।
ए॒ष ते॒ योनि॑र्मृ॒त्यवे᳚ त्वा।
अप॑मृ॒त्युमप॒क्षुधम्᳚।
अपे॒तः श॒पथं॑ जहि।
अधा॑ नो अग्न॒ आव॑ह।
रा॒यस्पोषꣳ॑ सह॒स्रिणम्᳚॥१३॥
ये ते॑ स॒हस्र॑म॒युतं॒ पाशाः᳚।
मृत्यो॒ मर्त्या॑य॒ हन्त॑वे।
तान् य॒ज्ञस्य॑ मा॒यया᳚।
सर्वा॒नव॑यजामहे।
भ॒क्षो᳚ऽस्यमृतभ॒क्षः।
तस्य॑ ते मृ॒त्युपी॑तस्या॒मृत॑वतः।
स्व॒गाकृ॑तस्य॒ मधु॑मतः।
उप॑हूत॒स्योप॑हूतो भक्षयामि।
म॒न्द्राऽभिभू॑तिः के॒तुर्य॒ज्ञानां॒ वाक्।
असा॒वेहि॑॥१४॥
अ॒न्धो जागृ॑विः प्राण।
असा॒वेहि॑।
ब॒धि॒र आ᳚क्रन्दयितरपान।
असा॒वेहि॑।
अ॒ह॒स्तोस्त्वा॒ चक्षुः॑।
असा॒वेहि॑।
अ॒पा॒दाशो॒ मनः॑।
असा॒वेहि॑।
कवे॒ विप्र॑चित्ते॒ श्रोत्र॑।
असा॒वेहि॑॥१५॥
सु॒ह॒स्तः सु॑वा॒साः।
शू॒षो नामा᳚स्य॒मृतो॒ मर्त्ये॑षु।
तं त्वा॒ऽहं तथा॒ वेद॑।
असा॒वेहि॑।
अ॒ग्निर्मे॑ वा॒चि श्रि॒तः।
वाग्घृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
वा॒युर्मे᳚ प्रा॒णे श्रि॒तः॥१६॥
प्रा॒णो हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
सूर्यो॑ मे॒ चक्षु॑षि श्रि॒तः।
चक्षु॒र्॒हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
च॒न्द्रमा॑ मे॒ मन॑सि श्रि॒तः॥१७॥
मनो॒ हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
दिशो॑ मे॒ श्रोत्रे᳚ श्रि॒ताः।
श्रोत्र॒ꣳ॒ हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
आपो॑ मे॒ रेत॑सि श्रि॒ताः॥१८॥
रेतो॒ हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
पृ॒थि॒वी मे॒ शरी॑रे श्रि॒ता।
शरी॑र॒ꣳ॒ हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
ओ॒ष॒धि॒व॒न॒स्प॒तयो॑ मे॒ लोम॑सु श्रि॒ताः॥१९॥
लोमा॑नि॒ हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
इन्द्रो॑ मे॒ बले᳚ श्रि॒तः।
बल॒ꣳ॒ हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
प॒र्जन्यो॑ मे मू॒र्ध्नि श्रि॒तः॥२०॥
मू॒र्धा हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
ईशा॑नो मे म॒न्यौ श्रि॒तः।
म॒न्युर्हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
आ॒त्मा म॑ आ॒त्मनि॑ श्रि॒तः॥२१॥
आ॒त्मा हृद॑ये।
हृद॑यं॒ मयि॑।
अ॒हम॒मृते᳚।
अ॒मृतं॒ ब्रह्म॑णि।
पुन॑र्म आ॒त्मा पुन॒रायु॒रागा᳚त्।
पुनः॑ प्रा॒णः पु॒नराकू॑त॒मागा᳚त्।
वै॒श्वा॒न॒रो र॒श्मिभि॑र्वावृधा॒नः।
अ॒न्तस्ति॑ष्ठत्व॒मृत॑स्य गो॒पाः॥२२॥
अनुवाक 9
प्र॒जाप॑तिर्दे॒वान॑सृजत।
ते पा॒प्मना॒ सन्दि॑ता अजायन्त।
तान्व्य॑द्यत्।
यद्व्य॒द्यत्।
तस्मा᳚द्वि॒द्युत्।
तम॑वृश्चत्।
यदवृ॑श्चत्।
तस्मा॒द्वृष्टिः॑।
तस्मा॒द्यत्रै॒ते दे॒वते॑ अभि॒प्राप्नु॑तः।
वि च॑ है॒वास्य॒ तत्र॑ पा॒प्मानं॒ द्यतः॑॥२३॥
वृ॒श्चत॑श्च।
सैषा मी॑मा॒ꣳ॒साऽग्नि॑हो॒त्र ए॒व स॑म्पन्ना।
अथो॑ आहुः।
सर्वे॑षु यज्ञक्र॒तुष्विति॑।
होष्य॑न्न॒प उप॑स्पृशेत्।
विद्यु॑दसि॒ विद्य॑ मे पा॒प्मान॒मिति॑।
अथ॑ हु॒त्वोप॑स्पृशेत्।
वृष्टि॑रसि॒ वृश्च॑ मे पा॒प्मान॒मिति॑।
य॒क्ष्यमा॑णो वे॒ष्ट्वा वा᳚।
वि च॑ है॒वास्यै॒ते दे॒वते॑ पा॒प्मानं॒ द्यतः॑॥२४॥
वृ॒श्चत॑श्च।
अ॒त्य॒ꣳ॒हो हाऽऽरु॑णिः।
ब्र॒ह्म॒चा॒रिणे᳚ प्र॒श्नान्प्रोच्य॒ प्रजि॑घाय।
परे॑हि।
प्ल॒क्षं दय्या᳚म्पातिं पृच्छ।
वेत्थ॑ सावि॒त्रा(३)न्न वे॒त्था(३) इति॑।
तमा॒गत्य॑ पप्रच्छ।
आ॒चार्यो॑ मा॒ प्राहै॑षीत्।
वेत्थ॑ सावि॒त्रा(३)न्न वे॒त्था(३) इति॑।
स हो॑वाच॒ वेदेति॑॥२५॥
स कस्मि॒न्प्रति॑ष्ठित॒ इति॑।
प॒रोर॑ज॒सीति॑।
कस्तद्यत्प॒रोर॑जा॒ इति॑।
ए॒ष वाव स प॒रोर॑जा॒ इति॑ होवाच।
य ए॒ष तप॑ति।
ए॒षो᳚ऽर्वाग्र॑जा॒ इति॑।
स कस्मि॑न्त्वे॒ष इति॑।
स॒त्य इति॑।
किं तथ्स॒त्यमिति॑।
तप॒ इति॑॥२६॥
कस्मि॒न्नु तप॒ इति॑।
बल॒ इति॑।
किं तद्बल॒मिति॑।
प्रा॒ण इति॑।
मा स्म॑ प्रा॒णमति॑पृच्छ॒ इति॑ माऽऽचा॒र्यो᳚ऽब्रवी॒दिति॑ होवाच ब्रह्मचा॒री।
स हो॑वाच प्ल॒क्षो दय्या᳚म्पातिः।
यद्वै ब्र॑ह्मचारिन्प्रा॒णमत्य॑प्रक्ष्यः।
मू॒र्धा ते॒ व्यप॑तिष्यत्।
अ॒हमु॑त आचा॒र्याच्छ्रेया᳚न्भविष्यामि।
यो मा॑ सावि॒त्रे स॒मवा॑दि॒ष्टेति॑॥२७॥
तस्मा᳚थ्सावि॒त्रे न संव॑देत।
स यो ह॒ वै सा॑वि॒त्रं वि॒दुषा॑ सावि॒त्रे सं॒वद॑ते।
सहा᳚स्मि॒ञ्छ्रियं॑ दधाति।
अनु॑ ह॒ वा अ॑स्मा अ॒सौ तप॒ञ्छ्रियं॑ मन्यते।
अन्व॑स्मै॒ श्रीस्तपो॑ मन्यते।
अन्व॑स्मै॒ तपो॒ बलं॑ मन्यते।
अन्व॑स्मै॒ बलं॑ प्रा॒णं म॑न्यते।
स यदाह॑।
सं॒ज्ञानं॑ वि॒ज्ञानं॒ दर्शा॑ दृ॒ष्टेति॑।
ए॒ष ए॒व तत्॥२८॥
अथ॒ यदाह॑।
प्रस्तु॑तं॒ विष्टु॑तꣳ सु॒ता सु॑न्व॒तीति॑।
ए॒ष ए॒व तत्।
ए॒ष ह्ये॑व तान्यहा॑नि।
ए॒ष रात्र॑यः।
अथ॒ यदाह॑।
चि॒त्रः के॒तुर्दा॒ता प्र॑दा॒ता स॑वि॒ता प्र॑सवि॒ताऽभि॑शा॒स्ताऽनु॑म॒न्तेति॑।
ए॒ष ए॒व तत्।
ए॒ष ह्ये॑व तेऽह्नो॑ मुहू॒र्ताः।
ए॒ष रात्रेः᳚॥२९॥
अथ॒ यदाह॑।
प॒वित्रं॑ पवयि॒ष्यन्थ्सह॑स्वा॒न्थ्सही॑यानरु॒णो॑ऽरु॒णर॑जा॒ इति॑।
ए॒ष ए॒व तत्।
ए॒ष ह्ये॑व ते᳚ऽर्धमा॒साः।
ए॒ष मासाः᳚।
अथ॒ यदाह॑।
अ॒ग्नि॒ष्टो॒म उ॒क्थ्यो᳚ऽग्निर्ऋ॒तुः प्र॒जाप॑तिः संवथ्स॒र इति॑।
ए॒ष ए॒व तत्।
ए॒ष ह्ये॑व ते य॑ज्ञक्र॒तवः॑।
ए॒ष ऋ॒तवः॑॥३०॥
ए॒ष सं॑वथ्स॒रः।
अथ॒ यदाह॑।
इ॒दानीं᳚ त॒दानी॒मिति॑।
ए॒ष ए॒व तत्।
ए॒ष ह्ये॑व ते मु॑हू॒र्तानां᳚ मुहू॒र्ताः।
ज॒न॒को ह॒ वैदे॑हः।
अ॒हो॒रा॒त्रैः स॒माज॑गाम।
तꣳ हो॑चुः।
यो वा अ॒स्मान् वेद॑।
वि॒जह॑त्पा॒प्मान॑मेति॥३१॥
सर्व॒मायु॑रेति।
अ॒भि स्व॒र्गं लो॒कं ज॑यति।
नास्या॒मुष्मिँ॑ल्लो॒केऽन्नं॑ क्षीयत॒ इति॑।
वि॒जह॑द्ध॒ वै पा॒प्मान॑मेति।
सर्व॒मायु॑रेति।
अ॒भि स्व॒र्गं लो॒कं ज॑यति।
नास्या॒मुष्मिँ॑ल्लो॒केऽन्नं॑ क्षीयते।
य ए॒वं वेद॑।
अही॑ना॒ हाऽऽश्व॑थ्यः।
सा॒वि॒त्रं वि॒दां च॑कार॥३२॥
स ह॑ ह॒ꣳ॒सो हि॑र॒ण्मयो॑ भू॒त्वा।
स्व॒र्गं लो॒कमि॑याय।
आ॒दि॒त्यस्य॒ सायु॑ज्यम्।
ह॒ꣳ॒सो ह॒ वै हि॑र॒ण्मयो॑ भू॒त्वा।
स्व॒र्गं लो॒कमे॑ति।
आ॒दि॒त्यस्य॒ सायु॑ज्यम्।
य ए॒वं वेद॑।
दे॒व॒भा॒गो ह॑ श्रौत॒र्॒षः।
सा॒वि॒त्रं वि॒दां च॑कार।
तꣳ ह॒ वागदृ॑श्यमा॒नाऽभ्यु॑वाच॥३३॥
सर्वं॑ बत गौत॒मो वेद॑।
यः सा॑वि॒त्रं वेदेति॑।
स हो॑वाच।
कैषा वाग॒सीति॑।
अ॒यम॒हꣳ सा॑वि॒त्रः।
दे॒वाना॑मुत्त॒मो लो॒कः।
गुह्यं॒ महो॒ बिभ्र॒दिति॑।
ए॒ताव॑ति ह गौत॒मः।
य॒ज्ञो॒प॒वी॒तं कृ॒त्वाऽधो निप॑पात।
नमो॒ नम॒ इति॑॥३४॥
स हो॑वाच।
मा भै॑षीर्गौतम।
जि॒तो वै ते॑ लो॒क इति॑।
तस्मा॒द्ये के च॑ सावि॒त्रं वि॒दुः।
सर्वे॒ ते जि॒तलो॑काः।
स यो ह॒ वै सा॑वि॒त्रस्या॒ष्टाक्ष॑रं प॒दꣴ श्रि॒याऽभिषि॑क्तं॒ वेद॑।
श्रि॒या है॒वाभिषि॑च्यते।
घृणि॒रिति॒ द्वे अ॒क्षरे᳚।
सूर्य॒ इति॒ त्रीणि॑।
आ॒दि॒त्य इति॒ त्रीणि॑॥३५॥
ए॒तद्वै सा॑वि॒त्रस्या॒ष्टाक्ष॑रं प॒दꣴ श्रि॒याऽभिषि॑क्तम्।
य ए॒वं वेद॑।
श्रि॒या है॒वाभिषि॑च्यते।
तदे॒तदृ॒चाऽभ्यु॑क्तम्।
ऋ॒चो अ॒क्षरे॑ पर॒मे व्यो॑मन्।
यस्मि॑न्दे॒वा अधि॒ विश्वे॑ निषे॒दुः।
यस्तं न वेद॒ किमृ॒चा क॑रिष्यति।
य इत्तद्वि॒दुस्त इ॒मे समा॑सत॒ इति॑।
न ह॒ वा ए॒तस्य॒र्चा न यजु॑षा॒ न साम्नाऽर्थो᳚ऽस्ति।
यः सा॑वि॒त्रं वेद॑॥३६॥
तदे॒तत्प॑रि॒ यद्दे॑वच॒क्रम्।
आ॒र्द्रं पिन्व॑मानꣴ स्व॒र्गे लो॒क ए॑ति।
वि॒जह॒द्विश्वा॑ भू॒तानि॑ स॒म्पश्य॑त्।
आ॒र्द्रो ह॒ वै पिन्व॑मानः स्व॒र्गे लो॒क ए॑ति।
वि॒जह॒न्विश्वा॑ भू॒तानि॑ स॒म्पश्यन्॑।
य ए॒वं वेद॑।
शू॒षो ह॒ वै वा᳚र्ष्णे॒यः।
आ॒दि॒त्येन॑ स॒माज॑गाम।
तꣳ हो॑वाच।
एहि॑ सावि॒त्रं वि॑द्धि।
अ॒यं वै स्व॒र्ग्यो᳚ऽग्निः पा॑रयि॒ष्णुर॒मृता॒थ्सम्भू॑त॒ इति॑।
ए॒ष वाव स सा॑वि॒त्रः।
य ए॒ष तप॑ति।
एहि॒ मां वि॑द्धि।
इति॑ है॒वैनं॒ तदु॑वाच॥३७॥
अनुवाक 10
इ॒यं वाव स॒रघा᳚।
तस्या॑ अ॒ग्निरे॒व सा॑र॒घं मधु॑।
या ए॒ताः पू᳚र्वपक्षापरप॒क्षयो॒ रात्र॑यः।
ता म॑धु॒कृतः॑।
यान्यहा॑नि।
ते म॑धुवृ॒षाः।
स यो ह॒ वा ए॒ता म॑धु॒कृत॑श्च मधुवृ॒षाꣴश्च॒ वेद॑।
कु॒र्वन्ति॑ हास्यै॒ता अ॒ग्नौ मधु॑।
नास्ये᳚ष्टापू॒र्तं ध॑यन्ति।
अथ॒ यो न वेद॑॥३८॥
न हा᳚स्यै॒ता अ॒ग्नौ मधु॑ कुर्वन्ति।
धय॑न्त्यस्येष्टापू॒र्तम्।
यो ह॒ वा अ॑होरा॒त्राणां᳚ नाम॒धेया॑नि॒ वेद॑।
नाहो॑रा॒त्रेष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
सं॒ज्ञानं॑ वि॒ज्ञानं॒ दर्शा॑ दृ॒ष्टेति॑।
ए॒ताव॑नुवा॒कौ पू᳚र्वप॒क्षस्या॑होरा॒त्राणां᳚ नाम॒धेया॑नि।
प्रस्तु॑तं॒ विष्टु॑तꣳ सु॒ता सु॑न्व॒तीति॑।
ए॒ताव॑नुवा॒काव॑परप॒क्षस्या॑होरा॒त्राणां᳚ नाम॒धेया॑नि।
नाहो॑रा॒त्रेष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
य ए॒वं वेद॑॥३९॥
यो ह॒ वै मु॑हू॒र्तानां᳚ नाम॒धेया॑नि॒ वेद॑।
न मु॑हू॒र्तेष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
चि॒त्रः के॒तुर्दा॒ता प्र॑दा॒ता स॑वि॒ता प्र॑सवि॒ताऽभि॑शा॒स्ताऽनु॑म॒न्तेति॑।
ए॒ते॑ऽनुवा॒का मु॑हू॒र्तानां᳚ नाम॒धेया॑नि।
न मुहू॒र्तेष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
य ए॒वं वेद॑।
यो ह॒ वा अ॑र्धमा॒सानां᳚ च॒ मासा॑नां च नाम॒धेया॑नि॒ वेद॑।
नार्ध॑मा॒सेषु॒ न मासे॒ष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
प॒वित्रं॑ पवयि॒ष्यन्थ्सह॑स्वा॒न्थ्सही॑यानरु॒णो॑ऽरु॒णर॑जा॒ इति॑।
ए॒ते॑ऽनुवा॒का अ॑र्धमा॒सानां᳚ च॒ मासा॑नां च नाम॒धेया॑नि॥४०॥
नार्ध॑मा॒सेषु॒ न मासे॒ष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
य ए॒वं वेद॑।
यो ह॒ वै य॑ज्ञक्रतू॒नां च॑र्तू॒नां च॑ संवथ्स॒रस्य॑ च नाम॒धेया॑नि॒ वेद॑।
न य॑ज्ञक्र॒तुषु॒ नर्तुषु॒ न सं॑वथ्स॒र आर्ति॒मार्च्छ॑ति।
अ॒ग्नि॒ष्टो॒म उ॒क्थ्यो᳚ऽग्निर्ऋ॒तुः प्र॒जाप॑तिः संवथ्स॒र इति॑।
ए॒ते॑ऽनुवा॒का य॑ज्ञक्रतू॒नां च॑र्तू॒नां च॑ संवथ्स॒रस्य॑ च नाम॒धेया॑नि॥४१॥
न य॑ज्ञक्र॒तुषु॒ नर्तुषु॒ न सं॑वथ्स॒र आर्ति॒मार्च्छ॑ति।
य ए॒वं वेद॑।
यो ह॒ वै मु॑हू॒र्तानां᳚ मुहू॒र्तान् वेद॑।
न मु॑हू॒र्तानां᳚ मुहू॒र्तेष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
इ॒दानीं᳚ त॒दानी॒मिति॑।
ए॒ते वै मु॑हू॒र्तानां᳚ मुहू॒र्ताः।
न मु॑हू॒र्तानां᳚ मुहू॒र्तेष्वार्ति॒मार्च्छ॑ति।
य ए॒वं वेद॑।
अथो॒ यथा᳚ क्षेत्र॒ज्ञो भू॒त्वाऽनु॑प्र॒विश्यान्न॒मत्ति॑।
ए॒वमे॒वैतान्क्षे᳚त्र॒ज्ञो भू॒त्वाऽनु॑प्र॒विश्यान्न॑मत्ति।
स ए॒तेषा॑मे॒व स॑लो॒कता॒ꣳ॒ सायु॑ज्यमश्नुते।
अप॑ पुनर्मृ॒त्युं ज॑यति।
य ए॒वं वेद॑॥४२॥
अनुवाक 11
कश्चि॑द्ध॒ वा अ॒स्माल्लो॒कात्प्रेत्य॑।
आ॒त्मानं॑ वेद।
अ॒यम॒हम॒स्मीति॑।
कश्चि॒थ्स्वं लो॒कं न प्रति॒प्रजा॑नाति।
अ॒ग्निमु॑ग्धो है॒व धू॒मता᳚न्तः।
स्वं लो॒कं न प्रति॒प्रजा॑नाति।
अथ॒ यो है॒वैतम॒ग्निꣳ सा॑वि॒त्रं वेद॑।
स ए॒वास्माल्लो॒कात्प्रेत्य॑।
आ॒त्मानं॑ वेद।
अ॒यम॒हम॒स्मीति॑॥४३॥
स स्वं लो॒कं प्रति॒प्रजा॑नाति।
ए॒ष उ॑ वे॒वैनं॒ तथ्सा॑वि॒त्रः।
स्व॒र्गं लो॒कम॒भिव॑हति।
अ॒हो॒रा॒त्रैर्वा इ॒दꣳ स॒युग्भिः॑ क्रियते।
इ॒ति॒रा॒त्राया॑दीक्षिषत।
इ॒ति॒रा॒त्राय॑ व्र॒तमुपा॑गु॒रिति॑।
तानि॒हाने॑वं वि॒दुषः॑।
अ॒मुष्मिँ॑ल्लो॒के शे॑व॒धिं ध॑यन्ति।
धी॒तꣳ है॒व स शे॑व॒धिमनु॒ परै॑ति।
अथ॒ यो है॒वैत॒मग्निꣳ सा॑वि॒त्रं वेद॑॥४४॥
तस्य॑ है॒वाहो॑रा॒त्राणि॑।
अ॒मुष्मिँ॑ल्लो॒के शे॑व॒धिं न ध॑यन्ति।
अधी॑तꣳ है॒व स शे॑व॒धिमनु॒ परै॑ति।
भ॒रद्वा॑जो ह त्रि॒भिरायु॑र्भिर्ब्रह्म॒चर्य॑मुवास।
तꣳ ह॒ जीर्णि॒ꣴ॒ स्थवि॑र॒ꣳ॒ शया॑नम्।
इन्द्र॑ उप॒व्रज्यो॑वाच।
भर॑द्वाज।
यत्ते॑ चतु॒र्थमायु॑र्द॒द्याम्।
किमे॑नेन कुर्या॒ इति॑।
ब्र॒ह्म॒चर्य॑मे॒वैने॑न चरेय॒मिति॑ होवाच॥४५॥
तꣳ ह॒ त्रीन्गि॒रिरू॑पा॒नवि॑ज्ञातानिव दर्श॒यां च॑कार।
तेषा॒ꣳ॒ हैकै॑कस्मान्मु॒ष्टिनाऽऽद॑दे।
स हो॑वाच।
भर॑द्वा॒जेत्या॒मन्त्र्य॑।
वेदा॒ वा ए॒ते।
अ॒न॒न्ता वै वेदाः᳚।
ए॒तद्वा ए॒तैस्त्रि॒भिरायु॑र्भि॒रन्व॑वोचथाः।
अथ॑ त॒ इत॑र॒दन॑नूक्तमे॒व।
एही॒मं वि॑द्धि।
अ॒यं वै स॑र्ववि॒द्येति॑॥४६॥
तस्मै॑ है॒तम॒ग्निꣳ सा॑वि॒त्रमु॑वाच।
तꣳ स वि॑दि॒त्वा।
अ॒मृतो॑ भू॒त्वा।
स्व॒र्गं लो॒कमि॑याय।
आ॒दि॒त्यस्य॒ सायु॑ज्यम्।
अ॒मृतो॑ है॒व भू॒त्वा।
स्व॒र्गं लो॒कमे॑ति।
आ॒दि॒त्यस्य॒ सायु॑ज्यम्।
य ए॒वं वेद॑।
ए॒षो ए॒व त्रयी॑ वि॒द्या॥४७॥
याव॑न्तꣳ ह॒ वै त्र॒य्या वि॒द्यया॑ लो॒कं ज॑यति।
ताव॑न्तं लो॒कं ज॑यति।
य ए॒वं वेद॑।
अ॒ग्नेर्वा ए॒तानि॑ नाम॒धेया॑नि।
अ॒ग्नेरे॒व सायु॑ज्यꣳ सलो॒कता॑माप्नोति।
य ए॒वं वेद॑।
वा॒योर्वा ए॒तानि॑ नाम॒धेया॑नि।
वा॒योरे॒व सायु॑ज्यꣳ सलो॒कता॑माप्नोति।
य ए॒वं वेद॑।
इन्द्र॑स्य॒ वा ए॒तानि॑ नाम॒धेया॑नि॥४८॥
इन्द्र॑स्यै॒व सायु॑ज्यꣳ सलो॒कता॑माप्नोति।
य ए॒वं वेद॑।
बृह॒स्पते॒र्वा ए॒तानि॑ नाम॒धेया॑नि।
बृह॒स्पते॑रे॒व सायु॑ज्यꣳ सलो॒कता॑माप्नोति।
य ए॒वं वेद॑।
प्र॒जाप॑ते॒र्वा ए॒तानि॑ नाम॒धेया॑नि।
प्र॒जाप॑तेरे॒व सायु॑ज्यꣳ सलो॒कता॑माप्नोति।
य ए॒वं वेद॑।
ब्रह्म॑णो॒ वा ए॒तानि॑ नाम॒धेया॑नि।
ब्रह्म॑ण ए॒व सायु॑ज्यꣳ सलो॒कता॑माप्नोति।
य ए॒वं वेद॑।
स वा ए॒षो᳚ऽग्निर॑पक्षपु॒च्छो वा॒युरे॒व।
तस्या॒ग्निर्मुखम्᳚।
अ॒सावा॑दि॒त्यः शिरः॑।
स यदे॒ते दे॒वते॒ अन्त॑रेण।
तथ्सर्वꣳ॑ सीव्यति।
तस्मा᳚थ्सावि॒त्रः॥४९॥