ityuktastena vipreṇa śabaraściṃtayākulaḥ
jaiminiruvāca
ityuktastena vipreṇa śabaraściṃtayākulaḥ ||
asmākamupajīvyo'sau rahasyastho janārdanaḥ
||1||इत्युक्तस्तेन विप्रेण शबरश्चिंतयाकुलः ॥
अस्माकमुपजीव्योऽसौ रहस्यस्थो जनार्दनः
upasthitaṃ no durdaivaṃ yena syātsārvalaukikaḥ ||
na darśayāmi cedvipraṃ śāpaṃ me'sau pradāsyati
||2||उपस्थितं नो दुर्दैवं येन स्यात्सार्वलौकिकः ॥
न दर्शयामि चेद्विप्रं शापं मेऽसौ प्रदास्यति
sarveṣāṃ brāhmaṇo mānyo viśeṣādatithistvayam ||
yasminviphalakāme tu dvau lokau viphalau mama
||3||सर्वेषां ब्राह्मणो मान्यो विशेषादतिथिस्त्वयम् ॥
यस्मिन्विफलकामे तु द्वौ लोकौ विफलौ मम
evaṃ vicārayanviśvāvasuḥ śabarapuṃgavaḥ ||
janapravādaṃ sasmāra purāṇaṃ śabarālaye
||4||एवं विचारयन्विश्वावसुः शबरपुंगवः ॥
जनप्रवादं सस्मार पुराणं शबरालये
asminnaṃtarhite deve bhūmyaṃtarlīnamādhave ||
indradyumno narapatiḥ śakratulyaparākramaḥ
||5||अस्मिन्नंतर्हिते देवे भूम्यंतर्लीनमाधवे ॥
इन्द्रद्युम्नो नरपतिः शक्रतुल्यपराक्रमः
manuṣyavapuṣā yo vai brahmalokaṃ vrajedapi ||
so'sminprajābhirāgatya vājimedhaśatena ca
||6||मनुष्यवपुषा यो वै ब्रह्मलोकं व्रजेदपि ॥
सोऽस्मिन्प्रजाभिरागत्य वाजिमेधशतेन च
iṣṭvā dārumayaṃ viṣṇuṃ caturddhā sthāpayiṣyati ||
asya cedbhāgyamutpannaṃ brāhmaṇasyātitherbhṛśam
||7||इष्ट्वा दारुमयं विष्णुं चतुर्द्धा स्थापयिष्यति ॥
अस्य चेद्भाग्यमुत्पन्नं ब्राह्मणस्यातिथेर्भृशम्
aṃtarddhānaṃ bhagavataḥ sannidhānamatho bhavet ||
tadenaṃ darśayiṣyāmi nīleṃdramaṇimacyutam
||8||अंतर्द्धानं भगवतः सन्निधानमथो भवेत् ॥
तदेनं दर्शयिष्यामि नीलेंद्रमणिमच्युतम्
na pauruṣeyaṃ kasyāpi kartavye devanirmite ||
itthaṃ vicārya manasā śabaraśca punaḥpunaḥ
||9||न पौरुषेयं कस्यापि कर्तव्ये देवनिर्मिते ॥
इत्थं विचार्य मनसा शबरश्च पुनःपुनः
uvāca vipraṃ purato dhyāyaṃtaṃ viṣṇumavyayam
||10||उवाच विप्रं पुरतो ध्यायंतं विष्णुमव्ययम्
śabara uvāca
asmābhiḥ pūrvato'pyeṣa udaṃtaḥ śruta eva hi ||
iṃdradyumno narapatiratra vāsaṃ kariṣyati
||11||अस्माभिः पूर्वतोऽप्येष उदंतः श्रुत एव हि ॥
इंद्रद्युम्नो नरपतिरत्र वासं करिष्यति
tato'pi bhāgyavāṃstvaṃ hi yadagre nīlamādhavam ||
cakṣuṣā paśyase brahmannehi yāmo hyadhityakām
||12||ततोऽपि भाग्यवांस्त्वं हि यदग्रे नीलमाधवम् ॥
चक्षुषा पश्यसे ब्रह्मन्नेहि यामो ह्यधित्यकाम्
ityuktvā taṃ kare dhṛtvā vartmanā gahanaṃ yayau ||
uparyuparyupāruhya śilāviṣamavartmani
||13||इत्युक्त्वा तं करे धृत्वा वर्त्मना गहनं ययौ ॥
उपर्युपर्युपारुह्य शिलाविषमवर्त्मनि
ekaikanaragamye ca kaṃṭakācitadurgame ||
tamaḥprāye pathi gataṃ bodhayanvacasā dvijam
||14||एकैकनरगम्ये च कंटकाचितदुर्गमे ॥
तमःप्राये पथि गतं बोधयन्वचसा द्विजम्
muhūrtābhyāṃ rauhiṇasya kuṃḍasyāviśatāṃ taṭe ||
taṃ dṛṣṭvā so'bravīdvipraṃ kuṃḍametaddvijottama
||15||मुहूर्ताभ्यां रौहिणस्य कुंडस्याविशतां तटे ॥
तं दृष्ट्वा सोऽब्रवीद्विप्रं कुंडमेतद्द्विजोत्तम
rauhiṇākhyaṃ mahattīrthaṃ kāraṇaṃ sarvapāthasām ||
atra snātvā naro yāti vaikuṃṭhabhavanaṃ dvija
||16||रौहिणाख्यं महत्तीर्थं कारणं सर्वपाथसाम् ॥
अत्र स्नात्वा नरो याति वैकुंठभवनं द्विज
etasya pūrvabhāge'so kalpacchāyāvaṭo mahān ||
chāyāṃ yasya samākramya brahmahatyāṃ vyapohati
||17||एतस्य पूर्वभागेऽसो कल्पच्छायावटो महान् ॥
छायां यस्य समाक्रम्य ब्रह्महत्यां व्यपोहति
etayoraṃtare brahmannikuṃjābhyaṃtare sthitam ||
paśya sākṣājagannāthaṃ vedāṃtapratipāditam
||18||एतयोरंतरे ब्रह्मन्निकुंजाभ्यंतरे स्थितम् ॥
पश्य साक्षाजगन्नाथं वेदांतप्रतिपादितम्
dṛṣṭvā jahīhi sakalaṃ vividhaṃ pāpasaṃcayam ||
ita ūrdhvaṃ na śocasva patito bhavasāgare
||19||दृष्ट्वा जहीहि सकलं विविधं पापसंचयम् ॥
इत ऊर्ध्वं न शोचस्व पतितो भवसागरे
jaiminiruvāca
sa tu kuṃḍe dvijaḥ snātvā saṃpradṛṣṭamanāḥ sudhī ||
dūrātpraṇamya śirasā manasā vacasā harim
||20||स तु कुंडे द्विजः स्नात्वा संप्रदृष्टमनाः सुधी ॥
दूरात्प्रणम्य शिरसा मनसा वचसा हरिम्
tuṣṭāva caikāgramanā harṣagadgadayā girā
||21||तुष्टाव चैकाग्रमना हर्षगद्गदया गिरा
vidyāpatiruvāca
pradhānapuruṣātīta sarvavyāpinparātpara ||
carācaraparīṇāma paramārtha namo'stu te
||22||प्रधानपुरुषातीत सर्वव्यापिन्परात्पर ॥
चराचरपरीणाम परमार्थ नमोऽस्तु ते
śrutismṛtipurāṇetihāsa saṃpratipāditaiḥ ||
karmabhistvaṃ samārādhya eka eva jagatpate
||23||श्रुतिस्मृतिपुराणेतिहास संप्रतिपादितैः ॥
कर्मभिस्त्वं समाराध्य एक एव जगत्पते
tvatta etajjagatsarvaṃ sṛṣṭau saṃpadyate vibho ||
tvadādhāramidaṃ deva tvayaiva paripālyate
||24||त्वत्त एतज्जगत्सर्वं सृष्टौ संपद्यते विभो ॥
त्वदाधारमिदं देव त्वयैव परिपाल्यते
kalpāṃte saṃhṛtaṃ sarvaṃ tvatkukṣau sāvakāśakam ||
sukhaṃ vasati sarvātmannaṃtaryāminnamo'stu te
||25||कल्पांते संहृतं सर्वं त्वत्कुक्षौ सावकाशकम् ॥
सुखं वसति सर्वात्मन्नंतर्यामिन्नमोऽस्तु ते
namaste devadevāya trayīrūpāya te namaḥ ||
caṃdrasūryādirupeṇa jagadbhāsayate sadā
||26||नमस्ते देवदेवाय त्रयीरूपाय ते नमः ॥
चंद्रसूर्यादिरुपेण जगद्भासयते सदा
sarvatīrthamayī gaṃgā yasya pādābjasaṃgamāt ||
punāti sakalām̐llokāṃstasmai pāvayate namaḥ
||27||सर्वतीर्थमयी गंगा यस्य पादाब्जसंगमात् ॥
पुनाति सकलाँल्लोकांस्तस्मै पावयते नमः
havīṃṣi maṃtrapūtāni samyagdattāni vahniṣu ||
pariṇāmakṛte tubhyaṃ .jagajjīvayate namaḥ
||28||हवींषि मंत्रपूतानि सम्यग्दत्तानि वह्निषु ॥
परिणामकृते तुभ्यं .जगज्जीवयते नमः
yadaṃśamupajīvaṃti jagaṃtyānaṃdarūpiṇaḥ ||
sarvakalmaṣahīnāya tasmai brahmātmane namaḥ
||29||यदंशमुपजीवंति जगंत्यानंदरूपिणः ॥
सर्वकल्मषहीनाय तस्मै ब्रह्मात्मने नमः
nirmalāya svarūpāya śubharūpāya māyine ||
sarvasaṃgavihīnāya namaste viśvasākṣiṇe
||30||निर्मलाय स्वरूपाय शुभरूपाय मायिने ॥
सर्वसंगविहीनाय नमस्ते विश्वसाक्षिणे
bahupādākṣiśīrṣāsyabāhave sarvajiṣṇave ||
sarvajīvasvarūpāya namaste sarvarūpiṇe
||31||बहुपादाक्षिशीर्षास्यबाहवे सर्वजिष्णवे ॥
सर्वजीवस्वरूपाय नमस्ते सर्वरूपिणे
namaste kamalākāṃta namaste kamalāsana ||
namaḥ kamalapatrākṣa trāhi māṃ puruṣottama
||32||नमस्ते कमलाकांत नमस्ते कमलासन ॥
नमः कमलपत्राक्ष त्राहि मां पुरुषोत्तम
asārasaṃsāraparibhrameṇa nipīḍyamānaṃ khalu rogaśokaiḥ ||
māmuddharāsmādbhavaduḥkhajātātpādābjayoste śaraṇaṃ prapannam
||33||असारसंसारपरिभ्रमेण निपीड्यमानं खलु रोगशोकैः ॥
मामुद्धरास्माद्भवदुःखजातात्पादाब्जयोस्ते शरणं प्रपन्नम्
jaiminiruvāca
iti stutvā sureśānaṃ devaṃ praṇavarūpiṇam ||
praṇataḥ praṇavaṃ maṃtraṃ jajāpa purato hareḥ
||34||इति स्तुत्वा सुरेशानं देवं प्रणवरूपिणम् ॥
प्रणतः प्रणवं मंत्रं जजाप पुरतो हरेः
japāṃte śāṃtamanasaṃ kṛtāṃjalimupasthitam ||
manyamānaṃ kṛtārthaṃ svaṃ provāca śabaro dvijam
||35||जपांते शांतमनसं कृतांजलिमुपस्थितम् ॥
मन्यमानं कृतार्थं स्वं प्रोवाच शबरो द्विजम्
viśvāvasuruvāca
kṛtārthastvaṃ prabhuṃ dṛṣṭvā sāṃprataṃ dvijapuṃgava ||
dināṃto'bhūdgṛhaṃ yāvaḥ kṣudhito'si śramānvitaḥ
||36||कृतार्थस्त्वं प्रभुं दृष्ट्वा सांप्रतं द्विजपुंगव ॥
दिनांतोऽभूद्गृहं यावः क्षुधितोऽसि श्रमान्वितः
vāso'pyaraṇye hiṃsrāṇāṃ nāsmākamucitā sthitiḥ ||
yāvadbhānorbhāti bhāsastāvadyāmo nijālayam
||37||वासोऽप्यरण्ये हिंस्राणां नास्माकमुचिता स्थितिः ॥
यावद्भानोर्भाति भासस्तावद्यामो निजालयम्
ityuktvā brāhmaṇaṃ pāṇau gṛhītvā śabaraḥ punaḥ ||
ājagāma dvijaśreṣṭhāḥ svāśramaṃ tvarayānvitaḥ
||38||इत्युक्त्वा ब्राह्मणं पाणौ गृहीत्वा शबरः पुनः ॥
आजगाम द्विजश्रेष्ठाः स्वाश्रमं त्वरयान्वितः
brāhmaṇo'pi jagannāthaṃ dhyāyannānaṃdasāgaram ||
kṣuttṛṣāśramajātāni duḥkhāni bubudhe na hi
||39||ब्राह्मणोऽपि जगन्नाथं ध्यायन्नानंदसागरम् ॥
क्षुत्तृषाश्रमजातानि दुःखानि बुबुधे न हि
śilāviṣamamārge'pi kaṃṭakotkaradurgame ||
vrajanna duḥkhaṃ lebhe'sau śarīrānāsthayā mudā
||40||शिलाविषममार्गेऽपि कंटकोत्करदुर्गमे ॥
व्रजन्न दुःखं लेभेऽसौ शरीरानास्थया मुदा
evaṃ vrajaṃtau tau vipra śabarau śabarālayam ||
sāyāhne tamanuprāptau vaiṣṇavāgryau tu bho dvijāḥ
||41||एवं व्रजंतौ तौ विप्र शबरौ शबरालयम् ॥
सायाह्ने तमनुप्राप्तौ वैष्णवाग्र्यौ तु भो द्विजाः
tatrātithimanuprāptaṃ brāhmaṇaṃ śabarottamaḥ ||
bhakṣyabhojya vidhānaiśca vividhaiḥ samapūjayat
||42||तत्रातिथिमनुप्राप्तं ब्राह्मणं शबरोत्तमः ॥
भक्ष्यभोज्य विधानैश्च विविधैः समपूजयत्
tato'bhitṛptastaddattairupacārairnṛpocitaiḥ ||
vismayaṃ paramaṃ lebhe śabarasya sudurlabhaiḥ
||43||ततोऽभितृप्तस्तद्दत्तैरुपचारैर्नृपोचितैः ॥
विस्मयं परमं लेभे शबरस्य सुदुर्लभैः
śabaro'yaṃ nivasati viṣame kānanāṃtare ||
āraṇyakairvarttamānaḥ kathamasya gṛhāṃtare
||44||शबरोऽयं निवसति विषमे काननांतरे ॥
आरण्यकैर्वर्त्तमानः कथमस्य गृहांतरे
rājārhabhakṣyabhojyāni sulabhānyadbhutaṃ mahat ||
iti vismayamāpannaṃ brāhmaṇaṃ śabarastadā
||45||राजार्हभक्ष्यभोज्यानि सुलभान्यद्भुतं महत् ॥
इति विस्मयमापन्नं ब्राह्मणं शबरस्तदा
provāca snigdhavacasā vinayāvanato bhṛśam
||46||प्रोवाच स्निग्धवचसा विनयावनतो भृशम्
śabara uvāca
bho vipra śramahīno'si kaccitkṣuttṛḍvivarjitaḥ ||
āraṇyakānāṃ bhavane nāgarāṇāṃ kutaḥ sukham
||47||भो विप्र श्रमहीनोऽसि कच्चित्क्षुत्तृड्विवर्जितः ॥
आरण्यकानां भवने नागराणां कुतः सुखम्
ajñātā nāgarī vṛttiḥ śabaraistu viśeṣataḥ ||
rājopajīvināṃ śreṣṭhau rājāmātyapurohitau
||48||अज्ञाता नागरी वृत्तिः शबरैस्तु विशेषतः ॥
राजोपजीविनां श्रेष्ठौ राजामात्यपुरोहितौ
tayo rājasamaḥ pūjyaḥ purodhāḥ śāstrasaṃmataḥ ||
indradyumno narapatiḥ sārvabhaumaḥ pratāpavān
||49||तयो राजसमः पूज्यः पुरोधाः शास्त्रसंमतः ॥
इन्द्रद्युम्नो नरपतिः सार्वभौमः प्रतापवान्
tvayi tuṣṭe sa saṃtuṣṭo dhruvaṃ vipra bhaviṣyati ||
ityuktavatyaraṇyasthe sa tu prītataro dvijaḥ ||
uvāca śabaraṃ prītyā vinayādbhutavādinam
||50||त्वयि तुष्टे स संतुष्टो ध्रुवं विप्र भविष्यति ॥
इत्युक्तवत्यरण्यस्थे स तु प्रीततरो द्विजः ॥
उवाच शबरं प्रीत्या विनयाद्भुतवादिनम्
vidyāpatiruvāca
sādho madupacārāya hṛtānyetāni yāni te ||
vastunyamānuṣāṇīha yānyadṛṣṭāni rājabhiḥ
||51||साधो मदुपचाराय हृतान्येतानि यानि ते ॥
वस्तुन्यमानुषाणीह यान्यदृष्टानि राजभिः
citrametaddivyavastusaṃcayaḥ śabarālaye ||
etatkhyātuṃ kautukaṃ me sādho saṃvarddhate mahat
||52||चित्रमेतद्दिव्यवस्तुसंचयः शबरालये ॥
एतत्ख्यातुं कौतुकं मे साधो संवर्द्धते महत्
śabara uvāca
etatprakāśituṃ vipra matirnotsahate mama ||
tathāpi te dvijaśreṣṭhā'tithibhaktyā vadāmyaham
||53||एतत्प्रकाशितुं विप्र मतिर्नोत्सहते मम ॥
तथापि ते द्विजश्रेष्ठाऽतिथिभक्त्या वदाम्यहम्
śakrādayo devagaṇāḥ samāyāntyanvahaṃ dvija ||
divyopacārānādāya pūjanāya jagatpateḥ
||54||शक्रादयो देवगणाः समायान्त्यन्वहं द्विज ॥
दिव्योपचारानादाय पूजनाय जगत्पतेः
pūjayitvā jagannāthaṃ stutvā natvā ca bhaktitaḥ ||
gītaśavāditranṛtyaiśca saṃtoṣya puruṣottamam
||55||पूजयित्वा जगन्नाथं स्तुत्वा नत्वा च भक्तितः ॥
गीतशवादित्रनृत्यैश्च संतोष्य पुरुषोत्तमम्
punaḥ prayāṃti satataṃ tridivaṃ surasattamāḥ ||
divyānyetāni vastūni nirmālyāni jagatpateḥ
||56||पुनः प्रयांति सततं त्रिदिवं सुरसत्तमाः ॥
दिव्यान्येतानि वस्तूनि निर्माल्यानि जगत्पतेः
dattāni tubhyaṃ viduṣe kathaṃ vismayate bhavān ||
viṣṇornirmālyabhogena kṣīṇarogajarā vayam
||57||दत्तानि तुभ्यं विदुषे कथं विस्मयते भवान् ॥
विष्णोर्निर्माल्यभोगेन क्षीणरोगजरा वयम्
saputrabāṃdhavāḥ sarve nivasāmo'yutāyuṣaḥ ||
viṣṇunirmālyabhogena kṣīyate pāpasaṃhatiḥ
||58||सपुत्रबांधवाः सर्वे निवसामोऽयुतायुषः ॥
विष्णुनिर्माल्यभोगेन क्षीयते पापसंहतिः
na taccitraṃ dvijaśreṣṭha yena syānmuktibhājanam ||
śrutvaitaddurlabhaṃ karma brāhmaṇo romaharṣaṇaḥ
||59||न तच्चित्रं द्विजश्रेष्ठ येन स्यान्मुक्तिभाजनम् ॥
श्रुत्वैतद्दुर्लभं कर्म ब्राह्मणो रोमहर्षणः
ānaṃdāśruviluptākṣaḥ svaṃ kṛtārthamamanyata ||
aho śabarajanmāsau paśyatyavyayamīśvaram
||60||आनंदाश्रुविलुप्ताक्षः स्वं कृतार्थममन्यत ॥
अहो शबरजन्मासौ पश्यत्यव्ययमीश्वरम्
taducchiṣṭaṃ divyabhogamupabhuṃkte divāniśam ||
nānyo'sya sadṛśo loke pṛthivyāṃ sacarācare
||61||तदुच्छिष्टं दिव्यभोगमुपभुंक्ते दिवानिशम् ॥
नान्योऽस्य सदृशो लोके पृथिव्यां सचराचरे
yādṛśo viṣṇubhakto'yaṃ śabaro nīlaparvate ||
kiṃ gatvā svagṛhe me'dya kuṭuṃbenā'sukhātmanā
||62||यादृशो विष्णुभक्तोऽयं शबरो नीलपर्वते ॥
किं गत्वा स्वगृहे मेऽद्य कुटुंबेनाऽसुखात्मना
anena sakhyaṃ niṣpādya sthāsyāmyatra vanāṃtare ||
cintayitvā ciraṃ vipraḥ śrīkṛṣṇāsaktamānasaḥ
||63||अनेन सख्यं निष्पाद्य स्थास्याम्यत्र वनांतरे ॥
चिन्तयित्वा चिरं विप्रः श्रीकृष्णासक्तमानसः
punaḥ provāca śabaraṃ mayi te cedanugrahaḥ ||
sādho sakhyaṃ tvayā kāryamiti me niścayo mahān
||64||पुनः प्रोवाच शबरं मयि ते चेदनुग्रहः ॥
साधो सख्यं त्वया कार्यमिति मे निश्चयो महान्
kiṃ gatvā sevayā rājñaḥ paratrāsukhahetunā ||
atra sthitvā tvayā sārdhamupāsya madhusūdanam
||65||किं गत्वा सेवया राज्ञः परत्रासुखहेतुना ॥
अत्र स्थित्वा त्वया सार्धमुपास्य मधुसूदनम्
yathā punardehabaṃdho yatiṣye na bhavenmama ||
sādhu mitra tvayā sārddhaṃ bhāgyānme saṃgamo'bhavat
||66||यथा पुनर्देहबंधो यतिष्ये न भवेन्मम ॥
साधु मित्र त्वया सार्द्धं भाग्यान्मे संगमोऽभवत्
dustāraṃ bhavasaṃsāraṃ tariṣye tvatprasādataḥ ||
sārametatpraśaṃsaṃti saṃsāre bhavasāgare
||67||दुस्तारं भवसंसारं तरिष्ये त्वत्प्रसादतः ॥
सारमेतत्प्रशंसंति संसारे भवसागरे
yadvaiṣṇavena mitratvaṃ duḥkhasaṃsārapāradam ||
mitrasya sahavāsena punaḥ pratyakṣameṣyati
||68||यद्वैष्णवेन मित्रत्वं दुःखसंसारपारदम् ॥
मित्रस्य सहवासेन पुनः प्रत्यक्षमेष्यति
bhagavānpuṇḍarīkākṣaḥ śaṃkhacakragadādharaḥ ||
iṃdradyumno narapatirmayi pratyāgate sakhe
||69||भगवान्पुण्डरीकाक्षः शंखचक्रगदाधरः ॥
इंद्रद्युम्नो नरपतिर्मयि प्रत्यागते सखे
bhagavaṃtaṃ samārāddhumihaiva sa nivatsyati ||
prāsādaṃ vipulaṃ cātra cikīrṣurbhagavatpriyam
||70||भगवंतं समाराद्धुमिहैव स निवत्स्यति ॥
प्रासादं विपुलं चात्र चिकीर्षुर्भगवत्प्रियम्
sahasramupacārāṇāṃ pūjanāya jagatpateḥ ||
racayiṣyāmīti mahatpratijñāsīnmahīpateḥ
||71||सहस्रमुपचाराणां पूजनाय जगत्पतेः ॥
रचयिष्यामीति महत्प्रतिज्ञासीन्महीपतेः
pratiśrutaṃ tatpurataḥ prītastanme'numanyatām
||72||प्रतिश्रुतं तत्पुरतः प्रीतस्तन्मेऽनुमन्यताम्
śabara uvāca
sakhe purātanī vārttā prasiddhaivātra tādṛśī
||73||सखे पुरातनी वार्त्ता प्रसिद्धैवात्र तादृशी
tvayā yathaiva kathitaṃ indradyumnasamāgamaḥ ||
kevalaṃ mādhavaṃ tatra na drakṣyati mahīpatiḥ
||74||त्वया यथैव कथितं इन्द्रद्युम्नसमागमः ॥
केवलं माधवं तत्र न द्रक्ष्यति महीपतिः
acirādeva bhagavānsvarṇavālukayāvṛtaḥ ||
pratijajñe yamāyaitadantarddhānaṃ gamiṣyati
||75||अचिरादेव भगवान्स्वर्णवालुकयावृतः ॥
प्रतिजज्ञे यमायैतदन्तर्द्धानं गमिष्यति
mahābhāgyaparīpākātpratyakṣo'yaṃ tvayā kṛtaḥ ||
indradyumnāgamābhyāse dhruvaṃ sa vyavadhāsyati
||76||महाभाग्यपरीपाकात्प्रत्यक्षोऽयं त्वया कृतः ॥
इन्द्रद्युम्नागमाभ्यासे ध्रुवं स व्यवधास्यति
eṣo'rthastu tvayā mitra na vaktavyo nṛpāgrataḥ ||
āgatya so'tra nṛpatiradṛṣṭvā parameśvaram
||77||एषोऽर्थस्तु त्वया मित्र न वक्तव्यो नृपाग्रतः ॥
आगत्य सोऽत्र नृपतिरदृष्ट्वा परमेश्वरम्
prāyopaveśavratavānsvapne dṛṣṭvā gadādharam ||
tadādeśāddārumayaṃ prabhorliṃgacatuṣṭayam
||78||प्रायोपवेशव्रतवान्स्वप्ने दृष्ट्वा गदाधरम् ॥
तदादेशाद्दारुमयं प्रभोर्लिंगचतुष्टयम्
pūjayiṣyati bhaktyā ca pratiṣṭhāya svayaṃbhuvā ||
sthitiratra hareryāvadāvayorvaṃśasaṃsthitiḥ
||79||पूजयिष्यति भक्त्या च प्रतिष्ठाय स्वयंभुवा ॥
स्थितिरत्र हरेर्यावदावयोर्वंशसंस्थितिः
anugrahādbhagavato nātra kāryā vicāraṇā ||
tadatrārthe sakhe khedaṃ mā vraja kṣiprameva hi
||80||अनुग्रहाद्भगवतो नात्र कार्या विचारणा ॥
तदत्रार्थे सखे खेदं मा व्रज क्षिप्रमेव हि
nirvartsyate'cirādeva mitredānīṃ sukhaṃ svapa ||
prātardṛṣṭvā punardevaṃ nīlendrāśmamayaṃ vibhum
||81||निर्वर्त्स्यतेऽचिरादेव मित्रेदानीं सुखं स्वप ॥
प्रातर्दृष्ट्वा पुनर्देवं नीलेन्द्राश्ममयं विभुम्
siṃdhau snātvā tasya taṭe nivāsāya mahīpateḥ ||
drakṣyāmaḥ sādhu saṃsthānaṃ yathābhilaṣitaṃ sakhe
||82||सिंधौ स्नात्वा तस्य तटे निवासाय महीपतेः ॥
द्रक्ष्यामः साधु संस्थानं यथाभिलषितं सखे
ityanyāśca kathāḥ puṇyāḥ kṛtvā tau ca parasparam ||
śubhasthāne cāsvapatāṃ śayane pallavāstṛte
||83||इत्यन्याश्च कथाः पुण्याः कृत्वा तौ च परस्परम् ॥
शुभस्थाने चास्वपतां शयने पल्लवास्तृते
prabhātāyāṃ tu śarvaryāṃ tīrtharājodakena tau ||
snānaṃ nirvartya vidhivanmādhavaṃ praṇipatya ca
||84||प्रभातायां तु शर्वर्यां तीर्थराजोदकेन तौ ॥
स्नानं निर्वर्त्य विधिवन्माधवं प्रणिपत्य च
rājārhasthānaṃ nirṇīya nivāsāya gatau punaḥ ||
tatra mitreṇābhimantrya rājño nirdeśakāraṇāt
||85||राजार्हस्थानं निर्णीय निवासाय गतौ पुनः ॥
तत्र मित्रेणाभिमन्त्र्य राज्ञो निर्देशकारणात्
rathamāruhya vipraḥ sa tvavaṃtīpuramāyayau
||86||रथमारुह्य विप्रः स त्ववंतीपुरमाययौ
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe puruṣottamakṣetramāhātmye jaiminiṛṣisaṃvāde'ṣṭamo'dhyāyaḥ || 8 ||