Skip to content

Sūktam 116 — nāsatyābhyā (25 mantras)

Sūkta 116

25 kakṣīvān dairghatamasa auśijaḥ| aśvinau| triṣṭup|

nāsa̍tyābhyāṃ ba̱rhiri̍va̱ pra vṛ̍ñje̱ stomā̍m̐ iyarmya̱bhriye̍va̱ vāta̍: |

yāvarbha̍gāya vima̱dāya̍ jā̱yāṃ se̍nā̱juvā̍ nyū̱hatū̱ rathe̍na

||1||

vī̱l̤u̱patma̍bhirāśu̱hema̍bhirvā de̱vānā̍ṃ vā jū̱tibhi̱: śāśa̍dānā |

tad rāsa̍bho nāsatyā sa̱hasra̍mā̱jā ya̱masya̍ pra̱dhane̍ jigāya

||2||

tugro̍ ha bhu̱jyuma̍śvinodame̱ghe ra̱yiṃ na kaści̍nmamṛ̱vām̐ avā̍hāḥ |

tamū̍hathurnau̱bhirā̍tma̱nvatī̍bhirantarikṣa̱prudbhi̱rapo̍dakābhiḥ

||3||

ti̱sraḥ kṣapa̱strirahā̍ti̱vraja̍dbhi̱rnāsa̍tyā bhu̱jyumū̍hathuḥ pata̱ṃgaiḥ |

sa̱mu̱drasya̱ dhanva̍nnā̱rdrasya̍ pā̱re tri̱bhī rathai̍: śa̱tapa̍dbhi̱: ṣal̤a̍śvaiḥ

||4||

a̱nā̱ra̱mbha̱ṇe tada̍vīrayethāmanāsthā̱ne a̍grabha̱ṇe sa̍mu̱dre |

yada̍śvinā ū̱hathu̍rbhu̱jyumasta̍ṃ śa̱tāri̍trā̱ṃ nāva̍mātasthi̱vāṃsa̍m

||5||

yama̍śvinā da̱dathu̍: śve̱tamaśva̍ma̱ghāśvā̍ya̱ śaśva̱dit sva̱sti |

tad vāṃ dā̱traṃ mahi̍ kī̱rtenya̍ṃ bhūt pai̱dvo vā̱jī sada̱middhavyo̍ a̱ryaḥ

||6||

yu̱vaṃ na̍rā stuva̱te pa̍jri̱yāya̍ ka̱kṣīva̍te aradata̱ṃ pura̍ṃdhim |

kā̱ro̱ta̱rāccha̱phādaśva̍sya̱ vṛṣṇa̍: śa̱taṃ ku̱mbhām̐ a̍siñcata̱ṃ surā̍yāḥ

||7||

hi̱menā̱gniṃ ghra̱ṃsama̍vārayethāṃ pitu̱matī̱mūrja̍masmā adhattam |

ṛ̱bīse̱ atri̍maśvi̱nāva̍nīta̱munni̍nyathu̱: sarva̍gaṇaṃ sva̱sti

||8||

parā̍va̱taṃ nā̍satyānudethāmu̱ccābu̍dhnaṃ cakrathurji̱hmabā̍ram |

kṣara̱nnāpo̱ na pā̱yanā̍ya rā̱ye sa̱hasrā̍ya̱ tṛṣya̍te̱ gota̍masya

||9||

ju̱ju̱ruṣo̍ nāsatyo̱ta va̱vriṃ prāmu̍ñcataṃ drā̱pimi̍va̱ cyavā̍nāt |

prāti̍rataṃ jahi̱tasyāyu̍rda̱srādit pati̍makṛṇutaṃ ka̱nīnā̍m

||10||

tad vāṃ narā̱ śaṃsya̱ṃ rādhya̍ṃ cābhiṣṭi̱mannā̍satyā̱ varū̍tham |

yad vi̱dvāṃsā̍ ni̱dhimi̱vāpa̍gūhla̱mud da̍rśa̱tādū̱pathu̱rvanda̍nāya

||11||

tad vāṃ narā sa̱naye̱ daṃsa̍ u̱gramā̱viṣkṛ̍ṇomi tanya̱turna vṛ̱ṣṭim |

da̱dhyaṅ ha̱ yanmadhvā̍tharva̱ṇo vā̱maśva̍sya śī̱rṣṇā pra yadī̍mu̱vāca̍

||12||

ajo̍havīnnāsatyā ka̱rā vā̍ṃ ma̱he yāma̍n purubhujā̱ pura̍ṃdhiḥ |

śru̱taṃ tacchāsu̍riva vadhrima̱tyā hira̍ṇyahastamaśvināvadattam

||13||

ā̱sno vṛka̍sya̱ varti̍kāma̱bhīke̍ yu̱vaṃ na̍rā nāsatyāmumuktam |

u̱to ka̱viṃ pu̍rubhujā yu̱vaṃ ha̱ kṛpa̍māṇamakṛṇutaṃ vi̱cakṣe̍

||14||

ca̱ritra̱ṃ hi veri̱vācche̍di pa̱rṇamā̱jā khe̱lasya̱ pari̍takmyāyām |

sa̱dyo jaṅghā̱māya̍sīṃ vi̱śpalā̍yai̱ dhane̍ hi̱te sarta̍ve̱ pratya̍dhattam

||15||

śa̱taṃ me̱ṣān vṛ̱kye̍ cakṣadā̱namṛ̱jrāśva̱ṃ taṃ pi̱tāndhaṃ ca̍kāra |

tasmā̍ a̱kṣī nā̍satyā vi̱cakṣa̱ ādha̍ttaṃ dasrā bhiṣajāvana̱rvan

||16||

ā vā̱ṃ ratha̍ṃ duhi̱tā sūrya̍sya̱ kārṣme̍vātiṣṭha̱darva̍tā̱ jaya̍ntī |

viśve̍ de̱vā anva̍manyanta hṛ̱dbhiḥ samu̍ śri̱yā nā̍satyā sacethe

||17||

yadayā̍ta̱ṃ divo̍dāsāya va̱rtirbha̱radvā̍jāyāśvinā̱ haya̍ntā |

re̱vadu̍vāha saca̱no ratho̍ vāṃ vṛṣa̱bhaśca̍ śiṃśu̱māra̍śca yu̱ktā

||18||

ra̱yiṃ su̍kṣa̱traṃ sva̍pa̱tyamāyu̍: su̱vīrya̍ṃ nāsatyā̱ vaha̍ntā |

ā ja̱hnāvī̱ṃ sama̍na̱sopa̱ vājai̱strirahno̍ bhā̱gaṃ dadha̍tīmayātam

||19||

pari̍viṣṭaṃ jāhu̱ṣaṃ vi̱śvata̍: sīṃ su̱gebhi̱rnakta̍mūhathū̱ rajo̍bhiḥ |

vi̱bhi̱ndunā̍ nāsatyā̱ rathe̍na̱ vi parva̍tām̐ ajara̱yū a̍yātam

||20||

eka̍syā̱ vasto̍rāvata̱ṃ raṇā̍ya̱ vaśa̍maśvinā sa̱naye̍ sa̱hasrā̍ |

nira̍hataṃ du̱cchunā̱ indra̍vantā pṛthu̱śrava̍so vṛṣaṇā̱varā̍tīḥ

||21||

śa̱rasya̍ cidārca̱tkasyā̍va̱tādā nī̱cādu̱ccā ca̍krathu̱: pāta̍ve̱ vāḥ |

śa̱yave̍ cinnāsatyā̱ śacī̍bhi̱rjasu̍raye sta̱rya̍ṃ pipyathu̱rgām

||22||

a̱va̱sya̱te stu̍va̱te kṛ̍ṣṇi̱yāya̍ ṛjūya̱te nā̍satyā̱ śacī̍bhiḥ |

pa̱śuṃ na na̱ṣṭami̍va̱ darśa̍nāya viṣṇā̱pva̍ṃ dadathu̱rviśva̍kāya

||23||

daśa̱ rātrī̱raśi̍venā̱ nava̱ dyūnava̍naddhaṃ śnathi̱tama̱psva 1ntaḥ |

vipru̍taṃ re̱bhamu̱dani̱ pravṛ̍kta̱munni̍nyathu̱: soma̍miva sru̱veṇa̍

||24||

pra vā̱ṃ daṃsā̍ṃsyaśvināvavocama̱sya pati̍: syāṃ su̱gava̍: su̱vīra̍: |

u̱ta paśya̍nnaśnu̱van dī̱rghamāyu̱rasta̍mi̱vejja̍ri̱māṇa̍ṃ jagamyām

||25||