मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

कौषीतकि (शाङ्खायन) ब्राह्मणम्, अध्यायः 26

3
खण्डिका 1

द्वात्रिंशी प्रथमो मासो द्वात्रिंश्युत्तमः ।

26,1.1

द्वात्रिंशदक्षर अनुष्टुप् ।

26,1.2

वागनुष्टुप् ।

26,1.3

तद्वाचा प्रयन्ति ।

26,1.4

वाचमनूत्त्तिष्ठन्ति ।

26,1.5

अष्टाविंशिनावभितो विषुवन्तम्मासौ ।

26,1.6

अष्टाविंशत्यक्षर उष्णिक् ।

26,1.7

औष्णिह्यो ग्रीवाः ।

26,1.8

अथ एतत्शिरो यज्ञस्य यद्विषुवान् ।

26,1.9

ग्रीवा एव तत्कल्पयित्वा तासु शिरः प्रतिदधति ।

26,1.10

तदाहुः कतरेषामेषो अह्नामवरेषाम्परेषामिति ।

26,1.11

न अवरेषाम्न परेषामित्याहुः ।

26,1.12

उभयेषाम्वा एषो अह्नाम् ।

26,1.13

उभयानि वै तस्य एतान्यहानि ।

26,1.14

तदाहुः कति षडहाः संवत्सर इति ।

26,1.15

षष्टिः षडहाः षडहशः ।

26,1.16

तदेतदव्यवलम्बि संवत्सर अयणम् ।

26,1.17

तद्य एवम्संवत्सरस्य अहानि युञ्जन्ति ।

26,1.18

त एतान्त्सर्वान्कामानृध्नुवन्ति ये संवत्सरे ।

26,1.19

अथ ये अतो अन्यथा संवत्सरस्य अहानि युञ्जन्ति ।

26,1.20

न ते तान्त्सर्वान्कामानृध्नुवन्ति ये संवत्सरे ।

26,1.21
खण्डिका 2

अथ ह एक ऊर्ध्वानेव मासानुपयन्त्यूर्ध्वान्यहानि ।

26,2.1

ऊर्ध्वम्वा उ वयम्संवत्सरम्रोहाम इति वदन्तः ।

26,2.2

मासा एव आवर्तेरन्न अहानि इत्येके ।

26,2.3

य एव एष पृष्ठ्यः षडहः पुनः परस्तात्पर्येति तेन मासा आवृत्ता इति वदन्तः ।

26,2.4

तदाहुर्विदूर रूपम्वा एतद्यत्त्रिवृच्च त्रयस्त्रिंशश्च स्तोमौ ।

26,2.5

तद्यथा गिरि शिखरात्कर्तमभि प्रस्कन्देदेवम्तत्स्तोम कृन्तत्रम् ।

26,2.6

तस्मादेव अहानि वर्तेरन् ।

26,2.7

नो मासा अस्तोम कृन्तत्रताया इति ।

26,2.8

अथ अतो गो आयुषोर्मीमांसा ।

26,2.9

विहृते गो आयुषी उपेयुः ।

26,2.10

अहोरात्रे वै गो आयुषी ।

26,2.11

विहृते वा इमे अहोरात्रे अन्योन्यस्मिन् ।

26,2.12

अथो द्यावा पृथिवी वै गो आयुषी ।

26,2.13

विहृते वा इमे द्यावा पृथिवी अन्योन्यस्मिन् ।

26,2.14

अथो प्राण अपानौ वै गो आयुषी ।

26,2.15

विहृतौ वा इमौ प्राण अपानावन्योन्यस्मिन्प्रतितिष्ठतः ।

26,2.16

ते ह एक ऊर्ध्वे उपयन्त्यूर्ध्वे उपेतव्ये गो आयुषी इति ।

26,2.17

अन्वाभिप्लविकाः स्तोमा आवर्तत्न्ते दशरात्रमनुपृष्ठ्यस्स्तोमा इति वदन्तः ।

26,2.18

तद्यदेव इदम्द्वितीयमहर्यच्च तृतीयमेते वा उ गो आयुषी ।

26,2.19

अथ कश्चित्शस्त्रे वा अनुवचने वा प्रमत्त उपहन्याद्विचिकित्सा वा स्यादुपहतमबुद्धमतिक्रान्तम्मन्यमानो मनसा वृत्त अन्तमीक्षमाणो विनिवृत्य उपहतमनुपहतम्कृत्वा आनन्तर्यात्प्रयोगः स्याद्वृत्त अन्तादिति मीमांसन्ते ।

26,2.3

अथ ह स्म आह पैङ्ग्यो न आनन्तर्यात्प्रयोगः स्यादतिरिक्तो वा एष मन्त्रः स्याद्यो अवचनाद्द्विरुच्यते ।

26,2.3

तस्मान्न आन्तर्यात्प्रयोगः स्यादिति ह स्म आह पैङ्ग्यः ।

26,2.3

अथ ह स्म आह कौषीतकिः परिमित फलानि वा एतानि कर्माणि येषु परिमितो मन्त्र गणः प्रयुज्यते ।

26,2.3

अथ अपरिमित फलानि येषु अपरिमितो मन्त्र गणः प्रयुज्यते ।

26,2.3

मनो वा एतद्यदपरिमितम्प्रजापतिर्वै मनो यज्ञ उ वै प्रजापतिः स्वयम्वै तद्यज्ञो यज्ञस्य जुषते यन्मनो मनसस्तस्मादानन्तर्यात्प्रयोगः स्यादिति ह स्म आह कौषीतकिर् ।

26,2.3

मितम्ह वै मितेन जयत्यमितममितेन अपरिमितस्य अवरुद्ध्या अनुल्बणमेतदिति ह स्म आह कौषीतकिर् ।

26,2.3

न आहुतिम्जुहुयात्तथा ह यजमानः स्वर्गांल्लोकान्त्सर्वान्कामान्सर्वा अष्टीः सर्वम्च अमृतत्वमाप्नोति सर्वेषाम्च भूतानाम्श्रैष्ठ्यम्स्वाराज्यमाधिपत्यम्पर्येति यस्य एवम्क्रियते ।

26,2.3

अथ यद्यूर्ध्वम्परिधानात्प्रणव वषट्कारयोर्वा ऊर्ध्वम्याज्या पुरोनुवाक्ययोर्बुध्येत अतिक्रान्तमुल्बणमेतस्याम्वेलायाम्भवति इति ह स्म आह प्रागहिः ।

26,2.4

तस्मान्न एतस्याम्वेलायामतिक्रान्तमुल्बणम्सदस्यो बोधयेत इति ह स्म आह पैङ्ग्यः ।

26,2.4

स्थाणुम्वा ऋच्छति गर्ते वा पतति धीयते वा प्र वा मीयत इति ह स्म आह यद्यतिक्रान्तमुल्बणम्सदस्यो बोधयेत ।

26,2.4

कृतस्य अनावृत्तिरिति ह स्म आह आरुणिर्गुण लोप इति श्वेतकेतुस्तस्मान्न अतिक्रान्तमुल्बणम्सदस्यो बोधयेत इति ह स्म आह पैङ्ग्यः ।

26,2.4

अंहो वा एतद्यज्ञस्य यद्यतिक्रान्तमुल्बणम्सदस्यो बोधयेत इति तस्मान्न अतिक्रान्तमुल्बणम्सदस्यो बोधयेत इति ह स्म आह पैङ्ग्यः ।

26,2.4

अथ ह स्म आह दैवोदासिः प्रतर्दनो नैमिषीयाणाम्सत्रमुपगम्य उपास्यद्य विचिकित्साम्पप्रच्छ यद्यतिक्रान्तमुल्बणम्सदस्यो बोधयेत ऋत्विजाम्वा अन्यतमो बुध्येत कथम्वो अनुल्बणम्स्यातिति ।

26,2.5

त उ ह तूष्णीमासुस्तेषामलीकयुर्वाचस्पतो ब्रह्मा आस स ह उवाच न अहमेतद्वेद हन्त पूर्वेषामाचार्यम्स्थविरम्जातूकर्ण्यम्पृछानि इति ।

26,2.5

तम्ह पप्रच्छ यद्यतिक्रान्तमुल्बणम्कर्ता वा स्वयम्बुध्येत अन्यो वा बोधयेत कथम्तदुल्बणमनुल्बणम्भवेत्पुनर्वचनम्वा निगदम्वा याज्याम्वा यद्वा अन्यत्सर्वम्तत्पुनर्ब्रूयादिति यावन्मात्रमुल्बणम्तावद्ब्रूयादृचम्वा अर्धर्चम्वा पादम्वा पदम्वा वर्णम्वा इति ह स्म आह जातूकर्ण्यः ।

26,2.5

अथ ह स्म आह कौषीतकिर्न मन्त्रम्पुनर्ब्रूयान्न आहुतिम्जुहुयादनुल्बणमेतदिति ह स्म आह कौषीतकिः ।

26,2.5

यद्द्हि होतारो यज्ञस्य किंचिदुल्बणमबुध्यमानाः कुर्वन्ति सर्वम्तदग्निर्दैवो होता अनुल्बणम्करोति तदेतदृचा अभ्युदितम् ।

26,2.5

यत्पाकत्रा मनसा दीन दक्षा न यज्ञस्य मन्वते मर्त्यासः अग्निष्टद्द्होता क्रतुविद्विजानन्यजिष्ठो देवामृतुशो यजाति इति यच्च आह संस्थिते यज्ञे अयाड्यज्ञम्जातवेदा इत्ययाक्षीदिमम्यज्ञम्जातवेदा इति तदाह अन्तरः पूर्वो अस्मिन्निषद्य इति यदाह अग्निर्ह दैवो होता मानुषाद्द्होतुः पूर्वो निषद्य यजत इति तदाह आशिषमेव उत्तरेण अर्धर्चेन वदति पूर्वया वा ऋचा ।

26,2.6
खण्डिका 3

षष्ठे वा अहन्देवाः स्तोमांश्च मासांश्च आप्नुयुः ।

26,3.1

त आप्त्वा स्तोमानेतानेव पृष्ठ्य स्तोमान्द्वन्द्वम्समास्यन् ।

26,3.3

कुतो ह्यन्यम्स्तोममाहरिष्यन् ।

26,3.3

तावेतौ त्रिवृत्पञ्चदशौ स्तोमौ सप्तममहर्वहतश्चतुर्विंश स्तोमो भूत्वा ।

26,3.4

अथ एतौ सप्तदश त्रिणवौ नवममहर्वहतो अष्टा चत्वारिंश स्तोमो भूत्वा ।

26,3.5

अथ एतावेकविंश त्रयस्त्रिंशौ स्तोमौ नवममहर्वहतो अष्टा चत्वारिंश स्तोमो भूत्वा ।

26,3.6

तेषाम्गायत्र्या प्रथमो मितस्त्रिष्टुभा द्वितीयो जगत्या तृतीयः ।

26,3.7

तद्यच्छन्दोभिर्मिताः ।

26,3.8

तस्माच्छन्दोमाः ।

26,3.9

अथ याः षट्स्तोत्रिया अष्टा चत्वारिंशम्स्तोममतियन्ति ।

26,3.10

तास्ता ऋतव इत्याहुः ।

26,3.11

षड्ड्ह्यृतवः ।

26,3.12

ताभिर्दशममहस्तायते ।

26,3.13

अन्त्ः षष्ठमहः ।

26,3.14

अथ पुनस्ततिरेव सप्तममहः ।

26,3.15

तस्मात्ततवन्ति सप्तमे अहन्त्सूक्तानि शस्यन्ते प्रायणीय रूपेण ।

26,3.16

पुनः प्रायणीयम्हि सप्तममहः ।

26,3.17
खण्डिका 4

प्र वः शक्राय भावने भरध्वमित्याज्य प्रवत् ।

26,4.1

प्रवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,4.2

त्रैष्टुभः प्रौगः ।

26,4.3

प्र वीरया शुचयो दद्रिरे वामिति वायव्यम्प्रवत् ।

26,4.4

प्रवद्वै प्र्थमस्य अह्नो रूपम् ।

26,4.5

अत एव उत्तरम्तृचमैन्द्रावायवम्ते सत्येन मनसा दीध्याना इति ।

26,4.6

स्वेन युक्तासः क्रतुना वहन्ति इति युक्तवत् ।

26,4.7

युक्तवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,4.8

उद्वाम्चक्षुर्वरुण सुप्रतीकमिति मैत्रावरुणम् ।

26,4.9

देवयोरेति सूर्यस्ततन्वानिति ततवत् ।

26,4.10

ततवद्वै सप्तमस्य अह्नो रूपम् ।

26,4.11

आ गोमता नासत्या रथेन आ नो देव शवसा याहि शुष्णिन्प्र वो यज्ञेषु देवयन्तो अर्चन्प्र क्षोदसा धायसा सस्र एष इति ।

26,4.12

एहि वा वै प्र इति वा प्रायणीय रूपम् ।

26,4.13

तस्मादावन्ति च प्रवन्ति च सप्तमे अहन्त्सूक्तानि शस्यन्ते प्रायणीय रूपेण ।

26,4.14

पुनः प्रायणीयम्हि सप्तममहः ।

26,4.15

तदाहुर्यत्किंच छन्दः प्रातः सवने युज्येत अर्धर्चश एव तस्य शस्त्रमिति गायत्र्यै रूपेण अथो प्रातः सवन रूपेण इति ।

26,4.16

तदु ह स्म आह कौषीतकिः ।

26,4.17

न त्रिष्टुब्जगत्यावेतत्स्थाने अर्धर्चशः शस्त्राय ।

26,4.18

यद्यपि प्रातः सवने युज्येताम् ।

26,4.19

पच्छ एव एनयोः शस्त्रमिति सा स्थितिः ।

26,4.20

बृहत्पृष्ठम्राथन्तरम्शस्त्रम् ।

26,4.21

तन्मिथुनम्प्रजात्यै रूपम् ।

26,4.22
खण्डिका 5

कय शुभा सवयसः सनीडा इति मरुत्वतीयम् ।

26,5.1

तदेतत्संज्ञा श्रीः सूक्तम् ।

26,5.2

एतेन ह वा इन्द्रश्च मरुतश्च समजानत ।

26,5.3

अभिसंजानते ह वा अस्मै स्वा श्रैष्ठ्याय य एवम्वेद ।

26,5.4

कया मती कुत एतास एत इत्यावद्राथन्तरम् ।

26,5.5

त्यम्सु मेषम्महया स्वर्विदमिति जागतम् ।

26,5.6

ऐन्द्रम्ववृत्यामवसे सुवृक्तिभिरित्यावद्राथन्तरम् ।

26,5.7

त्रैष्टुभ जागते जागतम्जगन्मध्यंदिनो ह्येष त्र्यहः ।

26,5.8

तदाहुर्यद्रथन्तरम्पृष्ठम्सप्तमस्य अह्न आयतनेन अथ कस्मादन्वहम्बृहत्क्रियत इति ।

26,5.9

तानि वा एतान्यहानि महा स्तोमानि भवन्ति ।

26,5.10

तस्मादन्वहम्बृहत्क्रियते ।

26,5.11

एतेषामेव अह्नाम्सबलतायै ।

26,5.12

एतेषाम्छन्दोमानामसमवप्लुताया इति ।

26,5.13

बृहत आतानम्शस्त्वा रथन्तरस्य योनिम्शंसति ।

26,5.14

न आह एव नः पिता यो अन्य वादम्सा एव आसीदिति ह स्म आह कौषीतकिः ।

26,5.15

यत्र तु क्वच एते सामनी समाने अहन्त्सम्निपतेताम् ।

26,5.16

अन्वेव तत्र इतरस्य इतरस्य वा योनिमनुशंसेत् ।

26,5.17

यद्यु कण्व रथन्तरम्कुर्युः ।

26,5.18

न अस्य योनिमनुशंसेत् ।

26,5.19

न ह्यन्येषाम्पृष्ठानाम्योनिः शस्या भवति इति ।

26,5.20

तमु ष्टुहि यो अभिभूत्योजा त्यम्मेषम्पुरु हूतमृग्मियमित्युभे अभिवती ।

26,5.21

तद्राथन्तरम्रूपम् ।

26,5.22

त्रैष्टुभ जागते जागतम्जगन्मध्यंदिनो ह्येष त्र्यहः ।

26,5.23

द्वे द्वे सूक्ते निष्केवल्य मरुत्वतीययोः शस्येते प्रथमे छन्दोमे ।

26,5.24

द्विपाद्यजमानः ।

26,5.25

प्रतिष्ठित्यै ।

26,5.26

तानि चत्वारि सम्पद्यन्ते ।

26,5.27

पशवो वै छन्दोमाः ।

26,5.28

चतुष्टया वै पशवः ।

26,5.29

अथो चतुष्पादाः पशूनामेव आप्त्यै ।

26,5.30
खण्डिका 6

तत्सवितुर्वरेण्यमिति सावित्रम् ।

26,6.1

धियो यो नः प्रचोदयादिति प्रवत् ।

26,6.2

प्रवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.3

प्रेताम्यज्ञस्य शम्भुवा इति द्यावा पृथिवीयम्प्रवत् ।

26,6.4

प्रवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.5

अयम्देवाय जन्मन इत्यार्भवम् ।

26,6.6

स्तोमो विप्रेभिरासय इत्यावत् ।

26,6.7

आवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.8

ऋजु नीती नो वरुण इति वैश्वदेवम्नीतवत् ।

26,6.9

नीतवद्वै सप्तमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.10

आ अयाहि वनसा सह इति द्विपदा आवत् ।

26,6.11

आवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.12

ओमासश्चर्षणी धृत इति वैश्वदेवम् ।

26,6.13

विश्वे देवास आ गत इत्यावत् ।

26,6.14

आवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.15

गायत्रम्गायत्र तृतीय सवनो ह्येष त्र्यहः ।

26,6.16

वैश्वानरो न ऊतय इति वैश्वानरीयम् ।

26,6.17

आ प्र यातु परावत इत्यावत् ।

26,6.18

आवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.19

प्र यद्वस्त्रिष्टुभमिषमिति मारुतम्प्रवत् ।

26,6.20

प्रवद्वै प्रथमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.21

अर्चन्तस्त्वा हवामह इति जातवेदसीयम् ।

26,6.22

त्वया यज्ञम्वि तन्वत इति ततवत् ।

26,6.23

ततवद्वै सप्तमस्य अह्नो रूपम् ।

26,6.24

गायत्रम्गायत्र तृतीय सवनो ह्येष त्र्यहः ।

26,6.25

इत्याग्निमारुत सूक्तानि ।

26,6.26

इत्येतस्य अह्नः सूक्तानि ।

26,6.27

तदुक्थ्यम्संतिष्ठते ।

26,6.28

तस्य साप्तिर्या प्रथमस्य अह्नः ।

26,6.29

अयम्वै लोकः प्रथमश्छन्दोमः ।

26,6.30
खण्डिका 7

अन्तरिक्ष लोको द्वितीयः ।

26,7.1

असौ लोकः उत्तमः ।

26,7.2

तस्मान्महद्वन्ति मध्यमे अहन्त्सूक्तानि शस्यन्ते ।

26,7.3

महद्द्हि इदमन्तरिक्षम् ।

26,7.4

अथो अभ्यारब्धवन्ति स्युः ।

26,7.5

परमेव एतदहरभिवदति ।

26,7.6

परमेव एतदहरभ्यारभ्य वसन्ति इति ह स्म आह कौषीतकिः ।

26,7.7

अग्निः वो देवमग्निभिः सजोषा इत्याज्यम् ।

26,7.8

यदा महः संवरणाद्व्यस्थादिति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,7.9

त्रैष्टुभः प्रौगः ।

26,7.10

कुविदङ्ग नमसा ये वृधास इति वायव्यम्वृद्धवत् ।

26,7.11

महद्वद्द्ह्येतदहः ।

26,7.12

अत एव उत्तरम्तृचमैन्द्र वायवम्यावत्तरस्तन्वो यावदोज इति ।

26,7.13

यावन्नरश्चक्षसा दीध्याना इत्यभ्यारब्धवत् ।

26,7.14

प्रति वाम्सूर उदिते सूक्तैरिति मैत्रावरुणम् ।

26,7.15

मित्रम्हुवे वरुणम्पूत दक्षमित्यभ्यारब्धवत् ।

26,7.16

अप स्वसुरुषसो नग्जिहीत इत्याश्विनम् ।

26,7.17

अश्वा मघा गो मघा वाम्हुवेम इत्यभ्यारब्धवत् ।

26,7.18

अयम्सोम इन्द्र तुभ्यम्सुन्व इत्यैन्द्रम् ।

26,7.19

ब्रह्मन्वीर ब्रह्म कृतिम्जुषाण इत्यभ्यारब्धवत् ।

26,7.20

प्र ब्रह्माणो अङ्गिरसो नक्षन्त इति वैश्वदेवम् ।

26,7.21

प्र क्रन्दनुर्नभन्यस्य वेत्वित्यभ्यारब्धवत् ।

26,7.22

उत स्या नः सरस्वती जुषाण इति सारस्वतम् ।

26,7.23

वर्ध शुभ्रे स्तुवते रासि वाजानिति वृद्धवत् ।

26,7.24

महद्वद्द्ह्येतदहः ।

26,7.25

राथन्तरम्पृष्ठम्बार्हतम्शस्त्रम् ।

26,7.26

तन्मिथुनम्प्र्जात्यै रूपम् ।

26,7.27
खण्डिका 8

महानिन्द्रो नृवदा चर्षणिप्रा इति त्रैष्टुभानाम्प्रथमम्मरुत्वतीयानाम् ।

26,8.1

महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.2

इमा उ त्वा पुरुतमस्य कारोरिति द्वितीयम् ।

26,8.3

हव्यम्वीर हव्या हवन्त इत्यभ्यारब्धवत् ।

26,8.4

क्व स्य वीरः को अपश्यदिन्द्रमिति तृतीयम् ।

26,8.5

सुख रथमीयमानम्हरिभ्यामित्यभ्यारब्धवत् ।

26,8.6

महश्चित्त्वमिन्द्र यत एतानिति चतुर्थम् ।

26,8.7

महश्चिदसि त्यजसो वरूत इति महद्वद्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.8

तमस्य द्यावा पृथिवी सचेतसा इति पञ्चमम् ।

26,8.9

यदा एतत्कृण्वानो महिमानमिन्द्रियमिति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.10

त्रैष्टुभ जागते जागतम्जगन्मध्यंदिनो ह्येष त्र्यहः ।

26,8.11

त्वम्महानिन्द्र तुभ्यम्ह क्षा इति त्रैष्टुभानाम्प्रथमम्निष्केवल्यानाम् ।

26,8.12

महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.13

त्वम्महानिन्द्र यो ह शुष्मैरिति द्वितीयम्महद्वत् ।

26,8.14

महद्वद्द्ह्येतदहः ।

26,8.15

अपूर्व्या पुरुतमान्यस्मा इति तृतीयम् ।

26,8.16

महे वीराय तवसे तुराय इति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.17

ताम्सु ते कीर्तिम्मघवन्महित्वा इति चतुर्थम् ।

26,8.18

महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.19

इमाम्ते धियम्प्र भरे महो महीमिति पञ्चमम् ।

26,8.20

महद्वद्सदभ्यारब्धवत् ।

26,8.21

त्रैष्टुभ जागते जागतम्जगन्मध्यंदिनो ह्येष त्र्यहः ।

26,8.22

पञ्च पञ्च सूक्तानि निष्केवल्य मरुत्वतीययोः शस्यन्ते मध्यमे छन्दोमे ।

26,8.23

पशवो वै छन्दोमाः ।

26,8.24

पाङ्क्ताः पशवः ।

26,8.25

पशूनामेव आप्त्यै ।

26,8.26

तानि दश सम्पद्यन्ते ।

26,8.27

दश दशिनी विराट् ।

26,8.28

श्रीर्विराडन्न अद्यम् ।

26,8.29

श्रियो विराजो अन्न अद्यस्य उपाप्त्यै ।

26,8.30
खण्डिका 9

हिरण्य पाणिमूतय इति सावित्रम् ।

26,9.1

अपाम्नपातमवस इति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,9.2

मही द्यौः पृथिवी च न इति द्यावा पृथिवीयम्महद्वत् ।

26,9.3

महद्वद्द्ह्येतदहः ।

26,9.4

युवाना पितरा पुनरित्यार्भवम् ।

26,9.5

इन्द्रेण च मरुत्वतादित्येभिश्च राजभिरित्यभ्यारब्धवत् ।

26,9.6

देवानामिदवो महदिति वैश्वदेवम् ।

26,9.7

वामम्नो अस्त्वर्यमन्वामम्वरुण शंस्यमिति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,9.8

इमा नु कम्भुवना सीषधाम इति द्विपदाः ।

26,9.9

इन्द्रश्च विश्वे च देवा इत्यभ्यारब्धवत् ।

26,9.10

विश्वे देवा ऋता वृध इति वैश्वदेवम्वृद्धवत् ।

26,9.11

महद्द्ह्येतदहः ।

26,9.12

गायत्रम्गायत्र तृतीय सवनो ह्येष त्र्यहः ।

26,9.13

वैश्वानरो अजीजनदिति वैश्वानरीयम् ।

26,9.14

क्ष्मया वृधान ओजसा इति वृद्धवत् ।

26,9.15

महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,9.16

कद्द्ह नूनम्कध प्रिय इति मारुतमभ्यारब्धवत् ।

26,9.17

दूतम्वो विश्व वेदसमिति जात वेदसीयम् ।

26,9.18

अग्ने मृड महानसि इति वा ।

26,9.19

अष्टर्चमष्टमस्य अह्नः ।

26,9.20

पूर्वम्तु स्थितम् ।

26,9.21

महानारोधनम्दिव इति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,9.22

पूर्वम्तु स्थितम् ।

26,9.21

महानारोधनम्दिव इति महद्वत्सदभ्यारब्धवत् ।

26,9.22

गायत्रम्गायत्र तृतीय सवनो ह्येष त्र्यहः ।

26,9.23

इत्याग्नि मारुत सूक्तानि ।

26,9.24

इत्येतस्य अह्नः सूक्तानि ।

26,9.25

तदुक्थ्यम्संतिष्ठते ।

26,9.26

तस्य सा आप्तिर्या द्वितीयस्य अह्नः ।

26,9.27
खण्डिका 10

अन्तो गतिर्नवममहः ।

26,10.1

असौ द्यौरसौ लोकः ।

26,10.2

तस्माद्गतवन्ति नवमे अहन्त्सूक्तानि शस्यन्ते ।

26,10.3

अगन्म महा नमसा यविष्ठम्सोमस्य मा तवसम्वक्ष्यग्न इत्येते उभे तदाज्यम् ।

26,10.4

अगम्न इति गतवत् ।

26,10.5

तदन्त रूपम् ।

26,10.6

अन्तो नवममहः ।

26,10.7

एति इव वा गन्तम्गत्वा ।

26,10.8

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,10.9

अस्थुरत्र धेनवः पिन्वमाना इति स्थितवत् ।

26,10.10

तदन्त रूपम् ।

26,10.11

अन्तो नवममहः ।

26,10.12

तिष्ठति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,10.13

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,10.14

अगन्म महा नमसा यविष्ठमित्येतदेव तृचमाज्यम्स्यादिति ह स्म आह पैङ्ग्यः ।

26,10.15

अगन्म इति गतवत् ।

26,10.16

तदन्त रूपम् ।

26,10.17

अन्तो नवममहः ।

26,10.18
खण्डिका 11

ऐति इव वीत इति ह स्म ह कौषीतकिः ।

26,11.21

सोमस्य मा तवसम्वक्ष्यग्न इत्येतदुपसंशंसेत् ।

26,11.1

तस्य तदेव अन्त रूपम्यद्भूत अनुवादि प्राञ्चम्यज्ञम्चकृम दिवः शशासुरिति ।

26,11.2

यदेतद्भूतमिव अभि ।

26,11.3

अत्र न्वा अपि स्तोमो न व्याप्तव्य इति ह स्म आह पैङ्ग्यः ।

26,11.4

यद्यृग्भिरेव स्तोमो व्याप्यत इति ।

26,11.5

अक्षरैर्ह ऋक्स्तोमम्व्यश्नुते ।

26,11.6

अक्षरैर्ह पदैर्वा निविद्वा पुरोरुग्वा ऋचम् ।

26,11.7

व्याप्तो ह वा उ तत्र स्तोमो भवति यत्र निविद्वा पुरोरुग्वा शस्यते ।

26,11.8

तस्माद्व्याप्यत एव ।

26,11.9

तृचमाज्यम्स्याद्यददः पैङ्ग्यस्य वचसा ।

26,11.10

उभे इति त्वेव स्थितम् ।

26,11.11

एतेन ह वा अह्ना वसिष्ठश्च विश्वामित्रश्च समजानताम् ।

26,11.12

अभिसंजानते ह वा अस्मै स्वा श्रैष्ठ्याय य एवम्वेद ।

26,11.13

तस्मादुभे एव स्याताम् ।

26,11.14

वासिष्ठम्पूर्वम्वैश्वामित्रमुत्तरम् ।

26,11.15

त्रैष्टुभः प्रौगः ।

26,11.16
खण्डिका 12

आ वायो भूष शुचिपा उप न इति वायव्यम्च ऐन्द्रावायवम्च ।

26,12.1

आगत इति गतवत् ।

26,12.2

तदन्त रूपम् ।

26,12.3

अन्तो नवममहः ।

26,12.4

ऐति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,12.5

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,12.6

प्र सोता जीरो अध्वरेष्वस्थादिति स्थितवत् ।

26,12.7

तदन्त रूपम् ।

26,12.8

अन्तो नवममहः ।

26,12.9

तिष्ठति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,12.10

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,12.11

दिवि क्षयन्ता रजसः पृथिव्यामिति मैत्रावरुणम् ।

26,12.12

क्षयन्त इति क्षितिवत् ।

26,12.13

तदन्त रूपम् ।

26,12.14

अन्तो नवममहः ।

26,12.15

क्षियति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,12.16

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,12.17

आ विश्व वारा अश्विना गतम्न इत्याश्विनम् ।

26,12.18

प्र तत्स्थानमवाचि वाम्पृथिव्यामिति स्थितवत् ।

26,12.19

तदन्त रूपम् ।

26,12.20

अन्तो नवममहः ।

26,12.21

तिष्ठति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,12.22

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,12.23

इन्द्रम्नरो नेमधिता हवन्त इत्यैन्द्रम् ।

26,12.24

यत्पार्या युनजते धियस्ता इति पार्याः पर अर्ध्याः ।

26,12.25

तदन्त रूपम् ।

26,12.26

अन्तो नवममहः ।

26,12.27

अन्ते अन्तम्दधाति ।

26,12.28

ऊर्ध्वो अग्निः सुमतिम्वस्वो अश्रेदिति वैश्वदेवम् ।

26,12.29

अश्रेदिति श्रितवत् ।

26,12.30

तदन्त रूपम् ।

26,12.31

अन्तो नवममहः ।

26,12.32

श्रियति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,12.33

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,12.34

प्र क्षोदसा धायसा सस्र एष इति सारस्वतम् ।

26,12.35

प्रबाबधान इति निनर्तिः ।

26,12.36

अन्तो नवममहः ।

26,12.37

नीव वा अन्तम्गत्वा नृत्यति ।

26,12.38

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,12.39

एते वा उ वासिष्ठास्तृच ऋक्ल्प्तास्त्रैष्टुभाः प्रौगाः ।

26,12.40

प्रजापतिर्वै वसिष्ठः ।

26,12.41

स तन्ता यज्ञस्य ।

26,12.42

स पुनस्ततावयात यामा भवति ।

26,12.43

प्रजापतावेव तत्सर्वान्कामानृध्नुवन्ति ।

26,12.44

बृहत्पृष्ठम्शस्त्रम् ।

26,12.45

तन्मिथुनम्प्रजात्यै रूपम् ।

26,12.46
खण्डिका 13

त्र्यर्यमा मनुषो देव ताता इति त्रैष्टुभानाम्प्रथमम्मरुत्वतीयानाम् ।

26,13.1

त्रि इति तत्तृतीयस्य अह्नो रूपम् ।

26,13.2

इन्द्रो रथाय प्रवतम्कृणोति इति द्वितीयम् ।

26,13.3

यमध्यस्थान्मघवा वाजयन्तमित्यध्यस्थादिति स्थितवत् ।

26,13.4

तदन्त रूपम् ।

26,13.5

अन्तो नवममहः ।

26,13.6

तिष्ठति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,13.7

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,13.8

तिष्ठा हरी रथ आ युज्यमाना इति तृतीयम् ।

26,13.9

तिष्ठ इति स्थितवत् ।

26,13.10

तदन्त रूपम् ।

26,13.11

अन्तो नवममहः ।

26,13.12

तिष्ठति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,13.13

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,13.14

गायत्साम नभन्यम्यथा वेरिति चतुर्थम् ।

26,13.15

साम इति तदमुष्य लोकस्य रूपम् ।

26,13.16

प्र मन्दिने पितुमदर्चता वच इति पञ्चमम् ।

26,13.17

तस्य तदेव अन्त रूपम्यत्सोदर्कम् ।

26,13.18

त्रैष्टुभ जागते जागतम्जगन्मध्यंदिनो ह्येष त्र्यहः ।

26,13.19

आ सत्यो यातु मघवानृजीषी इति त्रैष्टुभानाम्प्रथमम्निष्केवल्यानाम् ।

26,13.20

अव स्य शूर अध्वनो न अन्त इति ।

26,13.21

तदन्त रूपम् ।

26,13.22

अन्तो नवममहः ।

26,13.23

अवस्यति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,13.24

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,13.25

अस्मा इदु प्र तवसे तुराय इति द्वितीयम् ।

26,13.26

अस्मा अस्मा इति सप्रभृति ।

26,13.27

यथा वै सोदर्कमेवम्सप्रभृत्यन्त रूपम् ।

26,13.28

द्यौर्न य इन्द्र अभि भूमार्य इति तृतीयम् ।

26,13.29

द्यौरिति तदमुष्य लोकस्य रूपम् ।

26,13.30

तत्त इन्द्रियम्परमम्पराचैरिति चतुर्थम् ।

26,13.31

पराम्पराचैरिति निनर्तिः ।

26,13.32

अन्तो नवममहः ।

26,13.33

नीव वा अन्तम्गत्वा नृत्यति ।

26,13.34

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,13.35

अहम्भुवम्वसुनः प्र्रुव्यस्पतिर्विश्वजिते धन जिते स्वर्जित इति द्वे ।

26,13.36

अहमहमिति सप्र्भृति ।

26,13.37

यथा वै सोदर्कमेवम्सप्रभृत्यन्त रूपम् ।

26,13.38

जिते जित इति निनर्तिः ।

26,13.39

अन्तो नवममहः ।

26,13.40

नीव वा अन्तम्गत्वा नृत्यति ।

26,13.41

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,13.42

त्रैष्टुभ जागते जागतम्जगन्मध्यंदिनो ह्येष त्र्यहः ।

26,13.43

पञ्च सूक्तानि मरुत्वतीये शस्यन्ते उत्तमे छन्दोमे ।

26,13.44

पशवो वै छन्दोमाः ।

26,13.45

पाङ्क्ताः पशवः ।

26,13.46

पशूनामेव आप्त्यै ।

26,13.47

षडन्ततो निष्केवल्ये ।

26,13.48

षड्वा ऋतवः संवत्सरः ।

26,13.49

संवत्सरस्य एव आप्त्यै ।

26,13.50

तान्येकादश सम्पद्यन्ते ।

26,13.51

एकादश अक्षरा त्रिष्टुप् ।

26,13.52

त्रैष्टुभाः पशवः पशूनामेव आप्त्यै ।

26,13.53
खण्डिका 14

अभि त्वा देव सवितरिति सावित्रम् ।

26,14.1

अभि इत्यसौ लोकः ।

26,14.2

तदमुष्य लोकस्य रूपम् ।

26,14.3

प्र वाम्महि द्यवी अभि इति द्यावा पृथिवीयम् ।

26,14.4

महि द्यव्यी अभि इति तदमुष्य लोकस्य रूपम् ।

26,14.5

इन्द्र इषे ददातु न इत्येका ते नो रत्नानि धत्तन इति द्वे तत्तृचमार्भवम् ।

26,14.6

एकमेकम्सुशस्तिभिरित्येकमेकमिति निनर्तिः ।

26,14.7

अन्तो नवममहः ।

26,14.8

नीव वा अन्तम्गत्वा नृत्यति ।

26,14.9

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,14.10

अथ वैश्वदेवम्मनुः ।

26,14.11

सर्व आयुर्वै मनुः ।

26,14.12

आयुरेव तद्यज्ञे च यजमानेषु च दधाति ।

26,14.13

विश्वे देवास आ गत इति वैश्वदेवम्भारद्वाजम् ।

26,14.14

आ गत इति गतवत् ।

26,14.15

तदन्त रूपम् ।

26,14.16

अन्तो नवममहः ।

26,14.17

ऐति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,14.18

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,14.19

गायत्रम्गायत्र तृतीय सवनो ह्येष त्र्यहः ।

26,14.20

दिवि पृष्टो अरोचत इति वैश्वानरीयम् ।

26,14.21

दिवि इति तदमुष्य लोकस्य रूपम् ।

26,14.22

मरुतो यस्य हि क्षय इति मारुतम् ।

26,14.23

क्षय इति क्षितिवत् ।

26,14.24

तदन्त रूपम् ।

26,14.25

अन्तो नवममहः ।

26,14.26

क्षियति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,14.27

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,14.28

अग्निर्होता पुरोहित इति जात वेदसीयम् ।

26,14.29

क्षयम्पावक शोचिष इति क्षयमिति क्षितिवत् ।

26,14.30

तदन्त रूपम् ।

26,14.31

अन्तो नवममहः ।

26,14.32

क्षियति इव वा अन्तम्गत्वा ।

26,14.33

कद्र्यन्हि तत इयात् ।

26,14.34

गायत्रम्गायत्र तृतीय सवनो ह्येष त्र्यहः ।

26,14.35

इत्याग्निमारुत सूक्तानि ।

26,14.36

इत्येतस्य अह्नः सूक्तानि ।

26,14.37

तदुक्थ्यम्संतिष्ठते ।

26,14.38

तस्य सा आप्तिर्या तृतीयस्य अह्नः ।

26,14.39

अन्वहम्द्विपदाः शस्यन्ते ।

26,14.40

पशवो वै छन्दोमाः ।

26,14.41

यजमानच्छन्दसम्द्विपदाः ।

26,14.42

अधिष्टायामेव तत्पशूनाम्यजमानान्दधाति ।

26,14.43

अधी इव वै पशून्पुरुषस्तिष्ठत्यधि इव वै पशून्पुरुषस्तिष्ठति ।

26,14.44