Skip to content

Prathamāṣṭakam

Prapāṭhaka 1

Anuvāka 1

brahma̱ sandha̍tta̱ṃ tanme̍ jinvatam.
kṣa̱traṃ sandha̍tta̱ṃ tanme̍ jinvatam.
iṣa̱ṃ sandha̍tta̱ṃ tāṃ me̍ jinvatam.
ūrja̱ṃ sandha̍tta̱ṃ tāṃ me̍ jinvatam.
ra̱yiṃ sandha̍tta̱ṃ tāṃ me̍ jinvatam.
puṣṭi̱ṃ sandha̍tta̱ṃ tāṃ me̍ jinvatam.
pra̱jāṃ sandha̍tta̱ṃ tāṃ me̍ jinvatam.
pa̱śūnthsandha̍tta̱ṃ tānme̍ jinvatam.
stu̱to̍'si̱ jana̍dhāḥ.
de̱vāstvā̍ śukra̱pāḥ praṇa̍yantu..1..

su̱vīrā̎ḥ pra̱jāḥ pra̍ja̱naya̱nparī̍hi.
śu̱kraḥ śu̱kraśo̍ciṣā.
stu̱to̍'si̱ jana̍dhāḥ.
de̱vāstvā̍ manthi̱pāḥ praṇa̍yantu.
su̱pra̱jāḥ pra̱jāḥ pra̍ja̱naya̱nparī̍hi.
ma̱nthī ma̱nthiśo̍ciṣā.
sa̱ñja̱gmā̱nau di̱va āpṛ̍thi̱vyāyu̍ḥ.
sandha̍tta̱ṃ tanme̍ jinvatam.
prā̱ṇaṃ sandha̍tta̱ṃ taṃ me̍ jinvatam.
a̱pā̱naṃ sandha̍tta̱ṃ taṃ me̍ jinvatam..2..

vyā̱naṃ sandha̍tta̱ṃ taṃ me̍ jinvatam.
cakṣu̱ḥ sandha̍tta̱ṃ tanme̍ jinvatam.
śrotra̱ṃ sandha̍tta̱ṃ tanme̍ jinvatam.
mana̱ḥ sandha̍tta̱ṃ tanme̍ jinvatam.
vāca̱ṃ sandha̍tta̱ṃ tāṃ me̍ jinvatam.
āyu̍ḥ stha̱ āyu̍rme dhattam.
āyu̍rya̱jñāya̍ dhattam.
āyu̍rya̱jñapa̍taye dhattam.
prā̱ṇaḥ stha̍ḥ prā̱ṇaṃ me̍ dhattam.
prā̱ṇaṃ ya̱jñāya̍ dhattam..3..

prā̱ṇaṃ ya̱jñapa̍taye dhattam.
cakṣu̍ḥ stha̱ścakṣu̍rme dhattam.
cakṣu̍rya̱jñāya̍ dhattam.
cakṣu̍rya̱jñapa̍taye dhattam.
śrotra̍ṃ stha̱ḥ śrotra̍ṃ me dhattam.
śrotra̍ṃ ya̱jñāya̍ dhattam.
śrotra̍ṃ ya̱jñapa̍taye dhattam.
tau de̍vau śukrāmanthinau.
ka̱lpaya̍ta̱ṃ daivī̱rviśa̍ḥ.
ka̱lpaya̍ta̱ṃ mānu̍ṣīḥ..4..

iṣa̱mūrja̍ma̱smāsu̍ dhattam.
prā̱ṇānpa̱śuṣu̍.
pra̱jāṃ mayi̍ ca̱ yaja̍māne ca.
nira̍sta̱ḥ śaṇḍa̍ḥ.
nira̍sto̱ marka̍ḥ.
apa̍nuttau̱ śaṇḍā̱markau̍ sa̱hāmunā̎.
śu̱krasya̍ sa̱mida̍si.
ma̱nthina̍ḥ sa̱mida̍si.
sa pra̍tha̱maḥ saṅkṛ̍tirvi̱śvaka̍rmā.
sa pra̍tha̱mo mi̱tro varu̍ṇo a̱gniḥ.
sa pra̍tha̱mo bṛha̱spati̍ściki̱tvān.
tasmā̱ indrā̍ya su̱tamā ju̍homi..5..

Anuvāka 2

kṛtti̍kāsva̱gnimāda̍dhīta.
e̱tadvā a̱gnernakṣa̍tram.
yatkṛtti̍kāḥ.
svāyā̍me̱vaina̍ṃ de̱vatā̍yāmā̱dhāya̍.
bra̱hma̱va̱rca̱sī bha̍vati.
mukha̱ṃ vā e̱tannakṣa̍trāṇām.
yatkṛtti̍kāḥ.
yaḥ kṛtti̍kāsva̱gnimā̍dha̱tte.
mukhya̍ e̱va bha̍vati.
atho̱ khalu̍..6..

a̱gni̱na̱kṣa̱tramityapa̍cāyanti.
gṛ̱hān ha̱ dāhu̍ko bhavati.
pra̱jāpa̍tī rohi̱ṇyāma̱gnima̍sṛjata.
taṃ de̱vā ro̍hi̱ṇyāmāda̍dhata.
tato̱ vai te sarvā̱nrohā̍narohan.
tadro̍hi̱ṇyai ro̍hiṇi̱tvam.
yo ro̍hi̱ṇyāma̱gnimā̍dha̱tte.
ṛ̱dhnotye̱va.
sarvā̱nrohā̎nrohati.
de̱vā vai bha̱drāḥ santo̱'gnimādhi̍thsanta..7..

teṣā̱manā̍hito̱'gnirāsī̎t.
athai̎bhyo vā̱maṃ vasvapā̎krāmat.
te puna̍rvasvo̱rāda̍dhata.
tato̱ vai tān vā̱maṃ vasū̱pāva̍rtata.
yaḥ pu̱rā'bha̱draḥ sanpāpī̍yā̱nthsyāt.
sa puna̍rvasvora̱gnimāda̍dhīta.
puna̍re̱vaina̍ṃ vā̱maṃ vasū̱pāva̍rtate.
bha̱dro bha̍vati.
yaḥ kā̱maye̍ta̱ dāna̍kāmā me pra̱jāḥ syu̱riti̍.
sa pūrva̍yo̱ḥ phalgu̍nyora̱gnimāda̍dhīta..8..

a̱rya̱mṇo vā e̱tannakṣa̍tram.
yatpūrve̱ phalgu̍nī.
a̱rya̱meti̱ tamā̍hu̱ryo dadā̍ti.
dāna̍kāmā asmai pra̱jā bha̍vanti.
yaḥ kā̱maye̍ta bha̱gī syā̱miti̍.
sa utta̍rayo̱ḥ phalgu̍nyora̱gnimāda̍dhīta.
bhaga̍sya̱ vā e̱tannakṣa̍tram.
yadutta̍re̱ phalgu̍nī.
bha̱gye̍va bha̍vati.
kā̱la̱ka̱ñjā vai nāmāsu̍rā āsan..9..

te su̍va̱rgāya̍ lo̱kāyā̱gnima̍cinvata.
puru̍ṣa̱ iṣṭa̍kā̱mupā̍dadhā̱tpuru̍ṣa̱ iṣṭa̍kām.
sa indro̎ brāhma̱ṇo bruvā̍ṇa̱ iṣṭa̍kā̱mupā̍dhatta.
e̱ṣā me̍ ci̱trā nāmeti̍.
te su̍va̱rgaṃ lo̱kamā prāro̍han.
sa indra̱ iṣṭa̍kā̱māvṛ̍hat.
te'vā̍kīryanta.
ye̍'vākī̎ryanta.
ta ūrṇā̱vabha̍yo'bhavan.
dvāvuda̍patatām..10..

tau di̱vyau śvānā̍vabhavatām.
yo bhrātṛ̍vyavā̱nthsyāt.
sa ci̱trāyā̍ma̱gnimāda̍dhīta.
a̱va̱kīryai̱va bhrātṛ̍vyān.
ojo̱ bala̍mindri̱yaṃ vī̱rya̍mā̱tmandha̍tte.
va̱santā̎ brāhma̱ṇo̎'gnimāda̍dhīta.
va̱sa̱nto vai brā̎hma̱ṇasya̱rtuḥ.
sva e̱vaina̍mṛ̱tāvā̱dhāya̍.
bra̱hma̱va̱rca̱sī bha̍vati.
mukha̱ṃ vā e̱tadṛ̍tū̱nām..11..

yadva̍sa̱ntaḥ.
yo va̱santā̱'gnimā̍dha̱tte.
mukhya̍ e̱va bha̍vati.
atho̱ yoni̍mantame̱vaina̱ṃ prajā̍ta̱mādha̍tte.
grī̱ṣme rā̍ja̱nya̍ āda̍dhīta.
grī̱ṣmo vai rā̍ja̱nya̍sya̱rtuḥ.
sva e̱vaina̍mṛ̱tāvā̱dhāya̍.
i̱ndri̱yā̱vī bha̍vati.
śa̱radi̱ vaiśya̱ āda̍dhīta.
śa̱radvai vaiśya̍sya̱rtuḥ..12..

sva e̱vaina̍mṛ̱tāvā̱dhāya̍.
pa̱śu̱mānbha̍vati.
na pūrva̍yo̱ḥ phalgu̍nyora̱gnimāda̍dhīta.
e̱ṣā vai ja̍gha̱nyā̍ rātri̍ḥ saṃvathsa̱rasya̍.
yatpūrve̱ phalgu̍nī.
pṛ̱ṣṭi̱ta e̱va sa̍ṃvathsa̱rasyā̱gnimā̱dhāya̍.
pāpī̍yānbhavati.
utta̍rayo̱rā da̍dhīta.
e̱ṣā vai pra̍tha̱mā rātri̍ḥ saṃvathsa̱rasya̍.
yadutta̍re̱ phalgu̍nī.
mu̱kha̱ta e̱va sa̍ṃvathsa̱rasyā̱gnimā̱dhāya̍.
vasī̍yānbhavati.
atho̱ khalu̍.
ya̱daivaina̍ṃ ya̱jña u̍pa̱name̎t.
athāda̍dhīta.
saivāsyarddhi̍ḥ..13..

Anuvāka 3

uddha̍nti.
yade̱vāsyā̍ ame̱dhyam.
tadapa̍hanti.
a̱po'vo̎kṣati̱ śāntyai̎.
sika̍tā̱ niva̍pati.
e̱tadvā a̱gnervai̎śvāna̱rasya̍ rū̱pam.
rū̱peṇai̱va vai̎śvāna̱ramava̍ rundhe.
ūṣā̱ṃ niva̍pati.
puṣṭi̱rvā e̱ṣā pra̱jana̍nam.
yadūṣā̎ḥ..14..

puṣṭyā̍me̱va pra̱jana̍ne̱'gnimādha̍tte.
atho̍ sa̱ṃjñāna̍ e̱va.
sa̱ṃjñāna̱ṃ hye̍tatpa̍śū̱nām.
yadūṣā̎ḥ.
dyāvā̍pṛthi̱vī sa̱hāstā̎m.
te vi̍ya̱tī a̍brūtām.
astve̱va nau̍ sa̱ha ya̱jñiya̱miti̍.
yada̱muṣyā̍ ya̱jñiya̱māsī̎t.
tada̱syāma̍dadhāt.
ta ūṣā̍ abhavan..15..

yada̱syā ya̱jñiya̱māsī̎t.
tada̱muṣyā̍madadhāt.
tada̱daśca̱ndrama̍si kṛ̱ṣṇam.
ūṣā̎nni̱vapa̍nna̱do dhyā̍yet.
dyāvā̍pṛthi̱vyore̱va ya̱jñiye̱'gnimādha̍tte.
a̱gnirde̱vebhyo̱ nilā̍yata.
ā̱khū rū̱paṃ kṛ̱tvā.
sa pṛ̍thi̱vīṃ prāvi̍śat.
sa ū̱tīḥ ku̍rvā̱ṇaḥ pṛ̍thi̱vīmanu̱ sama̍carat.
tadā̍khukarī̱ṣama̍bhavat..16..

yadā̍khukarī̱ṣaṃ sa̍mbhā̱ro bhava̍ti.
yade̱vāsya̱ tatra̱ nya̍ktam.
tade̱vāva̍ rundhe.
ūrja̱ṃ vā e̱taṃ rasa̍ṃ pṛthi̱vyā u̍pa̱dīkā̱ uddi̍hanti.
yadva̱lmīkam̎.
yadva̍lmīkava̱pā sa̍mbhā̱ro bhava̍ti.
ūrja̍me̱va rasa̍ṃ pṛthi̱vyā ava̍ rundhe.
atho̱ śrotra̍me̱va.
śrotra̱ṃ hye̍tatpṛ̍thi̱vyāḥ.
yadva̱lmīka̍ḥ..17..

aba̍dhiro bhavati.
ya e̱vaṃ veda̍.
pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
tāsā̱manna̱mupā̎kṣīyata.
tābhya̱ḥ sūda̱mupa̱prābhi̍nat.
tato̱ vai tāsā̱manna̱ṃ nākṣī̍yata.
yasya̱ sūda̍ḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
nāsya̍ gṛ̱he'nna̍ṃ kṣīyate.
āpo̱ vā i̱damagre̍ sali̱lamā̍sīt.
tena̍ pra̱jāpa̍tiraśrāmyat..18..

ka̱thami̱daṃ syā̱diti̍.
so̍'paśyatpuṣkarapa̱rṇaṃ tiṣṭha̍t.
so̍'manyata.
asti̱ vai tat.
yasmi̍nni̱damadhi̱ tiṣṭha̱tīti̍.
sa va̍rā̱ho rū̱paṃ kṛ̱tvopa̱ nya̍majjat.
sa pṛ̍thi̱vīma̱dha ā̎rcchat.
tasyā̍ upa̱hatyoda̍majjat.
tatpu̍ṣkarapa̱rṇe̎'prathayat.
yadapra̍thayat..19..

tatpṛ̍thi̱vyai pṛ̍thivi̱tvam.
abhū̱dvā i̱damiti̍.
tadbhūmyai̍ bhūmi̱tvam.
tāṃ diśo'nu̱ vāta̱ḥ sama̍vahat.
tāṃ śarka̍rābhiradṛṃhat.
śaṃ vai no̍'bhū̱diti̍.
taccharka̍rāṇāṃ śarkara̱tvam.
yadva̍rā̱havi̍hataṃ sambhā̱ro bhava̍ti.
a̱syāme̱vācha̍mbaṭkārama̱gnimādha̍tte.
śarka̍rā bhavanti̱ dhṛtyai̎..20..

atho̍ śa̱ntvāya̍.
sare̍tā a̱gnirā̱dheya̱ ityā̍huḥ.
āpo̱ varu̍ṇasya̱ patna̍ya āsan.
tā a̱gnira̱bhya̍dhyāyat.
tāḥ sama̍bhavat.
tasya̱ reta̱ḥ parā̍'patat.
taddhira̍ṇyamabhavat.
yaddhira̍ṇyamu̱pāsya̍ti.
sare̍tasame̱vāgnimādha̍tte.
puru̍ṣa̱ innvai svādreta̍so bībhathsata̱ ityā̍huḥ..21..

u̱tta̱ra̱ta upā̎sya̱tyabī̍bhathsāyai.
ati̱ praya̍cchati.
ārti̍me̱vāti̱ praya̍cchati.
a̱gnirde̱vebhyo̱ nilā̍yata.
aśvo̍ rū̱paṃ kṛ̱tvā.
so̎'śva̱tthe sa̍ṃvathsa̱rama̍tiṣṭhat.
tada̍śva̱tthasyā̎śvattha̱tvam.
yadāśva̍tthaḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
yade̱vāsya̱ tatra̱ nya̍ktam.
tade̱vāva̍ rundhe..22..

de̱vā vā ūrja̱ṃ vya̍bhajanta.
tata̍ udu̱mbara̱ uda̍tiṣṭhat.
ūrgvā u̍du̱mbara̍ḥ.
yadaudu̍mbaraḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
ūrja̍me̱vāva̍ rundhe.
tṛ̱tīya̍syāmi̱to di̱vi soma̍ āsīt.
taṃ gā̍ya̱tryā'ha̍rat.
tasya̍ pa̱rṇama̍cchidyata.
tatpa̱rṇo̍'bhavat.
tatpa̱rṇasya̍ parṇa̱tvam..23..

yasya̍ parṇa̱maya̍ḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
so̱ma̱pī̱thame̱vāva̍ rundhe.
de̱vā vai brahma̍nnavadanta.
tatpa̱rṇa upā̍śṛṇot.
su̱śravā̱ vai nāma̍.
yatpa̍rṇa̱maya̍ḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
bra̱hma̱va̱rca̱same̱vāva̍ rundhe.
pra̱jāpa̍tira̱gnima̍sṛjata.
so̍'bibhe̱tpra mā̍ dhakṣya̱tīti̍.
taṃ śa̱myā̍'śamayat..24..

taccha̱myai̍ śami̱tvam.
yaccha̍mī̱maya̍ḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
śāntyā̱ apra̍dāhāya.
a̱gneḥ sṛ̱ṣṭasya̍ ya̱taḥ.
vika̍ṅkata̱ṃ bhā ā̎rcchat.
yadvaika̍ṅkataḥ sambhā̱ro bhava̍ti.
bhā e̱vāva̍ rundhe.
sahṛ̍dayo̱'gnirā̱dheya̱ ityā̍huḥ.
ma̱ruto̱'dbhira̱gnima̍tamayan.
tasya̍ tā̱ntasya̱ hṛda̍ya̱mācchi̍ndan.
sā'śani̍rabhavat.
yada̱śani̍hatasya vṛ̱kṣasya̍ sambhā̱ro bhava̍ti.
sahṛ̍dayame̱vāgnimā dha̍tte..25..

Anuvāka 4

dvā̱da̱śasu̍ vikrā̱meṣva̱gnimā da̍dhīta.
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱rāde̱vaina̍mava̱ruddhyā dha̍tte.
yaddvā̍da̱śasu̍ vikrā̱meṣvā̱ dadhī̍ta.
pari̍mita̱mava̍ rundhīta.
cakṣu̍rnimita̱ āda̍dhīta.
iya̱ddvāda̍śa vikrā̱mā(3) iti̍.
pari̍mitaṃ cai̱vāpa̍rimita̱ṃ cāva̍ rundhe.
anṛ̍ta̱ṃ vai vā̱cā va̍dati.
anṛ̍ta̱ṃ mana̍sā dhyāyati..26..

cakṣu̱rvai sa̱tyam.
adrā(3)gityā̍ha.
ada̍rśa̱miti̍.
tathsa̱tyam.
yaścakṣu̍rnimite̱'gnimā̍dha̱tte.
sa̱tya e̱vaina̱mā dha̍tte.
tasmā̱dāhi̍tāgni̱rnānṛ̍taṃ vadet.
nāsya̍ brāhma̱ṇo'nā̎śvāngṛ̱he va̍set.
sa̱tye hya̍syā̱gnirāhi̍taḥ.
ā̱gne̱yī vai rātri̍ḥ..27..

ā̱gne̱yāḥ pa̱śava̍ḥ.
ai̱ndramaha̍ḥ.
nakta̱ṃ gārha̍patya̱mā da̍dhāti.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
divā̍''hava̱nīyam̎.
i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
a̱rdhodi̍te̱ sūrya̍ āhava̱nīya̱mā da̍dhāti.
e̱tasmi̱nvai lo̱ke pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
pra̱jā e̱va tadyaja̍mānaḥ sṛjate.
atho̍ bhū̱taṃ cai̱va bha̍vi̱ṣyaccāva̍ rundhe..28..

iḍā̱ vai mā̍na̱vī ya̍jñānūkā̱śinyā̍sīt.
sā'śṛ̍ṇot.
asu̍rā a̱gnimāda̍dhata̱ iti̍.
tada̍gacchat.
ta ā̍hava̱nīya̱magra̱ āda̍dhata.
atha̱ gārha̍patyam.
athā̎nvāhārya̱paca̍nam.
sā'bra̍vīt.
pra̱tīcye̍ṣā̱ṃ śrīra̍gāt.
bha̱drā bhū̱tvā parā̍ bhaviṣya̱ntīti̍..29..

yasyai̱vama̱gnirā̍dhī̱yate̎.
pra̱tīcya̍sya̱ śrīre̍ti.
bha̱dro bhū̱tvā parā̍bhavati.
sā'śṛ̍ṇot.
de̱vā a̱gnimāda̍dhata̱ iti̍.
tada̍gacchat.
te̎'nvāhārya̱paca̍na̱magra̱ āda̍dhata.
atha̱ gārha̍patyam.
athā̍''hava̱nīyam̎.
sā'bra̍vīt..30..

prācye̍ṣā̱ṃ śrīra̍gāt.
bha̱drā bhū̱tvā su̍va̱rgaṃ lo̱kame̎ṣyanti.
pra̱jāṃ tu na ve̎thsyanta̱ iti̍.
yasyai̱vama̱gnirā̍dhī̱yate̎.
prācya̍sya̱ śrīre̍ti.
bha̱dro bhū̱tvā su̍va̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
pra̱jāṃ tu na vi̍ndate.
sā'bra̍vī̱diḍā̱ manum̎.
tathā̱ vā a̱haṃ tavā̱gnimādhā̎syāmi.
yathā̱ pra pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍rmithu̱nairja̍ni̱ṣyase̎..31..

pratya̱smim̐llo̱ke sthā̱syasi̍.
a̱bhi su̍va̱rgaṃ lo̱kaṃ je̱ṣyasīti̍.
gārha̍patya̱magra̱ āda̍dhāt.
gārha̍patya̱ṃ vā anu̍ pra̱jāḥ pa̱śava̱ḥ prajā̍yante.
gārha̍patyenai̱vāsmai̎ pra̱jāṃ pa̱śūnprāja̍nayat.
athā̎nvāhārya̱paca̍nam.
ti̱ryaṅṅi̍va̱ vā a̱yaṃ lo̱kaḥ.
a̱sminne̱va tena̍ lo̱ke pratya̍tiṣṭhat.
athā̍''hava̱nīyam̎.
tenai̱va su̍va̱rgaṃ lo̱kama̱bhya̍jayat..32..

yasyai̱vama̱gnirā̍dhī̱yate̎.
pra pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍rmithu̱nairjā̍yate.
pratya̱smim̐llo̱ke ti̍ṣṭhati.
a̱bhi su̍va̱rgaṃ lo̱kaṃ ja̍yati.
yasya̱ vā aya̍thādevatama̱gnirā̍dhī̱yate̎.
ā de̱vatā̎bhyo vṛścyate.
pāpī̍yānbhavati.
yasya̍ yathādeva̱tam.
na de̱vatā̎bhya̱ āvṛ̍ścyate.
vasī̍yānbhavati..33..

bhṛgū̍ṇā̱ṃ tvā'ṅgi̍rasāṃ vratapate vra̱tenāda̍dhā̱mīti̍ bhṛgvaṅgi̱rasā̱māda̍dhyāt.
ā̱di̱tyānā̎ṃ tvā de̱vānā̎ṃ vratapate vra̱tenāda̍dhā̱mītya̱nyāsā̱ṃ brāhma̍ṇīnāṃ pra̱jānā̎m.
varu̍ṇasya tvā̱ rājño̎ vratapate vra̱tenāda̍dhā̱mīti̱ rājña̍ḥ.
indra̍sya tvendri̱yeṇa̍ vratapate vra̱tenāda̍dhā̱mīti̍ rāja̱nya̍sya.
mano̎stvā grāma̱ṇyo̎ vratapate vra̱tenāda̍dhā̱mīti̱ vaiśya̍sya.
ṛ̱bhū̱ṇāṃ tvā̍ de̱vānā̎ṃ vratapate vra̱tenāda̍dhā̱mīti̍ rathakā̱rasya̍.
ya̱thā̱de̱va̱tama̱gnirādhī̍yate.
na de̱vatā̎bhya̱ āvṛ̍ścyate.
vasī̍yānbhavati..34..

Anuvāka 5

pra̱jāpa̍tirvā̱caḥ sa̱tyama̍paśyat.
tenā̱gnimādha̍tta.
tena̱ vai sa ā̎rdhnot.
bhūrbhuva̱ḥ suva̱rityā̍ha.
e̱tadvai vā̱caḥ sa̱tyam.
ya e̱tenā̱gnimā̍dha̱tte.
ṛ̱dhnotye̱va.
atho̍ sa̱tyaprā̍śūre̱va bha̍vati.
atho̱ ya e̱vaṃ vi̱dvāna̍bhi̱cara̍ti.
stṛ̱ṇu̱ta e̱vainam̎..35..

bhūrityā̍ha.
pra̱jā e̱va tadyaja̍mānaḥ sṛjate.
bhuva̱ ityā̍ha.
a̱sminne̱va lo̱ke prati̍ tiṣṭhati.
suva̱rityā̍ha.
su̱va̱rga e̱va lo̱ke prati̍ tiṣṭhati.
tri̱bhira̱kṣarai̱rgārha̍patya̱mā da̍dhāti.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ.
e̱ṣve̍vaina̍ṃ lo̱keṣu̱ prati̍ṣṭhita̱mādha̍tte.
sarvai̎ḥ pa̱ñcabhi̍rāhava̱nīyam̎..36..

su̱va̱rgāya̱ vā e̱ṣa lo̱kāyādhī̍yate.
yadā̍hava̱nīya̍ḥ.
su̱va̱rga e̱vāsmai̍ lo̱ke vā̱caḥ sa̱tyaṃ sarva̍māpnoti.
tri̱bhirgārha̍patya̱mā da̍dhāti.
pa̱ñcabhi̍rāhava̱nīyam̎.
a̱ṣṭau saṃ pa̍dyante.
a̱ṣṭākṣa̍rā gāya̱trī.
gā̱ya̱tro̎'gniḥ.
yāvā̍ne̱vāgniḥ.
tamādha̍tte..37..

pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
tā a̍smāthsṛ̱ṣṭāḥ parā̍cīrāyan.
tābhyo̱ jyoti̱ruda̍gṛhṇāt.
taṃ jyoti̱ḥ paśya̍ntīḥ pra̱jā a̱bhi sa̱māva̍rtanta.
u̱parī̍vā̱gnimudgṛ̍hṇīyādu̱ddharan̍.
jyoti̍re̱va paśya̍ntīḥ pra̱jā yaja̍mānama̱bhi sa̱māva̍rtante.
pra̱jāpa̍te̱rakṣya̍śvayat.
tatparā̍'patat.
tadaśvo̍'bhavat.
tadaśva̍syāśva̱tvam..38..

e̱ṣa vai pra̱jāpa̍tiḥ.
yada̱gniḥ.
prā̱jā̱pa̱tyo'śva̍ḥ.
yadaśva̍ṃ pu̱rastā̱nnaya̍ti.
svame̱va cakṣu̱ḥ paśya̍npra̱jāpa̍ti̱ranūde̍ti.
va̱jrī vā e̱ṣaḥ.
yadaśva̍ḥ.
yadaśva̍ṃ pu̱rastā̱nnaya̍ti.
jā̱tāne̱va bhrātṛ̍vyā̱npraṇu̍date.
puna̱rā va̍rtayati..39..

ja̱ni̱ṣyamā̍ṇāne̱va prati̍nudate.
nyā̍hava̱nīyo̱ gārha̍patyamakāmayata.
nigārha̍patya āhava̱nīyam̎.
tau vi̱bhāja̱ṃ nāśa̍knot.
so'śva̍ḥ pūrva̱vāḍbhū̱tvā.
prāñca̱ṃ pūrva̱muda̍vahat.
tatpū̎rva̱vāha̍ḥ pūrvavā̱ṭtvam.
yadaśva̍ṃ pu̱rastā̱nnaya̍ti.
vibha̍ktire̱vaina̍yo̱ḥ sā.
atho̱ nānā̍vīryāve̱vainau̍ kurute..40..

yadu̱paryu̍pari̱ śiro̱ hare̎t.
prā̱ṇān vicchi̍ndyāt.
a̱dho̍'dha̱ḥ śiro̍ harati.
prā̱ṇānā̎ṃ gopī̱thāya̍.
iya̱tyagre̍ harati.
atheya̱tyatheya̍ti.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ.
e̱ṣve̍vaina̍ṃ lo̱keṣu̱ prati̍ṣṭhita̱mādha̍tte.
pra̱jāpa̍tira̱gnima̍sṛjata.
so̍'bibhe̱tpra mā̍ dhakṣya̱tīti̍..41..

tasya̍ tre̱dhā ma̍hi̱māna̱ṃ vyau̍hat.
śāntyā̱ apra̍dāhāya.
yattre̱dhā'gnirā̍dhī̱yate̎.
ma̱hi̱māna̍me̱vāsya̱ tadvyū̍hati.
śāntyā̱ apra̍dāhāya.
puna̱rā va̍rtayati.
ma̱hi̱māna̍me̱vāsya̱ sanda̍dhāti.
pa̱śurvā e̱ṣaḥ.
yadaśva̍ḥ.
e̱ṣa ru̱draḥ..42..

yada̱gniḥ.
yadaśva̍sya pa̱de̎'gnimā̍da̱dhyāt.
ru̱drāya̍ pa̱śūnapi̍dadhyāt.
a̱pa̱śuryaja̍mānaḥ syāt.
yannākra̱maye̎t.
ana̍varuddhā asya pa̱śava̍ḥ syuḥ.
pā̱rśva̱ta ākra̍mayet.
yathā''hi̍tasyā̱gneraṅgā̍rā abhyava̱varte̍ran.
ava̍ruddhā asya pa̱śavo̱ bhava̍nti.
na ru̱drāyāpi̍dadhāti..43..

trīṇi̍ ha̱vīṃṣi̱ nirva̍pati.
vi̱rāja̍ e̱va vikrā̎nta̱ṃ yaja̍mā̱no'nu̱ vikra̍mate.
a̱gnaye̱ pava̍mānāya.
a̱gnaye̍ pāva̱kāya̍.
a̱gnaye̱ śuca̍ye.
yada̱gnaye̱ pava̍mānāya ni̱rvapa̍ti.
pu̱nātye̱vainam̎.
yada̱gnaye̍ pāva̱kāya̍.
pū̱ta e̱vāsmi̍nna̱nnādya̍ṃ dadhāti.
yada̱gnaye̱ śuca̍ye.
bra̱hma̱va̱rca̱same̱vāsmi̍nnu̱pari̍ṣṭāddadhāti..44..

Anuvāka 6

de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
te de̱vā vi̍ja̱yamu̍pa̱yanta̍ḥ.
a̱gnau vā̱maṃ vasu̱ saṃ nya̍dadhata.
i̱damu̍ no bhaviṣyati.
yadi̍ no je̱ṣyantīti̍.
tada̱gnirnothsaha̍maśaknot.
tat tre̱dhā vinya̍dadhāt.
pa̱śuṣu̱ tṛtī̍yam.
a̱phsu tṛtī̍yam.
ā̱di̱tye tṛtī̍yam..45..

tadde̱vā vi̱jitya̍.
puna̱ravā̍ruruthsanta.
te̎'gnaye̱ pava̍mānāya puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nira̍vapan.
pa̱śavo̱ vā a̱gniḥ pava̍mānaḥ.
yade̱va pa̱śuṣvāsī̎t.
tattenāvā̍rundhata.
te̎'gnaye̍ pāva̱kāya̍.
āpo̱ vā a̱gniḥ pā̍va̱kaḥ.
yade̱vāphsvāsī̎t.
tattenāvā̍rundhata..46..

te̎'gnaye̱ śuca̍ye.
a̱sau vā ā̍di̱tyo̎'gniḥ śuci̍ḥ.
yade̱vā''di̱tya āsī̎t.
tattenāvā̍rundhata.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
ta̱nuvo̱ vāvaitā a̍gnyā̱dheya̍sya.
ā̱gne̱yo vā a̱ṣṭāka̍pālo'gnyā̱dheya̱miti̍.
yattaṃ ni̱rvape̎t.
naitāni̍.
yathā̱''tmā syāt..47..

nāṅgā̍ni.
tā̱dṛge̱va tat.
yade̱tāni̍ ni̱rvape̎t.
na tam.
yathā'ṅgā̍ni̱ syuḥ.
nā''tmā.
tā̱dṛge̱va tat.
u̱bhayā̍ni sa̱ha ni̱rupyā̍ṇi.
ya̱jñasya̍ sātma̱tvāya̍.
u̱bhaya̱ṃ vā e̱tasye̎ndri̱yaṃ vī̱rya̍māpyate..48..

yo̎'gnimā̍dha̱tte.
ai̱ndrā̱gnamekā̍daśakapāla̱manu̱ nirva̍pet.
ā̱di̱tyaṃ ca̱rum.
i̱ndrā̱gnī vai de̱vānā̱mayā̍tayāmānau.
ye e̱va de̱vate̱ ayā̍tayāmnī.
tābhyā̍me̱vāsmā̍ indri̱yaṃ vī̱rya̍mava̍ rundhe.
ā̱di̱tyo bha̍vati.
i̱yaṃ vā adi̍tiḥ.
a̱syāme̱va prati̍ tiṣṭhati.
dhe̱nvai vā e̱tadreta̍ḥ..49..

yadājyam̎.
a̱na̱ḍuha̍staṇḍu̱lāḥ.
mi̱thu̱name̱vāva̍ rundhe.
ghṛ̱te bha̍vati.
ya̱jñasyālū̎kṣāntatvāya.
ca̱tvāra̍ ārṣe̱yāḥ prāśña̍nti.
di̱śāme̱va jyoti̍ṣi juhoti.
pa̱śavo̱ vā e̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍.
e̱ṣa ru̱draḥ.
yada̱gniḥ..50..

yathsa̱dya e̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ ni̱rvape̎t.
ru̱drāya̍ pa̱śūnapi̍ dadhyāt.
a̱pa̱śuryaja̍mānaḥ syāt.
yannānu̍ni̱rvape̎t.
ana̍varuddhā asya pa̱śava̍ḥ syuḥ.
dvā̱da̱śasu̱ rātrī̱ṣvanu̱ nirva̍pet.
sa̱ṃva̱thsa̱rapra̍timā̱ vai dvāda̍śa̱ rātra̍yaḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsmai̍ ru̱draṃ śa̍mayi̱tvā.
pa̱śūnava̍ rundhe.
yadeka̍mekame̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ ni̱rvape̎t..51..

yathā̱ trīṇyā̱vapa̍nāni pū̱raye̎t.
tā̱dṛktat.
na pra̱jana̍na̱mucchi̍ṃṣet.
eka̍ṃ ni̱rupya̍.
utta̍re̱ sama̍syet.
tṛ̱tīya̍me̱vāsmai̍ lo̱kamucchi̍ṃṣati pra̱jana̍nāya.
taṃ pra̱jayā̍ pa̱śubhi̱ranu̱ prajā̍yate.
atho̍ ya̱jñasyai̱vaiṣā'bhikrā̎ntiḥ.
ra̱tha̱ca̱kraṃ prava̍rtayati.
ma̱nu̱ṣya̱ra̱thenai̱va de̍vara̱thaṃ pra̱tyava̍rohati..52..

bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
ho̱ta̱vya̍magniho̱trām̐(3) na ho̍ta̱vyā(3) miti̍.
yadyaju̍ṣā juhu̱yāt.
aya̍thāpūrva̱māhu̍tī juhuyāt.
yanna ju̍hu̱yāt.
a̱gniḥ parā̍ bhavet.
tū̱ṣṇīme̱va ho̍ta̱vyam̎.
ya̱thā̱pū̱rvamāhu̍tī ju̱hoti̍.
nāgniḥ parā̍bhavati.
a̱gnīdhe̍ dadāti..53..

a̱gnimu̍khāne̱vartūnprī̍ṇāti.
u̱pa̱barha̍ṇaṃ dadāti.
rū̱pāṇā̱mava̍ruddhyai.
aśva̍ṃ bra̱hmaṇe̎.
i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
dhe̱nuṃ hotre̎.
ā̱śiṣa̍ e̱vāva̍ rundhe.
a̱na̱ḍvāha̍madhva̱ryave̎.
vahni̱rvā a̍na̱ḍvān.
vahni̍radhva̱ryuḥ..54..

vahni̍nai̱va vahni̍ ya̱jñasyāva̍ rundhe.
mi̱thu̱nau gāvau̍ dadāti.
mi̱thu̱nasyāva̍ruddhyai.
vāso̍ dadāti.
sa̱rva̱de̱va̱tya̍ṃ vai vāsa̍ḥ.
sarvā̍ e̱va de̱vatā̎ḥ prīṇāti.
ā dvā̍da̱śabhyo̍ dadāti.
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱ra e̱va prati̍ tiṣṭhati.
kāma̍mū̱rdhvaṃ deyam̎.
apa̍rimita̱syāva̍ruddhyai..55..

Anuvāka 7

gha̱rmaḥ śira̱stada̱yama̱gniḥ.
sampri̍yaḥ pa̱śubhi̍rbhuvat.
cha̱rdisto̱kāya̱ tana̍yāya yaccha.
vāta̍ḥ prā̱ṇastada̱yama̱gniḥ.
sampri̍yaḥ pa̱śubhi̍rbhuvat.
sva̱di̱taṃ to̱kāya̱ tana̍yāya pi̱tuṃ pa̍ca.
prācī̱manu̍ pra̱diśa̱ṃ prehi̍ vi̱dvān.
a̱gnera̍gne pu̱ro a̍gnirbhave̱ha.
viśvā̱ āśā̱ dīdyā̍no̱ vibhā̍hi.
ūrja̍ṃ no dhehi dvi̱pade̱ catu̍ṣpade..56..

a̱rkaścakṣu̱stada̱sau sūrya̱stada̱yama̱gniḥ.
sampri̍yaḥ pa̱śubhi̍rbhuvat.
yatte̍ śukra śu̱kraṃ varca̍ḥ śu̱krā ta̱nūḥ.
śu̱kraṃ jyoti̱raja̍sram.
tena̍ me dīdihi̱ tena̱ tvā''da̍dhe.
a̱gninā̎'gne̱ brahma̍ṇā.
ā̱na̱śe vyā̍naśe̱ sarva̱māyu̱rvyā̍naśe.
ye te̍ agne śi̱ve ta̱nuvau̎.
vi̱rāṭca̍ sva̱rāṭca̍.
te māvi̍śatā̱ṃ te mā̍ jinvatām..57..

ye te̍ agne śi̱ve ta̱nuvau̎.
sa̱mrāṭcā̍bhi̱bhūśca̍.
te māvi̍śatā̱ṃ te mā̍ jinvatām.
ye te̍ agne śi̱ve ta̱nuvau̎.
vi̱bhūśca̍ pari̱bhūśca̍.
te mā vi̍śatā̱ṃ te mā̍ jinvatām.
ye te̍ agne śi̱ve ta̱nuvau̎.
pra̱bhvī ca̱ prabhū̍tiśca.
te mā vi̍śatā̱ṃ te mā̍ jinvatām.
yāste̍ agne śi̱vāsta̱nuva̍ḥ.
tābhi̱stvā''da̍dhe.
yāste̍ agne gho̱rāsta̱nuva̍ḥ.
tābhi̍ra̱muṃ ga̍ccha..58..

Anuvāka 8

i̱me vā e̱te lo̱kā a̱gnaya̍ḥ.
te yadavyā̍vṛttā ādhī̱yeran̍.
śo̱caye̍yu̱ryaja̍mānam.
gha̱rmaḥ śira̱ iti̱ gārha̍patya̱mā da̍dhāti.
vāta̍ḥ prā̱ṇa itya̍nvāhārya̱paca̍nam.
a̱rkaścakṣu̱rityā̍hava̱nīyam̎.
tenai̱vainā̱nvyāva̍rtayati.
tathā̱ na śo̍cayanti̱ yaja̍mānam.
ra̱tha̱nta̱rama̱bhigā̍yate̱ gārha̍patya ādhī̱yamā̍ne.
rātha̍ntaro̱ vā a̱yaṃ lo̱kaḥ..59..

a̱sminne̱vaina̍ṃ lo̱ke prati̍ṣṭhita̱mā dha̍tte.
vā̱ma̱de̱vyama̱bhigā̍yata uddhri̱yamā̍ṇe.
a̱ntari̍kṣa̱ṃ vai vā̍made̱vyam.
a̱ntari̍kṣa e̱vaina̱ṃ prati̍ṣṭhita̱mādha̍tte.
atho̱ śānti̱rvai vā̍made̱vyam.
śā̱ntame̱vaina̍ṃ paśa̱vya̍muddha̍rate.
bṛ̱hada̱bhigā̍yata āhava̱nīya̍ ādhī̱yamā̍ne.
bārha̍to̱ vā a̱sau lo̱kaḥ.
a̱muṣmi̍nne̱vaina̍ṃ lo̱ke prati̍ṣṭhita̱mādha̍tte.
pra̱jāpa̍tira̱gnima̍sṛjata..60..

so'śvo̱'vāro̍ bhū̱tvā parā̍ṅait.
taṃ vā̍rava̱ntīye̍nāvārayata.
tadvā̍rava̱ntīya̍sya vāravantīya̱tvam.
śyai̱tena̍ śye̱tī a̍kuruta.
tacchyai̱tasya̍ śyaita̱tvam.
yadvā̍rava̱ntīya̍mabhi̱ gāya̍te.
vā̱ra̱yi̱tvaivaina̱ṃ prati̍ṣṭhita̱mā dha̍tte.
śyai̱tena̍ śye̱tī ku̍rute.
gha̱rmaḥ śira̱ iti̱ gārha̍patya̱māda̍dhāti.
saśī̍rṣāṇame̱vaina̱mā dha̍tte..61..

upai̍na̱mutta̍ro ya̱jño na̍mati.
ru̱dro vā e̱ṣaḥ.
yada̱gniḥ.
sa ā̍dhī̱yamā̍na īśva̱ro yaja̍mānasya pa̱śūn hiṃsi̍toḥ.
sampri̍yaḥ pa̱śubhi̍rbhuva̱dityā̍ha.
pa̱śubhi̍re̱vaina̱ṃ sampri̍yaṃ karoti.
pa̱śū̱nāmahi̍ṃsāyai.
cha̱rdisto̱kāya̱ tana̍yāya ya̱cchetyā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
vāta̍ḥ prā̱ṇa itya̍nvāhārya̱paca̍nam..62..

saprā̍ṇame̱vaina̱mā dha̍tte.
sva̱di̱taṃ to̱kāya̱ tana̍yāya pi̱tuṃ pa̱cetyā̍ha.
anna̍me̱vāsmai̎ svadayati.
prācī̱manu̍ pra̱diśa̱ṃ prehi̍ vi̱dvānityā̍ha.
vibha̍ktire̱vaina̍yo̱ḥ sā.
atho̱ nānā̍vīryāve̱vainau̍ kurute.
ūrja̍ṃ no dhehi dvi̱pade̱ catu̍ṣpada̱ ityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
a̱rkaścakṣu̱rityā̍hava̱nīyam̎.
a̱rko vai de̱vānā̱mannam̎..63..

anna̍me̱vāva̍ rundhe.
tena̍ me dīdi̱hītyā̍ha.
sami̍ndha e̱vainam̎.
ā̱na̱śe vyā̍naśa̱ iti̱ trirudi̍ṅgayati.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ.
e̱ṣve̍vaina̍ṃ lo̱keṣu̱ prati̍ṣṭhita̱mā dha̍tte.
tattathā̱ na kā̱ryam̎.
vīṅgi̍ta̱mapra̍tiṣṭhita̱mā da̍dhīta.
u̱ddhṛtyai̱vādhāyā̍bhi̱mantriya̍ḥ.
avī̎ṅgitame̱vaina̱ṃ prati̍ṣṭhita̱mādha̍tte.
vi̱rāṭca̍ sva̱rāṭca̱ yāste̍ agne śi̱vāsta̱nuva̱stābhi̱stvā''da̍dha̱ ityā̍ha.
e̱tā vā a̱gneḥ śi̱vāsta̱nuva̍ḥ.
tābhi̍re̱vaina̱ṃ sama̍rdhayati.
yāste̍ agne gho̱rāsta̱nuva̱stābhi̍ra̱muṃ ga̱ccheti̍ brūyā̱dyaṃ dvi̱ṣyāt.
tābhi̍re̱vaina̱ṃ parā̍bhāvayati..64..

Anuvāka 9

śa̱mī̱ga̱rbhāda̱gniṃ ma̍nthati.
e̱ṣā vā a̱gnerya̱jñiyā̍ ta̱nūḥ.
tāme̱vāsmai̍ janayati.
adi̍tiḥ pu̱trakā̍mā.
sā̱dhyebhyo̍ de̱vebhyo̎ brahmauda̱nama̍pacat.
tasyā̍ u̱ccheṣa̍ṇamadaduḥ.
tatprāśñā̎t.
sā reto̍'dhatta.
tasyai̍ dhā̱tā cā̎rya̱mā cā̍jāyetām.
sā dvi̱tīya̍mapacat..65..

tasyā̍ u̱ccheṣa̍ṇamadaduḥ.
tatprāśñā̎t.
sā reto̍'dhatta.
tasyai̍ mi̱traśca̱ varu̍ṇaścājāyetām.
sā tṛ̱tīya̍mapacat.
tasyā̍ u̱ccheṣa̍ṇamadaduḥ.
tatprāśñā̎t.
sā reto̍'dhatta.
tasyā̱ aṃśa̍śca̱ bhaga̍ścājāyetām.
sā ca̍tu̱rthama̍pacat..66..

tasyā̍ u̱ccheṣa̍ṇamadaduḥ.
tatprāśñā̎t.
sā reto̍'dhatta.
tasyā̱ indra̍śca̱ viva̍svāṃścājāyetām.
bra̱hmau̱da̱naṃ pa̍cati.
reta̍ e̱va tadda̍dhāti.
prāśña̍nti brāhma̱ṇā o̍da̱nam.
yadājya̍mu̱cchiṣya̍te.
tena̍ sa̱midho̱'bhyajyā da̍dhāti.
u̱ccheṣa̍ṇā̱dvā adi̍tī̱ reto̍'dhatta..67..

u̱ccheṣa̍ṇāde̱va tadreto̍ dhatte.
asthi̱ vā e̱tat.
yathsa̱midha̍ḥ.
e̱tadreta̍ḥ.
yadājyam̎.
yadājye̍na sa̱midho̱'bhyajyā̱dadhā̍ti.
asthye̱va tadreta̍si dadhāti.
ti̱sra āda̍dhāti mithuna̱tvāya̍.
iya̍tīrbhavanti.
pra̱jāpa̍tinā yajñamu̱khena̱ sammi̍tāḥ..68..

iya̍tīrbhavanti.
ya̱jña̱pa̱ruṣā̱ sammi̍tāḥ.
iya̍tīrbhavanti.
e̱tāva̱dvai puru̍ṣe vī̱ryam̎.
vī̱rya̍sammitāḥ.
ā̱rdrā bha̍vanti.
ā̱rdrami̍va̱ hi reta̍ḥ si̱cyate̎.
citri̍yasyāśva̱tthasyāda̍dhāti.
ci̱trame̱va bha̍vati.
ghṛ̱tava̍tībhi̱rā da̍dhāti..69..

e̱tadvā a̱gneḥ pri̱yaṃ dhāma̍.
yadghṛ̱tam.
pri̱yeṇai̱vaina̱ṃ dhāmnā̱ sama̍rdhayati.
atho̱ teja̍sā.
gā̱ya̱trībhi̍rbrāhma̱ṇasyāda̍dhyāt.
gā̱ya̱tracha̍ndā̱ vai brā̎hma̱ṇaḥ.
svasya̱ chanda̍saḥ pratyayana̱stvāya̍.
tri̱ṣṭugbhī̍ rāja̱nya̍sya.
tri̱ṣṭupcha̍ndā̱ vai rā̍ja̱nya̍ḥ.
svasya̱ chanda̍saḥ pratyayana̱stvāya̍..70..

jaga̍tībhi̱rvaiśya̍sya.
jaga̍tīchandā̱ vai vaiśya̍ḥ.
svasya̱ chanda̍saḥ pratyayana̱stvāya̍.
taṃ sa̍ṃvathsa̱raṃ go̍pāyet.
sa̱ṃva̱thsa̱raṃ hi reto̍ hi̱taṃ vardha̍te.
yadye̍naṃ saṃvathsa̱re nopa̱name̎t.
sa̱midha̱ḥ puna̱rāda̍dhyāt.
reta̍ e̱va taddhi̱taṃ vardha̍mānameti.
na mā̱ṃsama̍śñīyāt.
na striya̱mupe̍yāt..71..

yanmā̱ṃsama̍śñī̱yāt.
yathstriya̍mupe̱yāt.
nirvī̎ryaḥ syāt.
naina̍ma̱gnirupa̍namet.
śva ā̍dhā̱syamā̍no brahmauda̱naṃ pa̍cati.
ā̱di̱tyā vā i̱ta u̍tta̱māḥ su̍va̱rgaṃ lo̱kamā̍yan.
te vā i̱to yanta̱ṃ prati̍nudante.
e̱te khalu̱ vāvā''di̱tyāḥ.
yadbrā̎hma̱ṇāḥ.
taire̱va sa̱ntvaṃ ga̍cchati..72..

naina̱ṃ prati̍nudante.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
kvā̍ saḥ.
a̱gniḥ kā̱rya̍ḥ.
yo̎'smai pra̱jāṃ pa̱śūnpra̍ja̱naya̱tīti̍.
śalkai̱stāṃrātri̍ma̱gnimi̍ndhīta.
tasmi̍nnupavyu̱ṣama̱raṇī̱ niṣṭa̍pet.
yatha̍rṣa̱bhāya̍ vāśi̱tā nyā̍vicchā̱yati̍.
tā̱dṛge̱va tat.
a̱po̱dūhya̱ bhasmā̱gniṃ ma̍nthati..73..

saiva sā'gneḥ santa̍tiḥ.
taṃ ma̍thi̱tvā prāñca̱muddha̍rati.
sa̱ṃva̱thsa̱rame̱va tadreto̍ hi̱taṃ praja̍nayati.
anā̍hita̱stasyā̱gnirityā̍huḥ.
yaḥ sa̱midho'nā̍dhāyā̱gnimā̍dha̱tta iti̍.
tāḥ sa̍ṃvathsa̱re pu̱rastā̱dāda̍dhyāt.
sa̱ṃva̱thsa̱rāde̱vaina̍mava̱rudhyā''dha̍tte.
yadi̍ saṃvathsa̱re'nāda̱dhyāt.
dvā̱da̱śyā̎ṃ pu̱rastā̱dāda̍dhyāt.
sa̱ṃva̱thsa̱rapra̍timā̱ vai dvāda̍śa̱ rātra̍yaḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱rame̱vāsyā''hi̍tā bhavanti.
yadi̍ dvāda̱śyā̎ṃ nāda̱dhyāt.
trya̱he pu̱rastā̱dāda̍dhyāt.
āhi̍tā e̱vāsya̍ bhavanti..74..

Anuvāka 10

pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
sa ri̍ricā̱no̍'manyata.
sa tapo̍'tapyata.
sa ā̱tmanvī̱rya̍mapaśyat.
tada̍vardhata.
tada̍smā̱thsaha̍so̱rdhvama̍sṛjyata.
sā vi̱rāḍa̍bhavat.
tāṃ de̍vāsu̱rā vya̍gṛhṇata.
so̎'bravītpra̱jāpa̍tiḥ.
mama̱ vā e̱ṣā..75..

dohā̍ e̱va yu̱ṣmāka̱miti̍.
sā tata̱ḥ prācyuda̍krāmat.
tatpra̱jāpa̍ti̱ḥ parya̍gṛhṇāt.
atha̍rva pi̱tuṃ me̍ gopā̱yeti̍.
sā dvi̱tīya̱muda̍krāmat.
tatpra̱jāpa̍ti̱ḥ parya̍gṛhṇāt.
narya̍ pra̱jāṃ me̍ gopā̱yeti̍.
sā tṛ̱tīya̱muda̍krāmat.
tatpra̱jāpa̍ti̱ḥ parya̍gṛhṇāt.
śaṃsya̍ pa̱śūnme̍ gopā̱yeti̍..76..

sā ca̍tu̱rthamuda̍krāmat.
tatpra̱jāpa̍ti̱ḥ parya̍gṛhṇāt.
sapra̍tha sa̱bhāṃ me̍ gopā̱yeti̍.
sā pa̍ñca̱mamuda̍krāmat.
tatpra̱jāpa̍ti̱ḥ parya̍gṛhṇāt.
ahe̍ budhniya̱ mantra̍ṃ me gopā̱yeti̍.
a̱gnīn vāva sā tānvya̍kramata.
tānpra̱jāpa̍ti̱ḥ parya̍gṛhṇāt.
atho̍ pa̱ṅktime̱va.
pa̱ṅktirvā e̱ṣā brā̎hma̱ṇe pravi̍ṣṭā..77..

tāmā̱tmano'dhi̱ nirmi̍mīte.
yada̱gnirā̍dhī̱yate̎.
tasmā̍de̱tāva̍nto̱'gnaya̱ ādhī̍yante.
pāṅkta̱ṃ vā i̱daṃ sarvam̎.
pāṅkte̍nai̱va pāṅkta̍ṃ spṛṇoti.
atha̍rva pi̱tuṃ me̍ gopā̱yetyā̍ha.
anna̍me̱vaitena̍ spṛṇoti.
narya̍ pra̱jāṃ me̍ gopā̱yetyā̍ha.
pra̱jāme̱vaitena̍ spṛṇoti.
śaṃsya̍ pa̱śūnme̍ gopā̱yetyā̍ha..78..

pa̱śūne̱vaitena̍ spṛṇoti.
sapra̍tha sa̱bhāṃ me̍ gopā̱yetyā̍ha.
sa̱bhāme̱vaitene̎ndri̱yaṃ spṛ̍ṇoti.
ahe̍ budhniya̱ mantra̍ṃ me gopā̱yetyā̍ha.
mantra̍me̱vaitena̱ śriya̍ṃ spṛṇoti.
yada̍nvāhārya̱paca̍ne'nvāhā̱rya̍ṃ paca̍nti.
tena̱ so̎'syā̱bhīṣṭa̍ḥ prī̱taḥ.
yadgārha̍patya̱ ājya̍madhi̱śraya̍nti̱ sampatnī̎ryā̱jaya̍nti.
tena̱ so̎'syā̱bhīṣṭa̍ḥ prī̱taḥ.
yadā̍hava̱nīye̱ juhva̍ti..79..

tena̱ so̎'syā̱bhīṣṭa̍ḥ prī̱taḥ.
yathsa̱bhāyā̎ṃ vi̱jaya̍nte.
tena̱ so̎'syā̱bhīṣṭa̍ḥ prī̱taḥ.
yadā̍vasa̱the'nna̱ṃ hara̍nti.
tena̱ so̎'syā̱bhīṣṭa̍ḥ prī̱taḥ.
tathā̎'sya̱ sarve̎ prī̱tā a̱bhīṣṭā̱ ādhī̍yante.
pra̱va̱sa̱thame̱ṣyanne̱vamupa̍tiṣṭhe̱taika̍mekam.
yathā̎ brāhma̱ṇāya̍ gṛhevā̱sine̍ pari̱dāya̍ gṛ̱hāneti̍.
tā̱dṛge̱va tat.
puna̍rā̱gatyopa̍tiṣṭhate.
sā bhā̍geyame̱vaiṣā̱ṃ tat.
sā tata̍ ū̱rdhvāro̍hat.
sā ro̍hi̱ṇya̍bhavat.
tadro̍hi̱ṇyai ro̍hiṇi̱tvam.
ro̱hi̱ṇyāma̱gnimāda̍dhīta.
sva e̱vaina̱ṃ yonau̱ prati̍ṣṭhita̱mādha̍tte.
ṛ̱dhnotye̍nena..80..

Prapāṭhaka 2

Anuvāka 1

u̱ddha̱nyamā̍nama̱syā a̍me̱dhyam.
apa̍ pā̱pmāna̱ṃ yaja̍mānasya hantu.
śi̱vā na̍ḥ santu pra̱diśa̱ścata̍sraḥ.
śaṃ no̍ mā̱tā pṛ̍thi̱vī toka̍sātā.
śaṃ no̍ de̱vīra̱bhiṣṭa̍ye.
āpo̍ bhavantu pī̱taye̎.
śaṃ yora̱bhi sra̍vantu naḥ.
vai̱śvā̱na̱rasya̍ rū̱pam.
pṛ̱thi̱vyāṃ pa̍ri̱srasā̎.
syo̱namā vi̍śantu naḥ..1..

yadi̱daṃ di̱vo yada̱daḥ pṛ̍thi̱vyāḥ.
sa̱ñja̱jñā̱ne roda̍sī sambabhū̱vatu̍ḥ.
ūṣā̎nkṛ̱ṣṇama̍vatu kṛ̱ṣṇamūṣā̎ḥ.
i̱hobhayo̎rya̱jñiya̱māga̍miṣṭhāḥ.
ū̱tīḥ ku̍rvā̱ṇo yatpṛ̍thi̱vīmaca̍raḥ.
gu̱hā̱kāra̍mākhurū̱paṃ pra̱tītya̍.
tatte̱ nya̍ktami̱ha sa̱mbhara̍ntaḥ.
śa̱taṃ jī̍vema śa̱rada̱ḥ savī̍rāḥ.
ūrja̍ṃ pṛthi̱vyā rasa̍mā̱bhara̍ntaḥ.
śa̱taṃ jī̍vema śa̱rada̍ḥ purū̱cīḥ..2..

va̱mrībhi̱ranu̍vitta̱ṃ guhā̍su.
śrotra̍ṃ ta u̱rvyaba̍dhirā bhavāmaḥ.
pra̱jāpa̍tisṛṣṭānāṃ pra̱jānā̎m.
kṣu̱dho'pa̍hatyai suvi̱taṃ no̍ astu.
upa̱ prabhi̍nna̱miṣa̱mūrja̍ṃ pra̱jābhya̍ḥ.
sūda̍ṃ gṛ̱hebhyo̱ rasa̱mābha̍rāmi.
yasya̍ rū̱paṃ bibhra̍di̱māmavi̍ndat.
guhā̱ pravi̍ṣṭāṃ sari̱rasya̱ madhye̎.
tasye̱daṃ viha̍tamā̱bhara̍ntaḥ.
acha̍mbaṭkārama̱syāṃ vi̍dhema..3..

yatpa̱ryapa̍śyathsari̱rasya̱ madhye̎.
u̱rvīmapa̍śya̱jjaga̍taḥ prati̱ṣṭhām.
tatpuṣka̍rasyā̱''yata̍nā̱ddhi jā̱tam.
pa̱rṇaṃ pṛ̍thi̱vyāḥ pratha̍naṃ harāmi.
yābhi̱radṛ̍ṃha̱jjaga̍taḥ prati̱ṣṭhām.
u̱rvīmi̱māṃ vi̍śvaja̱nasya̍ bha̱rtrīm.
tā na̍ḥ śi̱vāḥ śarka̍rāḥ santu̱ sarvā̎ḥ.
a̱gne reta̍śca̱ndraṃ hira̍ṇyam.
a̱dbhyaḥ sambhū̍tama̱mṛta̍ṃ pra̱jāsu̍.
tathsa̱mbhara̍nnuttara̱to ni̱dhāya̍..4..

a̱ti̱pra̱yaccha̱ṃ duri̍tiṃ tareyam.
aśvo̍ rū̱paṃ kṛ̱tvā yada̍śva̱tthe'ti̍ṣṭhaḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱raṃ de̱vebhyo̍ ni̱lāya̍.
tatte̱ nya̍ktami̱ha sa̱mbhara̍ntaḥ.
śa̱taṃ jī̍vema śa̱rada̱ḥ savī̍rāḥ.
ū̱rjaḥ pṛ̍thi̱vyā adhyutthi̍to'si.
vana̍spate śa̱tava̍lśo̱ viro̍ha.
tvayā̍ va̱yamiṣa̱mūrja̱ṃ mada̍ntaḥ.
rā̱yaspoṣe̍ṇa̱ sami̱ṣā ma̍dema.
gā̱ya̱tri̱yā hri̱yamā̍ṇasya̱ yatte̎..5..

pa̱rṇamapa̍tattṛ̱tīya̍syai di̱vo'dhi̍.
so̍'yaṃ pa̱rṇaḥ so̍mapa̱rṇāddhi jā̱taḥ.
tato̍ harāmi somapī̱thasyāva̍ruddhyai.
de̱vānā̎ṃ brahmavā̱daṃ vada̍tā̱ṃ yat.
u̱pāśṛ̍ṇoḥ su̱śravā̱ vai śru̱to̍'si.
tato̱ māmāvi̍śatu brahmavarca̱sam.
tathsa̱mbhara̱ṃstadava̍rundhīya sā̱kṣāt.
yayā̍ te sṛ̱ṣṭasyā̱gneḥ.
he̱timaśa̍mayatpra̱jāpa̍tiḥ.
tāmi̱māmapra̍dāhāya..6..

śa̱mīṃ śāntyai̍ harāmya̱ham.
yatte̍ sṛ̱ṣṭasya̍ ya̱taḥ.
vika̍ṅkata̱ṃ bhā ā̎rcchajjātavedaḥ.
tayā̍ bhā̱sā sammi̍taḥ.
u̱ruṃ no̍ lo̱kamanu̱ prabhā̍hi.
yatte̍ tā̱ntasya̱ hṛda̍ya̱mācchi̍ndañjātavedaḥ.
ma̱ruto̱'dbhista̍mayi̱tvā.
e̱tatte̱ tada̍śa̱neḥ sambha̍rāmi.
sātmā̍ agne̱ sahṛ̍dayo bhave̱ha.
citri̍yādaśva̱tthāthsambhṛ̍tā bṛha̱tya̍ḥ..7..

śarī̍rama̱bhi saṃskṛ̍tāḥ stha.
pra̱jāpa̍tinā yajñamu̱khena̱ sammi̍tāḥ.
ti̱srastri̱vṛdbhi̍rmithu̱nāḥ prajā̎tyai.
a̱śva̱tthāddha̍vyavā̱hāddhi jā̱tām.
a̱gnesta̱nūṃ ya̱jñiyā̱ṃ sambha̍rāmi.
śā̱ntayo̍niṃ śamīga̱rbham.
a̱gnaye̱ praja̍nayi̱tave̎.
yo a̍śva̱tthaḥ śa̍mīga̱rbhaḥ.
ā̱ru̱roha̱ tve sacā̎.
taṃ te̍ harāmi̱ brahma̍ṇā..8..

ya̱jñiyai̎ḥ ke̱tubhi̍ḥ sa̱ha.
yaṃ tvā̍ sa̱mabha̍rañjātavedaḥ.
ya̱thā̱śa̱rī̱raṃ bhū̱teṣu̱ nya̍ktam.
sa sambhṛ̍taḥ sīda śi̱vaḥ pra̱jābhya̍ḥ.
u̱ruṃ no̍ lo̱kamanu̍neṣi vi̱dvān.
prave̱dhase̍ ka̱vaye̱ medhyā̍ya.
vaco̍ va̱ndāru̍ vṛṣa̱bhāya̱ vṛṣṇe̎.
yato̍ bha̱yamabha̍ya̱ṃ tanno̍ astu.
ava̍ de̱vān ya̍je̱ heḍyān̍.
sa̱midhā̱'gniṃ du̍vasyata..9..

ghṛ̱tairbo̍dhaya̱tāti̍thim.
ā'smi̍n ha̱vyā ju̍hotana.
upa̍ tvā'gne ha̱viṣma̍tīḥ.
ghṛ̱tācī̎ryantu haryata.
ju̱ṣasva̍ sa̱midho̱ mama̍.
taṃ tvā̍ sa̱midbhi̍raṅgiraḥ.
ghṛ̱tena̍ vardhayāmasi.
bṛ̱haccho̍cā yaviṣṭhya.
sa̱mi̱dhyamā̍naḥ pratha̱mo nu dharma̍ḥ.
sama̱ktubhi̍rajyate vi̱śvavā̍raḥ..10..

śo̱ciṣke̍śo ghṛ̱tani̍rṇikpāva̱kaḥ.
su̱ya̱jño a̱gnirya̱jathā̍ya de̱vān.
ghṛ̱tapra̍tīko ghṛ̱tayo̍nira̱gniḥ.
ghṛ̱taiḥ sami̍ddho ghṛ̱tama̱syānnam̎.
ghṛ̱ta̱pruṣa̍stvā sa̱rito̍ vahanti.
ghṛ̱taṃ piba̎nthsu̱yajā̍ yakṣi de̱vān.
ā̱yu̱rdā a̍gne ha̱viṣo̍ juṣā̱ṇaḥ.
ghṛ̱tapra̍tīko ghṛ̱tayo̍niredhi.
ghṛ̱taṃ pī̱tvā madhu̱ cāru̱ gavyam̎.
pi̱teva̍ pu̱trama̱bhira̍kṣatādi̱mam..11..

{ }
tvāma̍gne samidhā̱naṃ ya̍viṣṭha.
de̱vā dū̱taṃ ca̍krire havya̱vāham̎.
u̱ru̱jraya̍saṃ ghṛ̱tayo̍ni̱māhu̍tam.
tve̱ṣaṃ cakṣu̍rdadhire coda̱yanva̍ti.
tvāma̍gne pra̱diva̱ āhu̍taṃ ghṛ̱tena̍.
su̱mnā̱yava̍ḥ suṣa̱midhā̱ samī̍dhire.
sa vā̍vṛdhā̱na oṣa̍dhībhirukṣi̱taḥ.
u̱ru jrayā̍ṃsi̱ pārthi̍vā̱ viti̍ṣṭhase.
ghṛ̱tapra̍tīkaṃ va ṛ̱tasya̍ dhūṟṣadam̎.
a̱gniṃ mi̱traṃ na sa̍midhā̱na ṛ̍ñjate..12..

indhā̍no a̱kro vi̱dathe̍ṣu̱ dīdya̍t.
śu̱krava̍rṇā̱mudu̍ no yaṃsate̱ dhiyam̎.
pra̱jā a̍gne̱ saṃvā̍saya.
āśā̎śca pa̱śubhi̍ḥ sa̱ha.
rā̱ṣṭrāṇya̍smā̱ ādhe̍hi.
yānyāsa̎nthsavi̱tuḥ sa̱ve.
ma̱hī vi̱śpatnī̱ sada̍ne ṛ̱tasya̍.
a̱rvācī̱ eta̍ṃ dharuṇe rayī̱ṇām.
a̱ntarva̍tnī̱ janya̍ṃ jā̱tave̍dasam.
a̱dhva̱rāṇā̎ṃ janayathaḥ puro̱gām..13..

āro̍hataṃ da̱śata̱ṃ śakva̍rī̱rmama̍.
ṛ̱tenā̎gna̱ āyu̍ṣā̱ varca̍sā sa̱ha.
jyogjīva̍nta̱ utta̍rāmuttarā̱ṃ samā̎m.
darśa̍ma̱haṃ pū̱rṇamā̍saṃ ya̱jñaṃ yathā̱ yajai̎.
ṛtvi̍yavatī stho a̱gnire̍tasau.
garbha̍ṃ dadhāthā̱ṃ te vā̍ma̱haṃ da̍de.
tathsa̱tyaṃ yadvī̱raṃ bi̍bhṛthaḥ.
vī̱raṃ ja̍nayi̱ṣyatha̍ḥ.
te matprā̱taḥ praja̍niṣyethe.
te mā̱ prajā̍te̱ praja̍nayi̱ṣyatha̍ḥ..14..

pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍rbrahmavarca̱sena̍ suva̱rge lo̱ke.
anṛ̍tāthsa̱tyamupai̍mi.
mā̱nu̱ṣāddaivya̱mupai̍mi.
daivī̱ṃ vāca̍ṃ yacchāmi.
śalkai̍ra̱gnimi̍ndhā̱naḥ.
u̱bhau lo̱kau sa̍nema̱ham.
u̱bhayo̎rlo̱kayor̍ ṛ̱dhvā.
ati̍ mṛ̱tyuṃ ta̍rāmya̱ham.
jāta̍vedo̱ bhuva̍nasya̱ reta̍ḥ.
i̱ha si̍ñca̱ tapa̍so̱ yajja̍ni̱ṣyate̎..15..

a̱gnima̍śva̱tthādadhi̍ havya̱vāham̎.
śa̱mī̱ga̱rbhājja̱naya̱ṉ yo ma̍yo̱bhūḥ.
a̱yaṃ te̱ yoni̍rṛ̱tviya̍ḥ.
yato̍ jā̱to aro̍cathāḥ.
taṃ jā̱nanna̍gna̱ āro̍ha.
athā̍ no vardhayā ra̱yim.
ape̍ta̱ vīta̱ vi ca̍ sarpa̱tāta̍ḥ.
ye'tra̱ stha pu̍rā̱ṇā ye ca̱ nūta̍nāḥ.
adā̍di̱daṃ ya̱mo̍'va̱sāna̍ṃ pṛthi̱vyāḥ.
akra̍nni̱maṃ pi̱taro̍ lo̱kama̍smai..16..

a̱gnerbhasmā̎sya̱gneḥ purī̍ṣamasi.
sa̱ṃjñāna̍masi kāma̱dhara̍ṇam.
mayi̍ te kāma̱dhara̍ṇaṃ bhūyāt.
saṃva̍ḥ sṛjāmi̱ hṛda̍yāni.
saṃsṛ̍ṣṭa̱ṃ mano̍ astu vaḥ.
saṃsṛ̍ṣṭaḥ prā̱ṇo a̍stu vaḥ.
saṃ yā va̍ḥ pri̱yāsta̱nuva̍ḥ.
saṃ pri̱yā hṛda̍yāni vaḥ.
ā̱tmā vo̍ astu̱ sampri̍yaḥ.
sampri̍yāsta̱nuvo̱ mama̍..17..

kalpe̍tā̱ṃ dyāvā̍pṛthi̱vī.
kalpa̍ntā̱māpa̱ oṣa̍dhīḥ.
kalpa̍ntāma̱gnaya̱ḥ pṛtha̍k.
mama̱ jyaiṣṭhyā̍ya̱ savra̍tāḥ.
ye̎'gnaya̱ḥ sama̍nasaḥ.
a̱nta̱rā dyāvā̍pṛthi̱vī.
vāsa̍ntikāvṛ̱tū a̱bhi kalpa̍mānāḥ.
indra̍miva de̱vā a̱bhi saṃ vi̍śantu.
di̱vastvā̍ vī̱rye̍ṇa.
pṛ̱thi̱vyai ma̍hi̱mnā..18..

a̱ntari̍kṣasya̱ poṣe̍ṇa.
sa̱rvapa̍śu̱māda̍dhe.
ajī̍jananna̱mṛta̱ṃ martyā̍saḥ.
a̱sre̱māṇa̍ṃ ta̱raṇi̍ṃ vī̱ḍuja̍mbham.
daśa̱ svasā̍ro a̱gruva̍ḥ samī̱cīḥ.
pumā̍ṃsaṃ jā̱tama̱bhi saṃra̍bhantām.
pra̱jāpa̍testvā prā̱ṇenābhi̱ prāṇi̍mi.
pū̱ṣṇaḥ poṣe̍ṇa̱ mahyam̎.
dī̱rghā̱yu̱tvāya̍ śa̱taśā̍radāya.
śa̱taṃ śa̱radbhya̱ āyu̍ṣe̱ varca̍se..19..

jī̱vātvai puṇyā̍ya.
a̱haṃ tvada̍smi̱ mada̍si̱ tvame̱tat.
mamā̍si̱ yoni̱stava̱ yoni̍rasmi.
mamai̱va sanvaha̍ ha̱vyānya̍gne.
pu̱traḥ pi̱tre lo̍ka̱kṛjjā̍tavedaḥ.
prā̱ṇe tvā̱'mṛta̱māda̍dhāmi.
a̱nnā̱dama̱nnādyā̍ya.
go̱ptāra̱ṃ guptyai̎.
su̱gā̱ṟha̱pa̱tyo vi̱daha̱nnarā̍tīḥ.
u̱ṣasa̱ḥ śreya̍sīḥ śreyasī̱rdadha̍t..20..

agne̍ sa̱patnā̍ṃ apa̱ bādha̍mānaḥ.
rā̱yaspoṣa̱miṣa̱mūrja̍ma̱smāsu̍ dhehi.
i̱mā u̱ māmupa̍tiṣṭhantu̱ rāya̍ḥ.
ā̱bhiḥ pra̱jābhi̍ri̱ha saṃva̍seya.
i̱ho iḍā̍ tiṣṭhatu viśvarū̱pī.
madhye̱ vaso̎rdīdihi jātavedaḥ.
oja̍se̱ balā̍ya̱ tvodya̍cche.
vṛṣa̍ṇe̱ śuṣmā̱yā''yu̍ṣe̱ varca̍se.
sa̱pa̱tna̱tūra̍si vṛtra̱tūḥ.
yaste̍ de̱veṣu̍ mahi̱mā su̍va̱rgaḥ..21..

yasta̍ ā̱tmā pa̱śuṣu̱ pravi̍ṣṭaḥ.
puṣṭi̱ryā te̍ manu̱ṣye̍ṣu papra̱the.
tayā̍ no agne ju̱ṣamā̍ṇa̱ ehi̍.
di̱vaḥ pṛ̍thi̱vyāḥ parya̱ntari̍kṣāt.
vātā̎tpa̱śubhyo̱ adhyoṣa̍dhībhyaḥ.
yatra̍ yatra jātavedaḥ samba̱bhūtha̍.
tato̍ no agne ju̱ṣamā̍ṇa̱ ehi̍.
prācī̱manu̍ pra̱diśa̱ṃ prehi̍ vi̱dvān.
a̱gnera̍gne pu̱ro a̍gnirbhave̱ha.
viśvā̱ āśā̱ dīdyā̍no̱ vi bhā̍hi..22..

ūrja̍ṃ no dhehi dvi̱pade̱ catu̍ṣpade.
anva̱gniru̱ṣasā̱magra̍makhyat.
anvahā̍ni pratha̱mo jā̱tave̍dāḥ.
anu̱ sūrya̍sya puru̱trā ca̍ ra̱śmīn.
anu̱ dyāvā̍pṛthi̱vī āta̍tāna.
vikra̍masva ma̱hāṃ a̍si.
ve̱di̱ṣanmānu̍ṣebhyaḥ.
tri̱ṣu lo̱keṣu̍ jāgṛhi.
yadi̱daṃ di̱vo yada̱daḥ pṛ̍thi̱vyāḥ.
sa̱ṃvi̱dā̱ne roda̍sī saṃ babhū̱vatu̍ḥ..23..

tayo̎ḥ pṛ̱ṣṭhe sī̍datu jā̱tave̍dāḥ.
śa̱mbhūḥ pra̱jābhya̍sta̱nuve̎ syo̱naḥ.
prā̱ṇaṃ tvā̱'mṛta̱ ā da̍dhāmi.
a̱nnā̱dama̱nnādyā̍ya.
go̱ptāra̱ṃ guptyai̎.
yatte̍ śukra śu̱kraṃ varca̍ḥ śu̱krā ta̱nūḥ.
śu̱kraṃ jyoti̱raja̍sram.
tena̍ me dīdihi̱ tena̱ tvā''da̍dhe.
a̱gninā̎'gne̱ brahma̍ṇā.
ā̱na̱śe vyā̍naśe̱ sarva̱māyu̱rvyā̍naśe..24..

narya̍ pra̱jāṃ me̍ gopāya.
a̱mṛ̱ta̱tvāya̍ jī̱vase̎.
jā̱tāṃ ja̍ni̱ṣyamā̍ṇāṃ ca.
a̱mṛte̍ sa̱tye prati̍ṣṭhitām.
atha̍rva pi̱tuṃ me̍ gopāya.
rasa̱manna̍mi̱hā''yu̍ṣe.
ada̍bdhā̱yo'śī̍tatano.
avi̍ṣannaḥ pi̱tuṃ kṛ̍ṇu.
śaṃsya̍ pa̱śūnme̍ gopāya.
dvi̱pādo̱ ye catu̍ṣpadaḥ..25..

a̱ṣṭāśa̍phāśca̱ ya i̱hāgne̎.
ye caika̍śaphā āśu̱gāḥ.
sapra̍tha sa̱bhāṃ me̍ gopāya.
ye ca̱ sabhyā̎ḥ sabhā̱sada̍ḥ.
tāni̍ndri̱yāva̍taḥ kuru.
sarva̱māyu̱rupā̍satām.
ahe̍ budhniya̱ mantra̍ṃ me gopāya.
yamṛṣa̍yastraivi̱dā vi̱duḥ.
ṛca̱ḥ sāmā̍ni̱ yajū̍ṃṣi.
sā hi śrīra̱mṛtā̍ sa̱tām..26..

catu̍ḥ śikhaṇḍā yuva̱tiḥ su̱peśā̎ḥ.
ghṛ̱tapra̍tīkā̱ bhuva̍nasya̱ madhye̎.
ma̱rmṛ̱jyamā̍nā maha̱te saubha̍gāya.
mahya̍ṃ dhukṣva̱ yaja̍mānāya̱ kāmān̍.
i̱haiva santatra̍ sa̱to vo̍ agnayaḥ.
prā̱ṇena̍ vā̱cā mana̍sā bibharmi.
ti̱ro mā̱ santa̱māyu̱rmā prahā̍sīt.
jyoti̍ṣā vo vaiśvāna̱reṇopa̍tiṣṭhe.
pa̱ñca̱dhā'gnīnvya̍krāmat.
vi̱rāṭthsṛ̱ṣṭā pra̱jāpa̍teḥ.
ū̱rdhvā''ro̍hadrohi̱ṇī.
yoni̍ra̱gneḥ prati̍ṣṭhitiḥ..27..

Anuvāka 2

navai̱tānyahā̍ni bhavanti.
nava̱ vai su̍va̱rgā lo̱kāḥ.
yade̱tānyahā̎nyupa̱yanti̍.
na̱vasve̱va tathsu̍va̱rgeṣu̍ lo̱keṣu̍ sa̱triṇa̍ḥ prati̱tiṣṭha̍nto yanti.
a̱gni̱ṣṭo̱māḥ para̍ḥ sāmānaḥ kā̱ryā̍ ityā̍huḥ.
a̱gni̱ṣṭo̱masa̍mmitaḥ suva̱rgo lo̱ka iti̍.
dvāda̍śāgniṣṭo̱masya̍ sto̱trāṇi̍.
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
tattanna sūrkṣyam̎.
u̱kthyā̍ e̱va sa̍ptada̱śāḥ para̍ḥ sāmānaḥ kā̱ryā̎ḥ..28..

pa̱śavo̱ vā u̱kthāni̍.
pa̱śū̱nāmava̍ruddhyai.
vi̱śva̱ji̱da̱bhi̱jitā̍vagniṣṭo̱mau.
u̱kthyā̎ḥ saptada̱śāḥ para̍ḥ sāmānaḥ.
te saṃstu̍tā vi̱rāja̍ma̱bhi saṃ pa̍dyante.
dve carcā̱vati̍ricyete.
eka̍yā̱ gaurati̍riktaḥ.
eka̱yā''yu̍rū̱naḥ.
su̱va̱rgo vai lo̱ko jyoti̍ḥ.
ūrgvi̱rāṭ..29..

su̱va̱rgame̱va tena̍ lo̱kama̱bhi ja̍yanti.
yatpara̱ṃ rātha̍ntaram.
tatpra̍tha̱me'ha̍nkā̱ryam̎.
bṛ̱haddvi̱tīye̎.
vai̱rū̱paṃ tṛ̱tīye̎.
vai̱rā̱jaṃ ca̍tu̱rthe.
śā̱kva̱raṃ pa̍ñca̱me.
rai̱va̱taṃ ṣa̱ṣṭhe.
tadu̍ pṛ̱ṣṭhebhyo̱ naya̍nti.
sa̱ntana̍ya e̱te grahā̍ gṛhyante..30..

a̱ti̱grā̱hyā̎ḥ para̍ḥ sāmasu.
i̱māne̱vaitairlo̱kānthsanta̍nvanti.
mi̱thu̱nā e̱te grahā̍ gṛhyante.
a̱ti̱grā̱hyā̎ḥ para̍ḥ sāmasu.
mi̱thu̱name̱va tairyaja̍mānā̱ ava̍rundhate.
bṛ̱hatpṛ̱ṣṭhaṃ bha̍vati.
bṛ̱hadvai su̍va̱rgo lo̱kaḥ.
bṛ̱ha̱taiva su̍va̱rgaṃ lo̱kaṃ ya̍nti.
tra̱ya̱stri̱ṃśi nāma̱ sāma̍.
mādhya̍ṃ dine̱ pava̍māne bhavati..31..

traya̍striṃśa̱dvai de̱vatā̎ḥ.
de̱vatā̍ e̱vāva̍rundhate.
ye vā i̱taḥ parā̎ñcaṃ saṃvathsa̱ramu̍pa̱yanti̍.
na hai̍na̱ṃ te sva̱sti sama̍śñuvate.
atha̱ ye̍'muto̱'rvāñca̍mupa̱yanti̍.
te hai̍naṃ sva̱sti sama̍śñuvate.
e̱tadvā a̱muto̱'rvāñca̱mupa̍yanti.
yade̱vam.
yo ha̱ khalu̱ vāva pra̱jāpa̍tiḥ.
sa u̍ve̱vendra̍ḥ.
tadu̍ de̱vebhyo̱ naya̍nti..32..

Anuvāka 3

santa̍ti̱rvā e̱te grahā̎ḥ.
yatpara̍ḥ sāmānaḥ.
vi̱ṣū̱vāndi̍vākī̱rtyam̎.
yathā̱ śālā̍yai̱ pakṣa̍sī.
e̱vaṃ sa̍ṃvathsa̱rasya̱ pakṣa̍sī.
yade̱tena gṛ̱hyeran̍.
viṣū̍cī saṃvathsa̱rasya̱ pakṣa̍sī̱ vyava̍sraṃseyātām.
ārti̱mārcche̍yuḥ.
yade̱te gṛ̱hyante̎.
yathā̱ śālā̍yai̱ pakṣa̍sī madhya̱maṃ va̱ṃśama̱bhi sa̍mā̱yaccha̍ti..33..

e̱vaṃ sa̍ṃvathsa̱rasya̱ pakṣa̍sī divākī̱rtya̍ma̱bhi saṃ ta̍nvanti.
nārti̱mārccha̍nti.
e̱ka̱vi̱ṃśamaha̍rbhavati.
śu̱krāgrā̱ grahā̍ gṛhyante.
pratyutta̍bdhyai saya̱tvāya̍.
sau̱rya̍ e̱tadaha̍ḥ pa̱śurāla̍bhyate.
sau̱ryo̍'tigrā̱hyo̍ gṛhyate.
aha̍re̱va rū̱peṇa̱ sama̍rdhayanti.
atho̱ ahna̍ e̱vaiṣa ba̱lirhri̍yate.
sa̱ptaitadaha̍ratigrā̱hyā̍ gṛhyante..34..

sa̱pta vai śī̍rṣa̱ṇyā̎ḥ prā̱ṇāḥ.
a̱sāvā̍di̱tyaḥ śira̍ḥ pra̱jānā̎m.
śī̱ṟṣanne̱va pra̱jānā̎ṃ prā̱ṇānda̍dhāti.
tasmā̎thsa̱pta śī̱ṟṣanprā̱ṇāḥ.
indro̍ vṛ̱traṃ ha̱tvā.
asu̍rānparā̱bhāvya̍.
sa i̱mām̐llo̱kāna̱bhya̍jayat.
tasyā̱sau lo̱ko'na̍bhijita āsīt.
taṃ vi̱śvaka̍rmā bhū̱tvā'bhya̍jayat.
yadvai̎śvakarma̱ṇo gṛ̱hyate̎..35..

su̱va̱rgasya̍ lo̱kasyā̱bhiji̍tyai.
pra vā e̱te̎'smāllo̱kāccya̍vante.
ye vai̎śvakarma̱ṇaṃ gṛ̱hṇate̎.
ā̱di̱tyaḥ śvo gṛ̍hyate.
i̱yaṃ vā adi̍tiḥ.
a̱syāme̱va prati̍ tiṣṭhanti.
a̱nyo̎nyo gṛhyete.
viśvā̎nye̱vānyena̱ karmā̍ṇi kurvā̱ṇā ya̍nti.
a̱syāma̱nyena̱ prati̍ tiṣṭhanti.
tāvā'pa̍rā̱rdhāthsa̍ṃvathsa̱rasyā̱nyo̎nyo gṛhyete.
tāvu̱bhau sa̱ha ma̍hāvra̱te gṛ̍hyete.
ya̱jñasyai̱vānta̍ṃ ga̱tvā.
u̱bhayo̎rlo̱kayo̱ḥ prati̍ tiṣṭhanti.
a̱rkya̍mu̱kthaṃ bha̍vati.
a̱nnādya̱syāva̍ruddhyai..36..

Anuvāka 4

e̱ka̱vi̱ṃśa e̱ṣa bha̍vati.
e̱tena̱ vai de̱vā e̍kavi̱ṃśena̍.
ā̱di̱tyami̱ta u̍tta̱maṃ su̍va̱rgaṃ lo̱kamāro̍hayan.
sa vā e̱ṣa i̱ta e̍kavi̱ṃśaḥ.
tasya̱ daśā̱vastā̱dahā̍ni.
daśa̍ pa̱rastā̎t.
sa vā e̱ṣa vi̱rājyu̍bha̱yata̱ḥ prati̍ṣṭhitaḥ.
vi̱rāji̱ hi vā e̱ṣa u̍bha̱yata̱ḥ prati̍ṣṭhitaḥ.
tasmā̍danta̱remau lo̱kau yan.
sarve̍ṣu suva̱rgeṣu̍ lo̱keṣva̍bhi̱tapa̍nneti..37..

de̱vā vā ā̍di̱tyasya̍ suva̱rgasya̍ lo̱kasya̍.
parā̍co'tipā̱dāda̍bibhayuḥ.
taṃ chando̍bhiradṛṃha̱ṃ dhṛtyai̎.
de̱vā vā ā̍di̱tyasya̍ suva̱rgasya̍ lo̱kasya̍.
avā̍co'vapā̱dāda̍bibhayuḥ.
taṃ pa̱ñcabhī̍ ra̱śmibhi̱ruda̍vayan.
tasmā̍dekavi̱ṃśe'ha̱npañca̍ divākī̱rtyā̍ni kriyante.
ra̱śmayo̱ vai di̍vākī̱rtyā̍ni.
ye gā̍ya̱tre.
te gā̍ya̱trīṣūtta̍rayo̱ḥ pava̍mānayoḥ..38..

ma̱hādi̍vākīrtya̱ṃ hotu̍ḥ pṛ̱ṣṭham.
vi̱ka̱rṇaṃ bra̍hmasā̱mam.
bhā̱so̎'gniṣṭo̱maḥ.
athai̱tāni̱ parā̍ṇi.
parai̱rvai de̱vā ā̍di̱tyaṃ su̍va̱rgaṃ lo̱kama̍pārayan.
yadapā̍rayan.
tatparā̍ṇāṃ para̱tvam.
pā̱raya̍ntyena̱ṃ parā̍ṇi.
ya e̱vaṃ veda̍.
athai̱tāni̱ sparā̍ṇi.
sparai̱rvai de̱vā ā̍di̱tyaṃ su̍va̱rgaṃ lo̱kama̍spārayan.
yadaspā̍rayan.
tathsparā̍ṇāṃ spara̱tvam.
spā̱raya̍ntyaina̱ṃ sparā̍ṇi.
ya e̱vaṃ veda̍..39..

Anuvāka 5

apra̍tiṣṭhā̱ṃ vā e̱te ga̍cchanti.
yeṣā̍ṃ saṃvathsa̱re'nā̱pte'tha̍.
e̱kā̱da̱śinyā̱pyate̎.
vai̱ṣṇa̱vaṃ vā̍ma̱namāla̍bhante.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ.
ya̱jñame̱vāla̍bhante̱ prati̍ṣṭhityai.
ai̱ndrā̱gnamāla̍bhante.
i̱ndrā̱gnī vai de̱vānā̱mayā̍tayāmānau.
ye e̱va de̱vate̱ ayā̍tayāmnī.
te e̱vā''la̍bhante..40..

vai̱śva̱de̱vamāla̍bhante.
de̱vatā̍ e̱vāva̍rundhate.
dyā̱vā̱pṛ̱thivyā̎ṃ dhe̱numāla̍bhante.
dyāvā̍pṛthi̱vyore̱va prati̍ tiṣṭhanti.
vā̱ya̱vya̍ṃ va̱thsamāla̍bhante.
vā̱yure̱vaibhyo̍ yathā''yata̱nādde̱vatā̱ ava̍ rundhe.
ā̱di̱tyāmavi̍ṃ va̱śāmāla̍bhante.
i̱yaṃ vā adi̍tiḥ.
a̱syāme̱va prati̍ tiṣṭhanti.
mai̱trā̱va̱ru̱ṇīmāla̍bhante..41..

mi̱treṇai̱va ya̱jñasya̱ svi̍ṣṭaṃ śamayanti.
varu̍ṇena̱ duri̍ṣṭam.
prā̱jā̱pa̱tyaṃ tū̍pa̱raṃ ma̍hāvra̱ta āla̍bhante.
prā̱jā̱pa̱tyo̍'tigrā̱hyo̍ gṛhyate.
aha̍re̱va rū̱peṇa̱ sama̍rdhayanti.
atho̱ ahna̍ e̱vaiṣa ba̱lirhri̍yate.
ā̱gne̱yamā la̍bhante̱ prati̱ prajñā̎tyai.
a̱ja̱pe̱tvān vā e̱te pūrvai̱rmāsai̱rava̍ rundhate.
yade̱te ga̱vyāḥ pa̱śava̍ āla̱bhyante̎.
u̱bhaye̍ṣāṃ paśū̱nāmava̍ruddhyai..42..

yadati̍riktāmekāda̱śinī̍mā̱labhe̍ran.
apri̍ya̱ṃ bhrātṛ̍vyama̱bhyati̍ricyeta.
yaddvau dvau̍ pa̱śū sa̱masye̍yuḥ.
kanī̍ya̱ āyu̍ḥ kurvīran.
yade̱te brāhma̍ṇavantaḥ pa̱śava̍ āla̱bhyante̎.
nāpri̍ya̱ṃ bhrātṛ̍vyama̱bhya̍ti̱ricya̍te.
na kanī̍ya̱ āyu̍ḥ kurvate..43..

Anuvāka 6

pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jāḥ sṛ̱ṣṭvā vṛ̱tto̍'śayat.
taṃ de̱vā bhū̱tānā̱ṃ rasa̱ṃ teja̍ḥ sa̱mbhṛtya̍.
tenai̍namabhiṣajyan.
ma̱hāna̍vava̱rtīti̍.
tanma̍hāvra̱tasya̍ mahāvrata̱tvam.
ma̱hadvra̱tamiti̍.
tanma̍hāvra̱tasya̍ mahāvrata̱tvam.
ma̱ha̱to vra̱tamiti̍.
tanma̍hāvra̱tasya̍ mahāvrata̱tvam.
pa̱ñca̱vi̱ṃśaḥ stomo̍ bhavati..44..

catu̍rviṃśatyardhamāsaḥ saṃvathsa̱raḥ.
yadvā e̱tasmi̎nthsaṃvathsa̱re'dhi̱ prājā̍yata.
tadanna̍ṃ pañcavi̱ṃśama̍bhavat.
ma̱dhya̱taḥ kri̍yate.
ma̱dhya̱to hyanna̍maśi̱taṃ dhi̱noti̍.
atho̍ madhya̱ta e̱va pra̱jānā̱mūrgdhī̍yate.
atha̱ yadvā i̱dama̍nta̱taḥ kri̱yate̎.
tasmā̍duda̱nte pra̱jāḥ same̍dhante.
a̱nta̱taḥ kri̍yate pra̱jana̍nāyai̱va.
tri̱vṛcchiro̍ bhavati..45..

tre̱dhā̱vi̱hi̱taṃ hi śira̍ḥ.
loma̍ cha̱vīrasthi̍.
parā̍cā stuvanti.
tasmā̱ttathsa̱dṛge̱va.
na medya̱to'nu̍ medyati.
na kṛśya̱to'nu̍ kṛśyati.
pa̱ñca̱da̱śo̎'nyaḥ pa̱kṣo bha̍vati.
sa̱pta̱da̱śo̎'nyaḥ.
tasmā̱dvayā̍ṃsyanyata̱rama̱rdhama̱bhi pa̱ryāva̍rtante.
a̱nya̱ta̱rato̱ hi tadgarī̍yaḥ kri̱yate̎..46..

pa̱ñca̱vi̱ṃśa ā̱tmā bha̍vati.
tasmā̎nmadhya̱taḥ pa̱śavo̱ vari̍ṣṭhāḥ.
e̱ka̱vi̱ṃśaṃ puccham̎.
dvi̱padā̍su stuvanti̱ prati̍ṣṭhityai.
sarve̍ṇa sa̱ha stu̍vanti.
sarve̍ṇa̱ hyā̎tmanā̎''tma̱nvī.
sa̱hotpata̍nti.
ekai̍kā̱mucchi̍ṃṣanti.
ā̱tmann hyaṅgā̍ni ba̱ddhāni̍.
na vā e̱tena̱ sarva̱ḥ puru̍ṣaḥ..47..

yadi̱ta i̍to̱ lomā̍ni da̱to na̱khān.
pa̱ri̱māda̍ḥ kriyante.
tānye̱va tena̱ pratyu̍pyante.
audu̍mbara̱stalpo̍ bhavati.
ūrgvā anna̍mudu̱mbara̍ḥ.
ū̱rja e̱vānnādya̱syāva̍ruddhyai.
yasya̍ talpa̱sadya̱mana̍bhijita̱ṃ syāt.
sa de̱vānā̱ṃ sāmya̍kṣe.
ta̱lpa̱sadya̍ma̱bhija̍yā̱nīti̱ talpa̍mā̱ruhyodgā̍yet.
ta̱lpa̱sadya̍me̱vābhi ja̍yati..48..

yasya̍ talpa̱sadya̍ma̱bhiji̍ta̱ṃ syāt.
sa de̱vānā̱ṃ sāmya̍kṣe.
ta̱lpa̱sadya̱ṃ mā parā̍je̱ṣīti̱ talpa̍mā̱ruhyodgā̍yet.
na ta̍lpa̱sadya̱ṃ parā̍jayate.
ple̱ṅkhe śa̍ṃsati.
maho̱ vai ple̱ṅkhaḥ.
maha̍sa e̱vānnādya̱syāva̍ruddhyai.
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
ta ā̍di̱tye vyāya̍cchanta.
taṃ de̱vāḥ sama̍jayan..49..

brā̱hma̱ṇaśca̍ śū̱draśca̍ carmaka̱rte vyāya̍cchete.
daivyo̱ vai varṇo̎ brāhma̱ṇaḥ.
a̱su̱rya̍ḥ śū̱draḥ.
i̱me̍'rāthsuri̱me su̍bhū̱tama̍kra̱nnitya̍nyata̱ro brū̍yāt.
i̱ma u̍dvāsīkā̱riṇa̍ i̱me du̍rbhū̱tama̍kra̱nnitya̍nyata̱raḥ.
yade̱vaiṣā̍ṃ sukṛ̱taṃ yā rāddhi̍ḥ.
tada̍nyata̱ro̍'bhi śrī̍ṇāti.
yade̱vaiṣā̎ṃ duṣkṛ̱taṃ yā'rā̎ddhiḥ.
tada̍nyata̱ro'pa̍ hanti.
brā̱hma̱ṇaḥ saṃ ja̍yati.
a̱mume̱vā''di̱tyaṃ bhrātṛ̍vyasya̱ saṃvi̍ndante..50..

Prapāṭhaka 3

Anuvāka 1

de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
te de̱vā vi̍ja̱yamu̍pa̱yanta̍ḥ.
a̱gnīṣoma̍yosteja̱svinī̎sta̱nūḥ sannya̍dadhata.
i̱damu̍ no bhaviṣyati.
yadi̍ no je̱ṣyantīti̍.
tenā̱gnīṣomā̱vapā̎krāmatām.
te de̱vā vi̱jitya̍.
a̱gnīṣomā̱vanvai̎cchan.
te̎'gnimanva̍vindannṛ̱tuṣūthsa̍nnam.
tasya̱ vibha̍ktībhisteja̱svinī̎sta̱nūravā̍rundhata..1..

te soma̱manva̍vindan.
tama̍ghnan.
tasya̍ yathā'bhi̱jñāya̍ṃ ta̱nūrvya̍gṛhṇata.
te grahā̍ abhavan.
tadgrahā̍ṇāṃ graha̱tvam.
yasyai̱vaṃ vi̱duṣo̱ grahā̍ gṛ̱hyante̎.
tasya̱ tve̍va gṛ̍hī̱tāḥ.
nānā̎''gneyaṃ punarā̱dheye̍ kuryāt.
yadanā̎gneyaṃ punarā̱dheye̍ ku̱ryāt.
vyṛ̍ddhame̱va tat..2..

anā̎gneya̱ṃ vā e̱tatkri̍yate.
yathsa̱midha̱stanū̱napā̍tami̱ḍo ba̱ṟhirya̍jati.
u̱bhāvā̎gne̱yāvājya̍bhāgau syātām.
anā̎jyabhāgau bhavata̱ ityā̍huḥ.
yadu̱bhāvā̎gne̱yāva̱nvañcā̱viti̍.
a̱gnaye̱ pava̍mānā̱yotta̍raḥ syāt.
yatpava̍mānāya.
tenā''jya̍bhāgaḥ.
tena̍ sau̱myaḥ.
budha̍nvatyāgne̱yasyā''jya̍bhāgasya puro'nuvā̱kyā̍ bhavati..3..

yathā̍ su̱ptaṃ bo̱dhaya̍ti.
tā̱dṛge̱va tat.
a̱gninya̍ktāḥ patnīsaṃyā̱jānā̱mṛca̍ḥ syuḥ.
tenā̎''gne̱yaṃ sarva̍ṃ bhavati.
e̱ka̱dhā te̍ja̱svinī̎ṃ de̱vatā̱mupai̱tītyā̍huḥ.
saina̍mīśva̱rā pra̱daha̱ iti̍.
neti̍ brūyāt.
pra̱jana̍na̱ṃ vā a̱gniḥ.
pra̱jana̍name̱vopai̱tīti̍.
kṛ̱taya̍ju̱ḥ sambhṛ̍tasambhāra̱ ityā̍huḥ..4..

na sa̱mbhṛtyā̎ḥ sambhā̱rāḥ.
na yaju̍ḥ kā̱rya̍miti̍.
atho̱ khalu̍.
sa̱mbhṛtyā̍ e̱va sa̍mbhā̱rāḥ.
kā̱rya̍ṃ yaju̍ḥ.
pu̱na̱rā̱dheya̍sya̱ samṛ̍ddhyai.
teno̍pā̱ṃśu praca̍rati.
eṣya̍ iva̱ vā e̱ṣaḥ.
yatpu̍narā̱dheya̍ḥ.
yatho̍pā̱ṃśu na̱ṣṭami̱cchati̍..5..

tā̱dṛge̱va tat.
u̱ccaiḥ svi̍ṣṭa̱kṛta̱muthsṛ̍jati.
yathā̍ na̱ṣṭaṃ vi̱ttvā prāhā̱yamiti̍.
tā̱dṛge̱va tat.
e̱ka̱dhā te̍ja̱svinī̎ṃ de̱vatā̱mupai̱tītyā̍huḥ.
saina̍mīśva̱rā pra̱daha̱ iti̍.
tattathā̱ nopai̍ti.
pra̱yā̱jā̱nū̱yā̱jeṣve̱va vibha̍ktīḥ kuryāt.
ya̱thā̱pū̱rvamājya̍bhāgau̱ syātā̎m.
e̱vaṃ pa̍tnīsaṃyā̱jāḥ..6..

tadvai̎śvāna̱rava̍tpra̱jana̍navattara̱mupai̱tīti̍.
tadā̍huḥ.
vyṛ̍ddha̱ṃ vā e̱tat.
anā̎gneya̱ṃ vā e̱tatkri̍yata̱ iti̍.
neti̍ brūyāt.
a̱gniṃ pra̍tha̱maṃ vibha̍ktīnāṃ yajati.
a̱gnimu̍tta̱maṃ pa̍tnīsaṃyā̱jānā̎m.
tenā̎''gne̱yam.
tena̱ samṛ̍ddhaṃ kriyata̱ iti̍..7..

Anuvāka 2

de̱vā vai yathā̱darśa̍ṃ ya̱jñānāha̍ranta.
yo̎'gniṣṭo̱mam.
ya u̱kthyam̎.
yo̍'tirā̱tram.
te sa̱haiva sarve̍ vāja̱peya̍mapaśyan.
te.
a̱nyo̎'nyasmai̱ nāti̍ṣṭhanta.
a̱hama̱nena̍ yajā̱ iti̍.
te̎'bruvan.
ā̱jima̱sya dhā̍vā̱meti̍..8..

tasmi̍nnā̱jima̍dhāvan.
taṃ bṛha̱spati̱ruda̍jayat.
tenā̍yajata.
sa svārā̎jyamagacchat.
tamindro̎'bravīt.
māma̱nena̍ yāja̱yeti̍.
tenendra̍mayājayat.
so'gra̍ṃ de̱vatā̍nā̱ṃ paryai̎t.
aga̍ccha̱thsvārā̎jyam.
ati̍ṣṭhantāsmai̱ jyaiṣṭhyā̍ya..9..

ya e̱vaṃ vi̱dvān vā̍ja̱peye̍na̱ yaja̍te.
gaccha̍ti̱ svārā̎jyam.
agra̍ṃ samā̱nānā̱ṃ parye̍ti.
tiṣṭha̍nte'smai̱ jyaiṣṭhyā̍ya.
sa vā e̱ṣa brā̎hma̱ṇasya̍ cai̱va rā̍ja̱nya̍sya ca ya̱jñaḥ.
taṃ vā e̱taṃ vā̍ja̱peya̱ ityā̍huḥ.
vā̱jāpyo̱ vā e̱ṣaḥ.
vāja̱ṃ hye̍tena̍ de̱vā aiphsan̍.
somo̱ vai vā̍ja̱peya̍ḥ.
yo vai soma̍ṃ vāja̱peya̱ṃ veda̍..10..

vā̱jye̍vaina̍ṃ pī̱tvā bha̍vati.
ā'sya̍ vā̱jī jā̍yate.
anna̱ṃ vai vā̍ja̱peya̍ḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
atyannam̎.
ā'syā̎nnā̱do jā̍yate.
brahma̱ vai vā̍ja̱peya̍ḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
atti̱ brahma̱ṇā'nnam̎.
ā'sya̍ bra̱hmā jā̍yate..11..

vāgvai vāja̍sya prasa̱vaḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
ka̱roti̍ vā̱cā vī̱ryam̎.
aina̍ṃ vā̱cā ga̍cchati.
api̍vatī̱ṃ vāca̍ṃ vadati.
pra̱jāpa̍tirde̱vebhyo̍ ya̱jñānvyādi̍śat.
sa ā̱tmanvā̍ja̱peya̍madhatta.
taṃ de̱vā a̍bruvan.
e̱ṣa vāva ya̱jñaḥ.
yadvā̍ja̱peya̍ḥ..12..

apye̱va no'trā̱stviti̍.
tebhya̍ e̱tā ujji̍tī̱ḥ prāya̍cchat.
tā vā e̱tā ujji̍tayo̱ vyākhyā̍yante.
ya̱jñasya̍ sarva̱tvāya̍.
de̱vatā̍nā̱mani̍rbhāgāya.
de̱vā vai brahma̍ṇa̱ścānna̍sya ca̱ śama̍la̱mapā̎ghnan.
yadbrahma̍ṇa̱ḥ śama̍la̱māsī̎t.
sā gāthā̍ nārāśa̱ṃsya̍bhavat.
yadanna̍sya.
sā surā̎..13..

tasmā̱dgāya̍taśca ma̱ttasya̍ ca̱ na pra̍ti̱gṛhyam̎.
yatpra̍tigṛhṇī̱yāt.
śama̍la̱ṃ prati̍gṛhṇīyāt.
sarvā̱ vā e̱tasya̱ vāco'va̍ruddhāḥ.
yo vā̍japeyayā̱jī.
yā pṛ̍thi̱vyāṃ yā'gnau yā ra̍thanta̱re.
yā'ntari̍kṣe̱ yā vā̱yau yā vā̍made̱vye.
yā di̱vi yā''di̱tye yā bṛ̍ha̱ti.
yā'phsu yauṣa̍dhīṣu̱ yā vana̱spati̍ṣu.
tasmā̎dvājapeyayā̱jyārtvi̍jīnaḥ.
sarvā̱ hya̍sya̱ vāco'va̍ruddhāḥ..14..

Anuvāka 3

de̱vā vai yada̱nyairgrahai̎rya̱jñasya̱ nāvāru̍ndhata.
tada̍tigrā̱hyai̍rati̱gṛhyāvā̍rundhata.
tada̍tigrā̱hyā̍ṇāmatigrāhya̱tvam.
yada̍tigrā̱hyā̍ gṛ̱hyante̎.
yade̱vānyairgrahai̎rya̱jñasya̱ nāva̍ ru̱ndhe.
tade̱va taira̍ti̱gṛhyāva̍ rundhe.
pañca̍ gṛhyante.
pāṅkto̍ ya̱jñaḥ.
yāvā̍ne̱va ya̱jñaḥ.
tamā̱ptvā'va̍ rundhe..15..

sarva̍ ai̱ndrā bha̍vanti.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māna indri̱yaṃ da̍dhati.
sa̱ptada̍śa prājāpa̱tyā grahā̍ gṛhyante.
sa̱pta̱da̱śaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎.
eka̍ya̱rcā gṛ̍hṇāti.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māne vī̱rya̍ṃ dadhāti.
so̱ma̱gra̱hāṃśca̍ surāgra̱hāṃśca̍ gṛhṇāti.
e̱tadvai de̱vānā̎ṃ para̱mamannam̎.
yathsoma̍ḥ..16..

e̱tanma̍nu̱ṣyā̍ṇām.
yathsurā̎.
pa̱ra̱meṇai̱vāsmā̍ a̱nnādye̱nāva̍rama̱nnādya̱mava̍ rundhe.
so̱ma̱gra̱hāngṛ̍hṇāti.
brahma̍ṇo̱ vā e̱tatteja̍ḥ.
yathsoma̍ḥ.
brahma̍ṇa e̱va teja̍sā̱ tejo̱ yaja̍māne dadhāti.
su̱rā̱gra̱hāngṛ̍hṇāti.
anna̍sya̱ vā e̱tacchama̍lam.
yathsurā̎..17..

anna̍syai̱va śama̍lena̱ śama̍la̱ṃ yaja̍mānā̱dapa̍hanti.
so̱ma̱gra̱hāṃśca̍ surāgra̱hāṃśca̍ gṛhṇāti.
pumā̱ṉ vai soma̍ḥ.
strī surā̎.
tanmi̍thu̱nam.
mi̱thu̱name̱vāsya̱ tadya̱jñe ka̍roti pra̱jana̍nāya.
ā̱tmāna̍me̱va so̍magra̱haiḥ spṛ̍ṇoti.
jā̱yāṃ su̍rāgra̱haiḥ.
tasmā̎dvājapeyayā̱jya̍muṣmi̍m̐llo̱ke striya̱ṃ sambha̍vati.
vā̱ja̱peyā̍bhijita̱ṃ hya̍sya..18..

pūrve̍ somagra̱hā gṛ̍hyante.
apa̍re surāgra̱hāḥ.
pu̱ro̱'kṣaṃ so̍magra̱hānthsā̍dayati.
pa̱ścā̱da̱kṣaṃ su̍rāgra̱hān.
pā̱pa̱va̱sya̱sasya̱ vidhṛ̍tyai.
e̱ṣa vai yaja̍mānaḥ.
yathsoma̍ḥ.
anna̱ṃ surā̎.
so̱ma̱gra̱hāṃśca̍ surāgra̱hāṃśca̱ vyati̍ṣajati.
a̱nnādye̍nai̱vaina̱ṃ vyati̍ṣajati..19..

sa̱mpṛca̍ḥ stha̱ saṃ mā̍ bha̱dreṇa̍ pṛ̱ṅktetyā̍ha.
anna̱ṃ vai bha̱dram.
a̱nnādye̍nai̱vaina̱ṃ saṃsṛ̍jati.
anna̍sya̱ vā e̱tacchama̍lam.
yathsurā̎.
pā̱pmeva̱ khalu̱ vai śama̍lam.
pā̱pmanā̱ vā e̍name̱tacchama̍lena̱ vyati̍ṣajati.
yathso̍magra̱hāṃśca̍ surāgra̱hāṃśca̍ vyati̱ṣaja̍ti.
vi̱pṛca̍ḥ stha̱ vi mā̍ pā̱pmanā̍ pṛ̱ṅktetyā̍ha.
pā̱pmanai̱vaina̱ṃ śama̍lena̱ vyāva̍rtayati..20..

tasmā̎dvājapeyayā̱jī pū̱to medhyo̍ dakṣi̱ṇya̍ḥ.
prāṅuddra̍vati somagra̱haiḥ.
a̱mume̱va tairlo̱kama̱bhija̍yati.
pra̱tyaṅkhsu̍rāgra̱haiḥ.
i̱mame̱va tairlo̱kama̱bhija̍yati.
prati̍ṣṭhanti somagra̱haiḥ.
yāva̍de̱va sa̱tyam.
tena̍ sūyate.
vā̱ja̱sṛdbhya̍ḥ surāgra̱hān ha̍ranti.
anṛ̍tenai̱va viśa̱ṃ saṃsṛ̍jati.
hi̱ra̱ṇya̱pā̱traṃ madho̎ḥ pū̱rṇaṃ da̍dāti.
ma̱dha̱vyo̍'sā̱nīti̍.
e̱ka̱dhā bra̱hmaṇa̱ upa̍ harati.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māna̱ āyu̱stejo̍ dadhāti..21..

Anuvāka 4

bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
nāgni̍ṣṭo̱mo nokthya̍ḥ.
na ṣo̍ḍa̱śī nāti̍rā̱traḥ.
atha̱ kasmā̎dvāja̱peye̱ sarve̍ yajñakra̱tavo'va̍rudhyanta̱ iti̍.
pa̱śubhi̱riti̍ brūyāt.
ā̱gne̱yaṃ pa̱śumāla̍bhate.
a̱gni̱ṣṭo̱mame̱va tenāva̍ rundhe.
ai̱ndrā̱gneno̱kthyam̎.
ai̱ndreṇa̍ ṣoḍa̱śina̍ḥ sto̱tram.
sā̱ra̱sva̱tyā'ti̍rā̱tram..22..

mā̱ru̱tyā bṛ̍ha̱taḥ sto̱tram.
e̱tāva̍nto̱ vai ya̍jñakra̱tava̍ḥ.
tānpa̱śubhi̍re̱vāva̍ rundhe.
ā̱tmāna̍me̱va spṛ̍ṇotyagniṣṭo̱mena̍.
prā̱ṇā̱pā̱nāvu̱kthye̍na.
vī̱rya̍ṃ ṣoḍa̱śina̍ḥ sto̱treṇa̍.
vāca̍matirā̱treṇa̍.
pra̱jāṃ bṛ̍ha̱taḥ sto̱treṇa̍.
i̱mame̱va lo̱kama̱bhija̍yatyagniṣṭo̱mena̍.
a̱ntari̍kṣamu̱kthye̍na..23..

su̱va̱rgaṃ lo̱kaṃ ṣo̍ḍa̱śina̍ḥ sto̱treṇa̍.
de̱va̱yānā̍ne̱va pa̱tha āro̍hatyatirā̱treṇa̍.
nāka̍ṃ rohati bṛha̱taḥ sto̱treṇa̍.
teja̍ e̱vā''tmandha̍tta āgne̱yena̍ pa̱śunā̎.
ojo̱ bala̍maindrā̱gnena̍.
i̱ndri̱yamai̱ndreṇa̍.
vāca̍ṃ sārasva̱tyā.
u̱bhāve̱va de̍valo̱kaṃ ca̍ manuṣyalo̱kaṃ cā̱bhija̍yati māru̱tyā va̱śayā̎.
sa̱ptada̍śa prājāpa̱tyānpa̱śūnāla̍bhate.
sa̱pta̱da̱śaḥ pra̱jāpa̍tiḥ..24..

pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎.
śyā̱mā eka̍rūpā bhavanti.
e̱vami̍va̱ hi pra̱jāpa̍ti̱ḥ samṛ̍ddhyai.
tānparya̍gnikṛtā̱nuthsṛ̍jati.
ma̱ruto̍ ya̱jñama̍jighāṃsanpra̱jāpa̍teḥ.
tebhya̍ e̱tāṃ mā̍ru̱tīṃ va̱śāmāla̍bhata.
tayai̱vainā̍naśamayat.
mā̱ru̱tyā pra̱carya̍.
e̱tānthsaṃjña̍payet.
ma̱ruta̍ e̱va śa̍mayi̱tvā..25..

e̱taiḥ praca̍rati.
ya̱jñasyāghā̍tāya.
e̱ka̱dhā va̱pā ju̍hoti.
e̱ka̱de̱va̱tyā̍ hi.
e̱te.
atho̍ eka̱dhaiva yaja̍māne vī̱rya̍ṃ dadhāti.
nai̱vā̱reṇa̍ sa̱ptada̍śaśarāveṇai̱tarhi̱ praca̍rati.
e̱tatpu̍roḍāśā̱ hye̍te.
atho̍ paśū̱nāme̱va chi̱dramapi̍dadhāti.
sā̱ra̱sva̱tyotta̱mayā̱ praca̍rati.
vāgvai sara̍svatī.
tasmā̎tprā̱ṇānā̱ṃ vāgu̍tta̱mā.
atho̎ pra̱jāpa̍tāve̱va ya̱jñaṃ prati̍ṣṭhāpayati.
pra̱jāpa̍ti̱ṟhi vāk.
apa̍nnadatī bhavati.
tasmā̎nmanu̱ṣyā̎ḥ sarvā̱ṃ vāca̍ṃ vadanti..26..

Anuvāka 5

sā̱vi̱traṃ ju̍hoti̱ karma̍ṇaḥ karmaṇaḥ pu̱rastā̎t.
kastadve̱detyā̍huḥ.
yadvā̍ja̱peya̍sya̱ pūrva̱ṃ yadapa̍ra̱miti̍.
sa̱vi̱tṛpra̍sūta e̱va ya̍thāpū̱rvaṃ karmā̍ṇi karoti.
sava̍nesavane juhoti.
ā̱krama̍ṇame̱va tathsetu̱ṃ yaja̍mānaḥ kurute.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai.
vā̱caspati̱rvāca̍ma̱dya sva̍dāti na̱ ityā̍ha.
vāgvai de̱vānā̎ṃ pu̱rā'nna̍māsīt.
vāca̍me̱vāsmā̱ anna̍ṃ svadayati..27..

indra̍sya̱ vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱ iti̱ ratha̍mu̱pāva̍harati̱ viji̍tyai.
vāja̍sya̱ nu pra̍sa̱ve mā̱tara̍ṃ ma̱hīmityā̍ha.
yaccai̱veyam.
yaccā̱syāmadhi̍.
tade̱vāva̍ rundhe.
atho̱ tasmi̍nne̱vobhaye̱'bhiṣi̍cyate.
a̱phsva̍ntara̱mṛta̍ma̱phsu bhe̍ṣa̱jamityaśvā̎npalpūlayati.
a̱phsu vā aśva̍sya̱ tṛtī̍ya̱ṃ pravi̍ṣṭam.
tada̍nu̱vena̱nvava̍plavate.
yada̱phsu pa̍lpū̱laya̍ti..28..

yade̱vāsyā̱phsu pravi̍ṣṭam.
tade̱vāva̍ rundhe.
ba̱hu vā aśvo̍'me̱dhyamupa̍gacchati.
yada̱phsu pa̍lpū̱laya̍ti.
medhyā̍ne̱vainā̎nkaroti.
vā̱yurvā̎ tvā̱ manu̍rvā̱ tvetyā̍ha.
e̱tā vā e̱taṃ de̱vatā̱ agre̱ aśva̍mayuñjan.
tābhi̍re̱vainān̍ yunakti.
sa̱vasyojji̍tyai.
yaju̍ṣā yunakti̱ vyāvṛ̍ttyai..29..

apā̎nnapādāśuhema̱nniti̱ sammā̎rṣṭi.
medhyā̍ne̱vainā̎nkaroti.
atho̱ stautye̱vainā̍nā̱jiṃ sa̍riṣya̱taḥ.
vi̱ṣṇu̱kra̱mānkra̍mate.
viṣṇu̍re̱va bhū̱tvemām̐llo̱kāna̱bhija̍yati.
vai̱śva̱de̱vo vai ratha̍ḥ.
a̱ṅkau nya̱ṅkāva̱bhito̱ ratha̱ṃ yāvityā̍ha.
yā e̱va de̱vatā̱ rathe̱ pravi̍ṣṭāḥ.
tābhya̍ e̱va nama̍skaroti.
ā̱tmano'nā̎rtyai.
aśa̍marathaṃ bhāvuko'sya̱ ratho̍ bhavati.
ya e̱vaṃ veda̍..30..

Anuvāka 6

de̱vasyā̱haṃ sa̍vi̱tuḥ pra̍sa̱ve bṛha̱spati̍nā vāja̱jitā̱ vāja̍ṃ jeṣa̱mityā̍ha.
sa̱vi̱tṛpra̍sūta e̱va brahma̍ṇā̱ vāja̱mujja̍yati.
de̱vasyā̱haṃ sa̍vi̱tuḥ pra̍sa̱ve bṛha̱spati̍nā vāja̱jitā̱ varṣi̍ṣṭha̱ṃ nāka̍ṃ ruheya̱mityā̍ha.
sa̱vi̱tṛpra̍sūta e̱va brahma̍ṇā̱ varṣi̍ṣṭha̱ṃ nāka̍ṃ rohati.
cātvā̍le rathaca̱kraṃ nimi̍taṃ rohati.
ato̱ vā aṅgi̍rasa utta̱māḥ su̍va̱rgaṃ lo̱kamā̍yan.
sā̱kṣāde̱va yaja̍mānaḥ suva̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
āve̎ṣṭayati.
vajro̱ vai ratha̍ḥ.
vajre̍ṇai̱va diśo̱'bhija̍yati..31..

vā̱jinā̱ṃ sāma̍ gāyate.
anna̱ṃ vai vāja̍ḥ.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
vā̱co varṣma̍ de̱vebhyo'pā̎krāmat.
tadvana̱spatī̱nprāvi̍śat.
saiṣā vāgvana̱spati̍ṣu vadati.
yā du̍ndu̱bhau.
tasmā̎ddundu̱bhiḥ sarvā̱ vāco'ti̍vadati.
du̱ndu̱bhīnthsa̱māghna̍nti.
pa̱ra̱mā vā e̱ṣā vāk..32..

yā du̍ndu̱bhau.
pa̱ra̱mayai̱va vā̱cā'va̍rā̱ṃ vāca̱ma̍va rundhe.
atho̍ vā̱ca e̱va varṣma̱ yaja̍mā̱no'va̍ rundhe.
indrā̍ya̱ vāca̍ṃ vada̱tendra̱ṃ vāja̍ṃ jāpaya̱tendro̱ vāja̍majayi̱dityā̍ha.
e̱ṣa vā e̱tarhīndra̍ḥ.
yo yaja̍te.
yaja̍māna e̱va vāja̱mujja̍yati.
sa̱ptada̍śa pravyā̱dhānā̱jiṃ dhā̍vanti.
sa̱pta̱da̱śaṃ sto̱traṃ bha̍vati.
sa̱ptada̍śasaptadaśa dīyante..33..

sa̱pta̱da̱śaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jā̍pate̱rāptyai̎.
arvā̍'si̱ sapti̍rasi vā̱jya̍sītyā̍ha.
a̱gnirvā arvā̎.
vā̱yuḥ sapti̍ḥ.
ā̱di̱tyo vā̱jī.
e̱tābhi̍re̱vāsmai̍ de̱vatā̍bhirdevara̱thaṃ yu̍nakti.
pra̱ṣṭi̱vā̱hina̍ṃ yunakti.
pra̱ṣṭi̱vā̱hī vai de̍vara̱thaḥ.
de̱va̱ra̱thame̱vāsmai̍ yunakti..34..

vāji̍no̱ vāja̍ṃ dhāvata̱ kāṣṭhā̎ṃ gaccha̱tetyā̍ha.
su̱va̱rgo vai lo̱kaḥ kāṣṭhā̎.
su̱va̱rgame̱va lo̱kaṃ ya̍nti.
su̱va̱rgaṃ vā e̱te lo̱kaṃ ya̍nti.
ya ā̱jiṃ dhāva̍nti.
prāñco̍ dhāvanti.
prāṅi̍va̱ hi su̍va̱rgo lo̱kaḥ.
ca̱ta̱sṛbhi̱ranu̍ mantrayate.
ca̱tvāri̱ chandā̍ṃsi.
chando̍bhire̱vainā̎nthsuva̱rgaṃ lo̱kaṃ ga̍mayati..35..

pra vā e̱te̎'smāllo̱kāccya̍vante.
ya ā̱jiṃ dhāva̍nti.
uda̍ṃ ca̱ āva̍rtante.
a̱smāde̱va tena̍ lo̱kānnaya̍nti.
ra̱tha̱vi̱mo̱ca̱nīya̍ṃ juhoti̱ prati̍ṣṭhityai.
ā mā̱ vāja̍sya prasa̱vo ja̍gamyā̱dityā̍ha.
anna̱ṃ vai vāja̍ḥ.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
ya̱thā̱lo̱kaṃ vā e̱ta ujja̍yanti.
ya ā̱jiṃ dhāva̍nti..36..

kṛ̱ṣṇala̍ṃ kṛṣṇalaṃ vāja̱sṛdbhya̱ḥ praya̍cchati.
yame̱va te vāja̍ṃ lo̱kamu̱jjaya̍nti.
taṃ pa̍ri̱krīyāva̍ rundhe.
e̱ka̱dhā bra̱hmaṇa̱ upa̍harati.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māne vī̱rya̍ṃ dadhāti.
de̱vā vā oṣa̍dhīṣvā̱jima̍yuḥ.
tā bṛha̱spati̱ruda̍jayat.
sa nī̱vārā̱nnira̍vṛṇīta.
tannī̱vārā̍ṇāṃ nīvāra̱tvam.
nai̱vā̱raśca̱rurbha̍vati..37..

e̱tadvai de̱vānā̎ṃ para̱mamannam̎.
yannī̱vārā̎ḥ.
pa̱ra̱meṇai̱vāsmā̍ a̱nnādye̱nāva̍rama̱nnādya̱mava̍ rundhe.
sa̱ptada̍śaśarāvo bhavati.
sa̱pta̱da̱śaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jāpa̍te̱rāptye̎.
kṣī̱re bha̍vati.
ruca̍me̱vāsmi̍ndadhāti.
sa̱rpiṣvā̎nbhavati medhya̱tvāya̍.
bā̱ṟha̱spa̱tyo vā e̱ṣa de̱vata̍yā..38..

yo vā̍ja̱peye̍na̱ yaja̍te.
bā̱ṟha̱spa̱tya e̱ṣa ca̱ruḥ.
aśvā̎nthsariṣya̱taḥ sa̱sruṣa̱ścāva̍ ghrāpayati.
yame̱va te vāja̍ṃ lo̱kamu̱jjaya̍nti.
tame̱vāva̍ rundhe.
ajī̍jipata vanaspataya̱ indra̱ṃ vāja̱ṃ vimu̍cyadhva̱miti̍ dundu̱bhīn vimu̍ñcati.
yame̱va te vāja̍ṃ lo̱kami̍ndri̱yaṃ du̍ndu̱bhaya̍ u̱jjaya̍nti.
tame̱vāva̍ rundhe..39..

Anuvāka 7

tā̱rpyaṃ yaja̍māna̱ṃ pari̍dhāpayati.
ya̱jño vai tā̱rpyam.
ya̱jñenai̱vaina̱ṃ sama̍rdhayati.
da̱rbha̱maya̱ṃ pari̍dhāpayati.
pa̱vitra̱ṃ vai da̱rbhāḥ.
pu̱nātye̱vainam̎.
vāja̱ṃ vā e̱ṣo'va̍ruruthsate.
yo vā̍ja̱peye̍na̱ yaja̍te.
oṣa̍dhaya̱ḥ khalu̱ vai vāja̍ḥ.
yadda̍rbha̱maya̍ṃ paridhā̱paya̍ti..40..

vāja̱syāva̍ruddhyai.
jāya̱ ehi̱ suvo̱ rohā̱vetyā̍ha.
patni̍yā e̱vaiṣa ya̱jñasyā̎nvāra̱mbho'na̍vacchittyai.
sa̱ptada̍śāratni̱ryūpo̍ bhavati.
sa̱pta̱da̱śaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎.
tū̱pa̱raścatu̍raśrirbhavati.
gau̱dhū̱maṃ ca̱ṣālam̎.
na vā e̱te vrī̱hayo̱ na yavā̎ḥ.
yadgo̱dhūmā̎ḥ..41..

e̱vami̍va̱ hi pra̱jāpa̍ti̱ḥ samṛ̍ddhyai.
atho̍ a̱mume̱vāsmai̍ lo̱kamanna̍vantaṃ karoti.
vāso̍bhirveṣṭayati.
e̱ṣa vai yaja̍mānaḥ.
yadyūpa̍ḥ.
sa̱rva̱de̱va̱tya̍ṃ vāsa̍ḥ.
sarvā̍bhire̱vaina̍ṃ de̱vatā̍bhi̱ḥ sama̍rdhayati.
atho̍ ā̱krama̍ṇame̱va tathsetu̱ṃ yaja̍mānaḥ kurute.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai.
dvāda̍śa vājaprasa̱vīyā̍ni juhoti..42..

dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱rame̱va prī̍ṇāti.
atho̍ saṃvathsa̱rame̱vāsmā̱ upa̍dadhāti.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai.
da̱śabhi̱ḥ kalpai̍ rohati.
nava̱ vai puru̍ṣe prā̱ṇāḥ.
nābhi̍rdaśa̱mī.
prā̱ṇāne̱va ya̍thāsthā̱naṃ ka̍lpayi̱tvā.
su̱va̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
e̱tāva̱dvai puru̍ṣasya̱ svam..43..

yāva̍tprā̱ṇāḥ.
yāva̍de̱vāsyāsti̍.
tena̍ sa̱ha su̍va̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
suva̍rde̱vāṃ a̍ga̱nmetyā̍ha.
su̱va̱rgame̱va lo̱kame̍ti.
a̱mṛtā̍ abhū̱metyā̍ha.
a̱mṛta̍miva̱ hi su̍va̱rgo lo̱kaḥ.
pra̱jāpa̍teḥ pra̱jā a̍bhū̱metyā̍ha.
prā̱jā̱pa̱tyo vā a̱yaṃ lo̱kaḥ.
a̱smāde̱va tena̍ lo̱kānnaiti̍..44..

sama̱haṃ pra̱jayā̱ saṃ mayā̎ pra̱jetyā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
ā̱sa̱pu̱ṭairghna̍nti.
anna̱ṃ vā i̱yam.
a̱nnādye̍nai̱vaina̱ṃ sama̍rdhayanti.
ūṣai̎rghnanti.
e̱te hi sā̱kṣādannam̎.
yadūṣā̎ḥ.
sā̱kṣāde̱vaina̍ma̱nnādye̍na̱ sama̍rdhayanti.
pu̱rastā̎tpra̱tyañca̎ṃ ghnanti..45..

pu̱rastā̱ddhi pra̍tī̱cīna̱manna̍ma̱dyate̎.
śī̱ṟṣa̱to ghna̍nti.
śī̱ṟṣa̱to hyanna̍ma̱dyate̎.
di̱gbhyo ghna̍nti.
di̱gbhya e̱vāsmā̍ a̱nnādya̱mava̍rundhate.
ī̱śva̱ro vā e̱ṣa parā̎ṅpra̱dagha̍ḥ.
yo yūpa̱ṃ roha̍ti.
hira̍ṇyama̱dhyava̍rohati.
a̱mṛta̱ṃ vai hira̍ṇyam.
a̱mṛta̍ṃ suva̱rgo lo̱kaḥ..46..

a̱mṛta̍ e̱va su̍va̱rge lo̱ke prati̍ tiṣṭhati.
śa̱tamā̍naṃ bhavati.
śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
puṣṭyai̱ vā e̱tadrū̱pam.
yada̱jā.
triḥ sa̍ṃvathsa̱rasyā̱nyānpa̱śūnpari̱ prajā̍yate.
ba̱stā̱ji̱nama̱dhyava̍ rohati.
puṣṭyā̍me̱va pra̱jana̍ne̱ prati̍ tiṣṭhati..47..

Anuvāka 8

sa̱ptānna̍ho̱māñju̍hoti.
sa̱pta vā annā̍ni.
yāva̍ntye̱vānnā̍ni.
tānye̱vāva̍ rundhe.
sa̱pta grā̱myā oṣa̍dhayaḥ.
sa̱ptāra̱ṇyāḥ.
u̱bhayī̍ṣā̱mava̍ruddhyai.
anna̍syānnasya juhoti.
anna̍syānna̱syāva̍ruddhyai.
yadvā̍japeyayā̱jyana̍varuddhasyāśñī̱yāt..48..

ava̍ruddhena̱ vyṛ̍ddhyeta.
sarva̍sya samava̱dāya̍ juhoti.
ana̍varuddha̱syāva̍ruddhyai.
audu̍mbareṇa sru̱veṇa̍ juhoti.
ūrgvā anna̍mudu̱mbara̍ḥ.
ū̱rja e̱vānnādya̱syāva̍ruddhyai.
de̱vasya̍ tvā savi̱tuḥ pra̍sa̱va ityā̍ha.
sa̱vi̱tṛpra̍sūta e̱vaina̱ṃ brahma̍ṇā de̱vatā̍bhira̱bhiṣi̍ñcati.
anna̍syānnasyā̱bhiṣi̍ñcati.
anna̍syānna̱syāva̍ruddhyai..49..

pu̱rastā̎tpra̱tyañca̍ma̱bhiṣi̍ñcati.
pu̱rastā̱ddhi pra̍tī̱cīna̱manna̍ma̱dyate̎.
śī̱ṟṣa̱to̍'bhiṣi̍ñcati.
śī̱ṟṣa̱to hyanna̍ma̱dyate̎.
ā mukhā̍da̱nvava̍srāvayati.
mu̱kha̱ta e̱vāsmā̍ a̱nnādya̍ṃ dadhāti.
a̱gnestvā̱ sāmrā̎jyenā̱bhiṣi̍ñcā̱mītyā̍ha.
e̱ṣa vā a̱gneḥ sa̱vaḥ.
tenai̱vaina̍ma̱bhiṣi̍ñcati.
indra̍sya tvā̱ sāmrā̎jyenā̱bhiṣi̍ñcā̱mītyā̍ha..50..

i̱ndri̱yame̱vāsmi̍nne̱tena̍ dadhāti.
bṛha̱spate̎stvā̱ sāmrā̎jyenā̱bhiṣi̍ñcā̱mītyā̍ha.
brahma̱ vai de̱vānā̱ṃ bṛha̱spati̍ḥ.
brahma̍ṇai̱vaina̍ma̱bhiṣi̍ñcati.
so̱ma̱gra̱hāṃścā̍vadānī̱yāni̍ ca̱rtvigbhya̱ upa̍haranti.
a̱mume̱va tairlo̱kamanna̍vantaṃ karoti.
su̱rā̱gra̱hāṃścā̍navadānī̱yāni̍ ca vāja̱sṛdbhya̍ḥ.
i̱mame̱va tairlo̱kamanna̍vantaṃ karoti.
atho̍ u̱bhayī̎ṣve̱vābhiṣi̍cyate.
vi̱mā̱thaṃ ku̍rvate vāja̱sṛta̍ḥ..51..

i̱ndri̱yasyāva̍ruddhyai.
ani̍ruktābhiḥ prātaḥ sava̱ne stu̍vate.
ani̍ruktaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎.
vāja̍vatībhi̱rmādhya̍ṃ dine.
anna̱ṃ vai vāja̍ḥ.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
śi̱pi̱vi̱ṣṭava̍tībhistṛtīyasava̱ne.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ.
pa̱śava̱ḥ śipi̍ḥ.
ya̱jña e̱va pa̱śuṣu̱ prati̍ tiṣṭhati.
bṛ̱hadantya̍ṃ bhavati.
anta̍me̱vaina̍ṃ śri̱yai ga̍mayati..52..

Anuvāka 9

nṛ̱ṣada̱ṃ tvetyā̍ha.
pra̱jā vai nṝn.
pra̱jānā̍me̱vaitena̍ sūyate.
dru̱ṣada̱mityā̍ha.
vana̱spata̍yo̱ vai dru.
vana̱spatī̍nāme̱vaitena̍ sūyate.
bhu̱va̱na̱sada̱mityā̍ha.
ya̱dā vai vasī̍yā̱nbhava̍ti.
bhuva̍namaga̱nniti̱ vai tamā̍huḥ.
bhuva̍name̱vaitena̍ gacchati..53..

a̱phsu̱ṣada̍ṃ tvā ghṛta̱sada̱mityā̍ha.
a̱pāme̱vaitena̍ ghṛ̱tasya̍ sūyate.
vyo̱ma̱sada̱mityā̍ha.
ya̱dā vai vasī̍yā̱nbhava̍ti.
vyo̍māga̱nniti̱ vai tamā̍huḥ.
vyo̍mai̱vaitena̍ gacchati.
pṛ̱thi̱vi̱ṣada̍ṃ tvā'ntarikṣa̱sada̱mityā̍ha.
e̱ṣāme̱vaitena̍ lo̱kānā̍ṃ sūyate.
tasmā̎dvājapeyayā̱jī na kañca̱na pra̱tyava̍rohati.
apī̍va̱ hi de̱vatā̍nāṃ sū̱yate̎..54..

nā̱ka̱sada̱mityā̍ha.
ya̱dā vai vasī̍yā̱nbhava̍ti.
nāka̍maga̱nniti̱ vai tamā̍huḥ.
nāka̍me̱vaitena̍ gacchati.
ye grahā̎ḥ pañcaja̱nīnā̱ ityā̍ha.
pa̱ñca̱ja̱nānā̍me̱vaitena̍ sūyate.
a̱pāṃ rasa̱mudva̍yasa̱mityā̍ha.
a̱pāme̱vaitena̱ rasa̍sya sūyate.
sūrya̍raśmiṃ sa̱mābhṛ̍ta̱mityā̍ha saśukra̱tvāya̍..55..

Anuvāka 10

indro̍ vṛ̱traṃ ha̱tvā.
asu̍rānparā̱bhāvya̍.
so̍'māvā̱syā̎ṃ pratyāga̍cchat.
te pi̱tara̍ḥ pūrve̱dyurāga̍cchan.
pi̱tṝn ya̱jño̍'gacchat.
taṃ de̱vāḥ puna̍rayācanta.
tame̎bhyo̱ na puna̍radaduḥ.
te̎'bruva̱nvara̍ṃ vṛṇāmahai.
atha̍ va̱ḥ puna̍rdāsyāmaḥ.
a̱smabhya̍me̱va pū̎rve̱dyuḥ kri̍yātā̱ iti̍..56..

tame̎bhya̱ḥ puna̍radaduḥ.
tasmā̎tpi̱tṛbhya̍ḥ pūrve̱dyuḥ kri̍yate.
yatpi̱tṛbhya̍ḥ pūrve̱dyuḥ ka̱roti̍.
pi̱tṛbhya̍ e̱va tadya̱jñaṃ ni̱ṣkrīya̱ yaja̍māna̱ḥ prata̍nute.
somā̍ya pi̱tṛpī̍tāya sva̱dhā nama̱ ityā̍ha.
pi̱ture̱vādhi̍ somapī̱thamava̍ rundhe.
na hi pi̱tā pra̱mīya̍māṇa̱ āhai̱ṣa so̍mapī̱tha iti̍.
i̱ndri̱yaṃ vai so̍mapī̱thaḥ.
i̱ndri̱yame̱va so̍mapī̱thamava̍ rundhe.
tene̎ndri̱yeṇa̍ dvi̱tīyā̎ṃ jā̱yāma̱bhya̍śñute..57..

e̱tadvai brāhma̍ṇaṃ pu̱rā vā̍javaśrava̱sā vi̱dāma̍kran.
tasmā̱tte dvedve̍ jā̱ye a̱bhyā̎kṣata.
ya e̱vaṃ veda̍.
a̱bhi dvi̱tīyā̎ṃ jā̱yāma̍śñute.
a̱gnaye̍ kavya̱vāha̍nāya sva̱dhā nama̱ ityā̍ha.
ya e̱va pi̍tṛ̱ṇāma̱gniḥ.
taṃ prī̍ṇāti.
ti̱sra āhu̍tīrjuhoti.
trirnida̍dhāti.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante..58..

ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tūne̱va prī̍ṇāti.
tū̱ṣṇīṃ mekṣa̍ṇa̱māda̍dhāti.
asti̍ vā̱ hi ṣa̱ṣṭha ṛ̱turna vā̎.
de̱vān vai pi̱tṝnprī̱tān.
ma̱nu̱ṣyā̎ḥ pi̱taro'nu̱ prapi̍pate.
ti̱sra āhu̍tīrjuhoti.
trirnida̍dhāti.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante.
ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ..59..

ṛ̱tava̱ḥ khalu̱ vai de̱vāḥ pi̱tara̍ḥ.
ṛ̱tūne̱va de̱vānpi̱tṝnprī̍ṇāti.
tānprī̱tān.
ma̱nu̱ṣyā̎ḥ pi̱taro'nu̱ prapi̍pate.
sa̱kṛ̱dā̱cchi̱nnaṃ ba̱ṟhirbha̍vati.
sa̱kṛdi̍va̱ hi pi̱tara̍ḥ.
trirnida̍dhāti.
tṛ̱tīye̱ vā i̱to lo̱ke pi̱tara̍ḥ.
tāne̱va prī̍ṇāti.
parā̱ṅāva̍rtate..60..

hlīkā̱ hi pi̱tara̍ḥ.
oṣmaṇo̎ vyā̱vṛta̱ upā̎ste.
ū̱ṣmabhā̍gā̱ hi pi̱tara̍ḥ.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
prāśyā(3)nna prāśyā(3)miti̍.
yatprā̎śñī̱yāt.
janya̱manna̍madyāt.
pra̱māyu̍kaḥ syāt.
yanna prā̎śñī̱yāt.
aha̍viḥ syāt..61..

pi̱tṛbhya̱ āvṛ̍ścyeta.
a̱va̱ghreya̍me̱va.
tanneva̱ prāśi̍ta̱ṃ nevāprā̍śitam.
vī̱raṃ vā̱ vai pi̱tara̍ḥ pra̱yanto̱ hara̍nti.
vī̱raṃ vā̍ dadati.
da̱śāṃ chi̍natti.
hara̍ṇabhāgā̱ hi pi̱tara̍ḥ.
pi̱tṝne̱va ni̱rava̍dayate.
utta̍ra̱ āyu̍ṣi̱ loma̍ chindīta.
pi̱tṛ̱ṇāṃ hye̍tarhi̱ nedī̍yaḥ..62..

nama̍skaroti.
na̱ma̱skā̱ro hi pi̍tṛ̱ṇām.
namo̍ vaḥ pitaro̱ rasā̍ya.
namo̍ vaḥ pitara̱ḥ śuṣmā̍ya.
namo̍ vaḥ pitaro jī̱vāya̍.
namo̍ vaḥ pitaraḥ sva̱dhāyai̎.
namo̍ vaḥ pitaro ma̱nyave̎.
namo̍ vaḥ pitaro gho̱rāya̍.
pita̍ro̱ namo̍ vaḥ.
ya e̱tasmi̍m̐llo̱ke stha..63..

yu̱ṣmāṃste'nu̍.
ye̎'smim̐llo̱ke.
māṃ te'nu̍.
ya e̱tasmi̍m̐llo̱ke stha.
yū̱yaṃ teṣā̱ṃ vasi̍ṣṭhā bhūyāsta.
ye̎'smim̐llo̱ke.
a̱haṃ teṣā̱ṃ vasi̍ṣṭho bhūyāsa̱mityā̍ha.
vasi̍ṣṭhaḥ samā̱nānā̎ṃ bhavati.
ya e̱vaṃ vi̱dvānpi̱tṛbhya̍ḥ ka̱roti̍.
e̱ṣa vai ma̍nu̱ṣyā̍ṇāṃ ya̱jñaḥ..64..

de̱vānā̱ṃ vā ita̍re ya̱jñāḥ.
tena̱ vā e̱tatpi̍tṛlo̱ke ca̍rati.
yatpi̱tṛbhya̍ḥ ka̱roti̍.
sa ī̎śva̱raḥ prame̍toḥ.
prā̱jā̱pa̱tyaya̱rcā puna̱raiti̍.
ya̱jño vai pra̱jāpa̍tiḥ.
ya̱jñenai̱va sa̱ha puna̱raiti̍.
na pra̱māyu̍ko bhavati.
pi̱tṛ̱lo̱ke vā e̱tadyaja̍mānaścarati.
yatpi̱tṛbhya̍ḥ ka̱roti̍.
sa ī̎śva̱ra ārti̱mārto̎ḥ.
pra̱jāpa̍ti̱stvāvaina̱ṃ tata̱ unne̍tumarha̱tītyā̍huḥ.
yatprā̍jāpa̱tyaya̱rcā puna̱raiti̍.
pra̱jāpa̍tire̱vaina̱ṃ tata̱ unna̍yati.
nārti̱mārccha̍ti̱ yaja̍mānaḥ..65..

Prapāṭhaka 4

Anuvāka 1

u̱bhaye̱ vā e̱te pra̱jāpa̍te̱radhya̍sṛjyanta.
de̱vāścāsu̍rāśca.
tānna vya̍jānāt.
i̱me̎'nya i̱me̎'nya iti̍.
sa de̱vāna̱ṃśūna̍karot.
tāna̱bhya̍ṣuṇot.
tānpa̱vitre̍ṇāpunāt.
tānpa̱rastā̎tpa̱vitra̍sya̱ vya̍gṛhṇāt.
te grahā̍ abhavan.
tadgrahā̍ṇāṃ graha̱tvam..1..

de̱vatā̱ vā e̱tā yaja̍mānasya gṛ̱he gṛ̍hyante.
yadgrahā̎ḥ.
vi̱dure̍naṃ de̱vāḥ.
yasyai̱vaṃ vi̱duṣa̍ e̱te grahā̍ gṛ̱hyante̎.
e̱ṣā vai soma̱syā''hu̍tiḥ.
yadu̍pā̱ṃśuḥ.
some̍na de̱vāṃsta̍rpayā̱ṇīti̱ khalu̱ vai some̍na yajate.
yadu̍pā̱ṃśuṃ ju̱hoti̍.
some̍nai̱va tadde̱vāṃsta̍rpayati.
yadgrahā̎ṃ ju̱hoti̍..2..

de̱vā e̱va tadde̱vānga̍cchanti.
yacca̍ma̱sāṃ ju̱hoti̍.
tenai̱vānu̍rūpeṇa̱ yaja̍mānaḥ suva̱rgaṃ lo̱kame̍ti.
kiṃ nve̍tadagra̍ āsī̱dityā̍huḥ.
yatpātrā̱ṇīti̍.
i̱yaṃ vā e̱tadagra̍ āsīt.
mṛ̱nmayā̍ni̱ vā e̱tānyā̍san.
tairde̱vā na vyā̱vṛta̍magacchan.
ta e̱tāni̍ dāru̱mayā̍ṇi̱ pātrā̎ṇyapaśyan.
tānya̍kurvata..3..

tairvai te vyā̱vṛta̍magacchan.
yaddā̍ru̱mayā̍ṇi̱ pātrā̍ṇi̱ bhava̍nti.
vyā̱vṛta̍me̱va tairyaja̍māno gacchati.
yāni̍ dāru̱mayā̍ṇi̱ pātrā̍ṇi̱ bhava̍nti.
a̱mume̱va tairlo̱kama̱bhija̍yati.
yāni̍ mṛ̱nmayā̍ni.
i̱mame̱va tairlo̱kama̱bhija̍yati.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
kāścata̍sraḥ sthā̱līrvā̍ya̱vyā̎ḥ soma̱graha̍ṇī̱riti̍.
de̱vā vai pṛśñi̍maduhran..4..

tasyā̍ e̱te stanā̍ āsan.
i̱yaṃ vai pṛśñi̍ḥ.
tāmā̍di̱tyā ā̍dityasthā̱lyā catu̍ṣpadaḥ pa̱śūna̍duhran.
yadā̍dityasthā̱lī bhava̍ti.
catu̍ṣpada e̱va tayā̍ pa̱śūn yaja̍māna i̱māṃ du̍he.
tāmindra̍ ukthyasthā̱lyendri̱yama̍duhat.
yadu̍kthyasthā̱lī bhava̍ti.
i̱ndri̱yame̱va tayā̱ yaja̍māna i̱māṃ du̍he.
tāṃ viśve̍ de̱vā ā̎grayaṇasthā̱lyorja̍maduhran.
yadā̎grayaṇasthā̱lī bhava̍ti..5..

ūrja̍me̱va tayā̱ yaja̍māna i̱māṃ du̍he.
tāṃ ma̍nu̱ṣyā̎ dhruvasthā̱lyā''yu̍raduhran.
yaddhru̍vasthā̱lī bhava̍ti.
āyu̍re̱va tayā̱ yaja̍māna i̱māṃ du̍he.
sthā̱lyā gṛ̱hṇāti̍.
vā̱ya̱vye̍na juhoti.
tasmā̍da̱nyena̱ pātre̍ṇa pa̱śūndu̱hanti̍.
a̱nyena̱ prati̍gṛhṇanti.
atho̎ vyā̱vṛta̍me̱va tadyaja̍māno gacchati..6..

Anuvāka 2

yu̱vaṃ su̱rāma̍maśvinā.
namu̍cāvāsu̱re sacā̎.
vi̱pi̱pā̱nā śu̍bhaspatī.
indra̱ṃ karma̍ svāvatam.
pu̱trami̍va pi̱tarā̍va̱śvino̱bhā.
indrāva̍ta̱ṃ karma̍ṇā da̱ṃsanā̍bhiḥ.
yathsu̱rāma̱ṃ vyapi̍ba̱ḥ śacī̍bhiḥ.
sara̍svatī tvā maghavannabhīṣṇāt.
ahā̎vyagne ha̱virā̱sye̍te.
sru̱cīva̍ ghṛ̱taṃ ca̱mū i̍va̱ soma̍ḥ..7..

vā̱ja̱sani̍ṃ ra̱yima̱sme su̱vīram̎.
pra̱śa̱staṃ dhe̍hi ya̱śasa̍ṃ bṛ̱hantam̎.
yasmi̱nnaśvā̍sa ṛṣa̱bhāsa̍ u̱kṣaṇa̍ḥ.
va̱śā me̱ṣā a̍vasṛ̱ṣṭāsa̱ āhu̍tāḥ.
kī̱lā̱la̱pe soma̍pṛṣṭhāya ve̱dhase̎.
hṛ̱dā ma̱tiṃ ja̍naya̱ cāru̍ma̱gnaye̎.
nānā̱ hi vā̎ṃ de̱vahi̍ta̱ṃ sado̍ mi̱tam.
mā saṃsṛ̍kṣāthāṃ para̱me vyo̍man.
surā̱ tvamasi̍ śu̱ṣmiṇī̱ soma̍ e̱ṣaḥ.
mā mā̍ hiṃsī̱ḥ svāṃ yoni̍māvi̱śan..8..

yadatra̍ śi̱ṣṭaṃ ra̱sina̍ḥ su̱tasya̍.
yadindro̱ api̍ba̱cchacī̍bhiḥ.
a̱haṃ tada̍sya̱ mana̍sā śi̱vena̍.
soma̱ṃ rājā̍nami̱ha bha̍kṣayāmi.
dve sru̱tī a̍śṛṇavaṃ pitṛ̱ṇām.
a̱haṃ de̱vānā̍mu̱ta martyā̍nām.
tābhyā̍mi̱daṃ viśva̱ṃ bhuva̍na̱ṃ same̍ti.
a̱nta̱rā pūrva̱mapa̍raṃ ca ke̱tum.
yaste̍ deva varuṇa gāya̱tracha̍ndā̱ḥ pāśa̍ḥ.
taṃ ta̍ e̱tenāva̍ yaje..9..

yaste̍ deva varuṇa tri̱ṣṭupcha̍ndā̱ḥ pāśa̍ḥ.
taṃ ta̍ e̱tenāva̍ yaje.
yaste̍ deva varuṇa̱ jaga̍tīchandā̱ḥ pāśa̍ḥ.
taṃ ta̍ e̱tenāva̍ yaje.
somo̱ vā e̱tasya̍ rā̱jyamāda̍tte.
yo rājā̱ sanrā̱jyo vā̱ some̍na̱ yaja̍te.
de̱va̱su̱vāme̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ bhavanti.
e̱tāva̍nto̱ vai de̱vānā̍ṃ sa̱vāḥ.
ta e̱vāsmai̍ sa̱vānpraya̍cchanti.
ta e̍na̱ṃ puna̍ḥ suvante rā̱jyāya̍.
de̱va̱sū rājā̍ bhavati..10..

Anuvāka 3

uda̍sthādde̱vyadi̍tirviśvarū̱pī.
āyu̍rya̱jñapa̍tāvadhāt.
indrā̍ya kṛṇva̱tī bhā̱gam.
mi̱trāya̱ varu̍ṇāya ca.
i̱yaṃ vā a̍gniho̱trī.
i̱yaṃ vā e̱tasya̱ niṣī̍dati.
yasyā̎gniho̱trī ni̱ṣīda̍ti.
tāmutthā̍payet.
uda̍sthādde̱vyadi̍ti̱riti̍.
i̱yaṃ vai de̱vyadi̍tiḥ..11..

i̱māme̱vāsmā̱ utthā̍payati.
āyu̍rya̱jñapa̍tāvadhā̱dityā̍ha.
āyu̍re̱vāsmi̍ndadhāti.
indrā̍ya kṛṇva̱tī bhā̱gaṃ mi̱trāya̱ varu̍ṇāya̱ cetyā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
ava̍rti̱ṃ vā e̱ṣaitasya̍ pā̱pmāna̍ṃ prati̱khyāya̱ niṣī̍dati.
yasyā̎gniho̱tryupa̍sṛṣṭā ni̱ṣīda̍ti.
tāṃ du̱gdhvā brā̎hma̱ṇāya̍ dadyāt.
yasyānna̱ṃ nādyāt.
ava̍rtime̱vāsmi̍npā̱pmāna̱ṃ prati̍muñcati..12..

du̱gdhvā da̍dāti.
na hyadṛ̍ṣṭā̱ dakṣi̍ṇā dī̱yate̎.
pṛ̱thi̱vīṃ vā e̱tasya̱ paya̱ḥ pravi̍śati.
yasyā̎gniho̱traṃ du̱hyamā̍na̱ṃ skanda̍ti.
yada̱dya du̱gdhaṃ pṛ̍thi̱vīmasa̍kta.
yadoṣa̍dhīra̱pyasa̍ra̱dyadāpa̍ḥ.
payo̍ gṛ̱heṣu̱ payo̍ aghni̱yāsu̍.
payo̍ va̱thseṣu̱ payo̍ astu̱ tanmayītyā̍ha.
paya̍ e̱vā''tmangṛ̱heṣu̍ pa̱śuṣu̍ dhatte.
a̱pa upa̍sṛjati..13..

a̱dbhire̱vaina̍dāpnoti.
yo vai ya̱jñasyā''rte̱ nānā̎rtaṃ saṃsṛ̱jati̍.
u̱bhe vai te tarhyārccha̍taḥ.
ārccha̍ti̱ khalu̱ vā e̱tada̍gniho̱tram.
yaddu̱hyamā̍na̱ṃ skanda̍ti.
yada̍bhidu̱hyāt.
ārte̱ nānā̎rtaṃ ya̱jñasya̱ saṃsṛ̍jet.
tade̱va yā̱dṛkkī̱dṛkca̍ hota̱vyam̎.
athā̱nyāṃ du̱gdhvā puna̍rhota̱vyam̎.
anā̎rtenai̱vārta̍ṃ ya̱jñasya̱ niṣka̍roti..14..

yadyuddru̍tasya̱ skande̎t.
yattato'hu̍tvā̱ puna̍re̱yāt.
ya̱jñaṃ vicchi̍ndyāt.
yatra̱ skande̎t.
tanni̱ṣadya̱ puna̍rgṛhṇīyāt.
yatrai̱va skanda̍ti.
tata̍ e̱vaina̱tpuna̍rgṛhṇāti.
tade̱va yā̱dṛkkī̱dṛkca̍ hota̱vyam̎.
athā̱nyāṃ du̱gdhvā puna̍rhota̱vyam̎.
anā̎rtenai̱vārta̍ṃ ya̱jñasya̱ niṣka̍roti..15..

vi vā e̱tasya̍ ya̱jñaśchi̍dyate.
yasyā̎gniho̱tre̍'dhiśri̍te̱ śvā'nta̱rā dhāva̍ti.
ru̱draḥ khalu̱ vā e̱ṣaḥ.
yada̱gniḥ.
yadgāma̍nvatyā va̱rtaye̎t.
ru̱drāya̍ pa̱śūnapi̍ dadhyāt.
a̱pa̱śuryaja̍mānaḥ syāt.
yada̱po̎'nvatiṣi̱ñcet.
a̱nā̱dyama̱gnerāpa̍ḥ.
a̱nā̱dyamā̎bhyā̱mapi̍ dadhyāt.
gārha̍patyā̱dbhasmā̱dāya̍.
i̱daṃ viṣṇu̱rvica̍krama̱ iti̍ vaiṣṇa̱vyarcā''ha̍va̱nīyā̎ddhva̱ṃsaya̱nnudra̍vet.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ.
ya̱jñenai̱va ya̱jñaṃ saṃ ta̍noti.
bhasma̍nā pa̱damapi̍ vapati̱ śāntyai̎..16..

Anuvāka 4

ni vā e̱tasyā̍''hava̱nīyo̱ gārha̍patyaṃ kāmayate.
nigārha̍patya āhava̱nīyam̎.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhi ni̱mroca̍ti.
da̱rbheṇa̱ hira̍ṇyaṃ pra̱baddhya̍ pu̱rastā̎ddharet.
athā̱gnim.
athā̎gniho̱tram.
yaddhira̍ṇyaṃ pu̱rastā̱ddhara̍ti.
jyoti̱rvai hira̍ṇyam.
jyoti̍re̱vaina̱ṃ paśya̱nnuddha̍rati.
yada̱gniṃ pūrva̱ṃ hara̱tyathā̎gniho̱tram..17..

bhā̱ga̱dheye̍nai̱vaina̱ṃ praṇa̍yati.
brā̱hma̱ṇa ā̍rṣe̱ya uddha̍ret.
brā̱hma̱ṇo vai sarvā̍ de̱vatā̎ḥ.
sarvā̍bhire̱vaina̍ṃ de̱vatā̍bhi̱ruddha̍rati.
a̱gni̱ho̱tramu̍pa̱sādyātami̍torāsīta.
vra̱tame̱va ha̱tamanu̍ mriyate.
anta̱ṃ vā e̱ṣa ā̱tmano̍ gacchati.
yastāmya̍ti.
anta̍me̱ṣa ya̱jñasya̍ gacchati.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhi ni̱mroca̍ti..18..

puna̍ḥ sa̱manya̍ juhoti.
ante̍nai̱vānta̍ṃ ya̱jñasya̱ niṣka̍roti.
varu̍ṇo̱ vā e̱tasya̍ ya̱jñaṃ gṛ̍hṇāti.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhi ni̱mroca̍ti.
vā̱ru̱ṇaṃ ca̱ruṃ nirva̍pet.
tenai̱va ya̱jñaṃ niṣkrī̍ṇīte.
ni vā e̱tasyā̍''hava̱nīyo̱ gārha̍patyaṃ kāmayate.
ni gārha̍patya āhava̱nīyam̎.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhyu̍deti̍.
ca̱tu̱rgṛ̱hī̱tamājya̍ṃ pu̱rastā̎ddharet..19..

athā̱gnim.
athā̎gniho̱tram.
yadājya̍ṃ pu̱rastā̱ddhara̍ti.
e̱tadvā a̱gneḥ pri̱yaṃ dhāma̍.
yadājyam̎.
pri̱yeṇai̱vaina̱ṃ dhāmnā̱ sama̍rdhayati.
yada̱gniṃ pūrva̱ṃ hara̱tyathā̎gniho̱tram.
bhā̱ga̱dheye̍nai̱vaina̱ṃ praṇa̍yati.
brā̱hma̱ṇa ā̍rṣe̱ya uddha̍ret.
brā̱hma̱ṇo vai sarvā̍ de̱vatā̎ḥ..20..

sarvā̍bhire̱vaina̍ṃ de̱vatā̍bhi̱ruddha̍rati.
parā̍cī̱ vā e̱tasmai̎ vyu̱cchantī̱ vyu̍cchati.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhyu̍deti̍.
u̱ṣāḥ ke̱tunā̍ juṣatām.
ya̱jñaṃ de̱vebhi̍rinvi̱tam.
de̱vebhyo̱ madhu̍mattama̱ṃ svāheti̍ pra̱tyaṅni̱ṣadyājye̍na juhuyāt.
pra̱tīcī̍me̱vāsmai̱ vivā̍sayati.
a̱gni̱ho̱tramu̍pa̱sādyātami̍torāsīta.
vra̱tame̱va ha̱tamanu̍ mriyate.
anta̱ṃ vā e̱ṣa ā̱tmano̍ gacchati..21..

yastāmya̍ti.
anta̍me̱ṣa ya̱jñasya̍ gacchati.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhyu̍deti̍.
puna̍ḥ sa̱manya̍ juhoti.
ante̍nai̱vānta̍ṃ ya̱jñasya̱ niṣka̍roti.
mi̱tro vā e̱tasya̍ ya̱jñaṃ gṛ̍hṇāti.
yasyā̱gnimanu̍ddhṛta̱ṃ sūryo̱'bhyu̍deti̍.
mai̱traṃ ca̱ruṃ nirva̍pet.
tenai̱va ya̱jñaṃ niṣkrī̍ṇīte.
yasyā̍''hava̱nīye'nu̍dvāte̱ gārha̍patya u̱dvāye̎t..22..

yadā̍hava̱nīya̱manu̍dvāpya̱ gārha̍patya̱ṃ manthe̎t.
vicchi̍ndyāt.
bhrātṛ̍vyamasmai janayet.
yadvai ya̱jñasya̍ vāsta̱vya̍ṃ kri̱yate̎.
tadanu̍ ru̱dro'va̍carati.
yatpūrva̍manvava̱syet.
vā̱sta̱vya̍ma̱gnimupā̍sīta.
ru̱dro̎'sya pa̱śūnghātu̍kaḥ syāt.
ā̱ha̱va̱nīya̍mu̱dvāpya̍.
gārha̍patyaṃ manthet..23..

i̱taḥ pra̍tha̱maṃ ja̍jñe a̱gniḥ.
svādyone̱radhi̍ jā̱tave̍dāḥ.
sa gā̍yatri̱yā tri̱ṣṭubhā̱ jaga̍tyā.
de̱vebhyo̍ ha̱vyaṃ va̍hatu prajā̱nanniti̍.
chando̍bhire̱vaina̱ṃ svādyone̱ḥ praja̍nayati.
gārha̍patyaṃ manthati.
gārha̍patya̱ṃ vā anvāhi̍tāgneḥ pa̱śava̱ upa̍ tiṣṭhante.
sa yadu̱dvāya̍ti.
tadanu̍ pa̱śavo'pa̍ krāmanti.
i̱ṣe ra̱yyai ra̍masva..24..

saha̍se dyu̱mnāya̍.
ū̱rje'patyā̱yetyā̍ha.
pa̱śavo̱ vai ra̱yiḥ.
pa̱śūne̱vāsmai̍ ramayati.
sā̱ra̱sva̱tau tvothsau̱ sami̍ndhātā̱mityā̍ha.
ṛ̱khsā̱me vai sā̍rasva̱tāvuthsau̎.
ṛ̱khsā̱mābhyā̍me̱vaina̱ṃ sami̍ndhe.
sa̱mrāḍa̍si vi̱rāḍa̱sītyā̍ha.
ra̱tha̱nta̱raṃ vai sa̱mrāṭ.
bṛ̱hadvi̱rāṭ..25..

tābhyā̍me̱vaina̱ṃ sami̍ndhe.
vajro̱ vai ca̱kram.
vajro̱ vā e̱tasya̍ ya̱jñaṃ vicchi̍natti.
yasyāno̍ vā̱ ratho̍ vā'nta̱rā'gnī yāti̍.
ā̱ha̱va̱nīya̍mu̱dvāpya̍.
gārha̍patyā̱duddha̍ret.
yada̍gne̱ pūrva̱ṃ prabhṛ̍taṃ pa̱daṃ hi te̎.
sūrya̍sya ra̱śmīnanvā̍ta̱tāna̍.
tatra̍ rayi̱ṣṭhāmanu̱ saṃ bha̍rai̱tam.
saṃ na̍ḥ sṛja suma̱tyā vāja̍va̱tyeti̍..26..

pūrve̍ṇai̱vāsya̍ ya̱jñena̍ ya̱jñamanu̱ saṃ ta̍noti.
tvama̍gne sa̱prathā̍ a̱sītyā̍ha.
a̱gniḥ sarvā̍ de̱vatā̎ḥ.
de̱vatā̍bhire̱va ya̱jñaṃ saṃ ta̍noti.
a̱gnaye̍ pathi̱kṛte̍ puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pet.
a̱gnime̱va pa̍thi̱kṛta̱ṃ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍dhāvati.
sa e̱vaina̍ṃ ya̱jñiya̱ṃ panthā̱mapi̍ nayati.
a̱na̱ḍvāndakṣi̍ṇā.
va̱hī hye̍ṣa samṛ̍ddhyai..27..

Anuvāka 5

yasya̍ prātaḥ sava̱ne somo̍'ti̱ricya̍te.
mādhya̍ṃ dina̱ṃ sava̍naṃ kā̱maya̍māno̱'bhyati̍ricyate.
gaurdha̍yati ma̱rutā̱miti̱ dhaya̍dvatīṣu kurvanti.
hi̱nasti̱ vai sa̱ndhyadhī̍tam.
sa̱ndhīva̱ khalu̱ vā e̱tat.
yathsava̍nasyāti̱ricya̍te.
yaddhaya̍dvatīṣu ku̱rvanti̍.
sa̱ndheḥ śāntyai̎.
gā̱ya̱traṃ sāma̍ bhavati pañcada̱śaḥ stoma̍ḥ.
tenai̱va prā̍taḥ sava̱nānnaya̍nti..28..

ma̱rutva̍tīṣu kurvanti.
tenai̱va mādhya̍ṃ dinā̱thsava̍nā̱nnaya̍nti.
hotu̍ścama̱samanūnna̍yante.
hotā'nu̍ śaṃsati.
ma̱dhya̱ta e̱va ya̱jñaṃ sa̱māda̍dhāti.
yasya̱ mādhya̍ṃ dine̱ sava̍ne̱ somo̍'ti̱ricya̍te.
ā̱di̱tyaṃ tṛ̍tīyasava̱naṃ kā̱maya̍māno̱'bhyati̍ricyate.
gau̱ri̱vī̱taṃ sāma̍ bhavati.
ati̍rikta̱ṃ vai gau̍rivī̱tam.
ati̍rikta̱ṃ yathsava̍nasyāti̱ricya̍te..29..

ati̍riktasya̱ śāntyai̎.
baṇma̱hāṃ a̍si sū̱ryeti̍ kurvanti.
yasyai̱vā''di̱tyasya̱ sava̍nasya̱ kāme̍nāti̱ricya̍te.
tenai̱vaina̱ṃ kāme̍na̱ sama̍rdhayanti.
gau̱ri̱vī̱taṃ sāma̍ bhavati.
tenai̱va mādhya̍ṃ dinā̱thsava̍nā̱nnaya̍nti.
sa̱pta̱da̱śaḥ stoma̍ḥ.
tenai̱va tṛ̍tīyasava̱nānnaya̍nti.
hotu̍ścama̱samanūnna̍yante.
hotā'nu̍ śaṃsati..30..

ma̱dhya̱ta e̱va ya̱jñaṃ sa̱māda̍dhāti.
yasya̍ tṛtīyasava̱ne somo̍'ti̱ricye̍ta.
u̱kthya̍ṃ kurvīta.
yasyo̱kthye̍'ti̱ricye̍ta.
a̱ti̱rā̱traṃ ku̍rvīta.
yasyā̍tirā̱tre̍'ti̱ricya̍te.
tattvai du̍ṣprajñā̱nam.
yaja̍māna̱ṃ vā e̱tatpa̱śava̍ ā̱sāhya̍yanti.
bṛ̱hathsāma̍ bhavati.
bṛ̱hadvā i̱mām̐llo̱kāndā̍dhāra.
bārha̍tāḥ pa̱śava̍ḥ.
bṛ̱ha̱taivāsmai̍ pa̱śūndā̍dhāra.
śi̱pi̱vi̱ṣṭava̍tīṣu kurvanti.
śi̱pi̱vi̱ṣṭo vai de̱vānā̎ṃ pu̱ṣṭam.
puṣṭyai̱vaina̱ṃ sama̍rdhayanti.
hotu̍ścama̱samanūnna̍yante.
hotā'nu̍śaṃsati.
ma̱dhya̱ta e̱va ya̱jñaṃ sa̱māda̍dhāti..31..

Anuvāka 6

ekai̍ko̱ vai ja̱natā̍yā̱mindra̍ḥ.
eka̱ṃ vā e̱tāvindra̍ma̱bhi saṃsu̍nutaḥ.
yau dvau sa̍ṃsunu̱taḥ.
pra̱jāpa̍ti̱rvā e̱ṣa vitā̍yate.
yadya̱jñaḥ.
tasya̱ grāvā̍ṇo̱ dantā̎ḥ.
a̱nya̱ta̱raṃ vā e̱te sa̍ṃsunva̱tornirba̍phsati.
pūrve̍ṇopa̱sṛtyā̍ de̱vatā̱ ityā̍huḥ.
pū̱rvo̱pa̱sṛ̱tasya̱ vai śreyā̎nbhavati.
eti̍va̱ntyājyā̍ni bhavantya̱bhiji̍tyai..32..

ma̱rutva̍tīḥ prati̱pada̍ḥ.
ma̱ruto̱ vai de̱vānā̱mapa̍rājitamā̱yata̍nam.
de̱vānā̍me̱vāpa̍rājita ā̱yata̍ne yatate.
u̱bhe bṛ̍hadrathanta̱re bha̍vataḥ.
i̱yaṃ vāva ra̍thanta̱ram.
a̱sau bṛ̱hat.
ā̱bhyāme̱vaina̍ma̱ntare̍ti.
vā̱caśca̱ mana̍saśca.
prā̱ṇāccā̍pā̱nācca̍.
di̱vaśca̍ pṛthi̱vyāśca̍..33..

sarva̍smādvi̱ttādvedyā̎t.
a̱bhi̱va̱rto bra̍hmasā̱maṃ bha̍vati.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasyā̱bhivṛ̍ttyai.
a̱bhi̱jidbha̍vati.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasyā̱bhiji̍tyai.
vi̱śva̱jidbha̍vati.
viśva̍sya̱ jityai̎.
yasya̱ bhūyā̍ṃso yajñakra̱tava̱ ityā̍huḥ.
sa de̱vatā̍ vṛṅkta̱ iti̍.
yadya̍gniṣṭo̱maḥ soma̍ḥ pa̱rastā̱thsyāt..34..

u̱kthya̍ṃ kurvīta.
yadyu̱ktha̍ḥ syāt.
a̱ti̱rā̱traṃ ku̍rvīta.
ya̱jña̱kra̱tubhi̍re̱vāsya̍ de̱vatā̍ vṛṅkte.
yo vai chando̍bhirabhi̱bhava̍ti.
sa sa̍ṃsunva̱tora̱bhibha̍vati.
sa̱ṃve̱śāya̍ tvopave̱śāya̱ tvetyā̍ha.
chandā̍ṃsi̱ vai sa̍ṃve̱śa u̍pave̱śaḥ.
chando̍bhire̱vāsya̱ chandā̍ṃsya̱bhibha̍vati.
i̱ṣṭargo̱ vā ṛ̱tvijā̍madhva̱ryuḥ..35..

i̱ṣṭarga̱ḥ khalu̱ vai pūrvo̱'rṣṭuḥ kṣī̍yate.
prāṇā̍pānau mṛ̱tyormā̍ pāta̱mityā̍ha.
prā̱ṇā̱pā̱nayo̍re̱va śra̍yate.
prāṇā̍pānau̱ mā mā̍ hāsiṣṭa̱mityā̍ha.
naina̍ṃ pu̱rā''yu̍ṣaḥ prāṇāpā̱nau ja̍hitaḥ.
ārti̱ṃ vā e̱te niya̍nti.
yeṣā̎ṃ dīkṣi̱tānā̎ṃ pra̱mīya̍te.
taṃ yada̍va̱varje̍yuḥ.
krū̱ra̱kṛtā̍mivaiṣāṃ lo̱kaḥ syā̎t.
āha̍ra da̱heti̍ brūyāt..36..

taṃ da̍kṣiṇa̱to vedyai̍ ni̱dhāya̍.
sa̱rpa̱rā̱jñiyā̍ ṛ̱gbhiḥ stu̍yuḥ.
i̱yaṃ vai sarpa̍to̱ rājñī̎.
a̱syā e̱vaina̱ṃ pari̍dadati.
vyṛ̍ddha̱ṃ tadityā̍huḥ.
yathstu̱tamana̍nuśasta̱miti̍.
hotā̎ pratha̱maḥ prā̍cīnāvī̱tī mā̎rjā̱līya̱ṃ parī̍yāt.
yā̱mīra̍nubru̱van.
sa̱rpa̱rā̱jñīnā̎ṃ kīrtayet.
u̱bhayo̍re̱vaina̍ṃ lo̱kayo̱ḥ pari̍dadati..37..

atho̍ dhu̱vantye̱vainam̎.
atho̱ nye̍vāsmai̎ hnuvate.
triḥ pari̍yanti.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ.
e̱bhya e̱vaina̍ṃ lo̱kebhyo̍ dhuvate.
triḥ puna̱ḥ pari̍yanti.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante.
ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tubhi̍re̱vaina̍ṃ dhuvate.
agna̱ āyū̍ṃṣi pavasa̱ iti̍ prati̱pada̍ṃ kurvīran.
ra̱tha̱nta̱rasā̍maiṣā̱ṃ soma̍ḥ syāt.
āyu̍re̱vā''tmanda̍dhate.
atho̍ pā̱pmāna̍me̱va vi̱jaha̍to yanti..38..

Anuvāka 7

a̱su̱rya̍ṃ vā e̱tasmā̱dvarṇa̍ṃ kṛ̱tvā.
pa̱śavo̍ vī̱rya̍mapa̍ krāmanti.
yasya̱ yūpo̍ vi̱roha̍ti.
tvā̱ṣṭraṃ ba̍hurū̱pamāla̍bheta.
tvaṣṭā̱ vai rū̱pāṇā̍mīśe.
ya e̱va rū̱pāṇā̱mīśe̎.
so̎'sminpa̱śūn vī̱rya̍ṃ yacchati.
nāsmā̎tpa̱śavo̍ vī̱rya̍mapa̍ krāmanti.
ārti̱ṃ vā e̱te niya̍nti.
yeṣā̎ṃ dīkṣi̱tānā̍ma̱gniru̱dvāya̍ti..39..

yadā̍hava̱nīya̍ u̱dvāye̎t.
yattaṃ manthe̎t.
vicchi̍ndyāt.
bhrātṛ̍vyamasmai janayet.
yadā̍hava̱nīya̍ u̱dvāye̎t.
āgnī̎ddhrā̱duddha̍ret.
yadāgnī̎ddhra u̱dvāye̎t.
gārha̍patyā̱duddha̍ret.
yadgārha̍patya u̱dvāye̎t.
ata̍ e̱va puna̍rmanthet..40..

atra̱ vāva sa nila̍yate.
yatra̱ khalu̱ vai nilī̍namutta̱maṃ paśya̍nti.
tade̍namicchanti.
yasmā̱ddāro̍ru̱dvāye̎t.
tasyā̱raṇī̍ kuryāt.
kru̱mu̱kamapi̍ kuryāt.
e̱ṣā vā a̱gneḥ pri̱yā ta̱nūḥ.
yatkru̍mu̱kaḥ.
pri̱yayai̱vaina̍ṃ ta̱nuvā̱ sama̍rdhayati.
gārha̍patyaṃ manthati..41..

gārha̍patyo̱ vā a̱gneryoni̍ḥ.
svāde̱vaina̱ṃ yone̎rjanayati.
nāsmai̱ bhrātṛ̍vyaṃ janayati.
yasya̱ soma̍ upa̱dasye̎t.
su̱varṇa̱ṃ hira̍ṇyaṃ dve̱dhā vi̱cchidya̍.
ṛ̱jī̱ṣe̎'nyadā̍dhūnu̱yāt.
ju̱hu̱yāda̱nyat.
soma̍me̱vābhi̍ṣu̱ṇoti̍.
soma̍ṃ juhoti.
soma̍sya̱ vā a̍bhiṣū̱yamā̍ṇasya pri̱yā ta̱nūruda̍krāmat..42..

tathsu̱varṇa̱ṃ hira̍ṇyamabhavat.
yathsu̱varṇa̱ṃ hira̍ṇyaṃ ku̱rvanti̍.
pri̱yayai̱vaina̍ṃ ta̱nuvā̱ sama̍rdhayanti.
yasyākrī̍ta̱ṃ soma̍mapa̱hare̍yuḥ.
krī̱ṇī̱yāde̱va.
saiva tata̱ḥ prāya̍ścittiḥ.
yasya̍ krī̱tama̍pa̱hare̍yuḥ.
ā̱dā̱rāṃśca̍ phālgu̱nāni̍ cā̱bhiṣu̍ṇuyāt.
gā̱ya̱trī yaṃ soma̱māha̍rat.
tasya̱ yo'ṃ̍śuḥ pa̱rā'pa̍tat..43..

ta ā̍dā̱rā a̍bhavan.
indro̍ vṛ̱trama̍han.
tasya̍ va̱lkaḥ parā̍'patat.
tāni̍ phālgu̱nānya̍bhavan.
pa̱śavo̱ vai phā̎lgu̱nāni̍.
pa̱śava̱ḥ somo̱ rājā̎.
yadā̍dā̱rāṃśca̍ phālgu̱nāni̍ cābhiṣu̱ṇoti̍.
soma̍me̱va rājā̍nama̱bhiṣu̍ṇoti.
śṛ̱tena̍ prātaḥ sava̱ne śrī̍ṇīyāt.
da̱dhnā ma̱dhyaṃ di̍ne..44..

nī̱ta̱mi̱śreṇa̍ tṛtīyasava̱ne.
a̱gni̱ṣṭo̱maḥ soma̍ḥ syādrathanta̱rasā̍mā.
ya e̱vartvijo̍ vṛ̱tāḥ syuḥ.
ta e̍naṃ yājayeyuḥ.
ekā̱ṃ gāṃ dakṣi̍ṇāṃ dadyā̱ttebhya̍ e̱va.
puna̱ḥ soma̍ṃ krīṇīyāt.
ya̱jñenai̱va tadya̱jñami̍cchati.
saiva tata̱ḥ prāya̍ścittiḥ.
sarvā̎bhyo̱ vā e̱ṣa de̱vatā̎bhya̱ḥ sarve̎bhyaḥ pṛ̱ṣṭhebhya̍ ā̱tmāna̱māgu̍rate.
yaḥ sa̱trāyā̍gu̱rate̎.
e̱tāvā̱nkhalu̱ vai puru̍ṣaḥ.
yāva̍dasya vi̱ttam.
sa̱rva̱ve̱da̱sena̍ yajeta.
sarva̍pṛṣṭho'sya̱ soma̍ḥ syāt.
sarvā̎bhya e̱va de̱vatā̎bhya̱ḥ sarve̎bhyaḥ pṛ̱ṣṭhebhya̍ ā̱tmāna̱ṃ niṣkrī̍ṇīte..45..

Anuvāka 8

pava̍māna̱ḥ suva̱rjana̍ḥ.
pa̱vitre̍ṇa̱ vica̍rṣaṇiḥ.
yaḥ potā̱ sa pu̍nātu mā.
pu̱nantu̍ mā devaja̱nāḥ.
pu̱nantu̱ mana̍vo dhi̱yā.
pu̱nantu̱ viśva̍ ā̱yava̍ḥ.
jāta̍vedaḥ pa̱vitra̍vat.
pa̱vitre̍ṇa punāhi mā.
śu̱kreṇa̍ deva̱ dīdya̍t.
agne̱ kratvā̱ kratū̱ṃ ranu̍..46..

yatte̍ pa̱vitra̍ma̱rciṣi̍.
agne̱ vita̍tamanta̱rā.
brahma̱ tena̍ punīmahe.
u̱bhābhyā̎ṃ deva savitaḥ.
pa̱vitre̍ṇa sa̱vena̍ ca.
i̱daṃ brahma̍ punīmahe.
vai̱śva̱de̱vī pu̍na̱tī de̱vyāgā̎t.
yasyai̍ ba̱hvīsta̱nuvo̍ vī̱tapṛ̍ṣṭhāḥ.
tayā̱ mada̍ntaḥ sadha̱mādye̍ṣu.
va̱yaṃ syā̍ma̱ pata̍yo rayī̱ṇām..47..

vai̱śvā̱na̱ro ra̱śmibhi̍rmā punātu.
vāta̍ḥ prā̱ṇene̍ṣi̱ro ma̍yo̱bhūḥ.
dyāvā̍pṛthi̱vī paya̍sā̱ payo̍bhiḥ.
ṛ̱tāva̍rī ya̱jñiye̍ mā punītām.
bṛ̱hadbhi̍ḥ savita̱stṛbhi̍ḥ.
varṣi̍ṣṭhairdeva̱ manma̍bhiḥ.
agne̱ dakṣai̎ḥ punāhi mā.
yena̍ de̱vā apu̍nata.
yenā''po̍ di̱vyaṃ kaśa̍ḥ.
tena̍ di̱vyena̱ brahma̍ṇā..48..

i̱daṃ brahma̍ punīmahe.
yaḥ pā̍vamā̱nīra̱dhyeti̍.
ṛṣi̍bhi̱ḥ sambhṛ̍ta̱ṃ rasam̎.
sarva̱ṃ sa pū̱tama̍śñāti.
sva̱di̱taṃ mā̍ta̱riśva̍nā.
pā̱va̱mā̱nīryo a̱dhyeti̍.
ṛṣi̍bhi̱ḥ sambhṛ̍ta̱ṃ rasam̎.
tasmai̱ sara̍svatī duhe.
kṣī̱raṃ sa̱rpirmadhū̍da̱kam.
pā̱va̱mā̱nīḥ sva̱styaya̍nīḥ..49..

su̱dughā̱ hi paya̍svatīḥ.
ṛṣi̍bhi̱ḥ sambhṛ̍to̱ rasa̍ḥ.
brā̱hma̱ṇeṣva̱mṛta̍ṃ hi̱tam.
pā̱va̱mā̱nīrdi̍śantu naḥ.
i̱maṃ lo̱kamatho̍ a̱mum.
kāmā̱nthsama̍rdhayantu naḥ.
de̱vīrde̱vaiḥ sa̱mābhṛ̍tāḥ.
pā̱va̱mā̱nīḥ sva̱styaya̍nīḥ.
su̱dughā̱ hi ghṛ̍ta̱ścuta̍ḥ.
ṛṣi̍bhi̱ḥ sambhṛ̍to̱ rasa̍ḥ..50..

brā̱hma̱ṇeṣva̱mṛta̍ṃ hi̱tam.
yena̍ de̱vāḥ pa̱vitre̍ṇa.
ā̱tmāna̍ṃ pu̱nate̱ sadā̎.
tena̍ sa̱hasra̍dhāreṇa.
pā̱va̱mā̱nyaḥ pu̍nantu mā.
prā̱jā̱pa̱tyaṃ pa̱vitram̎.
śa̱todyā̍maṃ hira̱ṇmayam̎.
tena̍ brahma̱vido̍ va̱yam.
pū̱taṃ brahma̍ punīmahe.
indra̍ḥ sunī̱tī sa̱ha mā̍ punātu.
soma̍ḥ sva̱styā varu̍ṇaḥ sa̱mīcyā̎.
ya̱mo rājā̎ pramṛ̱ṇābhi̍ḥ punātu mā.
jā̱tave̍dā mo̱rjaya̍ntyā punātu..51..

Anuvāka 9

pra̱jā vai sa̱tramā̍sata̱ tapa̱stapya̍mānā̱ aju̍hvatīḥ.
de̱vā a̍paśyañcama̱saṃ ghṛ̱tasya̍ pū̱rṇaṃ sva̱dhām.
tamupoda̍tiṣṭha̱ntama̍juhavuḥ.
tenā̎rdhamā̱sa ūrja̱mavā̍rundhata.
tasmā̍dardhamā̱se de̱vā i̍jyante.
pi̱taro̍'paśyañcama̱saṃ ghṛ̱tasya̍ pū̱rṇaṃ sva̱dhām.
tamupoda̍tiṣṭha̱ntama̍juhavuḥ.
tena̍ mā̱syūrja̱mavā̍rundhata.
tasmā̎nmā̱si pi̱tṛbhya̍ḥ kriyate.
ma̱nu̱ṣyā̍ apaśyañcama̱saṃ ghṛ̱tasya̍ pū̱rṇaṃ sva̱dhām..52..

tamupoda̍tiṣṭha̱ntama̍juhavuḥ.
tena̍ dva̱yīmūrja̱mavā̍rundhata.
tasmā̱ddvirahno̍ manu̱ṣye̎bhya̱ upa̍hriyate.
prā̱taśca̍ sā̱yaṃ ca̍.
pa̱śavo̍'paśyañcama̱saṃ ghṛ̱tasya̍ pū̱rṇaṃ sva̱dhām.
tamupoda̍tiṣṭha̱ntama̍juhavuḥ.
tena̍ tra̱yīmūrja̱mavā̍rundhata.
tasmā̱ttrirahna̍ḥ pa̱śava̱ḥ prera̍te.
prā̱taḥ sa̍ṅga̱ve sā̱yam.
asu̍rā apaśyañcama̱saṃ ghṛ̱tasya̍ pū̱rṇaṃ sva̱dhām..53..

tamupoda̍tiṣṭha̱ntama̍juhavuḥ.
tena̍ saṃvathsa̱ra ūrja̱mavā̍rundhata.
te de̱vā a̍manyanta.
a̱mī vā i̱dama̍bhūvan.
yadva̱yaṃ sma iti̍.
ta e̱tāni̍ cāturmā̱syānya̍paśyan.
tāni̱ nira̍vapan.
taire̱vaiṣāṃ tāmūrja̍mavṛñjata.
tato̍ de̱vā abha̍van.
parā'su̍rāḥ..54..

yadyaja̍te.
yāme̱va de̱vā ūrja̍ma̱vāru̍ndhata.
tāntenāva̍ rundhe.
yatpi̱tṛbhya̍ḥ ka̱roti̍.
yāme̱va pi̱tara̱ ūrja̍ma̱vāru̍ndhata.
tāntenāva̍ rundhe.
yadā̍vasa̱the'nna̱ṃ hara̍nti.
yāme̱va ma̍nu̱ṣyā̍ ūrja̍ma̱vāru̍ndhata.
tāntenāva̍ rundhe.
yaddakṣi̍ṇā̱ṃ dadā̍ti..55..

yāme̱va pa̱śava̱ ūrja̍ma̱vāru̍ndhata.
tāntenāva̍ rundhe.
yaccā̍turmā̱syairyaja̍te.
yāme̱vāsu̍rā̱ ūrja̍ma̱vāru̍ndhata.
tāntenāva̍ rundhe.
bhava̍tyā̱tmanā̎.
parā̎sya̱ bhrātṛ̍vyo bhavati.
vi̱rājo̱ vā e̱ṣā vikrā̎ntiḥ.
yaccā̍turmā̱syāni̍.
vai̱śva̱de̱venā̱smim̐llo̱ke pratya̍tiṣṭhat.
va̱ru̱ṇa̱pra̱ghā̱saira̱ntari̍kṣe.
sā̱ka̱me̱dhaira̱muṣmi̍m̐llo̱ke.
e̱ṣa ha̱ tvāvaitathsarva̍ṃ bhavati.
ya e̱vaṃ vi̱dvāṃścā̍turmā̱syairyaja̍te..56..

Anuvāka 10

a̱gnirvāva sa̍ṃvathsa̱raḥ.
ā̱di̱tyaḥ pa̍rivathsa̱raḥ.
ca̱ndramā̍ idāvathsa̱raḥ.
vā̱yura̍nuvathsa̱raḥ.
yadvai̎śvade̱vena̱ yaja̍te.
a̱gnime̱va tathsa̍ṃvathsa̱ramā̎pnoti.
tasmā̎dvaiśvade̱vena̱ yaja̍mānaḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱rīṇā̍ṃ sva̱stimā śā̎sta̱ ityāśā̍sīta.
yadva̍ruṇapraghā̱sairyaja̍te.
ā̱di̱tyame̱va tatpa̍rivathsa̱ramā̎pnoti..57..

tasmā̎dvaruṇapraghā̱sairyaja̍mānaḥ.
pa̱ri̱va̱thsa̱rīṇā̍ṃ sva̱stimā śā̎sta̱ ityāśā̍sīta.
yathsā̍kame̱dhairyaja̍te.
ca̱ndrama̍same̱va tadi̍dāvathsa̱ramā̎pnoti.
tasmā̎thsākame̱dhairyaja̍mānaḥ.
i̱dā̱va̱thsa̱rīṇā̍ṃ sva̱stimā śā̎sta̱ ityāśā̍sīta.
yatpi̍tṛya̱jñena̱ yaja̍te.
de̱vāne̱va tada̱nvava̍syati.
atha̱ vā a̍sya vā̱yuścā̍nuvathsa̱raścāprī̍tā̱vucchi̍ṣyete.
yacchu̍nāsī̱rīye̍ṇa̱ yaja̍te..58..

vā̱yume̱va tada̍nuvathsa̱ramā̎pnoti.
tasmā̎cchunāsī̱rīye̍ṇa̱ yaja̍mānaḥ.
a̱nu̱va̱thsa̱rīṇā̍ṃ sva̱stimā śā̎sta̱ ityāśā̍sīta.
sa̱ṃva̱thsa̱raṃ vā e̱ṣa ī̎phsa̱tītyā̍huḥ.
yaścā̍turmā̱syairyaja̍ta̱ iti̍.
e̱ṣa ha̱ tvai sa̍ṃvathsa̱ramā̎pnoti.
ya e̱vaṃ vi̱dvāṃścā̍turmā̱syairyaja̍te.
viśve̍ de̱vāḥ sama̍yajanta.
te̎'gnime̱vāya̍janta.
ta e̱taṃ lo̱kama̍jayan..59..

yasmi̍nna̱gniḥ.
yadvai̎śvade̱vena̱ yaja̍te.
e̱tame̱va lo̱kaṃ ja̍yati.
yasmi̍nna̱gniḥ.
a̱gnere̱va sāyu̍jya̱mupai̍ti.
ya̱dā vai̎śvade̱vena̱ yaja̍te.
atha̍ saṃvathsa̱rasya̍ gṛ̱hapa̍timāpnoti.
ya̱dā sa̍ṃvathsa̱rasya̍ gṛ̱hapa̍timā̱pnoti̍.
atha̍ sahasrayā̱jina̍māpnoti.
ya̱dā sa̍hasrayā̱jina̍mā̱pnoti̍..60..

atha̍ gṛhame̱dhina̍māpnoti.
ya̱dā gṛ̍hame̱dhina̍mā̱pnoti̍.
athā̱gnirbha̍vati.
ya̱dāgnirbhava̍ti.
atha̱ gaurbha̍vati.
e̱ṣā vai vai̎śvade̱vasya̱ mātrā̎.
e̱tadvā e̱teṣā̍mava̱mam.
ato̍to̱ vā utta̍rāṇi̱ śreyā̍ṃsi bhavanti.
yadviśve̍ de̱vāḥ sa̱maya̍janta.
tadvai̎śvade̱vasya̍ vaiśvadeva̱tvam..61..

athā̍''di̱tyo varu̍ṇa̱ṃ rā̍jānaṃ varuṇapraghā̱saira̍yajata.
sa e̱taṃ lo̱kama̍jayat.
yasmi̍nnādi̱tyaḥ.
yadva̍ruṇapraghā̱sairyaja̍te.
e̱tame̱va lo̱kaṃ ja̍yati.
yasmi̍nnādi̱tyaḥ.
ā̱di̱tyasyai̱va sāyu̍jya̱mupai̍ti.
yadā̍di̱tyo varu̍ṇa̱ṃ rājā̍naṃ varuṇapraghā̱sairaya̍jata.
tadva̍ruṇapraghā̱sānā̎ṃ varuṇapraghāsa̱tvam.
atha̱ somo̱ rājā̱ chandā̍ṃsi sākame̱dhaira̍yajata..62..

sa e̱taṃ lo̱kama̍jayat.
yasmi̍ṃśca̱ndramā̍ vi̱bhāti̍.
yathsā̍kame̱dhairyaja̍te.
e̱tame̱va lo̱kaṃ ja̍yati.
yasmi̍ṃśca̱ndramā̍ vi̱bhāti̍.
ca̱ndrama̍sa e̱va sāyu̍jya̱mupai̍ti.
somo̱ vai ca̱ndramā̎ḥ.
e̱ṣa ha̱ tvai sā̱kṣāthsoma̍ṃ bhakṣayati.
ya e̱vaṃ vi̱dvānthsā̍kame̱dhairyaja̍te.
yathsoma̍śca̱ rājā̱ chandā̍ṃsi ca sa̱maidha̍nta..63..

tathsā̍kame̱dhānā̍ṃ sākamedha̱tvam.
atha̱rtava̍ḥ pi̱tara̍ḥ pra̱jāpa̍tiṃ pi̱tara̍ṃ pitṛya̱jñenā̍yajanta.
ta e̱taṃ lo̱kama̍jayan.
yasmi̍nnṛ̱tava̍ḥ.
yatpi̍tṛya̱jñena̱ yaja̍te.
e̱tame̱va lo̱kaṃ ja̍yati.
yasmi̍nnṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tū̱nāme̱va sāyu̍jya̱mupai̍ti.
yadṛ̱tava̍ḥ pi̱tara̍ḥ pra̱jāpa̍tiṃ pi̱tara̍ṃ pitṛya̱jñenāya̍janta.
tatpi̍tṛya̱jñasya̍ pitṛyajña̱tvam..64..

athauṣa̍dhaya i̱maṃ de̱vaṃ trya̍mbakairayajanta̱ prathe̍ma̱hīti̍.
tato̱ vai tā a̍prathanta.
ya e̱vaṃ vi̱dvāṃstrya̍mbakai̱ryaja̍te.
pratha̍te pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍ḥ.
atha̍ vā̱yuḥ pa̍rame̱ṣṭhina̍ṃ śunāsī̱rīye̍ṇāyajata.
sa e̱taṃ lo̱kama̍jayat.
yasmi̍nvā̱yuḥ.
yacchu̍nāsī̱rīye̍ṇa̱ yaja̍te.
e̱tame̱va lo̱kaṃ ja̍yati.
yasmi̍nvā̱yuḥ..65..

vā̱yore̱va sāyu̍jya̱mupai̍ti.
bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
pra cā̍turmāsyayā̱jī mī̍ya̱tā(3) na pramī̍ya̱tā(3) iti̍.
jīva̱nvā e̱ṣa ṛ̱tūnapye̍ti.
yadi̍ va̱santā̎ pra̱mīya̍te.
va̱sa̱nto bha̍vati.
yadi̍ grī̱ṣme grī̱ṣmaḥ.
yadi̍ va̱ṟṣāsu̍ va̱ṟṣāḥ.
yadi̍ śa̱radi̍ śa̱rat.
yadi̱ hema̍n hema̱ntaḥ.
ṛ̱turbhū̱tvā sa̍ṃvathsa̱ramapye̍ti.
sa̱ṃva̱thsa̱raḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jāpa̍ti̱rvāvaiṣaḥ..66..

Prapāṭhaka 5

Anuvāka 1

a̱gneḥ kṛtti̍kāḥ.
śu̱kraṃ pa̱rastā̱jjyoti̍ra̱vastā̎t.
pra̱jāpa̍te rohi̱ṇī.
āpa̍ḥ pa̱rastā̱doṣa̍dhayo̱'vastā̎t.
soma̍syenva̱kā vita̍tāni.
pa̱rastā̱dvaya̍nto̱'vastā̎t.
ru̱drasya̍ bā̱hū.
mṛ̱ga̱yava̍ḥ pa̱rastā̎dvikṣā̱ro̍'vastā̎t.
adi̍tyai̱ puna̍rvasū.
vāta̍ḥ pa̱rastā̍dā̱rdrama̱vastā̎t..1..

bṛha̱spate̎sti̱ṣya̍ḥ.
juhva̍taḥ pa̱rastā̱dyaja̍mānā a̱vastā̎t.
sa̱rpāṇā̍māśre̱ṣāḥ.
a̱bhyā̱gaccha̍ntaḥ pa̱rastā̍dabhyā̱nṛtya̍nto̱'vastā̎t.
pi̱tṛ̱ṇāṃ ma̱ghāḥ.
ru̱danta̍ḥ pa̱rastā̍dapabhra̱ṃśo̍'vastā̎t.
a̱rya̱mṇaḥ pūrve̱ phalgu̍nī.
jā̱yā pa̱rastā̍dṛṣa̱bho̍'vastā̎t.
bhaga̱syotta̍re.
va̱ha̱tava̍ḥ pa̱rastā̱dvaha̍mānā a̱vastā̎t..2..

de̱vasya̍ savi̱turhasta̍ḥ.
pra̱sa̱vaḥ pa̱rastā̎thsa̱nira̱vastā̎t.
indra̍sya ci̱trā.
ṛ̱taṃ pa̱rastā̎thsa̱tyama̱vastā̎t.
vā̱yorniṣṭyā̎ vra̱tati̍ḥ.
pa̱rastā̱dasi̍ddhira̱vastā̎t.
i̱ndrā̱gni̱yorviśā̍khe.
yu̱gāni̍ pa̱rastā̎tkṛ̱ṣamā̍ṇā a̱vastā̎t.
mi̱trasyā̍nūrā̱dhāḥ.
a̱bhyā̱roha̍tpa̱rastā̍da̱bhyārū̍ḍhama̱vastā̎t..3..

indra̍sya rohi̱ṇī.
śṛ̱ṇatpa̱rastā̎tpratiśṛ̱ṇada̱vastā̎t.
nirṛ̍tyai mūla̱varha̍ṇī.
pra̱ti̱bha̱ñjanta̍ḥ pa̱rastā̎tpratiśṛ̱ṇanto̱'vastā̎t.
a̱pāṃ pūrvā̍ aṣā̱ḍhāḥ.
varca̍ḥ pa̱rastā̱thsami̍tira̱vastā̎t.
viśve̍ṣāṃ de̱vānā̱mutta̍rāḥ.
a̱bhi̱jaya̍tpa̱rastā̍da̱bhiji̍tama̱vastā̎t.
viṣṇo̎ḥ śro̱ṇā pṛ̱cchamā̍nāḥ.
pa̱rastā̱tpanthā̍ a̱vastā̎t..4..

vasū̍nā̱ṃ śravi̍ṣṭhāḥ.
bhū̱taṃ pa̱rastā̱dbhūti̍ra̱vastā̎t.
indra̍sya śa̱tabhi̍ṣak.
vi̱śvavya̍cāḥ pa̱rastā̎dvi̱śvakṣi̍tira̱vastā̎t.
a̱jasyaika̍pada̱ḥ pūrve̎ proṣṭhapa̱dāḥ.
vai̱śvā̱na̱raṃ pa̱rastā̎dvaiśvāvasa̱vama̱vastā̎t.
ahe̎rbu̱dhniya̱syotta̍re.
a̱bhi̱ṣi̱ñcanta̍ḥ pa̱rastā̍dabhiṣu̱ṇvanto̱'vastā̎t.
pū̱ṣṇo re̱vatī̎.
gāva̍ḥ pa̱rastā̎dva̱thsā a̱vastā̎t.
a̱śvino̍raśva̱yujau̎.
grāma̍ḥ pa̱rastā̱thsenā̱'vastā̎t.
ya̱masyā̍pa̱bhara̍ṇīḥ.
a̱pa̱karṣa̍ntaḥ pa̱rastā̍dapa̱vaha̍nto̱'vastā̎t.
pū̱rṇā pa̱ścādyatte̍ de̱vā ada̍dhuḥ..5..

Anuvāka 2

yatpuṇya̱ṃ nakṣa̍tram.
tadbaṭku̍rvītopavyu̱ṣam.
ya̱dā vai sūrya̍ u̱deti̍.
atha̱ nakṣa̍tra̱ṃ naiti̍.
yāva̍ti̱ tatra̱ sūryo̱ gacche̎t.
yatra̍ jagha̱nya̍ṃ paśye̎t.
tāva̍ti kurvīta yatkā̱rī syāt.
pu̱ṇyā̱ha e̱va ku̍rute.
e̱vaṃ ha̱ vai ya̱jñeṣu̍ṃ ca śa̱tadyu̍mnaṃ ca mā̱thsyo ni̍ravasāya̱yāṃ ca̍kāra..6..

yo vai na̍kṣa̱triya̍ṃ pra̱jāpa̍ti̱ṃ veda̍.
u̱bhayo̍renaṃ lo̱kayo̎rviduḥ.
hasta̍ e̱vāsya̱ hasta̍ḥ.
ci̱trā śira̍ḥ.
niṣṭyā̱ hṛda̍yam.
ū̱rū viśā̍khe.
pra̱ti̱ṣṭhā'nū̍rā̱dhāḥ.
e̱ṣa vai na̍kṣa̱triya̍ḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
u̱bhayo̍renaṃ lo̱kayo̎rviduḥ..7..

a̱smiṃścā̱muṣmi̍ṃśca.
yāṃ kā̱maye̍ta duhi̱tara̍ṃ pri̱yā syā̱diti̍.
tāṃ niṣṭyā̍yāṃ dadyāt.
pri̱yaiva bha̍vati.
neva̱ tu puna̱rāga̍cchati.
a̱bhi̱jinnāma̱ nakṣa̍tram.
u̱pari̍ṣṭādaṣā̱ḍhānā̎m.
a̱vastā̎cchro̱ṇāyai̎.
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
te de̱vāstasmi̱nnakṣa̍tre̱'bhya̍jayan..8..

yada̱bhyaja̍yan.
tada̍bhi̱jito̍'bhiji̱ttvam.
yaṃ kā̱maye̍tānapaja̱yyaṃ ja̍ye̱diti̍.
tame̱tasmi̱nnakṣa̍tre yātayet.
a̱na̱pa̱ja̱yyame̱va ja̍yati.
pā̱papa̍rājitamiva̱ tu.
pra̱jāpa̍tiḥ pa̱śūna̍sṛjata.
te nakṣa̍traṃ nakṣatra̱mupā̍tiṣṭhanta.
te sa̱māva̍nta e̱vābha̍van.
te re̱vatī̱mupā̍tiṣṭhanta..9..

te re̱vatyā̱ṃ prābha̍van.
tasmā̎dre̱vatyā̎ṃ paśū̱nāṃ ku̍rvīta.
yatkiṃ cā̎rvā̱cīna̱ṃ somā̎t.
praiva bha̍vanti.
sa̱li̱laṃ vā i̱dama̍nta̱rāsī̎t.
yadata̍ran.
tattāra̍kāṇāṃ tāraka̱tvam.
yo vā i̱ha yaja̍te.
a̱muṃ sa lo̱kaṃ na̍kṣate.
tannakṣa̍trāṇāṃ nakṣatra̱tvam..10..

de̱va̱gṛ̱hā vai nakṣa̍trāṇi.
ya e̱vaṃ veda̍.
gṛ̱hye̍va bha̍vati.
yāni̱ vā i̱māni̍ pṛthi̱vyāści̱trāṇi̍.
tāni̱ nakṣa̍trāṇi.
tasmā̍daślī̱lanā̍maṃści̱tre.
nāva̍sye̱nna ya̍jeta.
yathā̍ pāpā̱he ku̍ru̱te.
tā̱dṛge̱va tat.
de̱va̱na̱kṣa̱trāṇi̱ vā a̱nyāni̍..11..

ya̱ma̱na̱kṣa̱trāṇya̱nyāni̍.
kṛtti̍kāḥ pratha̱mam.
viśā̍khe utta̱mam.
tāni̍ devanakṣa̱trāṇi̍.
a̱nū̱rā̱dhāḥ pra̍tha̱mam.
a̱pa̱bhara̍ṇīrutta̱mam.
tāni̍ yamanakṣa̱trāṇi̍.
yāni̍ devanakṣa̱trāṇi̍.
tāni̱ dakṣi̍ṇena̱ pari̍yanti.
yāni̍ yamanakṣa̱trāṇi̍..12..

tānyutta̍reṇa.
anve̍ṣāmarā̱thsmeti̍.
tada̍nūrā̱dhāḥ.
jye̱ṣṭhame̍ṣāmavadhi̱ṣmeti̍.
tajjye̎ṣṭha̱ghnī.
mūla̍meṣāmavṛkṣā̱meti̍.
tanmū̍la̱varha̍ṇī.
yannāsa̍hanta.
tada̍ṣā̱ḍhāḥ.
yadaślo̍ṇat..13..

tacchro̱ṇā.
yadaśṛ̍ṇot.
tacchravi̍ṣṭhāḥ.
yaccha̱tamabhi̍ṣajyan.
taccha̱tabhi̍ṣak.
pro̱ṣṭha̱pa̱deṣūda̍yacchanta.
re̱vatyā̍maravanta.
a̱śva̱yujo̍rayuñjata.
a̱pa̱bhara̍ṇī̱ṣvapā̍vahan.
tāni̱ vā e̱tāni̍ yamanakṣa̱trāṇi̍.
yānye̱va de̍vanakṣa̱trāṇi̍.
teṣu̍ kurvīta yatkā̱rī syāt.
pu̱ṇyā̱ha e̱va ku̍rute..14..

Anuvāka 3

de̱vasya̍ savi̱tuḥ prā̱taḥ pra̍sa̱vaḥ prā̱ṇaḥ.
varu̍ṇasya sā̱yamā̍sa̱vo̍'pā̱naḥ.
yatpra̍tī̱cīna̍ṃ prāta̱stanā̎t.
prā̱cīna̍ṃ saṅga̱vāt.
tato̍ de̱vā a̍gniṣṭo̱maṃ nira̍mimata.
tattadātta̍vīryaṃ nirmā̱rgaḥ.
mi̱trasya̍ saṅga̱vaḥ.
tatpuṇya̍ṃ teja̱svyaha̍ḥ.
tasmā̱ttarhi̍ pa̱śava̍ḥ sa̱māya̍nti.
yatpra̍tī̱cīna̍ṃ saṅga̱vāt..15..

prā̱cīna̍ṃ ma̱dhyaṃ di̍nāt.
tato̍ de̱vā u̱kthya̍ṃ nira̍mimata.
tattadātta̍vīryaṃ nirmā̱rgaḥ.
bṛha̱spate̎rma̱dhyaṃ di̍naḥ.
tatpuṇya̍ṃ teja̱svyaha̍ḥ.
tasmā̱ttarhi̱ tekṣṇi̍ṣṭhaṃ tapati.
yatpra̍tī̱cīna̍ṃ ma̱dhyaṃ di̍nāt.
prā̱cīna̍maparā̱hṇāt.
tato̍ de̱vāḥ ṣo̍ḍa̱śina̱ṃ nira̍mimata.
tattadātta̍vīryaṃ nirmā̱rgaḥ..16..

bhaga̍syāparā̱hṇaḥ.
tatpuṇya̍ṃ teja̱svyaha̍ḥ.
tasmā̍daparā̱hṇe ku̍mā̱ryo̍ bhaga̍mi̱cchamā̍nāścaranti.
yatpra̍tī̱cīna̍maparā̱hṇāt.
prā̱cīna̍ṃ sā̱yāt.
tato̍ de̱vā a̍tirā̱traṃ nira̍mimata.
tattadātta̍vīryaṃ nirmā̱rgaḥ.
varu̍ṇasya sā̱yam.
tatpuṇya̍ṃ teja̱svyaha̍ḥ.
tasmā̱ttarhi̱ nānṛ̍taṃ vadet..17..

brā̱hma̱ṇo vā a̍ṣṭāvi̱ṃśo nakṣa̍trāṇām.
sa̱mā̱nasyāhna̱ḥ pañca̱ puṇyā̍ni̱ nakṣa̍trāṇi.
ca̱tvārya̍ślī̱lāni̍.
tāni̱ nava̍.
yacca̍ pa̱rastā̱nnakṣa̍trāṇā̱ṃ yaccā̱vastā̎t.
tānyekā̍daśa.
brā̱hma̱ṇo dvā̍da̱śaḥ.
ya e̱vaṃ vi̱dvānthsa̍ṃvathsa̱raṃ vra̱taṃ cara̍ti.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsya̍ vra̱taṃ gu̱ptaṃ bha̍vati.
sa̱mā̱nasyāhna̱ḥ pañca̱ puṇyā̍ni̱ nakṣa̍trāṇi.
ca̱tvārya̍ślī̱lāni̍.
tāni̱ nava̍.
ā̱gne̱yī rātri̍ḥ.
ai̱ndramaha̍ḥ.
tānyekā̍daśa.
ā̱di̱tyo dvā̍da̱śaḥ.
ya e̱vaṃ vi̱dvānthsa̍ṃvathsa̱raṃ vra̱taṃ cara̍ti.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsya̍ vra̱taṃ gu̱ptaṃ bha̍vati..18..

Anuvāka 4

bra̱hma̱vā̱dino̍ vadanti.
kati̱ pātrā̍ṇi ya̱jñaṃ va̍ha̱ntīti̍.
trayo̍da̱śeti̍ brūyāt.
sa yadbrū̱yāt.
kastāni̱ nira̍mimī̱teti̍.
pra̱jāpa̍ti̱riti̍ brūyāt.
sa yadbrū̱yāt.
kuta̱stāni̱ nira̍mimī̱teti̍.
ā̱tmana̱ iti̍.
prā̱ṇā̱pā̱nābhyā̍me̱vopā̍ṃśvantaryā̱mau nira̍mimīta..19..

vyā̱nādu̍pāṃśu̱sava̍nam.
vā̱ca ai̎ndravāya̱vam.
da̱kṣa̱kra̱tubhyā̎ṃ maitrāvaru̱ṇam.
śrotrā̍dāśvi̱nam.
cakṣu̍ṣaḥ śu̱krāma̱nthinau̎.
ā̱tmana̍ āgraya̱ṇam.
aṅge̎bhya u̱kthyam̎.
āyu̍ṣo dhru̱vam.
pra̱ti̱ṣṭhāyā̍ ṛtupā̱tre.
ya̱jñaṃ vāva taṃ pra̱jāpa̍ti̱rnira̍mimīta.
sa nirmi̍to̱ nāddhri̍yata̱ sama̍vlīyata.
sa e̱tānpra̱jāpa̍tirapivā̱pāna̍paśyat.
tāṃ nira̍vapat.
tairvai sa ya̱jñamapya̍vapat.
yada̍pivā̱pā bhava̍nti.
ya̱jñasya̱ dhṛtyā̱ asa̍ṃvlayāya..20..

Anuvāka 5

ṛ̱tame̱va pa̍rame̱ṣṭhi.
ṛ̱taṃ nātye̍ti̱ kiñca̱na.
ṛ̱te sa̍mu̱dra āhi̍taḥ.
ṛ̱te bhūmi̍ri̱yaṃśri̱tā.
a̱gnisti̱gmena̍ śo̱ciṣā̎.
tapa̱ ākrā̎ntamu̱ṣṇihā̎.
śira̱stapa̱syāhi̍tam.
vai̱śvā̱na̱rasya̱ teja̍sā.
ṛ̱tenā̎sya̱ ni va̍rtaye.
sa̱tyena̱ pari̍ vartaye.
tapa̍sā̱'syānu̍ vartaye.
śi̱venā̱syopa̍ vartaye.
śa̱gmenā̎syā̱bhi va̍rtaye.
tadṛ̱taṃ tathsa̱tyam.
tadvra̱taṃ taccha̍keyam.
tena̍ śakeya̱ṃ tena̍ rādhyāsam..21..

yadgha̱rmaḥ pa̱ryava̍rtayat.
antā̎npṛthi̱vyā di̱vaḥ.
a̱gnirīśā̍na̱ oja̍sā.
varu̍ṇo dhī̱tibhi̍ḥ sa̱ha.
indro̍ ma̱rudbhi̱ḥ sakhi̍bhiḥ sa̱ha.
a̱gnisti̱gmena̍ śo̱ciṣā̎.
tapa̱ ākrā̎ntamu̱ṣṇihā̎.
śira̱stapa̱syāhi̍tam.
vai̱śvā̱na̱rasya̱ teja̍sā.
ṛ̱tenā̎sya̱ ni va̍rtaye.
sa̱tyena̱ pari̍ vartaye.
tapa̍sā̱'syānu̍ vartaye.
śi̱venā̱syopa̍ vartaye.
śa̱gmenā̎syā̱bhi va̍rtaye.
tadṛ̱taṃ tathsa̱tyam.
tadvra̱taṃ taccha̍keyam.
tena̍ śakeya̱ṃ tena̍ rādhyāsam..22..

yo a̱syāḥ pṛ̍thi̱vyāstva̱ci.
ni̱va̱rtaya̱tyoṣa̍dhīḥ.
a̱gnirīśā̍na̱ oja̍sā.
varu̍ṇo dhī̱tibhi̍ḥ sa̱ha.
indro̍ ma̱rudbhi̱ḥ sakhi̍bhiḥ sa̱ha.
a̱gnisti̱gmena̍ śo̱ciṣā̎.
tapa̱ ākrā̎ntamu̱ṣṇihā̎.
śira̱stapa̱syāhi̍tam.
vai̱śvā̱na̱rasya̱ teja̍sā.
ṛ̱tenā̎sya̱ ni va̍rtaye.
sa̱tyena̱ pari̍ vartaye.
tapa̍sā̱'syānu̍ vartaye.
śi̱venā̱syopa̍ vartaye.
śa̱gmenā̎syā̱bhi va̍rtaye.
tadṛ̱taṃ tathsa̱tyam.
tadvra̱taṃ taccha̍keyam.
tena̍ śakeya̱ṃ tena̍ rādhyāsam..23..

eka̱ṃ māsa̱muda̍sṛjat.
pa̱ra̱me̱ṣṭhī pra̱jābhya̍ḥ.
tenā̎bhyo̱ maha̱ āva̍hat.
a̱mṛta̱ṃ martyā̎bhyaḥ.
pra̱jāmanu̱ pra jā̍yase.
tadu̍ te martyā̱mṛtam̎.
yena̱ māsā̍ ardhamā̱sāḥ.
ṛ̱tava̍ḥ parivathsa̱rāḥ.
yena̱ te te̎ prajāpate.
ī̱jā̱nasya̱ nyava̍rtayan.
tenā̱hama̱sya brahma̍ṇā.
niva̍rtayāmi jī̱vase̎.
a̱gnisti̱gmena̍ śo̱ciṣā̎.
tapa̱ ākrā̎ntamu̱ṣṇihā̎.
śira̱stapa̱syāhi̍tam.
vai̱śvā̱na̱rasya̱ teja̍sā.
ṛ̱tenā̎sya̱ ni va̍rtaye.
sa̱tyena̱ pari̍ vartaye.
tapa̍sā̱'syānu̍ vartaye.
śi̱venā̱syopa̍ vartaye.
śa̱gmenā̎syā̱bhi va̍rtaye.
tadṛ̱taṃ tathsa̱tyam.
tadvra̱taṃ taccha̍keyam.
tena̍ śakeya̱ṃ tena̍ rādhyāsam..24..

Anuvāka 6

de̱vā vai yadya̱jñe'ku̍rvata.
tadasu̍rā akurvata.
te'su̍rā ū̱rdhvaṃ pṛ̱ṣṭhebhyo̱ nāpa̍śyan.
te keśā̱nagre̍'vapanta.
atha̱ śmaśrū̍ṇi.
atho̍papa̱kṣau.
tata̱ste'vā̎ñca āyan.
parā̍'bhavan.
yasyai̱vaṃ vapa̍nti.
avā̍ṅeti..25..

atho̱ parai̱va bha̍vati.
atha̍ de̱vā ū̱rdhvaṃ pṛ̱ṣṭhebhyo̍'paśyan.
ta u̍papa̱kṣāvagre̍'vapanta.
atha̱ śmaśrū̍ṇi.
atha̱ keśān̍.
tata̱ste̍'bhavan.
su̱va̱rgaṃ lo̱kamā̍yan.
yasyai̱vaṃ vapa̍nti.
bhava̍tyā̱tmanā̎.
atho̍ suva̱rgaṃ lo̱kame̍ti..26..

athai̱tanmanu̍rva̱ptre mi̍thu̱nama̍paśyat.
sa śmaśrū̱ṇyagre̍'vapata.
atho̍papa̱kṣau.
atha̱ keśān̍.
tato̱ vai sa prājā̍yata pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍ḥ.
yasyai̱vaṃ vapa̍nti.
pra pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍rmithu̱nairjā̍yate.
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
te sa̍ṃvathsa̱re vyāya̍cchanta.
tānde̱vāścā̍turmā̱syaire̱vābhi prāyu̍ñjata..27..

vai̱śva̱de̱vena̍ ca̱turo̍ mā̱so̍'vṛñja̱tendra̍rājānaḥ.
tāñchī̱ṟṣaṃ ni cāva̍rtayanta̱ pari̍ ca.
va̱ru̱ṇa̱pra̱ghā̱saiśca̱turo̍ mā̱so̍'vṛñjata̱ varu̍ṇarājānaḥ.
tāñchī̱ṟṣaṃ ni cāva̍rtayanta̱ pari̍ ca.
sā̱ka̱me̱dhaiśca̱turo̍ mā̱so̍'vṛñjata̱ soma̍rājānaḥ.
tāñchī̱ṟṣaṃ ni cāva̍rtayanta̱ pari̍ ca.
yā sa̍ṃvathsa̱ra u̍pajī̱vā''sī̎t.
tāme̍ṣāmavṛñjata.
tato̍ de̱vā abha̍van.
parā'su̍rāḥ..28..

ya e̱vaṃ vi̱dvāṃścā̍turmā̱syairyaja̍te.
bhrātṛ̍vyasyai̱va mā̱so vṛ̱ktvā.
śī̱ṟṣaṃ ni ca̍ va̱rtaya̍te̱ pari̍ ca.
yaiṣā sa̍ṃvathsa̱ra u̍pajī̱vā.
vṛ̱ṅkte tāṃ bhrātṛ̍vyasya.
kṣu̱dhā'sya̱ bhrātṛ̍vya̱ḥ parā̍ bhavati.
lo̱hi̱tā̱ya̱sena̱ ni va̍rtayate.
yadvā i̱māma̱gnirṛ̱tāvāga̍te niva̱rtaya̍ti.
e̱tade̱vainā̍ṃ rū̱paṃ kṛ̱tvā niva̍rtayati.
sā tata̱ḥ śvaśvo̱ bhūya̍sī̱ bhava̍ntyeti..29..

pra jā̍yate.
ya e̱vaṃ vi̱dvām̐llo̍hitāya̱sena̍ niva̱rtaya̍te.
e̱tade̱va rū̱paṃ kṛ̱tvā ni va̍rtayate.
sa tata̱ḥ śvaśvo̱ bhūyā̱nbhava̍nneti.
praiva jā̍yate.
tre̱ṇyā śa̍la̱lyā ni va̍rtayeta.
trīṇi̍ trīṇi̱ vai de̱vānā̍mṛ̱ddhāni̍.
trīṇi̱ chandā̍ṃsi.
trīṇi̱ sava̍nāni.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ..30..

ṛ̱dhyāme̱va tadvī̱rya̍ e̱ṣu lo̱keṣu̱ prati̍ tiṣṭhati.
yaccā̍turmāsyayā̱jyā̎tmano̱ nāva̱dyet.
de̱vebhya̱ āvṛ̍ścyeta.
ca̱tṛ̱ṣu ca̍tṛṣu̱ māse̍ṣu̱ ni va̍rtayeta.
pa̱rokṣa̍me̱va tadde̱vebhya̍ ā̱tmano'va̍dya̱tyanā̎vraskāya.
de̱vānā̱ṃ vā e̱ṣa ānī̍taḥ.
yaścā̍turmāsyayā̱jī.
ya e̱vaṃ vi̱dvānni ca̍ va̱rtaya̍te̱ pari̍ ca.
de̱vatā̍ e̱vāpye̍ti.
nāsya̍ ru̱draḥ pra̱jāṃ pa̱śūna̱bhi ma̍nyate..31..

Anuvāka 7

āyu̍ṣaḥ prā̱ṇaṃ santa̍nu.
prā̱ṇāda̍pā̱naṃ santa̍nu.
a̱pā̱nādvyā̱naṃ santa̍nu.
vyā̱nāccakṣu̱ḥ santa̍nu.
cakṣu̍ṣa̱ḥ śrotra̱ṃ santa̍nu.
śrotrā̱nmana̱ḥ santa̍nu.
mana̍so̱ vāca̱ṃ santa̍nu.
vā̱ca ā̱tmāna̱ṃ santa̍nu.
ā̱tmana̍ḥ pṛthi̱vīṃ santa̍nu.
pṛ̱thi̱vyā a̱ntari̍kṣa̱ṃ santa̍nu.
a̱ntari̍kṣā̱ddiva̱ṃ santa̍nu.
diva̱ḥ suva̱ḥ santa̍nu..32..

Anuvāka 8

indro̍ dadhī̱co a̱sthabhi̍ḥ.
vṛ̱trāṇyapra̍tiṣkutaḥ.
ja̱ghāna̍ nava̱tīrnava̍.
i̱cchannaśva̍sya̱ yacchira̍ḥ.
parva̍te̱ṣvapa̍śritam.
tadvi̍daccharya̱ṇāva̍ti.
atrāha̱ gorama̍nvata.
nāma̱ tvaṣṭu̍rapī̱cyam̎.
i̱tthā ca̱ndrama̍so gṛ̱he.
indra̱midgā̱thino̍ bṛ̱hat..33..

indra̍ma̱rkebhi̍ra̱rkiṇa̍ḥ.
indra̱ṃ vāṇī̍ranūṣata.
indra̱ iddharyo̱ḥ sacā̎.
sammi̍śla̱ āva̍co̱ yujā̎.
indro̍ va̱jrī hi̍ra̱ṇyaya̍ḥ.
indro̍ dī̱rghāya̱ cakṣa̍se.
ā sūrya̍ṃ rohayaddi̱vi.
vi gobhi̱radri̍mairayat.
indra̱ vāje̍ṣu no ava.
sa̱hasra̍pradhaneṣu ca..34..

u̱gra u̱grābhi̍rū̱tibhi̍ḥ.
tamindra̍ṃ vājayāmasi.
ma̱he vṛ̱trāya̱ hanta̍ve.
sa vṛṣā̍ vṛṣa̱bho bhu̍vat.
indra̱ḥ sa dāma̍ne kṛ̱taḥ.
oji̍ṣṭha̱ḥ sa bale̍ hi̱taḥ.
dyu̱mnī ślo̱kī sa sau̱mya̍ḥ.
gi̱rā vajro̱ na sambhṛ̍taḥ.
saba̍lo̱ ana̍pacyutaḥ.
va̱va̱kṣuru̱gro astṛ̍taḥ..35..

Anuvāka 9

de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
sa pra̱jāpa̍ti̱rindra̍ṃ jye̱ṣṭhaṃ pu̱tramapa̱ nya̍dhatta.
nede̍na̱masu̍rā̱ balī̍yāṃso'hana̱nniti̍.
pra̱hrādo̍ ha̱ vai kā̍yādha̱vaḥ.
vi̱roca̍na̱ṃ svaṃ pu̱tramapa̱ nya̍dhatta.
nede̍naṃ de̱vā a̍hana̱nniti̍.
te de̱vāḥ pra̱jāpa̍timupasa̱metyo̍cuḥ.
nārā̱jaka̍sya yu̱ddhama̍sti.
indra̱manvi̍cchā̱meti̍.
taṃ ya̍jñakra̱tubhi̱ranvai̎cchan..36..

taṃ ya̍jñakra̱tubhi̱rnānva̍vindan.
tamiṣṭi̍bhi̱ranvai̎cchan.
tamiṣṭi̍bhi̱ranva̍vindan.
tadiṣṭī̍nāmiṣṭi̱tvam.
eṣṭa̍yo ha̱ vai nāma̍.
tā iṣṭa̍ya̱ ityāca̍kṣate pa̱rokṣe̍ṇa.
pa̱rokṣa̍priyā iva̱ hi de̱vāḥ.
tasmā̍ e̱tamā̎gnāvaiṣṇa̱vamekā̍daśakapālaṃ dīkṣa̱ṇīya̱ṃ nira̍vapan.
tada̍pa̱drutyā̍tanvata.
tānpa̍tnīsaṃyā̱jānta̱ upā̍nayan..37..

te tada̍ntame̱va kṛ̱tvoda̍dravan.
te prā̍ya̱ṇīya̍ma̱bhi sa̱māro̍han.
tada̍pa̱drutyā̍tanvata.
tāñcha̱yyva̍m̐nta̱ upā̍nayan.
te tada̍ntame̱va kṛ̱tvoda̍dravan.
ta ā̍ti̱thyama̱bhi sa̱māro̍han.
tada̍pa̱drutyā̍tanvata.
tāniḍā̎nta̱ upā̍nayan.
te tada̍ntame̱va kṛ̱tvoda̍dravan.
tasmā̍de̱tā e̱tada̍ntā̱ iṣṭa̍ya̱ḥ santi̍ṣṭhante..38..

e̱vaṃ hi de̱vā aku̍rvata.
iti̍ de̱vā a̍kurvata.
ityu̱ vai ma̍nu̱ṣyā̎ḥ kurvate.
te de̱vā ū̍cuḥ.
yadvā i̱damu̱ccairya̱jñena̱ carā̍ma.
tanno'su̍rāḥ pā̱pmā'nu̍vindanti.
u̱pā̱ṃśū̍pa̱sadā̍ carāma.
tathā̱ no'su̍rāḥ pā̱pmā nānu̍vethsya̱ntīti̍.
ta u̍pā̱ṃśū̍pa̱sada̍matanvata.
ti̱sra e̱va sā̍midhe̱nīra̱nūcya̍..39..

sru̱veṇā̍''ghā̱ramā̱ghārya̍.
ti̱sraḥ parā̍cī̱rāhu̍tīrhu̱tvā.
sru̱veṇo̍pa̱sada̍ṃ juha̱vāṃ ca̍kruḥ.
u̱graṃ vaco̱ apā̍vadhīntve̱ṣaṃ vaco̱ apā̍vadhī̱ṃ svāheti̍.
a̱śa̱na̱yā̱pi̱pā̱se ha̱ vā u̱graṃ vaca̍ḥ.
ena̍śca̱ vaira̍hatyaṃ ca tve̱ṣaṃ vaca̍ḥ.
e̱taṃ ha̱ vāva tacca̍turdhāvihi̱taṃ pā̱pmāna̍ṃ de̱vā apa̍jaghnire.
tatho̍ e̱vaitade̍va̱ṃvidyaja̍mānaḥ.
ti̱sra e̱va sā̍midhe̱nīra̱nūcya̍.
sru̱veṇā̍''ghā̱ramā̱ghārya̍..40..

ti̱sraḥ parā̍cī̱rāhu̍tīrhu̱tvā.
sru̱veṇo̍pa̱sada̍ṃ juhoti.
u̱graṃ vaco̱ apā̍vadhīntve̱ṣaṃ vaco̱ apā̍vadhī̱ṃ svāheti̍.
a̱śa̱na̱yā̱pi̱pā̱se ha̱ vā u̱graṃ vaca̍ḥ.
ena̍śca̱ vaira̍hatyaṃ ca tve̱ṣaṃ vaca̍ḥ.
e̱tame̱va tacca̍turdhāvihi̱taṃ pā̱pmāna̱ṃ yaja̍mā̱no'pa̍ hate.
te̍'bhi̱nīyai̱vāha̍ḥ pa̱śumā'la̍bhanta.
ahna̍ e̱va tadde̱vā ava̍rtiṃ pā̱pmāna̍ṃ mṛ̱tyumapa̍jaghnire.
tenā̍bhi̱nīye̍va̱ rātre̱ḥ prāca̍ran.
rātri̍yā e̱va tadde̱vā ava̍rtiṃ pā̱pmāna̍ṃ mṛ̱tyumapa̍jaghnire..41..

tasmā̍dabhi̱nīyai̱vāha̍ḥ pa̱śumā la̍bheta.
ahna̍ e̱va tadyaja̍mā̱no'va̍rtiṃ pā̱pmāna̱ṃ bhrātṛ̍vyā̱napa̍ nudate.
tenā̍bhi̱nīye̍va̱ rātre̱ḥ praca̍ret.
rātri̍yā e̱va tadyaja̍mā̱no'va̍rtiṃ pā̱pmāna̱ṃ bhrātṛ̍vyā̱napa̍ nudate.
sa e̱ṣa u̍pavasa̱thīye'ha̍ṃ dvideva̱tya̍ḥ pa̱śurā la̍bhyate.
dva̱yaṃ vā a̱smim̐llo̱ke yaja̍mānaḥ.
asthi̍ ca mā̱ṃsaṃ ca̍.
asthi̍ cai̱va tena̍ mā̱ṃsaṃ ca̱ yaja̍māna̱ḥ saṃsku̍rute.
tā vā e̱tāḥ pañca̍ de̱vatā̎ḥ.
a̱gnīṣomā̍va̱gnirmi̱trāvaru̍ṇau..42..

pa̱ñca̱pa̱ñcī vai yaja̍mānaḥ.
tvaṅmā̱ṃsaṃ snāvā'sthi̍ ma̱jjā.
e̱tame̱va tatpa̍ñcadhāvihi̱tamā̱tmāna̍ṃ varuṇapā̱śānmu̍ñcati.
bhe̱ṣa̱jatā̍yai nirvaruṇa̱tvāya̍.
taṃ sa̱ptabhi̱śchando̍bhiḥ prā̱tara̍hvayan.
tasmā̎thsa̱pta ca̍turutta̱rāṇi̱ chandā̍ṃsi prātaranuvā̱ke'nū̎cyante.
tame̱tayo̍pasa̱metyopā̍sīdan.
upā̎smai gāyatā nara̱ iti̍.
tasmā̍de̱tayā̍ bahiṣpavamā̱na u̍pa̱sadya̍ḥ..43..

Anuvāka 10

sa sa̍mu̱dra u̍ttara̱taḥ prājva̍ladbhūmya̱ntena̍.
e̱ṣa vāva sa sa̍mu̱draḥ.
yaccātvā̍laḥ.
e̱ṣa u̍ve̱va sa bhū̎mya̱ntaḥ.
yadve̎dya̱ntaḥ.
tade̱tattri̍śa̱laṃ tri̍pūru̱ṣam.
tasmā̱ttaṃ tri̍vita̱staṃ kha̍nanti.
sa su̍varṇaraja̱tābhyā̎ṃ ku̱śībhyā̱ṃ pari̍gṛhīta āsīt.
taṃ yada̱syā adhya̱jana̍yan.
tasmā̍dādi̱tyaḥ..44..

atha̱ yathsu̍varṇaraja̱tābhyā̎ṃ ku̱śībhyā̱ṃ pari̍gṛhīta̱ āsī̎t.
sā'sya̍ kauśi̱katā̎.
taṃ tri̱vṛtā̱'bhi prāstu̍vata.
taṃ tri̱vṛtā''da̍data.
taṃ tri̱vṛtā'ha̍ran.
yāva̍tī tri̱vṛto̱ mātrā̎.
taṃ pa̍ñcada̱śenā̱bhi prāstu̍vata.
taṃ pa̍ñcada̱śenā''da̍data.
taṃ pa̍ñcada̱śenā''ha̍ran.
yāva̍tī pañcada̱śasya̱ mātrā̎..45..

taṃ sa̍ptada̱śenā̱bhi prāstu̍vata.
taṃ sa̍ptada̱śenā''da̍data.
taṃ sa̍ptada̱śenā''ha̍ran.
yāva̍tī saptada̱śasya̱ mātrā̎.
tasya̍ saptada̱śena̍ hri̱yamā̍ṇasya̱ tejo̱ haro̍'patat.
tame̍kavi̱ṃśenā̱bhi prāstu̍vata.
tame̍kavi̱ṃśenā''da̍data.
tame̍kavi̱ṃśenā''ha̍ran.
yāva̍tyekavi̱ṃśasya̱ mātrā̎.
te yattri̱vṛtā̎ stu̱vate̎..46..

tri̱vṛtai̱va tadyaja̍māna̱māda̍date.
taṃ tri̱vṛtai̱va ha̍ranti.
yāva̍tī tri̱vṛto̱ mātrā̎.
a̱gnirvai tri̱vṛt.
yāva̱dvā a̱gnerdaha̍to dhū̱ma u̱detyānu̱ vyeti̍.
tāva̍tī tri̱vṛto̱ mātrā̎.
a̱gnere̱vaina̱ṃ tat.
mātrā̱ṃ sāyu̍jyaṃ salo̱katā̎ṃ gamayanti.
atha̱ yatpa̍ñcada̱śena̍ stu̱vate̎.
pa̱ñca̱da̱śenai̱va tadyaja̍māna̱māda̍date..47..

taṃ pa̍ñcada̱śenai̱va ha̍ranti.
yāva̍tī pañcada̱śasya̱ mātrā̎.
ca̱ndramā̱ vai pa̍ñcada̱śaḥ.
e̱ṣa hi pa̍ñcada̱śyāma̍pakṣī̱yate̎.
pa̱ñca̱da̱śyāmā̍pū̱ryate̎.
ca̱ndrama̍sa e̱vaina̱ṃ tat.
mātrā̱ṃ sāyu̍jyaṃ salo̱katā̎ṃ gamayanti.
atha̱ yathsa̍ptada̱śena̍ stu̱vate̎.
sa̱pta̱da̱śenai̱va tadyaja̍māna̱māda̍date.
taṃ sa̍ptada̱śenai̱va ha̍ranti..48..

yāva̍tī saptada̱śasya̱ mātrā̎.
pra̱jāpa̍ti̱rvai sa̍ptada̱śaḥ.
pra̱jāpa̍tere̱vaina̱ṃ tat.
mātrā̱ṃ sāyu̍jyaṃ salo̱katā̎ṃ gamayanti.
atha̱ yade̍kavi̱ṃśena̍ stu̱vate̎.
e̱ka̱vi̱ṃśenai̱va tadyaja̍māna̱māda̍date.
tame̍kavi̱ṃśenai̱va ha̍ranti.
yāva̍tyekavi̱ṃśasya̱ mātrā̎.
a̱sau vā ā̍di̱tya e̍kavi̱ṃśaḥ.
ā̱di̱tyasyai̱vaina̱ṃ tat..49..

mātrā̱ṃ sāyu̍jyaṃ salo̱katā̎ṃ gamayanti.
te ku̱śyau̎.
vya̍ghnan.
te a̍horā̱tre a̍bhavatām.
aha̍re̱va su̱varṇā̍'bhavat.
ra̱ja̱tā rātri̍ḥ.
sa yadā̍di̱tya u̱deti̍.
e̱tāme̱va tathsu̱varṇā̎ṃ ku̱śīmanu̱ same̍ti.
atha̱ yada̍sta̱meti̍.
e̱tāme̱va tadra̍ja̱tāṃ ku̱śīmanu̱saṃvi̍śati.
pra̱hrādo̍ ha̱ vai kā̍yādha̱vaḥ.
vi̱roca̍na̱ṃ svaṃ pu̱tramudā̎syat.
sa pra̍da̱ro̍'bhavat.
tasmā̎tprada̱rādu̍da̱kaṃ nācā̍met..50..

Anuvāka 11

ye vai ca̱tvāra̱ḥ stomā̎ḥ.
kṛ̱taṃ tat.
atha̱ ye pañca̍.
kali̱ḥ saḥ.
tasmā̱ccatu̍ṣṭomaḥ.
taccatu̍ṣṭomasya catuṣṭoma̱tvam.
tadā̍huḥ.
ka̱ta̱māni̱ tāni̱ jyotī̍ṃṣi.
ya e̱tasya̱ stomā̱ iti̍.
tri̱vṛtpa̍ñcada̱śaḥ sa̍ptada̱śa e̍kavi̱ṃśaḥ..51..

e̱tāni̱ vāva tāni̱ jyotī̍ṃṣi.
ya e̱tasya̱ stomā̎ḥ.
so̎'bravīt.
sa̱pta̱da̱śena̍ hri̱yamā̍ṇo̱ vya̍leśiṣi.
bhi̱ṣajya̍ta̱ meti̍.
tama̱śvinau̍ dhā̱nābhi̍rabhiṣajyatām.
pū̱ṣā ka̍ra̱mbheṇa̍.
bhāra̍tī parivā̱peṇa̍.
mi̱trāvaru̍ṇau paya̱sya̍yā.
tadā̍huḥ..52..

yada̱śvibhyā̎ṃ dhā̱nāḥ.
pū̱ṣṇaḥ ka̍ra̱mbhaḥ.
bhāra̍tyai parivā̱paḥ.
mi̱trāvaru̍ṇayoḥ paya̱syā'tha̍.
kasmā̍de̱teṣā̍ṃ ha̱viṣā̱mindra̍me̱va ya̍ja̱ntīti̍.
e̱tā hye̍naṃ de̱vatā̱ iti̍ brūyāt.
e̱tairha̱virbhi̱rabhi̍ṣajya̱ṃstasmā̱diti̍.
taṃ vasa̍vo̱'ṣṭāka̍pālena prātaḥ sava̱ne̍'bhiṣajyan.
ru̱drā ekā̍daśakapālena̱ mādhya̍ṃ dine̱ sava̍ne.
viśve̍ de̱vā dvāda̍śakapālena tṛtīyasava̱ne..53..

sa yada̱ṣṭāka̍pālānprātaḥ sava̱ne ku̱ryāt.
ekā̍daśakapālā̱nmādhya̍ṃ dine̱ sava̍ne.
dvāda̍śakapālāṃstṛtīyasava̱ne.
vilo̍ma̱ tadya̱jñasya̍ kriyeta.
ekā̍daśakapālāne̱va prā̍taḥ sava̱ne ku̍ryāt.
ekā̍daśakapālā̱nmādhya̍ṃ dine̱ sava̍ne.
ekā̍daśakapālāṃstṛtīyasava̱ne.
ya̱jñasya̍ saloma̱tvāya̍.
tadā̍huḥ.
yadvasū̍nāṃ prātaḥ sava̱nam.
ru̱drāṇā̱ṃ mādhya̍ṃ dina̱ṃ sava̍nam.
viśve̍ṣāṃ de̱vānā̎ṃ tṛtīyasava̱nam.
atha̱ kasmā̍de̱teṣā̍ṃ ha̱viṣā̱mindra̍me̱va ya̍ja̱ntīti̍.
e̱tā hye̍naṃ de̱vatā̱ iti̍ brūyāt.
e̱tairha̱virbhi̱rabhi̍ṣajya̱ṃstasmā̱diti̍..54..

Anuvāka 12

tasyāvā̍co'vapā̱dāda̍bibhayuḥ.
tame̱teṣu̍ sa̱ptasu̱ chanda̍ḥ svaśrayan.
yadaśra̍yan.
tacchrā̍ya̱ntīya̍sya śrāyantīya̱tvam.
yadavā̍rayan.
tadvā̍rava̱ntīya̍sya vāravantīya̱tvam.
tasyāvā̍ca e̱vāva̍pā̱dāda̍bibhayuḥ.
tasmā̍ e̱tāni̍ sa̱pta ca̍turutta̱rāṇi̱ chandā̱ṃsyupā̍dadhuḥ.
teṣā̱mati̱ trīṇya̍ricyanta.
na trīṇyuda̍bhavan..55..

sa bṛ̍ha̱tīme̱vāspṛ̍śat.
dvābhyā̍ma̱kṣarā̎bhyām.
a̱ho̱rā̱trābhyā̍me̱va.
tadā̍huḥ.
ka̱ta̱mā sā de̱vākṣa̍rā bṛha̱tī.
yasyā̱ṃ tatpra̱tyati̍ṣṭhat.
dvāda̍śa paurṇamā̱sya̍ḥ.
dvāda̱śāṣṭa̍kāḥ.
dvāda̍śāmāvā̱syā̎ḥ.
e̱ṣā vāva sā de̱vākṣa̍rā bṛha̱tī..56..

yasyā̱ṃ tatpra̱tyati̍ṣṭha̱diti̍.
yāni̍ ca̱ chandā̍ṃsya̱tyari̍cyanta.
yāni̍ ca̱ nodabha̍van.
tāni̱ nirvī̎ryāṇi hī̱nānya̍manyanta.
sā'bra̍vīdbṛha̱tī.
māme̱va bhū̱tvā.
māmupa̱ saṃśra̍ya̱teti̍.
ca̱turbhi̍ra̱kṣarai̍ranu̱ṣṭugbṛ̍ha̱tīṃ noda̍bhavat.
ca̱turbhi̍ra̱kṣarai̎ḥ pa̱ṅktirbṛ̍ha̱tīmatya̍ricyata.
tasyā̍me̱tāni̍ ca̱tvārya̱kṣarā̎ṇyapa̱cchidyā̍dadhāt..57..

te bṛ̍ha̱tī e̱va bhū̱tvā.
bṛ̱ha̱tīmupa̱ sama̍śrayatām.
a̱ṣṭā̱bhira̱kṣarai̍ru̱ṣṇigbṛ̍ha̱tīṃ noda̍bhavat.
a̱ṣṭā̱bhira̱kṣarai̎stri̱ṣṭugbṛ̍ha̱tīmatya̍ricyata.
tasyā̍me̱tānya̱ṣṭāva̱kṣarā̎ṇyapa̱cchidyā̍dadhāt.
te bṛ̍ha̱tī e̱va bhū̱tvā.
bṛ̱ha̱tīmupa̱ sama̍śrayatām.
dvā̱da̱śabhi̍ra̱kṣarai̎rgāya̱trī bṛ̍ha̱tīṃ noda̍bhavat.
dvā̱da̱śabhi̍ra̱kṣarai̱rjaga̍tī bṛha̱tīmatya̍ricyata.
tasyā̍me̱tāni̱ dvāda̍śā̱kṣarā̎ṇyapa̱cchidyā̍dadhāt..58..

te bṛ̍ha̱tī e̱va bhū̱tvā.
bṛ̱ha̱tīmupa̱ sama̍śrayatām.
so̎'bravītpra̱jāpa̍tiḥ.
chandā̍ṃsi̱ ratho̍ me bhavata.
yu̱ṣmābhi̍ra̱hame̱tamadhvā̍na̱manu̱ sañca̍rā̱ṇīti̍.
tasya̍ gāya̱trī ca̱ jaga̍tī ca pa̱kṣāva̍bhavatām.
u̱ṣṇikca̍ tri̱ṣṭupca̱ praṣṭyau̎.
a̱nu̱ṣṭupca̍ pa̱ṅktiśca̱ dhuryau̎.
bṛ̱ha̱tye̍voddhira̍bhavat.
sa e̱taṃ cha̍ndora̱thamā̱sthāya̍.
e̱tamadhvā̍na̱manu̱ sama̍carat.
e̱taṃ ha̱ vai cha̍ndora̱thamā̱sthāya̍.
e̱tamadhvā̍na̱manu̱ sañca̍rati.
yenai̱ṣa e̱tathsa̱ñcara̍ti.
ya e̱vaṃ vi̱dvānthsome̍na̱ yaja̍te.
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍..59..

Prapāṭhaka 6

Anuvāka 1

anu̍matyai puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati.
ye pra̱tyañca̱ḥ śamyā̍yā ava̱śīya̍nte.
tannair̍ṛ̱tameka̍kapālam.
i̱yaṃ vā anu̍matiḥ.
i̱yaṃ nirṛ̍tiḥ.
nai̱ṟṛ̱tena̱ pūrve̍ṇa̱ praca̍rati.
pā̱pmāna̍me̱va nirṛ̍ti̱ṃ pūrvā̎ṃ ni̱rava̍dayate.
eka̍kapālo bhavati.
e̱ka̱dhaiva nirṛ̍tiṃ ni̱rava̍dayate.
yadahu̍tvā̱ gārha̍patya ī̱yuḥ..1..

ru̱dro bhū̱tvā'gnira̍nū̱tthāya̍.
a̱dhva̱ryuṃ ca̱ yaja̍mānaṃ ca hanyāt.
vīhi̱ svāhā''hu̍tiṃ juṣā̱ṇa ityā̍ha.
āhu̍tyai̱vaina̍ṃ śamayati.
nārti̱mārccha̍tyadhva̱ryurna yaja̍mānaḥ.
e̱ko̱lmu̱kena̍ yanti.
taddhi nirṛ̍tyai bhāga̱dheyam̎.
i̱māndiśa̍ṃ yanti.
e̱ṣā vai nirṛ̍tyai̱ dik.
svāyā̍me̱va di̱śi nirṛ̍tiṃ ni̱rava̍dayate..2..

svakṛ̍ta̱ iri̍ṇe juhoti prada̱re vā̎.
e̱tadvai nirṛ̍tyā ā̱yata̍nam.
sva e̱vā''yata̍ne̱ nirṛ̍tiṃ ni̱rava̍dayate.
e̱ṣa te̍ nirṛte bhā̱ga ityā̍ha.
nirdi̍śatye̱vainā̎m.
bhūte̍ ha̱viṣma̍tya̱sītyā̍ha.
bhūti̍me̱vopāva̍rtate.
mu̱ñcemamaṃha̍sa̱ ityā̍ha.
aṃha̍sa e̱vaina̍ṃ muñcati.
a̱ṅgu̱ṣṭhābhyā̎ṃ juhoti..3..

a̱nta̱ta e̱va nirṛ̍tiṃ ni̱rava̍dayate.
kṛ̱ṣṇaṃ vāsa̍ḥ kṛ̱ṣṇatū̍ṣa̱ṃ dakṣi̍ṇā.
e̱tadvai nirṛ̍tyai rū̱pam.
rū̱peṇai̱va nirṛ̍tiṃ ni̱rava̍dayate.
apra̍tīkṣa̱māya̍nti.
nirṛ̍tyā a̱ntarhi̍tyai.
svāhā̱ namo̱ ya i̱daṃ ca̱kāreti̱ puna̱retya̱ gārha̍patye juhoti.
āhu̍tyai̱va na̍ma̱syanto̱ gārha̍patyamu̱pāva̍rtante.
ā̱nu̱ma̱tena̱ praca̍rati.
i̱yaṃ vā anu̍matiḥ..4..

i̱yame̱vāsmai̍ rā̱jyamanu̍ manyate.
dhe̱nurdakṣi̍ṇā.
i̱māme̱va dhe̱nuṃ ku̍rute.
ā̱di̱tyaṃ ca̱ruṃ nirva̍pati.
u̱bhayī̎ṣve̱va pra̱jāsva̱bhiṣi̍cyate.
daivī̍ṣu ca̱ mānu̍ṣīṣu ca.
varo̱ dakṣi̍ṇā.
varo̱ hi rā̱jyaṃ samṛ̍ddhyai.
ā̱gnā̱vai̱ṣṇa̱vamekā̍daśakapāla̱ṃ nirva̍pati.
a̱gniḥ sarvā̍ de̱vatā̎ḥ..5..

viṣṇu̍rya̱jñaḥ.
de̱vatā̎ścai̱va ya̱jñaṃ cāva̍ rundhe.
vā̱ma̱no va̱hī dakṣi̍ṇā.
yadva̱hī.
tenā̎''gne̱yaḥ.
yadvā̍ma̱naḥ.
tena̍ vaiṣṇa̱vaḥ samṛ̍ddhyai.
a̱gnī̱ṣo̱mīya̱mekā̍daśakapāla̱ṃ nirva̍pati.
a̱gnīṣomā̎bhyā̱ṃ vā indro̍ vṛ̱trama̍ha̱nniti̍.
yada̍gnīṣo̱mīya̱mekā̍daśakapālaṃ ni̱rvapa̍ti..6..

vārtra̍ghname̱va viji̍tyai.
hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
indro̍ vṛ̱traṃ ha̱tvā.
de̱vatā̍bhiścendri̱yeṇa̍ ca̱ vyā̎rdhyata.
sa e̱tamai̎ndrā̱gnamekā̍daśakapālamapaśyat.
tannira̍vapat.
tena̱ vai sa de̱vatā̎ścendri̱yaṃ cāvā̍rundha.
yadai̎ndrā̱gnamekā̍daśakapālaṃ ni̱rvapa̍ti.
de̱vatā̎ścai̱va tene̎ndri̱yaṃ ca̱ yaja̍mā̱no'va̍ rundhe.
ṛ̱ṣa̱bho va̱hī dakṣi̍ṇā..7..

yadva̱hī.
tenā̎''gne̱yaḥ.
yadṛ̍ṣa̱bhaḥ.
tenai̱ndraḥ samṛ̍ddhyai.
ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati.
ai̱ndraṃ dadhi̍.
yadā̎gne̱yo bhava̍ti.
a̱gnirvai ya̍jñamu̱kham.
ya̱jña̱mu̱khame̱varddhi̍ṃ pu̱rastā̎ddhatte.
yadai̱ndraṃ dadhi̍..8..

i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
ṛ̱ṣa̱bho va̱hī dakṣi̍ṇā.
yadva̱hī.
tenā̎''gne̱yaḥ.
yadṛ̍ṣa̱bhaḥ.
tenai̱ndraḥ samṛ̍ddhyai.
yāva̍tī̱rvai pra̱jā oṣa̍dhīnā̱mahu̍tānā̱māśñan̍.
tāḥ parā̍'bhavan.
ā̱gra̱ya̱ṇaṃ bha̍vati hu̱tādyā̍ya.
yaja̍māna̱syāpa̍rābhāvāya..9..

de̱vā vā oṣa̍dhīṣvā̱jima̍yuḥ.
tā i̍ndrā̱gnī uda̍jayatām.
tāve̱tamai̎ndrā̱gnaṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nira̍vṛṇātām.
yadai̎ndrā̱gno bhava̱tyujji̍tyai.
dvāda̍śakapālo bhavati.
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsmā̱ anna̱mava̍ rundhe.
vai̱śva̱de̱vaśca̱rurbha̍vati.
vai̱śva̱de̱vaṃ vā annam̎.
anna̍me̱vāsmai̎ svadayati..10..

pra̱tha̱ma̱jo va̱thso dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
sau̱myaṃ śyā̍mā̱kaṃ ca̱ruṃ nirva̍pati.
somo̱ vā a̍kṛṣṭapa̱cyasya̱ rājā̎.
a̱kṛ̱ṣṭa̱pa̱cyame̱vāsmai̎ svadayati.
vāso̱ dakṣi̍ṇā.
sau̱myaṃ hi de̱vata̍yā̱ vāsa̱ḥ samṛ̍ddhyai.
sara̍svatyai ca̱ruṃ nirva̍pati.
sara̍svate ca̱rum.
mi̱thu̱name̱vāva̍ rundhe.
mi̱thu̱nau gāvau̱ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
eti̱ vā e̱ṣa ya̍jñamu̱khādṛdhyā̎ḥ.
yo̎'gnerde̱vatā̍yā̱ eti̍.
a̱ṣṭāve̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ bhavanti.
a̱ṣṭākṣa̍rā gāya̱trī.
gā̱ya̱tro̎'gniḥ.
tenai̱va ya̍jñamu̱khādṛdhyā̍ a̱gnerde̱vatā̍yai̱ naiti̍..11..

Anuvāka 2

vai̱śva̱de̱vena̱ vai pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
tāḥ sṛ̱ṣṭā na prājā̍yanta.
so̎'gnira̍kāmayata.
a̱hami̱māḥ praja̍nayeya̱miti̍.
sa pra̱jāpa̍taye̱ śuca̍madadhāt.
so̍'śocatpra̱jāmi̱cchamā̍naḥ.
tasmā̱dyaṃ ca̍ pra̱jā bhu̱nakti̱ yaṃ ca̱ na.
tāvu̱bhau śo̍cataḥ pra̱jāmi̱cchamā̍nau.
tāsva̱gnimapya̍sṛjat.
tā a̱gniradhyai̎t..12..

somo̱ reto̍'dadhāt.
sa̱vi̱tā prāja̍nayat.
sara̍svatī̱ vāca̍madadhāt.
pū̱ṣā'po̍ṣayat.
te vā e̱te triḥ sa̍ṃvathsa̱rasya̱ prayu̍jyante.
ye de̱vāḥ puṣṭi̍patayaḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱ro vai pra̱jāpa̍tiḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsmai̎ pra̱jāḥ prāja̍nayat.
tāḥ pra̱jā jā̱tā ma̱ruto̎'ghnan.
a̱smānapi̱ na prāyu̍kṣa̱teti̍..13..

sa e̱taṃ pra̱jāpa̍tirmāru̱taṃ sa̱ptaka̍pālamapaśyat.
tannira̍vapat.
tato̱ vai pra̱jābhyo̍'kalpata.
yanmā̍ru̱to ni̍ru̱pyate̎.
ya̱jñasya̱ kḷptyai̎.
pra̱jānā̱maghā̍tāya.
sa̱ptaka̍pālo bhavati.
sa̱ptaga̍ṇā̱ vai ma̱ruta̍ḥ.
ga̱ṇa̱śa e̱vāsmai̱ viśa̍ṃ kalpayati.
sa pra̱jāpa̍tiraśocat..14..

yāḥ pūrvā̎ḥ pra̱jā asṛ̍kṣi.
ma̱ruta̱stā a̍vadhiṣuḥ.
ka̱thamapa̍rāḥ sṛje̱yeti̍.
tasya̱ śuṣma̍ ā̱ṇḍaṃ bhū̱taṃ nira̍vartata.
tadvyuda̍harat.
tada̍poṣayat.
tatprājā̍yata.
ā̱ṇḍasya̱ vā e̱tadrū̱pam.
yadā̱mikṣā̎.
yadvyu̱ddhara̍ti..15..

pra̱jā e̱va tadyaja̍mānaḥ poṣayati.
vai̱śva̱de̱vyā̍mikṣā̍ bhavati.
vai̱śva̱de̱vyo̍ vai pra̱jāḥ.
pra̱jā e̱vāsmai̱ praja̍nayati.
vāji̍na̱māna̍yati.
pra̱jāsve̱va prajā̍tāsu̱ reto̍ dadhāti.
dyā̱vā̱pṛ̱thi̱vya̍ eka̍kapālo bhavati.
pra̱jā e̱va prajā̍tā̱ dyāvā̍pṛthi̱vībhyā̍mubha̱yata̱ḥ pari̍ gṛhṇāti.
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
so̎'gnira̍bravīt..16..

māmagre̍ yajata.
mayā̱ mukhe̱nāsu̍rāñjeṣya̱theti̍.
māṃ dvi̱tīya̱miti̱ somo̎'bravīt.
mayā̱ rājñā̍ jeṣya̱theti̍.
māṃ tṛ̱tīya̱miti̍ savi̱tā.
mayā̱ prasū̍tā jeṣya̱theti̍.
māṃ ca̍tu̱rthīmiti̱ sara̍svatī.
i̱ndri̱yaṃ vo̱'haṃ dhā̎syā̱mīti̍.
māṃ pa̍ñca̱mamiti̍ pū̱ṣā.
mayā̎ prati̱ṣṭhayā̍ jeṣya̱theti̍..17..

te̎'gninā̱ mukhe̱nāsu̍rānajayan.
some̍na̱ rājñā̎.
sa̱vi̱trā prasū̍tāḥ.
sara̍svatīndri̱yama̍dadhāt.
pū̱ṣā pra̍ti̱ṣṭhā''sī̎t.
tato̱ vai de̱vā vya̍jayanta.
yade̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ niru̱pyante̱ viji̍tyai.
notta̍rave̱dimupa̍vapati.
pa̱śavo̱ vā u̍ttarave̱diḥ.
ajā̍tā iva̱ hye̍tarhi̍ pa̱śava̍ḥ..18..

Anuvāka 3

tri̱vṛdba̱ṟhirbha̍vati.
mā̱tā pi̱tā pu̱traḥ.
tade̱va tanmi̍thu̱nam.
ulba̱ṃ garbho̍ ja̱rāyu̍.
tade̱va tanmi̍thu̱nam.
tre̱dhā ba̱ṟhiḥ sanna̍ddhaṃ bhavati.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ.
e̱ṣve̍va lo̱keṣu̱ prati̍ tiṣṭhati.
e̱ka̱dhā puna̱ḥ sanna̍ddhaṃ bhavati.
eka̍ iva̱ hya̍yaṃ lo̱kaḥ..19..

a̱sminne̱va tena̍ lo̱ke prati̍ tiṣṭhati.
pra̱suvo̍ bhavanti.
pra̱tha̱ma̱jāme̱va puṣṭi̱mava̍ rundhe.
pra̱tha̱ma̱jo va̱thso dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
pṛ̱ṣa̱dā̱jyaṃ gṛ̍hṇāti.
pa̱śavo̱ vai pṛ̍ṣadā̱jyam.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
pa̱ñca̱gṛ̱hī̱taṃ bha̍vati.
pāṅktā̱ hi pa̱śava̍ḥ.
ba̱hu̱rū̱paṃ bha̍vati..20..

ba̱hu̱rū̱pā hi pa̱śava̱ḥ samṛ̍ddhyai.
a̱gniṃ ma̍nthanti.
a̱gnimu̍khā̱ vai pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
yada̱gniṃ mantha̍nti.
a̱gnimu̍khā e̱va tatpra̱jā yaja̍mānaḥ sṛjate.
nava̍ prayā̱jā i̍jyante.
navā̍nūyā̱jāḥ.
a̱ṣṭau ha̱vīṃṣi̍.
dvāvā̍ghā̱rau.
dvāvājya̍bhāgau..21..

tri̱ṃśathsaṃ pa̍dyante.
tri̱ṃśada̍kṣarā vi̱rāṭ.
anna̍ṃ vi̱rāṭ.
vi̱rājai̱vānnādya̱mava̍ rundhe.
yaja̍māno̱ vā eka̍kapālaḥ.
teja̱ ājyam̎.
yadeka̍kapāla̱ ājya̍mā̱naya̍ti.
yaja̍māname̱va teja̍sā̱ sama̍rdhayati.
yaja̍māno̱ vā eka̍kapālaḥ.
pa̱śava̱ ājyam̎..22..

yadeka̍kapāla̱ ājya̍mā̱naya̍ti.
yaja̍māname̱va pa̱śubhi̱ḥ sama̍rdhayati.
yadalpa̍mā̱naye̎t.
alpā̍ enaṃ pa̱śavo̍ bhu̱ñjanta̱ upa̍tiṣṭheran.
yadba̱hvā̍naye̎t.
ba̱hava̍ enaṃ pa̱śavo'bhu̍ñjanta̱ upa̍tiṣṭheran.
ba̱hvā̍nīyā̱viḥ pṛ̍ṣṭhaṃ kuryāt.
ba̱hava̍ e̱vaina̍ṃ pa̱śavo̍ bhu̱ñjanta̱ upa̍tiṣṭhante.
yaja̍māno̱ vā eka̍kapālaḥ.
yadeka̍kapālasyāva̱dyet..23..

yaja̍māna̱syāva̍dyet.
udvā̱ mādye̱dyaja̍mānaḥ.
pra vā̍ mīyeta.
sa̱kṛde̱va ho̍ta̱vya̍ḥ.
sa̱kṛdi̍va̱ hi su̍va̱rgo lo̱kaḥ.
hu̱tvā'bhi ju̍hoti.
yaja̍māname̱va su̍va̱rgaṃ lo̱kaṃ ga̍mayi̱tvā.
teja̍sā̱ sama̍rdhayati.
yaja̍māno̱ vā eka̍kapālaḥ.
su̱va̱rgo lo̱ka ā̍hava̱nīya̍ḥ..24..

yadeka̍kapālamāhava̱nīye̍ ju̱hoti̍.
yaja̍māname̱va su̍va̱rgaṃ lo̱kaṃ ga̍mayati.
yaddhaste̍na juhu̱yāt.
su̱va̱rgāllo̱kādyaja̍māna̱mava̍vidhyet.
sru̱cā ju̍hoti.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai.
yatprāṅpadye̍ta.
de̱va̱lo̱kama̱bhija̍yet.
yadda̍kṣi̱ṇā pi̍tṛlo̱kam.
yatpra̱tyak..25..

rakṣā̍ṃsi ya̱jñaṃ ha̍nyuḥ.
yadudaṅṅ̍.
ma̱nu̱ṣya̱lo̱kama̱bhija̍yet.
prati̍ṣṭhito hota̱vya̍ḥ.
eka̍kapāla̱ṃ vai pra̍ti̱tiṣṭha̍nta̱ṃ dyāvā̍pṛthi̱vī anu̱ prati̍ tiṣṭhataḥ.
dyāvā̍pṛthi̱vī ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tūn ya̱jñaḥ.
ya̱jñaṃ yaja̍mānaḥ.
yaja̍mānaṃ pra̱jāḥ.
tasmā̱tprati̍ṣṭhito hota̱vya̍ḥ..26..

vā̱jino̍ yajati.
a̱gnirvā̱yuḥ sūrya̍ḥ.
te vai vā̱jina̍ḥ.
tāne̱va tadya̍jati.
atho̱ khalvā̍huḥ.
chandā̍ṃsi̱ vai vā̱jina̱ iti̍.
tānye̱va tadya̍jati.
ṛ̱khsā̱me vā indra̍sya̱ harī̍ soma̱pānau̎.
tayo̎ḥ pari̱dhaya̍ ā̱dhānam̎.
vāji̍naṃ bhāga̱dheyam̎..27..

yadapra̍hṛtya pari̱dhīṃ ju̍hu̱yāt.
a̱ntarā̍dhānābhyāṃ ghā̱saṃ praya̍cchet.
pra̱hṛtya̍ pari̱dhīṃ ju̍hoti.
nirā̍dhānābhyāme̱va ghā̱saṃ praya̍cchati.
ba̱ṟhiṣi̍ viṣi̱ñcanvāji̍na̱mā na̍yati.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
reto̱ vāji̍nam.
pra̱jāsve̱va reto̍ dadhāti.
sa̱mu̱pa̱hūya̍ bhakṣayanti.
e̱tathso̍mapīthā̱ hye̍te.
atho̍ ā̱tmanne̱va reto̍ dadhate.
yaja̍māna utta̱mo bha̍kṣayati.
pa̱śavo̱ vai vāji̍nam.
yaja̍māna e̱va pa̱śūnprati̍ṣṭhāpayanti..28..

Anuvāka 4

pra̱jāpa̍tiḥ savi̱tā bhū̱tvā pra̱jā a̍sṛjata.
tā e̍na̱matya̍manyanta.
tā a̍smā̱dapā̎krāman.
tā varu̍ṇo bhū̱tvā pra̱jā varu̍ṇenāgrāhayat.
tāḥ pra̱jā varu̍ṇagṛhītāḥ.
pra̱jāpa̍ti̱ṃ puna̱rupā̍dhāvannā̱thami̱cchamā̍nāḥ.
sa e̱tānpra̱jāpa̍tirvaruṇapraghā̱sāna̍paśyat.
tāṃ nira̍vapat.
tairvai sa pra̱jā va̍ruṇapā̱śāda̍muñcat.
yadva̍ruṇapraghā̱sā ni̍ru̱pyante̎..29..

pra̱jānā̱mava̍ruṇagrāhāya.
tāsā̱ṃ dakṣi̍ṇo bā̱hurnya̍kna̱ āsī̎t.
sa̱vyaḥ prasṛ̍taḥ.
sa e̱tāṃ dvi̱tīyā̎ṃ dakṣiṇa̱to vedi̱muda̍han.
tato̱ vai sa pra̱jānā̱ṃ dakṣi̍ṇaṃ bā̱huṃ prāsā̍rayat.
yaddvi̱tīyā̎ṃ dakṣiṇa̱to vedi̍mu̱ddhanti̍.
pra̱jānā̍me̱va tadyaja̍māno̱ dakṣi̍ṇaṃ bā̱huṃ prasā̍rayati.
tasmā̎ccāturmāsyayā̱jya̍muṣmi̍m̐llo̱ka u̍bha̱yābā̍huḥ.
ya̱jñābhi̍jita̱ṃ hya̍sya.
pṛ̱tha̱mā̱trādvedī̱ asa̍mbhinne bhavataḥ..30..

tasmā̎tpṛthamā̱traṃ vyaṃsau̎.
utta̍rasyā̱ṃ vedyā̍muttarave̱dimupa̍ vapati.
pa̱śavo̱ vā u̍ttarave̱diḥ.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
atho̍ yajñapa̱ruṣo'na̍ntarityai.
e̱tadbrā̎hmaṇānye̱va pañca̍ ha̱vīṃṣi̍.
athai̱ṣa ai̎ndrā̱gno bha̍vati.
prā̱ṇā̱pā̱nau vā e̱tau de̱vānā̎m.
yadi̍ndrā̱gnī.
yadai̎ndrā̱gno bhava̍ti..31..

prā̱ṇā̱pā̱nāve̱vāva̍ rundhe.
ojo̱ bala̱ṃ vā e̱tau de̱vānā̎m.
yadi̍ndrā̱gnī.
yadai̎ndrā̱gno bhava̍ti.
ojo̱ bala̍me̱vāva̍ rundhe.
mā̱ru̱tyā̍mikṣā̍ bhavati.
vā̱ru̱ṇyā̍mikṣā̎.
me̱ṣī ca̍ me̱ṣaśca̍ bhavataḥ.
mi̱thu̱nā e̱va pra̱jā va̍ruṇapā̱śānmu̍ñcati.
lo̱ma̱śau bha̍vato medhya̱tvāya̍..32..

śa̱mī̱pa̱rṇānyupa̍ vapati.
ghā̱same̱vābhyā̱mapi̍ yacchati.
pra̱jāpa̍tima̱nnādya̱ṃ nopā̍namat.
sa e̱tena̍ śa̱tedhme̍na ha̱viṣā̱'nnādya̱mavā̍rundha.
yatpa̍raḥ śa̱tāni̍ śamīpa̱rṇāni̱ bhava̍nti.
a̱nnādya̱syāva̍ruddhyai.
sau̱myāni̱ vai ka̱rīrā̍ṇi.
sau̱myā khalu̱ vā āhu̍tirdi̱vo vṛṣṭi̍ṃ cyāvayati.
yatka̱rīrā̍ṇi̱ bhava̍nti.
sau̱myayai̱vā''hu̍tyā di̱vo vṛṣṭi̱mava̍ rundhe.
kā̱ya eka̍kapālo bhavati.
pra̱jānā̎ṃ ka̱ntvāya̍.
pra̱ti̱pū̱ru̱ṣaṃ ka̍rambhapā̱trāṇi̍ bhavanti.
jā̱tā e̱va pra̱jā va̍ruṇapā̱śānmu̍ñcati.
eka̱mati̍riktam.
ja̱ni̱ṣyamā̍ṇā e̱va pra̱jā va̍ruṇapā̱śānmu̍ñcati..33..

Anuvāka 5

utta̍rasyā̱ṃ vedyā̍ma̱nyāni̍ ha̱vīṃṣi̍ sādayati.
dakṣi̍ṇāyāṃ māru̱tīm.
a̱pa̱dhu̱rame̱vainā̍ yunakti.
atho̱ oja̍ e̱vāsā̱mava̍ harati.
tasmā̱dbrahma̍ṇaśca kṣa̱trācca̱ viśo̎'nyato'pakra̱miṇī̎ḥ.
mā̱ru̱tyā pūrva̍yā̱ praca̍rati.
anṛ̍tame̱vāva̍ yajate.
vā̱ru̱ṇyotta̍rayā.
a̱nta̱ta e̱va varu̍ṇa̱mava̍ yajate.
yade̱vādhva̱ryuḥ ka̱roti̍..34..

tatpra̍tiprasthā̱tā ka̍roti.
tasmā̱dyacchreyā̎nka̱roti̍.
tatpāpī̍yānkaroti.
patnī̎ṃ vācayati.
medhyā̍me̱vainā̎ṃ karoti.
atho̱ tapa̍ e̱vainā̱mupa̍ nayati.
yajjā̱raṃ santa̱nna pra̍brū̱yāt.
pri̱yaṃ jñā̱tiṃ ru̍ndhyāt.
a̱sau me̍ jā̱ra iti̱ nirdi̍śet.
ni̱rdiśyai̱vaina̍ṃ varuṇapā̱śena̍ grāhayati..35..

pra̱ghā̱syān̍ havāmaha̱ iti̱ patnī̍mu̱dāna̍yati.
ahva̍tai̱vainā̎m.
yatpatnī̍ puronuvā̱kyā̍manubrū̱yāt.
nirvī̎ryo̱ yaja̍mānaḥ syāt.
yaja̍mā̱no'nvā̍ha.
ā̱tmanne̱va vī̱rya̍ṃ dhatte.
u̱bhau yā̱jyā̍ṃ savīrya̱tvāya̍.
yadgrāme̱ yadara̍ṇya̱ ityā̍ha.
ya̱tho̱di̱tame̱va varu̍ṇa̱mava̍ yajate.
ya̱ja̱mā̱na̱de̱va̱tyo̍ vā ā̍hava̱nīya̍ḥ..36..

bhrā̱tṛ̱vya̱de̱va̱tyo̍ dakṣi̍ṇaḥ.
yadā̍hava̱nīye̍ juhu̱yāt.
yaja̍mānaṃ varuṇapā̱śena̍ grāhayet.
dakṣi̍ṇe̱'gnau ju̍hoti.
bhrātṛ̍vyame̱va va̍ruṇapā̱śena̍ grāhayati.
śūrpe̍ṇa juhoti.
anya̍me̱va varu̍ṇa̱mava̍ yajate.
śī̱ṟṣanna̍dhi ni̱dhāya̍ juhoti.
śī̱ṟṣa̱ta e̱va varu̍ṇa̱mava̍ yajate.
pra̱tyaṅtiṣṭha̍ṃ juhoti..37..

pra̱tyaṅṅe̱va va̍ruṇapā̱śānnirmu̍cyate.
akra̱nkarma̍ karma̱kṛta̱ ityā̍ha.
de̱vā'nṛ̱ṇaṃ ni̍rava̱dāya̍.
a̱nṛ̱ṇā gṛ̱hānupa̱ preteti̱ vāvaitadā̍ha.
varu̍ṇagṛhīta̱ṃ vā e̱tadya̱jñasya̍.
yadyaju̍ṣā gṛhī̱tasyā̍ti̱ricya̍te.
tuṣā̎śca niṣkā̱saśca̍.
tuṣai̎śca niṣkā̱sena̍ cāvabhṛ̱thamavai̍ti.
varu̍ṇagṛhītenai̱va varu̍ṇa̱mava̍yajate.
a̱po̍'vabhṛ̱thamavai̍ti..38..

a̱phsu vai varu̍ṇaḥ.
sā̱kṣāde̱va varu̍ṇa̱mava̍yajate.
prati̍yuto̱ varu̍ṇasya̱ pāśa̱ ityā̍ha.
va̱ru̱ṇa̱pā̱śāde̱va nirmu̍cyate.
apra̍tīkṣa̱mā ya̍nti.
varu̍ṇasyā̱ntarhi̍tyai.
edho̎'syedhiṣī̱mahītyā̍ha.
sa̱midhai̱vāgniṃ na̍ma̱syanta̍ u̱pāya̍nti.
tejo̍'si̱ tejo̱ mayi̍ dhe̱hītyā̍ha.
teja̍ e̱vā''tmandha̍tte..39..

Anuvāka 6

de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
so̎'gnira̍bravīt.
mame̱yamanī̍kavatī ta̱nūḥ.
tāṃ prī̍ṇīta.
athāsu̍rāna̱bhi bha̍viṣya̱theti̍.
te de̱vā a̱gnaye'nī̍kavate puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nira̍vapan.
so̎'gniranī̍kavā̱nthsvena̍ bhāga̱dheye̍na prī̱taḥ.
ca̱tu̱rdhā'nī̍kānyajanayata.
tato̍ de̱vā abha̍van.
parā'su̍rāḥ..40..

yada̱gnaye'nī̍kavate puro̱ḍāśa̍ma̱ṣṭāka̍pālaṃ ni̱rvapa̍ti.
a̱gnime̱vānī̍kavanta̱ṃ svena̍ bhāga̱dheye̍na prīṇāti.
so̎'gniranī̍kavā̱nthsvena̍ bhāga̱dheye̍na prī̱taḥ.
ca̱tu̱rdhā'nī̍kāni janayate.
a̱sau vā ā̍di̱tyo̎'gniranī̍kavān.
tasya̍ ra̱śmayo'nī̍kāni.
sā̱kaṃ sūrye̍ṇodya̱tā nirva̍pati.
sā̱kṣāde̱vāsmā̱ anī̍kāni janayati.
te'su̍rā̱ḥ parā̍jitā̱ yanta̍ḥ.
dyāvā̍pṛthi̱vī upā̎śrayan..41..

te de̱vā ma̱rudbhya̍ḥ sāntapa̱nebhya̍śca̱ruṃ nira̍vapan.
tāndyāvā̍pṛthi̱vībhyā̍me̱vobha̱yata̱ḥ sama̍tapan.
yanma̱rudbhya̍ḥ sāntapa̱nebhya̍śca̱ruṃ ni̱rvapa̍ti.
dyāvā̍pṛthi̱vībhyā̍me̱va tadu̍bha̱yato̱ yaja̍māno̱ bhrātṛ̍vyā̱nthsanta̍pati.
ma̱dhyandi̍ne̱ nirva̍pati.
tarhi̱ hi tekṣṇi̍ṣṭha̱ṃ tapa̍ti.
ca̱rurbha̍vati.
sa̱rvata̍ e̱vainā̱nthsanta̍pati.
te de̱vāḥ śvo̍vija̱yina̱ḥ santa̍ḥ.
sarvā̍sāṃ du̱gdhe gṛ̍hame̱dhīya̍ṃ ca̱ruṃ nira̍vapan..42..

āśi̍tā e̱vādyopa̍vasāma.
kasya̱ vā'he̱dam.
kasya̍ vā̱ śvo bha̍vi̱teti̍.
sa śṛ̱to̍'bhavat.
tasyāhu̍tasya̱ nāśñan̍.
na hi de̱vā ahu̍tasyā̱śñanti̍.
te̎'bruvan.
kasmā̍ i̱maṃ ho̎ṣyāma̱ iti̍.
ma̱rudbhyo̍ gṛhame̱dhibhya̱ itya̍bruvan.
taṃ ma̱rudbhyo̍ gṛhame̱dhibhyo̍'juhavuḥ..43..

tato̍ de̱vā abha̍van.
parā'su̍rāḥ.
yasyai̱vaṃ vi̱duṣo̍ ma̱rudbhyo̍ gṛhame̱dhibhyo̍ gṛ̱he juhva̍ti.
bhava̍tyā̱tmanā̎.
parā̎'sya̱ bhrātṛ̍vyo bhavati.
yadvai ya̱jñasya̍ pāka̱trā kri̱yate̎.
pa̱śa̱vya̍ṃ tat.
pā̱ka̱trā vā e̱tatkri̍yate.
yannedhmāba̱ṟhirbhava̍ti.
na sā̍midhe̱nīra̱nvāha̍..44..

na pra̍yā̱jā i̱jyante̎.
nānū̍yā̱jāḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
pa̱śu̱mānbha̍vati.
ājya̍bhāgau yajati.
ya̱jñasyai̱va cakṣu̍ṣī̱ nāntare̍ti.
ma̱ruto̍ gṛhame̱dhino̍ yajati.
bhā̱ga̱dheye̍nai̱vainā̱nthsama̍rdhayati.
a̱gniṃsvi̍ṣṭa̱kṛta̍ṃ yajati̱ prati̍ṣṭhityai.
iḍā̎nto bhavati.
pa̱śavo̱ vā iḍā̎.
pa̱śuṣve̱vopari̍ṣṭā̱tprati̍ tiṣṭhati..45..

Anuvāka 7

yatpatnī̍ gṛhame̱dhīya̍syāśñī̱yāt.
gṛ̱ha̱me̱dhye̍va syā̎t.
vi tva̍sya ya̱jña ṛ̍dhyeta.
yannāśñī̱yāt.
agṛ̍hamedhī syāt.
nāsya̍ ya̱jño vyṛ̍ddhyeta.
prati̍veśaṃ paceyuḥ.
tasyā̎śñīyāt.
gṛ̱ha̱me̱dhye̍va bha̍vati.
nāsya̍ ya̱jño vyṛ̍ddhyate..46..

te de̱vā gṛ̍hame̱dhīye̍ne̱ṣṭvā.
āśi̍tā abhavan.
āñja̍tā̱bhya̍ñjata.
anu̍ va̱thsāna̍vāsayan.
tebhyo'su̍rā̱ḥ kṣudha̱ṃ prāhi̍ṇvan.
sā de̱veṣu̍ lo̱kamavi̍tvā.
asu̍rā̱npuna̍ragacchat.
gṛ̱ha̱me̱dhīye̍ne̱ṣṭvā.
āśi̍tā bhavanti.
āñja̍te̱'bhya̍ñjate..47..

anu̍ va̱thsān vā̍sayanti.
bhrātṛ̍vyāyai̱va tadyaja̍māna̱ḥ kṣudha̱ṃ prahi̍ṇoti.
te de̱vā gṛ̍hame̱dhīye̍ne̱ṣṭvā.
indrā̍ya niṣkā̱saṃ nya̍dadhuḥ.
a̱smāne̱va śva indro̱ nihi̍tabhāga upāvarti̱teti̍.
tānindro̱ nihi̍tabhāga u̱pāva̍rtata.
gṛ̱ha̱me̱dhīye̍ne̱ṣṭvā.
indrā̍ya niṣkā̱saṃ nida̍dhyāt.
indra̍ e̱vaina̱ṃ nihi̍tabhāga u̱pāva̍rtate.
gārha̍patye juhoti..48..

bhā̱ga̱dheye̍nai̱vaina̱ṃ sama̍rdhayati.
ṛ̱ṣa̱bhamāhva̍yati.
va̱ṣa̱ṭkā̱ra e̱vāsya̱ saḥ.
atho̍ indri̱yame̱va tadvī̱rya̍ṃ yaja̍māno̱ bhrātṛvya̍sya vṛṅkte.
indro̍ vṛ̱traṃ ha̱tvā.
parā̎ṃ parā̱vata̍magacchat.
apā̍rādha̱miti̱ manya̍mānaḥ.
so̎'bravīt.
ka i̱daṃ ve̍diṣya̱tīti̍.
te̎'bruvanma̱ruto̱ vara̍ṃ vṛṇāmahai..49..

atha̍ va̱yaṃ ve̍dāma.
a̱smabhya̍me̱va pra̍tha̱maṃ ha̱virniru̍pyātā̱ iti̍.
ta e̍na̱madhya̍krīḍan.
tatkrī̱ḍinā̎ṃ krīḍi̱tvam.
yanma̱rudbhya̍ḥ krī̱ḍibhya̍ḥ pratha̱maṃ ha̱virni̍ru̱pyate̱ viji̍tyai.
sā̱kaṃ sūrye̍ṇodya̱tā nirva̍pati.
e̱tasmi̱nvai lo̱ka indro̍ vṛ̱trama̍ha̱nthsamṛ̍ddhyai.
e̱tadbrā̎hmaṇānye̱va pañca̍ ha̱vīṃṣi̍.
e̱tadbrā̎hmaṇa aindrā̱gnaḥ.
athai̱ṣa ai̱ndraśca̱rurbha̍vati..50..

u̱ddhā̱raṃ vā e̱tamindra̱ uda̍harata.
vṛ̱traṃ ha̱tvā.
a̱nyāsu̍ de̱vatā̱svadhi̍.
yade̱ṣa ai̱ndraśca̱rurbhava̍ti.
u̱ddhā̱rame̱va taṃ yaja̍māna̱ uddha̍rate.
a̱nyāsu̍ pra̱jāsvadhi̍.
vai̱śva̱ka̱rma̱ṇa eka̍kapālo bhavati.
viśvā̎nye̱va tena̱ karmā̍ṇi̱ yaja̍mā̱no'va̍ rundhe..51..

Anuvāka 8

vai̱śva̱de̱vena̱ vai pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata.
tā va̍ruṇapraghā̱sairva̍ruṇapā̱śāda̍muñcat.
sā̱ka̱me̱dhaiḥ pratya̍sthāpayat.
trya̍mbakai ru̱draṃ ni̱ravā̍dayata.
pi̱tṛ̱ya̱jñena̍ suva̱rgaṃ lo̱kama̍gamayat.
yadvai̎śvade̱vena̱ yaja̍te.
pra̱jā e̱va tadyaja̍mānaḥ sṛjate.
tā va̍ruṇapraghā̱sairva̍ruṇapā̱śānmu̍ñcati.
sā̱ka̱me̱dhaiḥ prati̍ṣṭhāpayati.
trya̍mbakai ru̱draṃ ni̱rava̍dayate..52..

pi̱tṛ̱ya̱jñena̍ suva̱rgaṃ lo̱kaṃ ga̍mayati.
da̱kṣi̱ṇa̱taḥ prā̍cīnāvī̱tī nirva̍pati.
da̱kṣi̱ṇāvṛ̱ddhi pi̍tṛ̱ṇām.
anā̍dṛtya̱ tat.
u̱tta̱ra̱ta e̱vopa̱vīya̱ nirva̍pet.
u̱bhaye̱ hi de̱vāśca̍ pi̱tara̍śce̱jyante̎.
atho̱ yade̱va da̍kṣiṇā̱rdhe̍'dhi̱ śraya̍ti.
tena̍ dakṣi̱ṇāvṛ̍t.
somā̍ya pitṛ̱mate̍ puro̱ḍāśa̱ṃ ṣaṭka̍pāla̱ṃ nirva̍pati.
sa̱ṃva̱thsa̱ro vai soma̍ḥ pitṛ̱mān..53..

sa̱ṃva̱thsa̱rame̱va prī̍ṇāti.
pi̱tṛbhyo̍ barhi̱ṣadbhyo̍ dhā̱nāḥ.
māsā̱ vai pi̱taro̍ barhi̱ṣada̍ḥ.
māsā̍ne̱va prī̍ṇāti.
yasmi̱nvā ṛ̱tau puru̍ṣaḥ pra̱mīya̍te.
so̎'syā̱muṣmi̍m̐llo̱ke bha̍vati.
ba̱hu̱rū̱pā dhā̱nā bha̍vanti.
a̱ho̱rā̱trāṇā̍ma̱bhiji̍tyai.
pi̱tṛbhyo̎'gniṣvā̱ttebhyo̍ ma̱ntham.
a̱rdha̱mā̱sā vai pi̱taro̎'gniṣvā̱ttāḥ..54..

a̱rdha̱mā̱sāne̱va prī̍ṇāti.
a̱bhi̱vā̱nyā̍yai du̱gdhe bha̍vati.
sā hi pi̍tṛdeva̱tya̍ṃ du̱he.
yatpū̱rṇam.
tanma̍nu̱ṣyā̍ṇām.
u̱pa̱rya̱rdho de̱vānā̎m.
a̱rdhaḥ pi̍tṛ̱ṇām.
a̱rdha upa̍manthati.
a̱rdho hi pi̍tṛ̱ṇām.
eka̱yopa̍manthati..55..

ekā̱ hi pi̍tṛ̱ṇām.
da̱kṣi̱ṇopa̍manthati.
da̱kṣi̱ṇāvṛ̱ddhi pi̍tṛ̱ṇām.
anā̍ra̱bhyopa̍manthati.
taddhi pi̱tṝngaccha̍ti.
i̱māndiśa̱ṃ vedi̱muddha̍nti.
u̱bhaye̱ hi de̱vāśca̍ pi̱tara̍śce̱jyante̎.
catu̍ḥ sraktirbhavati.
sarvā̱ hyanu̱ diśa̍ḥ pi̱tara̍ḥ.
akhā̍tā bhavati..56..

khā̱tā hi de̱vānā̎m.
ma̱dhya̱to̎'gnirādhī̍yate.
a̱nta̱to hi de̱vānā̍mādhī̱yate̎.
varṣī̍yāni̱dhma i̱dhmādbha̍vati̱ vyāvṛ̍ttyai.
pari̍śrayati.
a̱ntarhi̍to̱ hi pi̍tṛlo̱ko ma̍nuṣyalo̱kāt.
yatparu̍ṣi di̱nam.
tadde̱vānā̎m.
yada̍nta̱rā.
tanma̍nu̱ṣyā̍ṇām..57..

yathsamū̍lam.
tatpi̍tṛ̱ṇām.
samū̍laṃ ba̱ṟhirbha̍vati̱ vyāvṛ̍ttyai.
da̱kṣi̱ṇā stṛ̍ṇāti.
da̱kṣi̱ṇāvṛ̱ddhi pi̍tṛ̱ṇām.
triḥ parye̍ti.
tṛ̱tīye̱ vā i̱to lo̱ke pi̱tara̍ḥ.
tāne̱va prī̍ṇāti.
triḥ puna̱ḥ parye̍ti.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante..58..

ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tūne̱va prī̍ṇāti.
yatpra̍sta̱raṃ yaju̍ṣā gṛhṇī̱yāt.
pra̱māyu̍ko̱ yaja̍mānaḥ syāt.
yanna gṛ̍hṇī̱yāt.
a̱nā̱ya̱ta̱naḥ syā̎t.
tū̱ṣṇīme̱va nya̍syet.
na pra̱māyu̍ko̱ bhava̍ti.
nānā̍yata̱naḥ.
yattrīnpa̍ri̱dhīnpa̍rida̱dhyāt..59..

mṛ̱tyunā̱ yaja̍māna̱ṃ pari̍gṛhṇīyāt.
yanna pa̍rida̱dhyāt.
rakṣā̍ṃsi ya̱jñaṃ ha̍nyuḥ.
dvau pa̍ri̱dhī pari̍dadhāti.
rakṣa̍sā̱mapa̍hatyai.
atho̍ mṛ̱tyore̱va yaja̍māna̱muthsṛ̍jati.
yattrīṇi̍ trīṇi ha̱vīṃṣyu̍dā̱hare̍yuḥ.
traya̍straya eṣāṃ sā̱kaṃ pramī̍yeran.
ekai̍kamanū̱cīnā̎nyu̱dāha̍ranti.
ekai̍ka e̱vaiṣā̍ma̱nvañca̱ḥ pramī̍yate.
ka̱śipu̍ kaśipa̱vyā̍ya.
u̱pa̱barha̍ṇamupabarha̱ṇyā̍ya.
āñja̍namāñja̱nyā̍ya.
a̱bhyañja̍namabhyañja̱nyā̍ya.
ya̱thā̱bhā̱game̱vainā̎nprīṇāti..60..

Anuvāka 9

a̱gnaye̍ de̱vebhya̍ḥ pi̱tṛbhya̍ḥ sami̱dhyamā̍nā̱yānu̍ brū̱hītyā̍ha.
u̱bhaye̱ hi de̱vāśca̍ pi̱tara̍śce̱jyante̎.
ekā̱manvā̍ha.
ekā̱ hi pi̍tṛ̱ṇām.
triranvā̍ha.
trirhi de̱vānā̎m.
ā̱ghā̱rāvāghā̍rayati.
ya̱jña̱pa̱ruṣo̱rana̍ntarityai.
nārṣe̱yaṃ vṛ̍ṇīte.
na hotā̍ram..61..

yadā̍rṣe̱yaṃ vṛ̍ṇī̱ta.
yaddhotā̍ram.
pra̱māyu̍ko̱ yaja̍mānaḥ syāt.
pra̱māyu̍ko̱ hotā̎.
tasmā̱nna vṛ̍ṇīte.
yaja̍mānasya̱ hotu̍rgopī̱thāya̍.
apa̍ barhiṣaḥ prayā̱jān ya̍jati.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
pra̱jā e̱va mṛ̱tyoruthsṛ̍jati.
ājya̍bhāgau yajati..62..

ya̱jñasyai̱va cakṣu̍ṣī̱ nāntare̍ti.
prā̱cī̱nā̱vī̱tī soma̍ṃ yajati.
pi̱tṛ̱de̱va̱tyā̍ hi.
e̱ṣā''hu̍tiḥ.
pañca̱kṛtvo'va̍ dyati.
pañca̱ hye̍tā de̱vatā̎ḥ.
dve pu̍ro'nuvā̱kye̎.
yā̱jyā̍ de̱vatā̍ vaṣaṭkā̱raḥ.
tā e̱va prī̍ṇāti.
santa̍ta̱mava̍ dyati..63..

ṛ̱tū̱nāṃ santa̍tyai.
praivaibhya̱ḥ pūrva̍yā puro'nuvā̱kya̍yā''ha.
praṇa̍yati dvi̱tīya̍yā.
ga̱maya̍ti yā̱jya̍yā.
tṛ̱tīye̱ vā i̱to lo̱ke pi̱tara̍ḥ.
ahna̍ e̱vainā̱npūrva̍yā puro'nuvā̱kya̍yā̱'tyāna̍yati.
rātri̍yai dvi̱tīya̍yā.
aivainān̍ yā̱jya̍yā gamayati.
da̱kṣi̱ṇa̱to̍'va̱dāya̍.
uda̱ṅṅati̍ krāmati̱ vyāvṛ̍ttyai..64..

ā sva̱dhetyāśrā̍vayati.
astu̍ sva̱dheti̍ pra̱tyāśrā̍vayati.
sva̱dhā nama̱ iti̱ vaṣa̍ṭkaroti.
sva̱dhā̱kā̱ro hi pi̍tṛ̱ṇām.
soma̱magre̍ yajati.
soma̍prayājā̱ hi pi̱tara̍ḥ.
soma̍ṃ pitṛ̱manta̍ṃ yajati.
sa̱ṃva̱thsa̱ro vai soma̍ḥ pitṛ̱mān.
sa̱ṃva̱thsa̱rame̱va tadya̍jati.
pi̱tṝnba̍rhi̱ṣado̍ yajati..65..

ye vai yajvā̍naḥ.
te pi̱taro̍ barhi̱ṣada̍ḥ.
tāne̱va tadya̍jati.
pi̱tṝna̍gniṣvā̱ttān ya̍jati.
ye vā aya̍jvāno gṛhame̱dhina̍ḥ.
te pi̱taro̎'gniṣvā̱ttāḥ.
tāne̱va tadya̍jati.
a̱gniṃ ka̍vya̱vāha̍naṃ yajati.
ya e̱va pi̍tṛ̱ṇāma̱gniḥ.
tame̱va tadya̍jati..66..

atho̱ yathā̱'gniṃ svi̍ṣṭa̱kṛta̱ṃ yaja̍ti.
tā̱dṛge̱va tat.
e̱tatte̍ tata̱ ye ca̱ tvāmanviti̍ ti̱sṛṣu̍ sra̱ktīṣu̱ nida̍dhāti.
tasmā̱dā tṛ̱tīyā̱tpuru̍ṣā̱nnāma̱ na gṛ̍hṇanti.
e̱tāva̍nto̱ hījyante̎.
atra̍ pitaro yathābhā̱gaṃ ma̍ndadhva̱mityā̍ha.
hlīkā̱ hi pi̱tara̍ḥ.
uda̍ñco̱ niṣkrā̍manti.
e̱ṣā vai ma̍nu̱ṣyā̍ṇā̱ṃ dik.
svāme̱va taddiśa̱manu̱ niṣkrā̍manti..67..

ā̱ha̱va̱nīya̱mupa̍tiṣṭhante.
nye̍vāsmai̱ taddhnu̍vate.
yathsa̱tyā̍hava̱nīye̎.
athā̱nyatra̱ cara̍nti.
ātami̍to̱rupa̍tiṣṭhante.
a̱gnime̱vopa̍dra̱ṣṭāra̍ṃ kṛ̱tvā.
pi̱tṝnni̱rava̍dayante.
anta̱ṃ vā e̱te prā̱ṇānā̎ṃ gacchanti.
ya ātami̍torupa̱ tiṣṭha̍nte.
su̱sa̱ndṛśa̍ṃ tvā va̱yamityā̍ha..68..

prā̱ṇo vai su̍sa̱ndṛk.
prā̱ṇame̱vā''tmanda̍dhate.
yojā̱ nvi̍ndra te̱ harī̱ ityā̍ha.
prā̱ṇame̱va puna̍rayukta.
akṣa̱nnamī̍madanta̱ hīti̱ gārha̍patya̱mupa̍tiṣṭhante.
akṣa̱nnamī̍mada̱ntātha̱ tvopa̍tiṣṭhāmaha̱ iti̱ vāvaitadā̍ha.
amī̍madanta pi̱tara̍ḥ so̱myā itya̱bhi prapa̍dyante.
amī̍madanta pi̱taro'tha̍ tvā̱'bhi prapa̍dyāmaha̱ iti̱ vāvaitadā̍ha.
a̱paḥ pari̍ṣiñcati.
mā̱rjaya̍tye̱vainān̍..69..

atho̍ ta̱rpaya̍tye̱va.
tṛpya̍ti pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍ḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
apa̍ barhiṣāvanūyā̱jau ya̍jati.
pra̱jā vai ba̱ṟhiḥ.
pra̱jā e̱va mṛ̱tyoruthsṛ̍jati.
ca̱tura̍ḥ prayā̱jān ya̍jati.
dvāva̍nūyā̱jau.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante.
ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tūne̱va prī̍ṇāti.
na patnyanvā̎ste.
na saṃyā̍jayanti.
yatpatnya̱nvāsī̍ta.
yathsa̍ṃyā̱jaye̍yuḥ.
pra̱māyu̍kā syāt.
tasmā̱nnānvā̎ste.
na saṃyā̍jayanti.
patni̍yai gopī̱thāya̍..70..

Anuvāka 10

pra̱ti̱pū̱ru̱ṣameka̍kapālā̱ṃ nirva̍pati.
jā̱tā e̱va pra̱jā ru̱drānni̱rava̍dayate.
eka̱mati̍riktam.
ja̱ni̱ṣyamā̍ṇā e̱va pra̱jā ru̱drānni̱rava̍dayate.
eka̍kapālā bhavanti.
e̱ka̱dhaiva ru̱draṃ ni̱rava̍dayate.
nābhighā̍rayati.
yada̍bhighā̱raye̎t.
a̱nta̱ra̱va̱cā̱riṇa̍ṃ ru̱draṃ ku̍ryāt.
e̱ko̱lmu̱kena̍ yanti..71..

taddhi ru̱drasya̍ bhāga̱dheyam̎.
i̱māndiśa̍ṃ yanti.
e̱ṣā vai ru̱drasya̱ dik.
svāyā̍me̱va di̱śi ru̱draṃ ni̱rava̍dayate.
ru̱dro vā a̍pa̱śukā̍yā̱ āhu̍tyai̱ nāti̍ṣṭhata.
a̱sau te̍ pa̱śuriti̱ nirdi̍śe̱dyaṃ dvi̱ṣyāt.
yame̱va dveṣṭi̍.
tama̍smai pa̱śuṃ nirdi̍śati.
yadi̱ na dvi̱ṣyāt.
ā̱khuste̍ pa̱śuriti̍ brūyāt..72..

na grā̱myānpa̱śūn hi̱nasti̍.
nāra̱ṇyān.
ca̱tu̱ṣpa̱the ju̍hoti.
e̱ṣa vā a̍gnī̱nāṃ paḍbī̍śo̱ nāma̍.
a̱gni̱vatye̱va ju̍hoti.
ma̱dhya̱mena̍ pa̱rṇena̍ juhoti.
srugghye̍ṣā.
atho̱ khalu̍.
a̱nta̱menai̱va ho̍ta̱vyam̎.
a̱nta̱ta e̱va ru̱draṃ ni̱rava̍dayate..73..

e̱ṣa te̍ rudra bhā̱gaḥ sa̱ha svasrā'mbi̍ka̱yetyā̍ha.
śa̱radvā a̱syāmbi̍kā̱ svasā̎.
tayā̱ vā e̱ṣa hi̍nasti.
yaṃ hi̱nasti̍.
tayai̱vaina̍ṃ sa̱ha śa̍mayati.
bhe̱ṣa̱jaṅgava̱ ityā̍ha.
yāva̍nta e̱va grā̱myāḥ pa̱śava̍ḥ.
tebhyo̍ bheṣa̱jaṃ ka̍roti.
avā̎mba ru̱drama̍dima̱hītyā̍ha.
ā̱śiṣa̍me̱vaitāmā śā̎ste..74..

trya̍mbakaṃ yajāmaha̱ ityā̍ha.
mṛ̱tyormu̍kṣīya̱ mā'mṛtā̱diti̱ vāvaitadā̍ha.
utki̍ranti.
bhaga̍sya līphsante.
mūte̍kṛ̱tvā''sa̍janti.
yathā̱ jana̍ṃ ya̱te̍'va̱saṃ ka̱roti̍.
tā̱dṛge̱va tat.
e̱ṣa te̍ rudra bhā̱ga ityā̍ha ni̱rava̍ttyai.
apra̍tīkṣa̱mā ya̍nti.
a̱paḥ pari̍ṣiñcati.
ru̱drasyā̱ntarhi̍tyai.
pra vā e̱te̎'smāllo̱kāccya̍vante.
ye trya̍mbakai̱ścara̍nti.
ā̱di̱tyaṃ ca̱ruṃ puna̱retya̱ nirva̍pati.
i̱yaṃ vā adi̍tiḥ.
a̱syāme̱va prati̍ tiṣṭhanti..75..

Prapāṭhaka 7

Anuvāka 1

e̱tadbrā̎hmaṇānye̱va pañca̍ ha̱vīṃṣi̍.
athendrā̍ya̱ śunā̱sīrā̍ya puro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nirva̍pati.
sa̱ṃva̱thsa̱ro vā indrā̱śunā̱sīra̍ḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsmā̱ anna̱mava̍ rundhe.
vā̱ya̱vya̍ṃ payo̍ bhavati.
vā̱yurvai vṛṣṭyai̎ pradāpayi̱tā.
sa e̱vāsmai̱ vṛṣṭi̱ṃ pradā̍payati.
sau̱rya̍ eka̍kapālo bhavati.
sūrye̍ṇa̱ vā a̱muṣmi̍m̐llo̱ke vṛṣṭi̍rdhṛ̱tā.
sa e̱vāsmai̱ vṛṣṭi̱ṃ niya̍cchati..1..

dvā̱da̱śa̱ga̱vaṃ sīra̱ṃ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
te de̱vā a̱gnima̍bruvan.
tvayā̍ vī̱reṇāsu̍rāna̱bhibha̍vā̱meti̍.
so̎'bravīt.
tre̱dhā'hamā̱tmāna̱ṃ vika̍riṣya̱ iti̍.
sa tre̱dhā''tmāna̱ṃ vya̍kuruta.
a̱gniṃ tṛtī̍yam.
ru̱draṃ tṛtī̍yam.
varu̍ṇa̱ṃ tṛtī̍yam..2..

so̎'bravīt.
ka i̱daṃ tu̱rīya̱miti̍.
a̱hamitīndro̎'bravīt.
santu sṛ̍jāvahā̱ iti̍.
tau sama̍sṛjetām.
sa indra̍stu̱rīya̍mabhavat.
yadindra̍stu̱rīya̱mabha̍vat.
tadi̍ndraturī̱yasye̎ndraturīya̱tvam.
tato̱ vai de̱vā vya̍jayanta.
yadi̍ndraturī̱yaṃ ni̍ru̱pyate̱ viji̍tyai..3..

va̱hinī̍ dhe̱nurdakṣi̍ṇā.
yadva̱hinī̎.
tenā̎''gne̱yī.
yadgauḥ.
tena̍ rau̱drī.
yaddhe̱nuḥ.
tenai̱ndrī.
yathstrī sa̱tī dā̱ntā.
tena̍ vāru̱ṇī samṛ̍ddhyai.
pra̱jāpa̍tirya̱jñama̍sṛjata..4..

taṃ sṛ̱ṣṭaṃ rakṣā̍ṃsyajighāṃsan.
sa e̱tāḥ pra̱jāpa̍tirā̱tmano̍ de̱vatā̱ nira̍mimīta.
tābhi̱rvai sa di̱gbhyo rakṣā̍ṃsi̱ prāṇu̍data.
yatpa̍ñcāva̱ttīya̍ṃ ju̱hoti̍.
di̱gbhya e̱va tadyaja̍māno̱ rakṣā̍ṃsi̱ praṇu̍date.
samū̍ḍha̱ṃ rakṣa̱ḥ sanda̍gdha̱ṃ rakṣa̱ ityā̍ha.
rakṣā̍ṃsye̱va sanda̍hati.
a̱gnaye̍ rakṣo̱ghne svāhetyā̍ha.
de̱vatā̎bhya e̱va vi̍jigyā̱nābhyo̍ bhāga̱dheya̍ṃ karoti.
pra̱ṣṭi̱vā̱hī ratho̱ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai..5..

indro̍ vṛ̱traṃ ha̱tvā.
asu̍rānparā̱bhāvya̍.
namu̍cimāsu̱raṃ nāla̍bhata.
taṃ śa̱cyā̍'gṛhṇāt.
tau sama̍labhetām.
so̎'smāda̱bhiśu̍nataro'bhavat.
so̎'bravīt.
sa̱ndhāṃ sanda̍dhāvahai.
atha̱ tvā'va̍ srakṣyāmi.
na mā̱ śuṣke̍ṇa̱ nā''rdreṇa̍ hanaḥ..6..

na divā̱ na nakta̱miti̍.
sa e̱tama̱pāṃ phena̍masiñcat.
na vā e̱ṣa śuṣko̱ nā''rdro vyu̍ṣṭā''sīt.
anu̍dita̱ḥ sūrya̍ḥ.
na vā e̱taddivā̱ na naktam̎.
tasyai̱tasmi̍m̐llo̱ke.
a̱pāṃ phene̍na̱ śira̱ uda̍vartayat.
tade̍na̱manva̍vartata.
mitra̍dru̱giti̍..7..

sa e̱tāna̍pāmā̱rgāna̍janayat.
tāna̍juhot.
tairvai sa rakṣā̱ṃsyapā̍hata.
yada̍pāmārgaho̱mo bhava̍ti.
rakṣa̍sā̱mapa̍hatyai.
e̱ko̱lmu̱kena̍ yanti.
taddhi rakṣa̍sāṃ bhāga̱dheyam̎.
i̱māndiśa̍ṃ yanti.
e̱ṣā vai rakṣa̍sā̱ṃ dik.
svāyā̍me̱va di̱śi rakṣā̍ṃsi hanti..8..

svakṛ̍ta̱ iri̍ṇe juhoti prada̱re vā̎.
e̱tadvai rakṣa̍sāmā̱yatana̍m.
sva e̱vā''yata̍ne̱ rakṣā̍ṃsi hanti.
pa̱rṇa̱maye̍na sru̱veṇa̍ juhoti.
brahma̱ vai pa̱rṇaḥ.
brahma̍ṇai̱va rakṣā̍ṃsi hanti.
de̱vasya̍ tvā savi̱tuḥ pra̍sa̱va ityā̍ha.
sa̱vi̱tṛpra̍sūta e̱va rakṣā̍ṃsi hanti.
ha̱taṃ rakṣo'va̍dhiṣma̱ rakṣa̱ ityā̍ha.
rakṣa̍sā̱ṃ stṛtyai̎.
yadvaste̱ taddakṣi̍ṇā ni̱rava̍tyai.
apra̍tīkṣa̱māya̍nti.
rakṣa̍sāma̱ntarhi̍tyai..9..

Anuvāka 2

dhā̱tre pu̍ro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nirva̍pati.
sa̱ṃva̱thsa̱ro vai dhā̱tā.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsmai̎ pra̱jāḥ praja̍nayati.
anve̱vāsmā̱ anu̍matirmanyate.
rā̱te rā̱kā.
pra si̍nīvā̱lī ja̍nayati.
pra̱jāsve̱va prajā̍tāsu ku̱hvā̍ vāca̍ṃ dadhāti.
mi̱thu̱nau gāvau̱ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
ā̱gnā̱vai̱ṣṇa̱vamekā̍daśakapāla̱ṃ nirva̍pati.
ai̱ndrā̱vai̱ṣṇa̱vamekā̍daśakapālam..10..

vai̱ṣṇa̱vaṃ tri̍kapā̱lam.
vī̱rya̍ṃ vā a̱gniḥ.
vī̱rya̍mindra̍ḥ.
vī̱rya̍ṃ viṣṇu̍ḥ.
pra̱jā e̱va prajā̍tā vī̱rye̎ prati̍ṣṭhāpayati.
tasmā̎tpra̱jā vī̱ryā̍vatīḥ.
vā̱ma̱na ṛ̍ṣa̱bho va̱hī dakṣi̍ṇā.
yadva̱hī.
tenā̎''gne̱yaḥ.
yadṛ̍ṣa̱bhaḥ..11..

tenai̱ndraḥ.
yadvā̍ma̱naḥ.
tena̍ vaiṣṇa̱vaḥ samṛ̍ddhyai.
a̱gnī̱ṣo̱mīya̱mekā̍daśakapāla̱ṃ nirva̍pati.
i̱ndrā̱so̱mīya̱mekā̍daśakapālam.
sau̱myaṃ ca̱rum.
somo̱ vai re̍to̱dhāḥ.
a̱gniḥ pra̱jānā̎ṃ prajanayi̱tā.
vṛ̱ddhānā̱mindra̍ḥ pradāpayi̱tā.
soma̍ e̱vāsmai̱ reto̱ dadhā̍ti..12..

a̱gniḥ pra̱jāṃ praja̍nayati.
vṛ̱ddhāmindra̱ḥ praya̍cchati.
ba̱bhrurdakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
so̱mā̱pau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ nirva̍pati.
ai̱ndrā̱pau̱ṣṇaṃ ca̱rum.
somo̱ vai re̍to̱dhāḥ.
pū̱ṣā pa̍śū̱nāṃ pra̍janayi̱tā.
vṛ̱ddhānā̱mindra̍ḥ pradāpayi̱tā.
soma̍ e̱vāsmai̱ reto̱ dadhā̍ti.
pū̱ṣā pa̱śūnpraja̍nayati..13..

vṛ̱ddhānindra̱ḥ praya̍cchati.
pau̱ṣṇaśca̱rurbha̍vati.
i̱yaṃ vai pū̱ṣā.
a̱syāme̱va prati̍ tiṣṭhati.
śyā̱mo dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
ba̱hu vai puru̍ṣo me̱dhyamupa̍gacchati.
vai̱śvā̱na̱raṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nirva̍pati.
sa̱ṃva̱thsa̱ro vā a̱gnirvai̎śvāna̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vaina̍ṃ svadayati.
hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇā..14..

pa̱vitra̱ṃ vai hira̍ṇyam.
pu̱nātye̱vainam̎.
ba̱hu vai rā̍ja̱nyo'nṛ̍taṃ karoti.
upa̍ jā̱myai hara̍te.
ji̱nāti̍ brāhma̱ṇam.
vada̱tyanṛ̍tam.
anṛ̍te̱ khalu̱ vai kri̱yamā̍ṇe̱ varu̍ṇo gṛhṇāti.
vā̱ru̱ṇaṃ ya̍va̱maya̍ṃ ca̱ruṃ nirva̍pati.
va̱ru̱ṇa̱pā̱śāde̱vaina̍ṃ muñcati.
aśvo̱ dakṣi̍ṇā.
vā̱ru̱ṇo hi de̱vata̱yā'śva̱ḥ samṛ̍ddhyai..15..

Anuvāka 3

ra̱tninā̍me̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ bhavanti.
e̱te vai rā̱ṣṭrasya̍ pradā̱tāra̍ḥ.
e̱te̍'pādā̱tāra̍ḥ.
ya e̱va rā̱ṣṭrasya̍ pradā̱tāra̍ḥ.
ye̍'pādā̱tāra̍ḥ.
ta e̱vāsmai̍ rā̱ṣṭraṃ praya̍cchanti.
rā̱ṣṭrame̱va bha̍vati.
yathsa̍mā̱hṛtya̍ ni̱rvape̎t.
ara̍tninaḥ syuḥ.
ya̱thā̱ya̱thaṃ nirva̍pati ratni̱tvāya̍..16..

yathsa̱dyo ni̱rvape̎t.
yāva̍tī̱meke̍na ha̱viṣā̱''śiṣa̍mava ru̱ndhe.
tāva̍tī̱mava̍rundhīta.
a̱nva̱hannirva̍pati.
bhūya̍sīme̱vāśiṣa̱mava̍ rundhe.
bhūya̍so yajñakra̱tūnupai̍ti.
bā̱ṟha̱spa̱tyaṃ ca̱ruṃ nirva̍pati bra̱hmaṇo̍ gṛ̱he.
mu̱kha̱ta e̱vāsmai̱ brahma̱ saṃśya̍ti.
atho̱ brahma̍nne̱va kṣa̱trama̱nvāra̍mbhayati.
śi̱ti̱pṛ̱ṣṭho dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai..17..

ai̱ndramekā̍daśakapālaṃ rāja̱nya̍sya gṛ̱he.
i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
ṛ̱ṣa̱bho dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
ā̱di̱tyaṃ ca̱ruṃ mahi̍ṣyai gṛ̱he.
i̱yaṃ vā adi̍tiḥ.
a̱syāme̱va prati̍tiṣṭhati.
dhe̱nurdakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
bhagā̍ya ca̱ruṃ vā̱vātā̍yai gṛ̱he.
bhaga̍me̱vāsmi̍ndadhāti.
vici̍ttagarbhā paṣṭhau̱hī dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai..18..

nai̱ṟṛ̱taṃ ca̱ruṃ pa̍rivṛ̱ktyai̍ gṛ̱he kṛ̱ṣṇānā̎ṃ vrīhī̱ṇāṃ na̱khani̍rbhinnam.
pā̱pmāna̍me̱va nirṛ̍tiṃ ni̱rava̍dayate.
kṛ̱ṣṇā kū̱ṭā dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pālaṃ senā̱nyo̍ gṛ̱he.
senā̍me̱vāsya̱ saṃśya̍ti.
hira̍ṇya̱ṃ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
vā̱ru̱ṇaṃ daśa̍kapālaṃ sū̱tasya̍ gṛ̱he.
va̱ru̱ṇa̱sa̱vame̱vāva̍ rundhe.
ma̱hāni̍raṣṭo̱ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
mā̱ru̱taṃ sa̱ptaka̍pālaṃ grāma̱ṇyo̍ gṛ̱he..19..

anna̱ṃ vai ma̱ruta̍ḥ.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
pṛśñi̱rdakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
sā̱vi̱traṃ dvāda̍śakapālaṃ kṣa̱tturgṛ̱he prasū̎tyai.
u̱pa̱dhva̱sto dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
ā̱śvi̱naṃ dvi̍kapā̱laṃ sa̍ṅgrahī̱turgṛ̱he.
a̱śvinau̱ vai de̱vānā̎ṃ bhi̱ṣajau̎.
tābhyā̍me̱vāsmai̍ bheṣa̱jaṃ ka̍roti.
sa̱vā̱tyau̍ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
pau̱ṣṇaṃ ca̱ruṃ bhā̍gadu̱ghasya̍ gṛ̱he..20..

anna̱ṃ vai pū̱ṣā.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
śyā̱mo dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
rau̱draṃ gā̍vīdhu̱kaṃ ca̱ruma̍kṣāvā̱pasya̍ gṛ̱he.
a̱nta̱ta e̱va ru̱draṃ ni̱rava̍dayate.
śa̱bala̱ udvā̍ro̱ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai.
dvāda̍śai̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ bhavanti.
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱reṇai̱vāsmai̍ rā̱ṣṭramava̍ rundhe.
rā̱ṣṭrame̱va bha̍vati..21..

yanna pra̍ti ni̱rvape̎t.
ra̱tnina̍ ā̱śiṣo'va̍rundhīran.
prati̱nirva̍pati.
indrā̍ya su̱trāmṇe̍ puro̱ḍāśa̱mekā̍daśakapālam.
indrā̍yāṃho̱muce̎.
ā̱śiṣa̍ e̱vāva̍ rundhe.
a̱yaṃ no̱ rājā̍ vṛtra̱hā rājā̍ bhū̱tvā vṛ̱traṃ va̍dhyā̱dityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
mai̱trā̱bā̱ṟha̱spa̱tyaṃ bha̍vati.
śve̱tāyai̎ śve̱tava̍thsāyai du̱gdhe..22..

bā̱ṟha̱spa̱tye mai̱tramapi̍ dadhāti.
brahma̍ cai̱vāsmai̎ kṣa̱traṃ ca̍ sa̱mīcī̍ dadhāti.
atho̱ brahma̍nne̱va kṣa̱traṃ prati̍ṣṭhāpayati.
bā̱ṟha̱spa̱tyena̱ pūrve̍ṇa̱ praca̍rati.
mu̱kha̱ta e̱vāsmai̱ brahma̱ saṃśya̍ti.
atho̱ brahma̍nne̱va kṣa̱trama̱nvāra̍mbhayati.
sva̱ya̱ṃ kṛ̱tā vedi̍rbhavati.
sva̱ya̱ṃ di̱naṃ ba̱ṟhiḥ.
sva̱ya̱ṃ kṛ̱ta i̱dhmaḥ.
ana̍bhijitasyā̱bhiji̍tyai.
tasmā̱drājñā̱mara̍ṇyama̱bhiji̍tam.
saiva śve̱tā śve̱tava̍thsā̱ dakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai..23..

Anuvāka 4

de̱va̱su̱vāme̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ bhavanti.
e̱tāva̍nto̱ vai de̱vānā̍ṃ sa̱vāḥ.
ta e̱vāsmai̍ sa̱vānpraya̍cchanti.
ta e̍naṃ suvante.
a̱gnire̱vaina̍ṃ gṛ̱hapa̍tīnāṃ suvate.
somo̱ vana̱spatī̍nām.
ru̱draḥ pa̍śū̱nām.
bṛha̱spati̍rvā̱cām.
indro̎ jye̱ṣṭhānā̎m.
mi̱traḥ sa̱tyānā̎m..24..

varu̍ṇo̱ dharma̍patīnām.
e̱tade̱va sarva̍ṃ bhavati.
sa̱vi̱tā tvā̎ prasa̱vānā̍ṃ suvatā̱miti̱ hasta̍ṃ gṛhṇāti̱ prasū̎tyai.
ye de̍vā deva̱ḥ suva̱ḥ sthetyā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
ma̱ha̱te kṣa̱trāya̍ maha̱ta ādhi̍patyāya maha̱te jāna̍rājyā̱yetyā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
e̱ṣa vo̍ bharatā̱ rājā̱ somo̱'smāka̍ṃ brāhma̱ṇānā̱ṃ rājetyā̍ha.
tasmā̱thsoma̍rājāno brāhma̱ṇāḥ.
prati̱ tyannāma̍ rā̱jyama̍dhā̱yītyā̍ha..25..

rā̱jyame̱vāsmi̱nprati̍dadhāti.
svāṃ ta̱nuva̱ṃ varu̍ṇo aśiśre̱dityā̍ha.
va̱ru̱ṇa̱sa̱vame̱vāva̍ rundhe.
śuce̎rmi̱trasya̱ vratyā̍ abhū̱metyā̍ha.
śuci̍me̱vaina̱ṃ vratya̍ṃ karoti.
ama̍nmahi maha̱ta ṛ̱tasya̱ nāmetyā̍ha.
ma̱nu̱ta e̱vainam̎.
sarve̱ vrātā̱ varu̍ṇasyābhūva̱nnityā̍ha.
sarva̍vrātame̱vaina̍ṃ karoti.
vi mi̱tra evai̱rarā̍timatārī̱dityā̍ha..26..

arā̍time̱vaina̍ṃ tārayati.
asū̍ṣudanta ya̱jñiyā̍ ṛ̱tenetyā̍ha.
sva̱daya̍tye̱vainam̎.
vyu̍ tri̱to ja̍ri̱māṇa̍ṃ na āna̱ḍityā̍ha.
āyu̍re̱vāsmi̍ndadhāti.
dvābhyā̱ṃ vimṛ̍ṣṭe.
dvi̱pādyaja̍māna̱ḥ prati̍ṣṭhityai.
a̱gnī̱ṣo̱mīya̍sya̱ caikā̍daśakapālasya devasu̱vāṃ ca̍ ha̱viṣā̍ma̱gnaye̎ sviṣṭa̱kṛte̍ sa̱mava̍dyati.
de̱vatā̍bhire̱vaina̍mubha̱yata̱ḥ pari̍gṛhṇāti.
vi̱ṣṇu̱kra̱mānkra̍mate.
viṣṇu̍re̱va bhū̱tvemām̐llo̱kāna̱bhija̍yati..27..

Anuvāka 5

a̱rtheta̱ḥ stheti̍ juhoti.
āhu̍tyai̱vainā̍ ni̱ṣkrīya̍ gṛhṇāti.
atho̍ ha̱viṣkṛ̍tānāme̱vābhighṛ̍tānāṃ gṛhṇāti.
vaha̍ntīnāṃ gṛhṇāti.
e̱tā vā a̱pāṃ rā̱ṣṭram.
rā̱ṣṭrame̱vāsmai̍ gṛhṇāti.
atho̱ śriya̍me̱vaina̍ma̱bhiva̍hanti.
a̱pāṃ pati̍ra̱sītyā̍ha.
mi̱thu̱name̱vāka̍ḥ.
vṛṣā̎'syū̱rmirityā̍ha..28..

ū̱rmi̱manta̍me̱vaina̍ṃ karoti.
vṛ̱ṣa̱se̱no̍'sītyā̍ha.
senā̍me̱vāsya̱ saṃśya̍ti.
vra̱ja̱kṣita̱ḥ sthetyā̍ha.
e̱tā vā a̱pāṃ viśa̍ḥ.
viśa̍me̱vāsmai̱ paryū̍hati.
ma̱rutā̱moja̱ḥ sthetyā̍ha.
anna̱ṃ vai ma̱ruta̍ḥ.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
sūrya̍varcasa̱ḥ sthetyā̍ha..29..

rā̱ṣṭrame̱va va̍rca̱svya̍kaḥ.
sūrya̍tvacasa̱ḥ sthetyā̍ha.
sa̱tyaṃ vā e̱tat.
yadvarṣa̍ti.
anṛ̍ta̱ṃ yadā̱tapa̍ti̱ varṣa̍ti.
sa̱tyā̱nṛ̱te e̱vāva̍ rundhe.
naina̍ṃ satyānṛ̱te u̍di̱te hi̍ṃstaḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
māndā̱ḥ sthetyā̍ha.
rā̱ṣṭrame̱va bra̍hmavarca̱sya̍kaḥ..30..

vāśā̱ḥ sthetyā̍ha.
rā̱ṣṭrame̱va va̱śya̍kaḥ.
śakva̍rī̱ḥ sthetyā̍ha.
pa̱śavo̱ vai śakva̍rīḥ.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
vi̱śva̱bhṛta̱ḥ sthetyā̍ha.
rā̱ṣṭrame̱va pa̍ya̱svya̍kaḥ.
ja̱na̱bhṛta̱ḥ sthetyā̍ha.
rā̱ṣṭrame̱vendri̍yā̱vya̍kaḥ.
a̱gneste̍ja̱syā̎ḥ sthetyā̍ha..31..

rā̱ṣṭrame̱va te̍ja̱svya̍kaḥ.
a̱pāmoṣa̍dhīnā̱ṃ rasa̱ḥ sthetyā̍ha.
rā̱ṣṭrame̱va ma̍dha̱vya̍makaḥ.
sā̱ra̱sva̱taṃ graha̍ṃ gṛhṇāti.
e̱ṣā vā a̱pāṃ pṛ̱ṣṭham.
yathsara̍svatī.
pṛ̱ṣṭhame̱vaina̍ṃ samā̱nānā̎ṃ karoti.
ṣo̱ḍa̱śabhi̍rgṛhṇāti.
ṣoḍa̍śakalo̱ vai puru̍ṣaḥ.
yāvā̍ne̱va puru̍ṣaḥ.
tasmi̍nvī̱rya̍ṃ dadhāti.
ṣo̱ḍa̱śabhi̍rju̱hoti̍ ṣoḍa̱śabhi̍rgṛhṇāti.
dvātri̍ṃśa̱thsaṃ pa̍dyante.
dvātri̍ṃśadakṣarā'nu̱ṣṭuk.
vāga̍nu̱ṣṭuphsarvā̍ṇi̱ chandā̍ṃsi.
vā̱caivaina̱ṃ sarve̍bhi̱śchando̍bhira̱bhiṣi̍ñcati..32..

Anuvāka 6

devī̍rāpa̱ḥ saṃ madhu̍matī̱rmadhu̍matībhiḥ sṛjyadhva̱mityā̍ha.
brahma̍ṇai̱vainā̱ḥ saṃsṛ̍jati.
anā̍dhṛṣṭāḥ sīda̱tetyā̍ha.
brahma̍ṇai̱vainā̎ḥ sādayati.
a̱nta̱rā hotu̍śca̱ dhiṣṇi̍yaṃ brāhmaṇāccha̱ṃsina̍śca sādayati.
ā̱gne̱yo vai hotā̎.
ai̱ndro brā̎hmaṇāccha̱ṃsī.
teja̍sā cai̱vendri̱yeṇa̍ cobha̱yato̍ rā̱ṣṭraṃ pari̍gṛhṇāti.
hira̍ṇye̱notpu̍nāti.
āhu̍tyai̱ hi pa̱vitrā̎bhyāmutpu̱nanti̱ vyāvṛ̍ttyai..33..

śa̱tamā̍naṃ bhavati.
śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
ani̍bhṛṣṭama̱sītyā̍ha.
ani̍bhṛṣṭa̱ṃ hye̍tat.
vā̱co bandhu̱rityā̍ha.
vā̱co hye̍ṣa bandhu̍ḥ.
ta̱po̱jā ityā̍ha.
ta̱po̱jā hye̍tat.
soma̍sya dā̱trama̱sītyā̍ha..34..

soma̍sya̱ hye̍taddā̱tram.
śu̱krā va̍ḥ śu̱kreṇotpu̍nā̱mītyā̍ha.
śu̱krā hyāpa̍ḥ.
śu̱kraṃ hira̍ṇyam.
ca̱ndrāśca̱ndreṇetyā̍ha.
ca̱ndrā hyāpa̍ḥ.
ca̱ndraṃ hira̍ṇyam.
a̱mṛtā̍ a̱mṛte̱netyā̍ha.
a̱mṛtā̱ hyāpa̍ḥ.
a̱mṛta̱ṃ hira̍ṇyam..35..

svāhā̍ rāja̱sūyā̱yetyā̍ha.
rā̱ja̱sūyā̍ya̱ hye̍nā utpu̱nāti̍.
sa̱dha̱mādo̎ dyu̱mninī̱rūrja̍ e̱tā iti̍ vāru̱ṇyarcā gṛ̍hṇāti.
va̱ru̱ṇa̱sa̱vame̱vāva̍ rundhe.
eka̍yā gṛhṇāti.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māne vī̱rya̍ṃ dadhāti.
kṣa̱trasyolba̍masi kṣa̱trasya̱ yoni̍ra̱sīti̍ tā̱rpyaṃ co̱ṣṇīṣa̍ṃ ca̱ praya̍cchati sayoni̱tvāya̍.
eka̍śatena darbhapuñjī̱laiḥ pa̍vayati.
śa̱tāyu̱rvai puru̍ṣaḥ śa̱tavī̎ryaḥ.
ā̱tmaika̍śa̱taḥ..36..

yāvā̍ne̱va puru̍ṣaḥ.
tasmi̍nvī̱rya̍ṃ dadhāti.
dadhyā̍śayati.
i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
u̱du̱mbara̍māśayati.
a̱nnādya̱syāva̍ruddhyai.
śaṣpā̎ṇyāśayati.
surā̍balime̱vaina̍ṃ karoti.
ā̱vida̍ e̱tā bha̍vanti.
ā̱vida̍me̱vaina̍ṃ gamayanti..37..

a̱gnire̱vaina̱ṃ gārha̍patyenāvati.
indra̍ indri̱yeṇa̍.
pū̱ṣā pa̱śubhi̍ḥ.
mi̱trāvaru̍ṇau prāṇāpā̱nābhyā̎m.
indro̍ vṛ̱trāya̱ vajra̱muda̍yacchat.
sa diva̍malikhat.
so̎'rya̱mṇaḥ panthā̍ abhavat.
sa āvi̍nne̱ dyāvā̍pṛthi̱vī dhṛ̱tavra̍te̱ iti̱ dyāvā̍pṛthi̱vī upā̍dhāvat.
sa ā̱bhyāme̱va prasū̍ta̱ indro̍ vṛ̱trāya̱ vajra̱ṃ prāha̍rat.
āvi̍nne̱ dyāvā̍pṛthi̱vī dhṛ̱tavra̍te̱ iti̱ yadāha̍..38..

ā̱bhyāme̱va prasū̍to̱ yaja̍māno̱ vajra̱ṃ bhrātṛ̍vyāya̱ praha̍rati.
āvi̍nnā de̱vyadi̍tirviśvarū̱pītyā̍ha.
i̱yaṃ vai de̱vyadi̍tirviśvarū̱pī.
a̱syāme̱va prati̍ tiṣṭhati.
āvi̍nno̱'yama̱sāvā̍muṣyāya̱ṇo̎'syāṃ vi̱śya̍sminrā̱ṣṭra ityā̍ha.
vi̱śaivaina̍ṃ rā̱ṣṭreṇa̱ sama̍rdhayati.
ma̱ha̱te kṣa̱trāya̍ maha̱ta ādhi̍patyāya maha̱te jāna̍rājyā̱yetyā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
e̱ṣa vo̍ bharatā̱ rājā̱ somo̱'smāka̍ṃ brāhma̱ṇānā̱ṃ rājetyā̍ha.
tasmā̱thsoma̍rājāno brāhma̱ṇāḥ..39..

indra̍sya̱ vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱ iti̱ dhanu̱ḥ praya̍cchati̱ viji̍tyai.
śa̱tru̱bādha̍nā̱ḥ sthetīṣūn̍.
śatrū̍ne̱vāsya̍ bādhante.
pā̱ta mā̎ pra̱tyañca̍ṃ pā̱ta mā̍ ti̱ryañca̍ma̱nvañca̍ṃ mā pā̱tetyā̍ha.
ti̱sro vai śa̍ra̱vyā̎ḥ.
pra̱tīcī̍ ti̱raścya̱nūcī̎.
tābhya̍ e̱vaina̍ṃ pānti.
di̱gbhyo mā̍ pā̱tetyā̍ha.
di̱gbhya e̱vaina̍ṃ pānti.
viśvā̎bhyo mā nā̱ṣṭrābhya̍ḥ pā̱tetyā̍ha.
apa̍rimitāde̱vaina̍ṃ pānti.
hira̍ṇyavarṇāvu̱ṣasā̎ṃ viro̱ka iti̍ tri̱ṣṭubhā̍ bā̱hū udgṛ̍hṇāti.
i̱ndri̱yaṃ vai vī̱rya̍ṃ tri̱ṣṭuk.
i̱ndri̱yame̱va vī̱rya̍mu̱pari̍ṣṭādā̱tmandha̍tte..40..

Anuvāka 7

diśo̱ vyāsthā̍payati.
di̱śāma̱bhiji̍ttyai.
yada̍nu pra̱krāme̎t.
a̱bhi diśo̍ jayet.
uttu mā̎dyet.
mana̱sā'nu̱ prakrā̍mati.
a̱bhi diśo̍ jayati.
nonmā̎dyati.
sa̱midha̱mā ti̱ṣṭhetyā̍ha.
teja̍ e̱vāva̍ rundhe..41..

u̱grāmā ti̱ṣṭhetyā̍ha.
i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
vi̱rāja̱māti̱ṣṭhetyā̍ha.
a̱nnādya̍me̱vāva̍ rundhe.
udī̍cī̱mā ti̱ṣṭhetyā̍ha.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
ū̱rdhvāmāti̱ṣṭhetyā̍ha.
su̱va̱rgame̱va lo̱kama̱bhija̍yati.
anūjji̍hīte.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai..42..

mā̱ru̱ta e̱ṣa bha̍vati.
anna̱ṃ vai ma̱ruta̍ḥ.
anna̍me̱vāva̍ rundhe.
eka̍viṃśatikapālo bhavati̱ prati̍ṣṭhityai.
yo̍'raṇye'nuvā̱kyo̍ ga̱ṇaḥ.
taṃ ma̍dhya̱ta upa̍dadhāti.
grā̱myaire̱va pa̱śubhi̍rāra̱ṇyānpa̱śūnpari̍ gṛhṇāti.
tasmā̎dgrā̱myaiḥ pa̱śubhi̍rāra̱ṇyāḥ pa̱śava̱ḥ pari̍gṛhītāḥ.
pṛthi̍rvai̱nyaḥ.
a̱bhya̍ṣicyata..43..

sa rā̱ṣṭraṃ nābha̍vat.
sa e̱tāni̍ pā̱rthānya̍paśyat.
tānya̍juhot.
tairvai sa rā̱ṣṭrama̍bhavat.
yatpā̱rthāni̍ ju̱hoti̍.
rā̱ṣṭrame̱va bha̍vati.
bā̱ṟha̱spa̱tyaṃ pūrve̍ṣāmutta̱maṃ bha̍vati.
ai̱ndramutta̍reṣāṃ pratha̱mam.
brahma̍ cai̱vāsmai̎ kṣa̱traṃ ca̍ sa̱mīcī̍ dadhāti.
atho̱ brahma̍nne̱va kṣa̱traṃ prati̍ṣṭhāpayati..44..

ṣaṭpu̱rastā̍dabhiṣe̱kasya̍ juhoti.
ṣaḍu̱pari̍ṣṭāt.
dvāda̍śa̱ saṃ pa̍dyante.
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ.
sa̱ṃva̱thsa̱raḥ khalu̱ vai de̱vānā̱ṃ pūḥ.
de̱vānā̍me̱va pura̍ṃ madhya̱to vyava̍sarpati.
tasya̱ na kuta̍śca̱nopā̎vyā̱dho bha̍vati.
bhū̱tānā̱mave̎ṣṭīrjuhoti.
atrā̎tra̱ vai mṛ̱tyurjā̍yate.
yatra̍yatrai̱va mṛ̱tyurjāya̍te.
tata̍ e̱vaina̱mava̍yajate.
tasmā̎drāja̱sūye̍nejā̱no nābhica̍rita̱vai.
pra̱tyage̍namabhicā̱raḥ stṛ̍ṇute..45..

Anuvāka 8

soma̍sya̱ tviṣi̍rasi̱ tave̍va me̱ tviṣi̍rbhūyā̱diti̍ śārdūlaca̱rmopa̍stṛṇāti.
yaiva some̱ tviṣi̍ḥ.
yā śā̎rdū̱le.
tāme̱vāva̍ rundhe.
mṛ̱tyorvā e̱ṣa varṇa̍ḥ.
yacchā̎rdū̱laḥ.
a̱mṛta̱ṃ hira̍ṇyam.
a̱mṛta̍masi mṛ̱tyormā̍ pā̱hīti̱ hira̍ṇya̱mupā̎syati.
a̱mṛta̍me̱va mṛ̱tyora̱ntardha̍tte.
śa̱tamā̍naṃ bhavati..46..

śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
di̱dyonmā̍ pā̱hītyu̱pari̍ṣṭā̱dadhi̱ nida̍dhāti.
u̱bha̱yata̍ e̱vāsmai̱ śarma̍ dadhāti.
ave̎ṣṭā danda̱śūkā̱ iti̍ klī̱baṃ sīse̍na vidhyati.
da̱nda̱śūkā̍ne̱vāva̍yajate.
tasmā̎tklī̱baṃ da̍nda̱śūkā̱ daṃśu̍kāḥ.
nira̍sta̱ṃ namu̍ce̱ḥ śira̱ iti̍ lohitāya̱saṃ nira̍syati.
pā̱pmāna̍me̱va namu̍ciṃ ni̱rava̍dayate.
prā̱ṇā ā̱tmana̱ḥ pūrve̍'bhi̱ṣicyā̱ ityā̍huḥ..47..

somo̱ rājā̱ varu̍ṇaḥ.
de̱vā dha̍rma̱suva̍śca̱ ye.
te te̱ vāca̍ṃ suvantā̱ṃ te te̎ prā̱ṇaṃ su̍vantā̱mityā̍ha.
prā̱ṇāne̱vā''tmana̱ḥ pūrvā̍na̱bhiṣi̍ñcati.
yadbrū̱yāt.
a̱gnestvā̱ teja̍sā̱'bhiṣi̍ñcā̱mīti̍.
te̱ja̱svye̍va syā̎t.
du̱ścarmā̱ tu bha̍vet.
soma̍sya tvā dyu̱mnenā̱bhiṣi̍ñcā̱mītyā̍ha.
sau̱myo vai de̱vata̍yā̱ puru̍ṣaḥ..48..

svayai̱vaina̍ṃ de̱vata̍yā̱'bhiṣi̍ñcati.
a̱gnesteja̱setyā̍ha.
teja̍ e̱vāsmi̍ndadhāti.
sūrya̍sya̱ varca̱setyā̍ha.
varca̍ e̱vāsmi̍ndadhāti.
indra̍syendri̱yeṇetyā̍ha.
i̱ndri̱yame̱vāsmi̍ndadhāti.
mi̱trāvaru̍ṇayorvī̱rye̍ṇetyā̍ha.
vī̱rya̍me̱vāsmi̍ndadhāti.
ma̱rutā̱moja̱setyā̍ha..49..

oja̍ e̱vāsmi̍ndadhāti.
kṣa̱trāṇā̎ṃ kṣa̱trapa̍tira̱sītyā̍ha.
kṣa̱trāṇā̍me̱vaina̍ṃ kṣa̱trapa̍tiṃ karoti.
ati̍ di̱vaspā̱hītyā̍ha.
atya̱nyānpā̱hīti̱ vāvaitadā̍ha.
sa̱māva̍vṛtrannadha̱rāgudī̍cī̱rityā̍ha.
rā̱ṣṭrame̱vāsmi̍ndhru̱vama̍kaḥ.
u̱ccheṣa̍ṇena juhoti.
u̱ccheṣa̍ṇabhāgo̱ vai ru̱draḥ.
bhā̱ga̱dheye̍nai̱va ru̱draṃ ni̱rava̍dayate..50..

uda̍ṅpa̱retyāgnī̎ddhre juhoti.
e̱ṣā vai ru̱drasya̱ dik.
svāyā̍me̱va di̱śi ru̱draṃ ni̱rava̍dayate.
rudra̱ yatte̱ krayī̱ para̱ṃ nāmetyā̍ha.
yadvā a̍sya̱ krayī̱ para̱ṃ nāma̍.
tena̱ vā e̱ṣa hi̍nasti.
yaṃ hi̱nasti̍.
tenai̱vaina̍ṃ sa̱ha śa̍mayati.
tasmai̍ hu̱tama̍si ya̱meṣṭa̍ma̱sītyā̍ha.
ya̱māde̱vāsya̍ mṛ̱tyumava̍yajate..51..

prajā̍pate̱ na tvade̱tānya̱nya iti̱ tasyai̍ gṛ̱he ju̍huyāt.
yāṃ kā̱maye̍ta rā̱ṣṭrama̍syai pra̱jā syā̱diti̍.
rā̱ṣṭrame̱vāsyai̎ pra̱jā bha̍vati.
pa̱rṇa̱maye̍nādhva̱ryura̱bhiṣi̍ñcati.
bra̱hma̱va̱rca̱same̱vāsmi̱ntviṣi̍ṃ dadhāti.
audu̍mbareṇa rāja̱nya̍ḥ.
ūrja̍me̱vāsmi̍nna̱nnādya̍ṃ dadhāti.
āśva̍tthena̱ vaiśya̍ḥ.
viśa̍me̱vāsmi̱npuṣṭi̍ṃ dadhāti.
naiya̍grodhena̱ janya̍ḥ.
mi̱trāṇye̱vāsmai̍ kalpayati.
atho̱ prati̍ṣṭhityai..52..

Anuvāka 9

indra̍sya̱ vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱ iti̱ ratha̍mu̱pāva̍harati̱ viji̍tyai.
mi̱trāvaru̍ṇayostvā praśā̱stroḥ pra̱śiṣā̍ yuna̱jmītyā̍ha.
brahma̍ṇai̱vaina̍ṃ de̱vatā̎bhyāṃ yunakti.
pra̱ṣṭi̱vā̱hina̍ṃ yunakti.
pra̱ṣṭi̱vā̱hī vai de̍vara̱thaḥ.
de̱va̱ra̱thame̱vāsmai̍ yunakti.
trayo'śvā̍ bhavanti.
ratha̍ścatu̱rthaḥ.
dvau sa̍vyeṣṭhasāra̱thī.
ṣaṭthsaṃ pa̍dyante..53..

ṣaḍvā ṛ̱tava̍ḥ.
ṛ̱tubhi̍re̱vaina̍ṃ yunakti.
vi̱ṣṇu̱kra̱mānkra̍mate.
viṣṇu̍re̱va bhū̱tvemām̐llo̱kāna̱bhija̍yati.
yaḥ kṣa̱triya̱ḥ prati̍hitaḥ.
so̎'nvāra̍bhate.
rā̱ṣṭrame̱va bha̍vati.
tri̱ṣṭubhā̱'nvāra̍bhate.
i̱ndri̱yaṃ vai tri̱ṣṭuk.
i̱ndri̱yame̱va yaja̍māne dadhāti..54..

ma̱rutā̎ṃ prasa̱ve je̍ṣa̱mityā̍ha.
ma̱rudbhi̍re̱va prasū̍ta̱ ujja̍yati.
ā̱ptaṃ mana̱ ityā̍ha.
yade̱va mana̱saiphsī̎t.
tadā̍pat.
rā̱ja̱nya̍ṃ jināti.
anā̎krānta e̱vākra̍mate.
vi vā e̱ṣa i̍ndri̱yeṇa̍ vī̱rye̍ṇardhyate.
yo rā̍ja̱nya̍ṃ ji̱nāti̍.
sama̱hami̍ndri̱yeṇa̍ vī̱rye̍ṇetyā̍ha..55..

i̱ndri̱yame̱va vī̱rya̍mā̱tmandha̍tte.
pa̱śū̱nāṃ ma̱nyura̍si̱ tave̍va me ma̱nyurbhū̍yā̱diti̱ vārā̍hī upā̱nahā̱vupa̍ muñcate.
pa̱śū̱nāṃ vā e̱ṣa ma̱nyuḥ.
yadva̍rā̱haḥ.
tenai̱va pa̍śū̱nāṃ ma̱nyumā̱tmandha̍tte.
a̱bhi vā i̱yaṃ su̍ṣuvā̱ṇaṃ kā̍mayate.
tasye̎śva̱rendri̱yaṃ vī̱rya̍mādā̍toḥ.
vārā̍hī upā̱nahā̱vupa̍muñcate.
a̱syā e̱vāntardha̍tte.
i̱ndri̱yasya̍ vī̱rya̍syānā̎tyai..56..

namo̍ mā̱tre pṛ̍thi̱vyā ityā̱hāhi̍ṃsāyai.
iya̍da̱syāyu̍ra̱syāyu̍rme dhe̱hītyā̍ha.
āyu̍re̱vā''tmandha̍tte.
ūrga̱syūrja̍ṃ me dhe̱hītyā̍ha.
ūrja̍me̱vā''tmandha̍tte.
yuṅṅa̍si̱ varco̍'si̱ varco̱ mayi̍ dhe̱hītyā̍ha.
varca̍ e̱vā''tmandha̍tte.
e̱ka̱dhā bra̱hmaṇa̱ upa̍harati.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māna̱ āyu̱rūrja̱ṃ varco̍ dadhāti.
ra̱tha̱vi̱mo̱ca̱nīyā̍ juhoti̱ prati̍ṣṭhityai..57..

trayo'śvā̍ bhavanti.
ratha̍ścatu̱rthaḥ.
tasmā̎cca̱turju̍hoti.
yadu̱bhau sa̱hāva̱tiṣṭhe̍tām.
sa̱mā̱naṃ lo̱kami̍yātām.
sa̱ha sa̍ṅgrahī̱trā ra̍tha̱vāha̍ne̱ ratha̱māda̍dhāti.
su̱va̱rgāde̱vaina̍ṃ lo̱kāda̱ntarda̍dhāti.
ha̱ṃsaḥ śu̍ci̱ṣadityāda̍dhāti.
brahma̍ṇai̱vaina̍mupāva̱hara̍ti.
brahma̱ṇā''da̍dhāti.
ati̍cchanda̱sā''da̍dhāti.
ati̍cchandā̱ vai sarvā̍ṇi̱ chandā̍ṃsi.
sarve̍bhire̱vaina̱ṃ chando̍bhi̱rāda̍dhāti.
varṣma̱ vā e̱ṣā chanda̍sām.
yadati̍cchandāḥ.
yadati̍cchandasā̱ dadhā̍ti.
varṣmai̱vaina̍ṃ samā̱nānā̎ṃ karoti..58..

Anuvāka 10

mi̱tro̍'si̱ varu̍ṇo̱'sītyā̍ha.
mai̱traṃ vā aha̍ḥ.
vā̱ru̱ṇī rātri̍ḥ.
a̱ho̱rā̱trābhyā̍me̱vaina̍mu̱pāva̍harati.
mi̱tro̍'si̱ varu̍ṇo̱'sītyā̍ha.
mai̱tro vai dakṣi̍ṇaḥ.
vā̱ru̱ṇaḥ sa̱vyaḥ.
vai̱śva̱de̱vyā̍mikṣā̎.
svame̱vainau̍ bhāga̱dheya̍mu̱pāva̍harati.
sama̱haṃ viśvai̎rde̱vairityā̍ha..59..

vai̱śva̱de̱vyo̍ vai pra̱jāḥ.
tā e̱vādyā̎ḥ kurute.
kṣa̱trasya̱ nābhi̍rasi kṣa̱trasya̱ yoni̍ra̱sītya̍dhīvā̱samāstṛ̍ṇāti sayoni̱tvāya̍.
syo̱nāmā sī̍da su̱ṣadā̱mā sī̱detyā̍ha.
ya̱thā̱ya̱jure̱vaitat.
mā tvā̍ hiṃsī̱nmā mā̍ hiṃsī̱dityā̱hāhi̍ṃsāyai.
niṣa̍sāda dhṛ̱tavra̍to̱ varu̍ṇaḥ pa̱styā̎svā sāmrā̎jyāya su̱kratu̱rityā̍ha.
sāmrā̎jyame̱vaina̍ṃ su̱kratu̍ṃ karoti.
brahmā(3)ntvaṃ rā̍janbra̱hmā'si̍ savi̱tā'si̍ sa̱tyasa̍va̱ ityā̍ha.
sa̱vi̱tāra̍me̱vaina̍ṃ sa̱tyasa̍vaṃ karoti..60..

brahmā(3)ntvaṃ rā̍janbra̱hmā'sīndro̍'si sa̱tyaujā̱ ityā̍ha.
indra̍me̱vaina̍ṃ sa̱tyauja̍saṃ karoti.
brahmā(3)ntvaṃ rā̍janbra̱hmā'si̍ mi̱tro̍'si su̱śeva̱ ityā̍ha.
mi̱trame̱vaina̍ṃ su̱śeva̍ṃ karoti.
brahmā(3)ntvaṃ rā̍janbra̱hmāsi̱ varu̍ṇo'si sa̱tyadha̱rmetyā̍ha.
varu̍ṇame̱vaina̍ṃ sa̱tyadha̍rmāṇaṃ karoti.
sa̱vi̱tā'si̍ sa̱tyasa̍va̱ ityā̍ha.
gā̱ya̱trīme̱vaitenā̍bhi̱ vyāha̍rati.
indro̍'si sa̱tyaujā̱ ityā̍ha.
tri̱ṣṭubha̍me̱vaitenā̍bhi̱ vyāha̍rati..61..

mi̱tro̍'si su̱śeva̱ ityā̍ha.
jaga̍tīme̱vaitenā̍bhi̱ vyāha̍rati.
sa̱tyame̱tā de̱vatā̎ḥ.
sa̱tyame̱tāni̱ chandā̍ṃsi.
sa̱tyame̱vāva̍ rundhe.
varu̍ṇo'si sa̱tyadha̱rmetyā̍ha.
a̱nu̱ṣṭubha̍me̱vaitenā̍bhi̱ vyāha̍rati.
sa̱tyā̱nṛ̱te vā a̍nu̱ṣṭup.
sa̱tyā̱nṛ̱te varu̍ṇaḥ.
sa̱tyā̱nṛ̱te e̱vāva̍ rundhe..62..

naina̍ṃ satyānṛ̱te u̍di̱te hi̍ṃstaḥ.
ya e̱vaṃ veda̍.
indra̍sya̱ vajro̍'si̱ vārtra̍ghna̱ iti̱ sphyaṃ praya̍cchati.
vajro̱ vai sphyaḥ.
vajre̍ṇai̱vāsmā̍ avarapa̱raṃ ra̍ndhayati.
e̱vaṃ hi tacchreya̍ḥ.
yada̍smā e̱te radhye̍yuḥ.
diśo̱'bhya̍yaṃ rājā̍'bhū̱diti̱ pañcā̱kṣānpraya̍cchati.
e̱te vai sarve'yā̎ḥ.
apa̍rājāyiname̱vaina̍ṃ karoti..63..

o̱da̱namudbru̍vate.
pa̱ra̱me̱ṣṭhī vā e̱ṣaḥ.
yado̍da̱naḥ.
pa̱ra̱māme̱vaina̱ṃ śriya̍ṃ gamayati.
suślo̱kām̐(4) suma̍ṅga̱lām̐(4) satya̍rā̱jā(3)nityā̍ha.
ā̱me̱vaitāmā śā̎ste.
śau̱na̱ḥ śe̱pamākhyā̍payate.
va̱ru̱ṇa̱pā̱śāde̱vaina̍ṃ muñcati.
pa̱ra̱ḥ śa̱taṃ bha̍vati.
śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
mā̱ru̱tasya̱ caika̍viṃśatikapālasya vaiśvade̱vyai cā̱mikṣā̍yā a̱gnaye̎ sviṣṭa̱kṛte̍ sa̱mava̍dyati.
de̱vatā̍bhire̱vaina̍mubha̱yata̱ḥ pari̍ gṛhṇāti.
a̱pānnaptre̱ svāho̱rjo naptre̱ svāhā̱'gnaye̍ gṛ̱hapa̍taye̱ svāheti̍ ti̱sra āhu̍tīrjuhoti.
traya̍ i̱me lo̱kāḥ.
e̱ṣve̍va lo̱keṣu̱ prati̍ tiṣṭhati..64..

Prapāṭhaka 8

Anuvāka 1

varu̍ṇasya suṣuvā̱ṇasya̍ daśa̱dhendri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ parā̍'patat.
tathsa̱ṃsṛdbhi̱ranu̱ sama̍sarpat.
tathsa̱ṃsṛpā̍ṃ saṃsṛ̱ttvam.
a̱gninā̍ de̱vena̍ pratha̱me'ha̱nnanu̱ prāyu̍ṅkta.
sara̍svatyā vā̱cā dvi̱tīye̎.
sa̱vi̱trā pra̍sa̱vena̍ tṛ̱tīye̎.
pū̱ṣṇā pa̱śubhi̍ścatu̱rthe.
bṛha̱spati̍nā̱ brahma̍ṇā pañca̱me.
indre̍ṇa de̱vena̍ ṣa̱ṣṭhe.
varu̍ṇena̱ svayā̍ de̱vata̍yā sapta̱me..1..

some̍na̱ rājñā̎'ṣṭa̱me.
tvaṣṭrā̍ rū̱peṇa̍ nava̱me.
viṣṇu̍nā ya̱jñenā̎''pnot.
yathsa̱ṃsṛpo̱ bhava̍nti.
i̱ndri̱yame̱va tadvī̱rya̍ṃ yaja̍māna āpnoti.
pūrvā̍pūrvā̱ vedi̍rbhavati.
i̱ndri̱yasya̍ vī̱rya̍syāva̍ruddhyai.
pu̱rastā̍dupa̱sadā̍ṃ sau̱myena̱ praca̍rati.
somo̱ vai re̍to̱dhāḥ.
reta̍ e̱va tadda̍dhāti.
a̱nta̱rā tvā̱ṣṭreṇa̍.
reta̍ e̱va hi̱taṃ tvaṣṭā̍ rū̱pāṇi̱ vika̍roti.
u̱pari̍ṣṭādvaiṣṇa̱vena̍.
ya̱jño vai viṣṇu̍ḥ.
ya̱jña e̱vānta̱taḥ prati̍ tiṣṭhati..2..

Anuvāka 2

jā̱mi vā e̱tatku̍rvanti.
yathsa̱dyo dī̱kṣaya̍nti sa̱dyaḥ soma̍ṃ krī̱ṇanti̍.
pu̱ṇḍa̱ri̱sra̱jāṃ praya̍ccha̱tyajā̍mitvāya.
aṅgi̍rasaḥ suva̱rgaṃ lo̱kaṃ yanta̍ḥ.
a̱phsu dī̎kṣāta̱pasī̱ prāve̍śayan.
tatpu̱ṇḍarī̍kamabhavat.
yatpu̍ṇḍarisra̱jāṃ pra̱yaccha̍ti.
sā̱kṣāde̱va dī̎kṣāta̱pasī̱ ava̍ rundhe.
da̱śabhi̍rvathsata̱raiḥ soma̍ṃ krīṇāti.
daśā̎kṣarā vi̱rāṭ..3..

anna̍ṃ vi̱rāṭ.
vi̱rājai̱vānnādya̱mava̍ rundhe.
mu̱ṣka̱rā bha̍vanti sendra̱tvāya̍.
da̱śa̱peyo̍ bhavati.
a̱nnādya̱syāva̍ruddhyai.
śa̱taṃ brā̎hma̱ṇāḥ pi̍banti.
śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
sa̱pta̱da̱śaṃ sto̱traṃ bha̍vati.
sa̱pta̱da̱śaḥ pra̱jāpa̍tiḥ..4..

pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎.
prā̱kā̱śāva̍dhva̱ryave̍ dadāti.
pra̱kā̱śame̱vaina̍ṃ gamayati.
sraja̍mudgā̱tre.
vye̍vāsmai̍ vāsayati.
ru̱kmaṃ hotre̎.
ā̱di̱tyame̱vāsmā̱ unna̍yati.
aśva̍ṃ prastotṛpratiha̱rtṛbhyā̎m.
prā̱jā̱pa̱tyo vā aśva̍ḥ.
pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎..5..

dvāda̍śa paṣṭhau̱hīrbra̱hmaṇe̎.
āyu̍re̱vāva̍ rundhe.
va̱śāṃ mai̎trāvaru̱ṇāya̍.
rā̱ṣṭrame̱va va̱śya̍kaḥ.
ṛ̱ṣa̱bhaṃ brā̎hmaṇāccha̱ṃsine̎.
rā̱ṣṭrame̱vendri̍yā̱vya̍kaḥ.
vāsa̍sī neṣṭāpo̱tṛbhyā̎m.
pa̱vitre̍ e̱vāsyai̱te.
sthūri̍ yavāci̱tama̍cchāvā̱kāya̍.
a̱nta̱ta e̱va varu̍ṇa̱mava̍ yajate..6..

a̱na̱ḍvāha̍ma̱gnīdhe̎.
vahni̱rvā a̍na̱ḍvān.
vahni̍ra̱gnīt.
vahni̍nai̱va vahni̍ ya̱jñasyāva̍ rundhe.
indra̍sya suṣuvā̱ṇasya̍ tre̱dhendri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ parā̍'patat.
bhṛgu̱stṛtī̍yamabhavat.
śrā̱ya̱ntīya̱ṃ tṛtī̍yam.
sara̍svatī̱ tṛtī̍yam.
bhā̱rga̱vo hotā̍ bhavati.
śrā̱ya̱ntīya̍ṃ brahmasā̱maṃ bha̍vati.
vā̱ra̱va̱ntīya̍magniṣṭomasā̱mam.
sā̱ra̱sva̱tīra̱po gṛ̍hṇāti.
i̱ndri̱yasya̍ vī̱rya̍syāva̍ruddhyai.
śrā̱ya̱ntīya̍ṃ brahmasā̱maṃ bha̍vati.
i̱ndri̱yame̱vāsmi̍nvī̱rya̍ṃ śrayati.
vā̱ra̱va̱ntīya̍magniṣṭomasā̱mam.
i̱ndri̱yame̱vāsmi̍nvī̱rya̍ṃ vārayati..7..

Anuvāka 3

ī̱śva̱ro vā e̱ṣa diśo'nūnma̍ditoḥ.
yaṃ diśo'nu̍ vyāsthā̱paya̍nti.
di̱śāmave̎ṣṭayo bhavanti.
di̱kṣve̍va prati̍ tiṣṭha̱tyanu̍nmādāya.
pañca̍ de̱vatā̍ yajati.
pañca̱ diśa̍ḥ.
di̱kṣve̍va prati̍ tiṣṭhati.
ha̱viṣo̍haviṣa i̱ṣṭvā bā̍rhaspa̱tyama̱bhighā̍rayati.
ya̱ja̱mā̱na̱de̱va̱tyo̍ vai bṛha̱spati̍ḥ.
yaja̍māname̱va teja̍sā̱ sama̍rdhayati..8..

ā̱di̱tyāṃ ma̱ḻhāṃ ga̱rbhiṇī̱mā la̍bhate.
mā̱ru̱tīṃ pṛśñi̍ṃ paṣṭhau̱hīm.
viśa̍ṃ cai̱vāsmai̍ rā̱ṣṭraṃ ca̍ sa̱mīcī̍ dadhāti.
ā̱di̱tyayā̱ pūrva̍yā̱ praca̍rati.
mā̱ru̱tyotta̍rayā.
rā̱ṣṭra e̱va viśa̱manu̍badhnāti.
u̱ccairā̍di̱tyāyā̱ āśrā̍vayati.
u̱pā̱ṃśu mā̍ru̱tyai.
tasmā̎drā̱ṣṭraṃ viśa̱mati̍vadati.
ga̱rbhiṇyā̍di̱tyā bha̍vati..9..

i̱ndri̱yaṃ vai garbha̍ḥ.
rā̱ṣṭrame̱vendri̍yā̱vya̍kaḥ.
a̱ga̱rbhā mā̍ru̱tī.
viḍvai ma̱ruta̍ḥ.
viśa̍me̱va niri̍ndriyāmakaḥ.
de̱vā̱su̱rāḥ saṃya̍ttā āsan.
te de̱vā a̱śvino̎ḥ pū̱ṣanvā̱caḥ sa̱tyaṃ sa̍nni̱dhāya̍.
anṛ̍te̱nāsu̍rāna̱bhya̍bhavan.
te̎'śvibhyā̎ṃ pū̱ṣṇe pu̍ro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ nira̍vapan.
tato̱ vai te vā̱caḥ sa̱tyamavā̍rundhata..10..

yada̱śvibhyā̎ṃ pū̱ṣṇe pu̍ro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapālaṃ ni̱rvapa̍ti.
anṛ̍tenai̱va bhrātṛ̍vyānabhi̱bhūya̍.
vā̱caḥ sa̱tyamava̍ rundhe.
sara̍svate satya̱vāce̍ ca̱rum.
pūrva̍me̱vodi̱tam.
utta̍reṇā̱bhi gṛ̍ṇāti.
sa̱vi̱tre sa̱tyapra̍savāya puro̱ḍāśa̱ṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ prasū̎tyai.
dū̱tānprahi̍ṇoti.
ā̱vida̍ e̱tā bha̍vanti.
ā̱vida̍me̱vaina̍ṃ gamayanti.
atho̍ dū̱tebhya̍ e̱va na chi̍dyate.
ti̱sṛ̱dha̱nvaṃ śu̍ṣkadṛ̱tirdakṣi̍ṇā̱ samṛ̍ddhyai..11..

Anuvāka 4

ā̱gne̱yama̱ṣṭāka̍pāla̱ṃ nirva̍pati.
tasmā̱cchiśi̍re kurupañcā̱lāḥ prāñco̍ yānti.
sau̱myaṃ ca̱rum.
tasmā̎dvasa̱ntaṃ vya̍va̱sāyā̍dayanti.
sā̱vi̱traṃ dvāda̍śakapālam.
tasmā̎tpu̱rastā̱dyavā̍nāṃ savi̱trā viru̍ndhate.
bā̱ṟha̱spa̱tyaṃ ca̱rum.
sa̱vi̱traiva vi̱rudhya̍.
brahma̍ṇā̱ yavā̱nāda̍dhate.
tvā̱ṣṭrama̱ṣṭāka̍pālam..12..

rū̱pāṇye̱va tena̍ kurvate.
vai̱śvā̱na̱raṃ dvāda̍śakapālam.
tasmā̎jjagha̱nye̍ naidā̍ghe pra̱tyañca̍ḥ kurupañcā̱lā yā̎nti.
sā̱ra̱sva̱taṃ ca̱ruṃ nirva̍pati.
tasmā̎tprā̱vṛṣi̱ sarvā̱ vāco̍ vadanti.
pau̱ṣṇena̱ vyava̍syanti.
mai̱treṇa̍ kṛṣante.
vā̱ru̱ṇena̱ vidhṛ̍tā āsate.
kṣai̱tra̱pa̱tyena̍ pācayante.
ā̱di̱tyenāda̍dhate..13..

mā̱simā̎sye̱tāni̍ ha̱vīṃṣi̍ ni̱rupyā̱ṇītyā̍huḥ.
tenai̱vartūnprayu̍ṅkta̱ iti̍.
atho̱ khalvā̍huḥ.
kaḥ sa̍ṃvathsa̱raṃ jī̍viṣya̱tīti̍.
ṣaḍe̱va pū̎rve̱dyurni̱rupyā̍ṇi.
ṣaḍu̍ttare̱dyuḥ.
tenai̱vartūnprayu̍ṅkte.
dakṣi̍ṇo rathavāhanavā̱haḥ pūrve̍ṣā̱ṃ dakṣi̍ṇā.
utta̍ra̱ utta̍reṣām.
sa̱ṃva̱thsa̱rasyai̱vāntau̍ yunakti.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ sama̍ṣṭyai..14..

Anuvāka 5

indra̍sya suṣuvā̱ṇasya̍ daśa̱dhendri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ parā̍'patat.
sa yatpra̍tha̱maṃ ni̱raṣṭhī̍vat.
tatkva̍lamabhavat.
yaddvi̱tīyam̎.
tadbada̍ram.
yattṛ̱tīyam̎.
tatka̱rkandhu̍.
yanna̱staḥ.
sa si̱ṃhaḥ.
yadakṣyo̎ḥ..15..

sa śā̎rdū̱laḥ.
yatkarṇa̍yoḥ.
sa vṛka̍ḥ.
ya ū̱rdhvaḥ.
sa soma̍ḥ.
yā'vā̍cī.
sā surā̎.
tra̱yāḥ sakta̍vo bhavanti.
i̱ndri̱yasyāva̍ruddhyai.
tra̱yāṇi̱ lomā̍ni..16..

tviṣi̍me̱vāva̍ rundhe.
trayo̱ grahā̎ḥ.
vī̱rya̍me̱vāva̍ rundhe.
nāmnā̍ daśa̱mī.
nava̱ vai puru̍ṣe prā̱ṇāḥ.
nābhi̍rdaśa̱mī.
prā̱ṇā i̍ndri̱yaṃ vī̱ryam̎.
prā̱ṇāne̱vendri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ yaja̍māna ā̱tmandha̍tte.
sīse̍na klī̱bācchaṣpā̍ṇi krīṇāti.
na vā e̱tadayo̱ na hira̍ṇyam..17..

yathsīsam̎.
na strī na pumān̍.
yatklī̱baḥ.
na somo̱ na surā̎.
yathsau̎trāma̱ṇī samṛ̍ddhyai.
svā̱dvīṃ tvā̎ svā̱dunetyā̍ha.
soma̍me̱vainā̎ṃ karoti.
somo̎'sya̱śvibhyā̎ṃ pacyasva̱ sara̍svatyai pacya̱svendrā̍ya su̱trāmṇe̍ pacya̱svetyā̍ha.
e̱tābhyo̱ hye̍ṣā de̱vatā̎bhya̱ḥ pacya̍te.
ti̱sraḥ saṃsṛ̍ṣṭā vasati..18..

ti̱sro hi rātrī̎ḥ krī̱taḥ somo̱ vasa̍ti.
pu̱nātu̍ te pari̱sruta̱miti̱ yaju̍ṣā punāti̱ vyāvṛ̍ttyai.
pa̱vitre̍ṇa punāti.
pa̱vitre̍ṇa̱ hi soma̍ṃ pu̱nanti̍.
vāre̍ṇa̱ śaśva̍tā̱ tanetyā̍ha.
vāre̍ṇa̱ hi soma̍ṃ pu̱nanti̍.
vā̱yuḥ pū̱taḥ pa̱vitre̱ṇeti̱ naitayā̍ punīyāt.
vyṛ̍ddhā̱ hye̍ṣā.
a̱ti̱pa̱vi̱tasyai̱tayā̍ punīyāt.
ku̱vida̱ṅgetyani̍ruktayā prājāpa̱tyayā̍ gṛhṇāti..19..

ani̍ruktaḥ pra̱jāpa̍tiḥ.
pra̱jāpa̍te̱rāptyai̎.
eka̍ya̱rcā gṛ̍hṇāti.
e̱ka̱dhaiva yaja̍māne vī̱rya̍ṃ dadhāti.
ā̱śvi̱naṃ dhū̱mramāla̍bhate.
a̱śvinau̱ vai de̱vānā̎ṃ bhi̱ṣajau̎.
tābhyā̍me̱vāsmai̍ bheṣa̱jaṃ ka̍roti.
sā̱ra̱sva̱taṃ me̱ṣam.
vāgvai sara̍svatī.
vā̱caivaina̍ṃ bhiṣajyati.
ai̱ndramṛ̍ṣa̱bhaṃ se̎ndra̱tvāya̍..20..

Anuvāka 6

yattri̱ṣu yūpe̎ṣvā̱labhe̍ta.
ba̱hi̱rdhā'smā̍dindri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ dadhyāt.
bhrātṛ̍vyamasmai janayet.
e̱ka̱yū̱pa āla̍bhate.
e̱ka̱dhaivāsmi̍nnindri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ dadhāti.
nāsmai̱ bhrātṛ̍vyaṃ janayati.
naiteṣā̎ṃ paśū̱nāṃ pu̍ro̱ḍāśā̍ bhavanti.
graha̍puroḍāśā̱ hye̍te.
yu̱vaṃ su̱rāma̍maśvi̱neti̍ sarvadeva̱tye̍ yājyānuvā̱kye̍ bhavataḥ.
sarvā̍ e̱va de̱vatā̎ḥ prīṇāti..21..

brā̱hma̱ṇaṃ pari̍krīṇīyādu̱ccheṣa̍ṇasya pā̱tāram̎.
brā̱hma̱ṇo hyāhu̍tyā u̱ccheṣa̍ṇasya pā̱tā.
yadi̍ brāhma̱ṇaṃ na vi̱ndet.
va̱lmī̱ka̱va̱pāyā̱mava̍ nayet.
saiva tata̱ḥ prāya̍ścittiḥ.
yadvai sau̎trāma̱ṇyai vyṛ̍ddham.
tada̍syai̱ samṛ̍ddham.
nā̱nā̱de̱va̱tyā̎ḥ pa̱śava̍śca puro̱ḍāśā̎śca bhavanti̱ samṛ̍ddhyai.
ai̱ndraḥ pa̍śū̱nāmu̍tta̱mo bha̍vati.
ai̱ndraḥ pu̍ro̱ḍāśā̍nāṃ pratha̱maḥ..22..

i̱ndri̱ye e̱vāsmai̍ sa̱mīcī̍ dadhāti.
pu̱rastā̍danūyā̱jānā̎ṃ puro̱ḍāśai̱ḥ praca̍rati.
pa̱śavo̱ vai pu̍ro̱ḍāśā̎ḥ.
pa̱śūne̱vāva̍ rundhe.
ai̱ndramekā̍daśakapāla̱ṃ nirva̍pati.
i̱ndri̱yame̱vāva̍ rundhe.
sā̱vi̱traṃ dvāda̍śakapāla̱ṃ prasū̎tyai.
vā̱ru̱ṇaṃ daśa̍kapālam.
a̱nta̱ta e̱va varu̍ṇa̱mava̍ yajate.
vaḍa̍bā̱ dakṣi̍ṇā..23..

u̱ta vā e̱ṣā'śva̍ṃ sū̱te.
u̱tā'śva̍ta̱ram.
u̱ta soma̍ u̱ta surā̎.
yathsau̎trāma̱ṇī samṛ̍ddhyai.
bā̱ṟha̱spa̱tyaṃ pa̱śuṃ ca̍tu̱rthama̍tipavi̱tasyā la̍bhate.
brahma̱ vai de̱vānā̱ṃ bṛha̱spati̍ḥ.
brahma̍ṇai̱va ya̱jñasya̱ vyṛ̍ddha̱mapi̍ vapati.
pu̱ro̱ḍāśa̍vāne̱ṣa pa̱śurbha̍vati.
na hye̍tasya̱ graha̍ṃ gṛ̱hṇanti̍.
soma̍pratīkāḥ pitarastṛpṇu̱teti̍ śatātṛ̱ṇṇāyā̍ṃ sa̱mava̍nayati..24..

śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
dakṣi̍ṇe̱'gnau ju̍hoti.
pā̱pa̱va̱sya̱sasya̱ vyāvṛ̍ttyai.
hira̍ṇyamanta̱rā dhā̍rayati.
pū̱tāme̱vainā̎ṃ juhoti.
śa̱tamā̍naṃ bhavati.
śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
yatrai̱va śa̍tātṛ̱ṇṇāṃ dhā̱raya̍ti..25..

tannida̍dhāti̱ prati̍ṣṭhityai.
pi̱tṝn vā e̱tasye̎ndri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ gacchati.
yaṃ somo̍'ti̱ pava̍te.
pi̱tṛ̱ṇāṃ yā̎jyānuvā̱kyā̍bhi̱rupa̍ tiṣṭhate.
yade̱vāsya̍ pi̱tṝni̍ndri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ gaccha̍ti.
tade̱vāva̍ rundhe.
ti̱sṛbhi̱rupa̍ tiṣṭhate.
tṛ̱tīye̱ vā i̱to lo̱ke pi̱tara̍ḥ.
tāne̱va prī̍ṇāti.
atho̱ trīṇi̱ vai ya̱jñasye̎ndri̱yāṇi̍.
a̱dhva̱ryurhotā̎ bra̱hmā.
ta upa̍tiṣṭhante.
yānye̱va ya̱jñasye̎ndri̱yāṇi̍.
taire̱vāsmai̍ bheṣa̱jaṃ ka̍roti..26..

Anuvāka 7

a̱gni̱ṣṭo̱mamagra̱ āha̍rati.
ya̱jña̱mu̱khaṃ vā a̍gniṣṭo̱maḥ.
ya̱jña̱mu̱khame̱vārabhya̍ sa̱vamā kra̍mate.
athai̱ṣo̍'bhiṣeca̱nīya̍ścatustri̱ṃśapa̍vamāno bhavati.
traya̍striṃśa̱dvai de̱vatā̎ḥ.
tā e̱vā''pno̍ti.
pra̱jāpa̍tiścatustri̱ṃśaḥ.
tame̱vā''pno̍ti.
sa̱ṃśa̱ra e̱ṣa stomā̍nā̱maya̍thāpūrvam.
yadviṣa̍mā̱ḥ stomā̎ḥ..27..

e̱tāvā̱n vai ya̱jñaḥ.
yāvā̱npava̍mānāḥ.
a̱nta̱ḥ śleṣa̍ṇa̱ṃ tvā a̱nyat.
yathsa̱māḥ pava̍mānāḥ.
tenā'sa̍ṃśaraḥ.
tena̍ yathāpū̱rvam.
ā̱tmanai̱vāgni̍ṣṭo̱mena̱rdhnoti̍.
ā̱tmanā̱ puṇyo̍ bhavati.
pra̱jā vā u̱kthāni̍.
pa̱śava̍ u̱kthāni̍.
yadu̱kthyo̍ bhava̱tyanu̱ santa̍ttyai..28..

Anuvāka 8

upa̍ tvā jā̱mayo̱ gira̱ iti̍ prati̱padbha̍vati.
vāgvai vā̱yuḥ.
vā̱ca e̱vaiṣo̍'bhiṣe̱kaḥ.
sarvā̍sāme̱va pra̱jānā̍ṃ sūyate.
sarvā̍ enaṃ pra̱jā rājeti̍ vadanti.
e̱tamu̱ tyandaśa̱ kṣipa̱ ityā̍ha.
ā̱di̱tyā vai pra̱jāḥ.
pra̱jānā̍me̱vaitena̍ sūyate.
yanti̱ vā e̱te ya̍jñamu̱khāt.
ye sa̍mbhā̱ryā̍ akran̍..29..

yadāha̱ pava̍sva vā̱co a̍griya̱ iti̍.
tenai̱va ya̍jñamu̱khānnaya̍nti.
a̱nu̱ṣṭukpra̍tha̱mā bha̍vati.
a̱nu̱ṣṭugu̍tta̱mā.
vāgvā a̍nu̱ṣṭuk.
vā̱caiva pra̱yanti̍.
vā̱codya̍nti.
udva̍tīrbhavanti.
udva̱dvā a̍nu̱ṣṭubho̍ rū̱pam.
ānu̍ṣṭubho rāja̱nya̍ḥ..30..

tasmā̱dudva̍tīrbhavanti.
sau̱rya̍nu̱ṣṭugu̍tta̱mā bha̍vati.
su̱va̱rgasya̍ lo̱kasya̱ santa̍tyai.
yo vai sa̱vādeti̍.
naina̍ṃ sa̱va upa̍namati.
yaḥ sāma̍bhya̱ eti̍.
pāpī̍yānthsuṣuvā̱ṇo bha̍vati.
e̱tāni̱ khalu̱ vai sāmā̍ni.
yatpṛ̱ṣṭhāni̍.
yatpṛ̱ṣṭhāni̱ bhava̍nti..31..

taire̱va sa̱vānnaiti̍.
yāni̍ devarā̱jānā̱ṃ sāmā̍ni.
taira̱muṣmi̍m̐llo̱ka ṛ̍dhnoti.
yāni̍ manuṣyarā̱jānā̱ṃ sāmā̍ni.
taira̱smim̐llo̱ka ṛ̍dhnoti.
u̱bhayo̍re̱va lo̱kayor̍ ṛdhnoti.
de̱va̱lo̱ke ca̍ manuṣyalo̱ke ca̍.
e̱ka̱vi̱ṃśo̍'bhiṣeca̱nīya̍syotta̱mo bha̍vati.
e̱ka̱vi̱ṃśaḥ ke̍śavapa̱nīya̍sya pratha̱maḥ.
sa̱pta̱da̱śo da̍śa̱peya̍ḥ..32..

viḍvā e̍kavi̱ṃśaḥ.
rā̱ṣṭraṃ sa̍ptada̱śaḥ.
viśa̍ e̱vaitanma̍dhya̱to̍'bhiṣi̍cyate.
tasmā̱dvā e̱ṣa vi̱śāṃ pri̱yaḥ.
vi̱śo hi ma̍dhya̱to̍'bhiṣi̱cyate̎.
yadvā e̍nama̱do diśo'nu̍ vyāsthā̱paya̍nti.
tathsu̍va̱rgaṃ lo̱kama̱bhyā ro̍hati.
yadi̱maṃ lo̱kaṃ na pra̍tyava̱rohe̎t.
a̱ti̱ja̱naṃ ve̱yāt.
udvā̍ mādyet.
yade̱ṣa pra̍tī̱cīna̍ḥ stomo̱ bhava̍ti.
i̱mame̱va tena̍ lo̱kaṃ pra̱tyava̍rohati.
atho̍ a̱sminne̱va lo̱ke prati̍ tiṣṭha̱tyanu̍nmādāya..33..

Anuvāka 9

i̱yaṃ vai ra̍ja̱tā.
a̱sau hari̍ṇī.
yadru̱kmau bhava̍taḥ.
ā̱bhyāme̱vaina̍mubha̱yata̱ḥ pari̍ gṛhṇāti.
varu̍ṇasya̱ vā a̍bhiṣi̱cyamā̍na̱syā''pa̍ḥ.
i̱ndri̱yaṃ vī̱rya̍ṃ nira̍ghnan.
tathsu̱varṇa̱ṃ hira̍ṇyamabhavat.
yadru̱kmama̍nta̱rdadhā̍ti.
i̱ndri̱yasya̍ vī̱rya̍syāni̍rghātāya.
śa̱tamā̍no bhavati śa̱takṣa̍raḥ.
śa̱tāyu̱ḥ puru̍ṣaḥ śa̱tendri̍yaḥ.
āyu̍ṣye̱vendri̱ye prati̍ tiṣṭhati.
āyu̱rvai hira̍ṇyam.
ā̱yu̱ṣyā̍ e̱vaina̍ma̱bhyati̍ kṣaranti.
tejo̱ vai hira̍ṇyam.
te̱ja̱syā̍ e̱vaina̍ma̱bhyati̍ kṣaranti.
varco̱ vai hira̍ṇyam.
va̱rca̱syā̍ e̱vaina̍ma̱bhyati̍ kṣaranti..34..

Anuvāka 10

apra̍tiṣṭhito̱ vā e̱ṣa ityā̍huḥ.
yo rā̍ja̱sūye̍na̱ yaja̍ta̱ iti̍.
ya̱dā vā e̱ṣa e̱tena̍ dvirā̱treṇa̱ yaja̍te.
atha̍ prati̱ṣṭhā.
atha̍ saṃvathsa̱ramā̎pnoti.
yāva̍nti saṃvathsa̱rasyā̍horā̱trāṇi̍.
tāva̍tīre̱tasya̍ sto̱trīyā̎ḥ.
a̱ho̱rā̱treṣve̱va prati̍ tiṣṭhati.
a̱gni̱ṣṭo̱maḥ pūrva̱maha̍rbhavati.
a̱ti̱rā̱tra utta̍ram..35..

nānai̱vāho̍rā̱trayo̱ḥ prati̍ tiṣṭhati.
pau̱rṇa̱mā̱syāṃ pūrva̱maha̍rbhavati.
vya̍ṣṭakāyā̱mutta̍ram.
nānai̱vārdha̍mā̱sayo̱ḥ prati̍ tiṣṭhati.
a̱mā̱vā̱syā̍yā̱ṃ pūrva̱maha̍rbhavati.
uddṛ̍ṣṭa̱ utta̍ram.
nānai̱va māsa̍yo̱ḥ prati̍ tiṣṭhati.
atho̱ khalu̍.
ye e̱va sa̍mānapa̱kṣe pu̍ṇyā̱he syātā̎m.
tayo̎ḥ kā̱rya̍ṃ prati̍ṣṭhityai..36..

a̱pa̱śa̱vyo dvi̍rā̱tra ityā̍huḥ.
dve hye̍te chanda̍sī.
gā̱ya̱traṃ ca̱ traiṣṭu̍bhaṃ ca.
jaga̍tīma̱ntarya̍nti.
na tena̱ jaga̍tī kṛ̱tetyā̍huḥ.
yade̍nāntṛtīyasava̱ne ku̱rvantīti̍.
ya̱dā vā e̱ṣā'hīna̱syāha̱rbhaja̍te.
sā̱hnasya̍ vā̱ sava̍nam.
athai̱va jaga̍tī kṛ̱tā.
atha̍ paśa̱vya̍ḥ.
vyu̍ṣṭi̱rvā e̱ṣa dvi̍rā̱traḥ.
ya e̱vaṃ vi̱dvāndvi̍rā̱treṇa̱ yaja̍te.
vye̍vāsmā̍ ucchati.
atho̱ tama̍ e̱vāpa̍ hate.
a̱gni̱ṣṭo̱mama̍nta̱ta ā ha̍rati.
a̱gniḥ sarvā̍ de̱vatā̎ḥ.
de̱vatā̎sve̱va prati̍ tiṣṭhati..37..