मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

देवीभागवतपुराणम् — पञ्चमस्कन्धः, अध्याय ३४

3
पञ्चमस्कन्धः · 34

भगवन्ब्रूहि मे सम्यक्तस्या आराधने विधिम्

राजोवाच

भगवन्ब्रूहि मे सम्यक्तस्या आराधने विधिम् ।

पूजाविधिं च मन्त्रांश्च तथा होमविधिं वद

॥१॥

ऋषिरुवाच

शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि तस्याः पूजाविधिं शुभम् ।

कामदं मोक्षदं नॄणां ज्ञानदं दुःखनाशनम्

॥२॥

आदौ स्नानविधिं कृत्वा शुचिः शुक्लांबरो नरः ।

आचम्य प्रयतः कृत्वा शुभमायतनं निजम्

॥३॥

ततोऽवलिप्तभूम्यां तु संस्थाप्यासनमुत्तमम् ।

तत्रोपविश्य विधिवत्त्रिराचम्य मुदान्वितः

॥४॥

पूजाद्रव्यं सुसंस्थाप्य यथाशक्त्यनुसारतः ।

प्राणायामं ततः कृत्वा भूतशुद्धिं विधाय च

॥५॥

कुर्यात्प्राणप्रतिष्ठां तु संभारं प्रोक्ष्य मंत्रतः ।

कालज्ञानं ततः कृत्वा न्यासं कुर्याद्यथाविधि

॥६॥

शुभे ताम्रमये पात्रे चंदनेन सितेन च ।

षट्कोणं विलिखेद्यंत्रं चाष्टकोणं ततो बहिः

॥७॥

नवाक्षरस्य मंत्रस्य बीजानि विलिखेत्ततः ।

कृत्वा यंत्रप्रतिष्ठां च वेदोक्तां संविधाय च

॥८॥

अर्चां वा धातवीं कुर्यात्पूजामंत्रैः शिवोदितैः ।

पूजनं पृथिवीपाल भगवत्याः प्रयत्नतः

॥९॥

कृत्वा वा विधिवत्पूजामागमोक्तां समाहितः ।

जपेन्नवाक्षरं मंत्रं सततं ध्यानपूर्वकम्

॥१०॥

होमं दशांशतः कुर्याद्दशांशेन च तर्पणम् ।

भोजनं ब्राह्मणानां च तद्दशांशेन कारयेत्

॥११॥

चरित्रत्रयपाठं च नित्यं कुर्याद्विसर्जयेत् ।

नवरात्रव्रतं चैव विधेयं विधिपूर्वकम्

॥१२॥

आश्विने च तथा चैत्रे शुक्ले पक्षे नराधिप ।

नवरात्रो(त्रा)पवासो वै कर्तव्यः शुभमिच्छता

॥१३॥

होमः सुविपुल: कार्यो जप्यमंत्रैः सुपायसैः ।

शर्कराघृतमिश्रैश्च मधुयुक्तैः सुसंस्कृतैः

॥१४॥

छागमांसेन वा कार्यों बिल्वपत्रैस्तथा शुभैः ।

हयारिकुसुमै रक्तैस्तिलैर्वा शर्करायुतैः

॥१५॥

अष्टम्यां च चतुर्दश्यां नवम्यां च विशेषतः ।

कर्तव्यं पूजनं देव्या ब्राह्मणानां च भोजनम्

॥१६॥

निर्धनो धनमाप्नोति रोगी रोगात्प्रमुच्यते ।

अपुत्रो लभते पुत्राञ्छुभांश्च वशवर्तिनः

॥१७॥

राज्यभ्रष्टो नृपो राज्यं प्राप्नोति सार्वभौमिकम् ।

शत्रुभिः पीडितो हंति रिपुं मायाप्रसादतः

॥१८॥

विद्यार्थी पूजनं यस्तु करोति नियतेंद्रियः ।

अनवद्यां शुभां विद्यां विंदते नात्र संशयः

॥१९॥

ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रो वा भक्तिसंयुतः ।

पूजयेज्जगतां धात्रीं स सर्वसुखभाग्भवेत्

॥२०॥

नवरात्रव्रतं कुर्यान्नरनारीगणश्च यः ।

वांछितं फलमाप्नोति सर्वदा भक्तितत्परः

॥२१॥

आश्विने शुक्लपक्षे तु नवरात्रव्रतं शुभम् ।

करोति भावसंयुक्तः सर्वान्कामानवाप्नुयात्

॥२२॥

विधिवन्मंडलं कृत्वा पूजास्थानं प्रकल्पयेत् ।

कलशं स्थापयेत्तत्र वेदमंत्रविधानतः

॥२३॥

यंत्रं सुरुचिरं कृत्वा स्थापयेत्कलशोपरि ।

वापयित्वा यवांश्चारून्पार्श्वतः परिवर्तितान्

॥२४॥

कृत्वोपरि वितानं च पुष्पमालासमावृतम् ।

धूपदीपसुसंयुक्तं कर्तव्यं चण्डिकागृहम्

॥२५॥

त्रिकालं तत्र कर्तव्या पूजा शक्त्यनुसारतः ।

वित्तशाठ्यं न कर्तव्यं चण्डिकायाश्च पूजने

॥२६॥

धूपैर्दीपैः सुनैवेद्यैः फलपुष्पैरनेकशः ।

गीतवाद्यैः स्तोत्रपाठैर्वेदपारायणैस्तथा

॥२७॥

उत्सवस्तत्र कर्तव्यो नानावादित्रसंयुतैः ।

कन्यकानां पूजनं च विधेयं विधिपूर्वकम्

॥२८॥

चन्दनैर्भूषणैर्वस्त्रैर्भक्ष्यैश्च विविधैस्तथा ।

सुगन्धतैलमाल्यैश्च मनसो रुचिकारकैः

॥२९॥

एवं सम्पूजनं कृत्वा होमं मन्त्रविधानतः ।

अष्टम्यां वा नवम्यां वा कारयेद्विधिपूर्वकम्

॥३०॥

ब्राह्मणान्भोजयेत्पश्चात्पारणं दशमीदिने ।

कर्तव्यं शक्तितो दानं देयं भक्तिपरैर्नृपैः

॥३१॥

एवं यः कुरुते भक्त्या नवरात्रव्रतं नरः ।

नारी वा सधवा भक्त्या विधवा वा पतिव्रता

॥३२॥

इह लोके सुखं भोगान्प्राप्नोति मनसेप्सितान् ।

देहान्ते परमं स्थानं प्राप्नोति व्रततत्परः

॥३३॥

जन्मान्तरेऽम्बिकाभक्तिर्भवत्यव्यभिचारिणी।

जन्मोत्तमकुले प्राप्य सदाचारो भवेद्धि सः

॥३४॥

नवरात्रव्रतं प्रोक्तं व्रतानामुत्तमं व्रतम् ।

आराधनं शिवायास्तु सर्वसौख्यकरं परम्

॥३५॥

अनेन विधिना राजन्समाराधय चण्डिकाम् ।

जित्वा रिपूनस्खलितं राज्यं प्राप्स्यत्यनुत्तमम्

॥३६॥

सुखं च परमं भूप देहेऽस्मिन्स्वगृहे पुनः ।

पुत्रदारान्समासाद्य लप्स्यसे नात्र संशयः

॥३७॥

वैश्योत्तम त्वमेवाद्य समाराधय कामदाम् ।

देवीं विश्वेश्वरीं मायां सृष्टिसंहारकारिणीम्

॥३८॥

स्वजनानां च मान्यस्त्वं भविष्यसि गृहे गतः ।

सुखं सांसारिकं प्राप्य यथाभिलषितं पुनः

॥३९॥

देवीलोके शुभे वासो भविता ते न संशयः ।

नाराधिता भगवती यैस्ते नरकभागिनः

॥४०॥

इह लोकेऽतिदुःखार्ता नानारोगैः प्रपीडिताः ।

भवंति मानवा राजञ्छत्रुभिश्च पराजिताः

॥४१॥

निष्कलत्रा ह्यपुत्राश्च तृष्णार्ताः स्तब्धबुद्धयः ।

बिल्बीदलैः करवीरैः शतपत्रैश्च चम्पकैः

॥४२॥

अर्चिता जगतां धात्री यैस्तेऽतीव विलासिनः ।

भवंति कृतपुण्यास्ते शक्तिभक्तिपरायणाः

॥४३॥

धनविभवसुखाढ्या मानवा मानवंतः सकलगुणगणानां भाजनं भारतीशाः ।

निगमपठितमन्त्रैः पूजिता यैर्भवानी नृपतितिलकमुख्यास्ते भवंतीह लोके

॥४४॥

इति श्रीदेवीभागवते महापुराणे पञ्चमस्कन्धे चतुस्त्रिंशोऽध्यायः ॥ ३४ ॥