मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

शिवपुराणम् — शतरुद्रसंहिता, अध्याय १८

3
शतरुद्रसंहिता · 18

एकादशवतारान्वै शृण्वथो शांकरान्वरान्

नन्दीश्वर उवाच

एकादशवतारान्वै शृण्वथो शांकरान्वरान् ।

याञ्छ्रुत्वा न हि बाध्येत बाधासत्यादिसम्भवा

॥१॥

पुरा सर्वे सुराश्शक्रमुखा दैत्यपराजिताः ।

त्यक्त्वामरावतीम्भीत्याऽपलायन्त निजाम्पुरीम्

॥२॥

दैत्यप्रपीडिता देवा जग्मुस्ते कश्यपा न्तिकम् ।

बद्ध्वा करान्नतस्कन्धाः प्रणेमुस्तं सुविह्वलम्

॥३॥

सुनुत्वा तं सुरास्सर्व्वे कृत्वा विज्ञप्तिमादरात् ।

सर्वं निवेदयामा स्स्वदुःखन्तत्पराजयम्

॥४॥

ततस्स कश्यपस्तात तत्पिता शिवसक्तधीः ।

तदाकर्ण्यामराकं वै दुखितोभून्न चाधिकम्

॥५॥

तानाश्वास्य मुनिस्सोऽथ धैर्यमाधाय शान्तधीः ।

काशीं जगाम सुप्रीत्या विश्वेश्वरपुरीम्मुने

॥६॥

गंगाम्भसि ततः स्नात्वा कृत्वा तं विधिमादरात् ।

विश्वेश्वरं समानर्च साम्बं सर्वेश्वरम्प्रभुम्

॥७॥

शिवलिंगं सुसंस्थाप्य चकार विपुलन्तपः ।

शम्भुमुद्दिश्य सुप्रीत्या देवानां हितकाम्यया

॥८॥

महान्कालो व्यतीयाय तपतस्तस्य वै मुनेः ।

शिवपादाम्बुजासक्तमनसो धैर्य्यशालिनः

॥९॥

अथ प्रादुरभूच्छम्भुर्वरन्दातुन्तदर्षये ।

स्वपदासक्तमनसे दीनबन्धुस्सतांगतिः

॥१०॥

वरम्ब्रूहीति चोवाच सुप्रसन्नो महेश्वरः ।

कश्यपं मुनिशार्दूलं स्वभक्तं भक्तवत्सलः ।

दृष्ट्वाथ तं महेशानं स प्रणम्य कृताञ्जलिः ।

तुष्टाव कश्यपो हृष्टो देवतातः प्रस न्नधीः

॥१२॥

कश्यप उवाच

देवदेव महेशान शरणागतवत्सल ।

सर्वेश्वरः परात्मा त्वं ध्यानगम्योद्वयोऽव्ययः

॥१३॥

बलनिग्रह कर्ता त्वं महेश्वर सतां गतिः ।

दीनबन्धुर्दयासिन्धुर्भक्तरक्षणदक्षधीः

॥१४॥

एते सुरास्त्वदीया हि त्वद्भक्ताश्च विशेषतः ।

दैत्यैः पराजिताश्चाथ पाहि तान्दुःखितान् प्रभो

॥१५॥

असमर्थो रमेशोपि दुःखदस्ते मुहुर्मुहुः ।

अतः सुरा मच्छरणा वेदयन्तोऽसुखं च तत्

॥१६॥

तदर्थं देवदेवेश देवदुःखविनाशकः ।

तत्पूरितुं तपोनिष्ठां प्रसन्नार्थं तवासदम्

॥१७॥

शरणं ते प्रपन्नोऽस्मि सर्वथाहं महेश्वर ।

कामं मे पूरय स्वामिन्देवदुःखं विनाशय

॥१८॥

पुत्रदुःखैश्च देवेश दुःखितोऽहं विशेषतः ।

सुखिनं कुरु मामीश सहाय स्त्वन्दिवौकसाम्

॥१९॥

भूत्वा मम सुतो नाथ देवा यक्षाः पराजिताः ।

दैत्यैर्महाबलैश्शम्भो सुरानन्दप्रदो भव

॥२०॥

सदैवास्तु महेशान सर्वलेखसहायकः ।

यथा दैत्यकृता बाधा न बाधेत सुरान्प्रभो

॥२१॥

नंदीश्वर उवाच

इत्युक्तस्स तु सर्वेशस्तथेति प्रोच्य शंकरः ।

पश्यतस्तस्य भगवांस्तत्रैवांतर्दधे हरः

॥२२॥

कश्यपोऽपि महाहृष्टः स्वस्थानमगमद्द्रुतम् ।

देवेशः कथयामास सर्ववृत्तान्तमादरात्

॥२३॥

ततस्स शंकरश्शर्वस्सत्यं कर्तुं स्वकं वचः ।

सुरभ्यां कश्यपाज्जज्ञे एकादशस्वरूपवान्

॥२४॥

महोत्सवस्तदासीद्वे सर्वं शिवमयं त्वभूत् ।

आसन्हृष्टाः सुराश्चाथ मुनिना कश्यपेन च

॥२५॥

कपाली १ पिंगलो २ भीमो ३ विरूपाक्षो ४ विलोहितः ५ ।

शास्ताऽ ६ जपाद ७ हिर्बुध्न्य ८ श्शंभु ९ श्चण्डो १० भवस्तथा ११

॥२६॥

एकादशैते रुद्रास्तु सुरभतिनयाः स्मृताः ।

देवकार्य्यार्थमुत्पन्नाश्शिवरूपास्सुखास्पदम्

॥२७॥

ते रुद्राः काश्यपा वीरा महाबलपराक्रमाः ।

दैत्याञ्जघ्नुश्च संग्रामे देवसाहाय्यकारिणः

॥२८॥

तद्रुद्रकृपया देवा दैत्याञ्जित्वा च निर्भयाः ।

चक्रु- स्वराज्यं सर्वे ते शक्राद्यास्स्वस्थमानसाः

॥२९॥

अद्यापि ते महारुद्रास्सर्वे शिवस्वरूपकाः ।

देवानां रक्षणार्थाय विराजन्ते सदा दिवि

॥३०॥

ऐशान्याम्पुरि ते वासं चक्रिरे भक्तवत्सलाः ।

विरमन्ते सदा तत्र नानालीलाविशारदाः

॥३१॥

तेषामनुचरा रुद्राः कोटिशः परिकीर्तिताः ।

सर्वत्र संस्थितास्तत्र त्रिलोकेष्वभिभागशः

॥३२॥

इति ते वर्णितास्तातावताराश्शंकरस्य वै ।

एकादशमिता रुद्रास्सर्वलोकसुखावहाः

॥३३॥

इदमाख्यानममलं सर्वपापप्रणाशकम् ।

धन्यं यशस्यमायुष्यं सर्वकामप्रदायकम्

॥३४॥

य इदं शृणुयात्तात श्रावयेद्वै समाहितः ।

इह सर्वसुखम्भुक्त्वा ततो मुक्तिं लभेत सः

॥३५॥

इति श्रीशिवमहापुराणे तृतीयायां शतरुद्रसंहितायां एकादशावतारवर्णनं नामाष्टादशोऽध्यायः ॥ १८ ॥