Skip to content

Sūktam 54 — gharmastubhe (15 mantras)

Sūkta 54

15 śyāvāśva ātreyaḥ| marutaḥ| jagatī, 14 triṣṭup |

pra śardhā̍ya̱ māru̍tāya̱ svabhā̍nava i̱māṃ vāca̍manajā parvata̱cyute̍ |

gha̱rma̱stubhe̍ di̱va ā pṛ̍ṣṭha̱yajva̍ne dyu̱mnaśra̍vase̱ mahi̍ nṛ̱mṇama̍rcata

||1||

pra vo̍ marutastavi̱ṣā u̍da̱nyavo̍ vayo̱vṛdho̍ aśva̱yuja̱: pari̍jrayaḥ |

saṃ vi̱dyutā̱ dadha̍ti̱ vāśa̍ti tri̱taḥ svara̱ntyāpo̱'vanā̱ pari̍jrayaḥ

||2||

vi̱dyunma̍haso̱ naro̱ aśma̍didyavo̱ vāta̍tviṣo ma̱ruta̍: parvata̱cyuta̍: |

a̱bda̱yā ci̱nmuhu̱rā hrā̍dunī̱vṛta̍: sta̱naya̍damā rabha̱sā udo̍jasaḥ

||3||

vya1ktūn ru̍drā̱ vyahā̍ni śikvaso̱ vya1ntari̍kṣa̱ṃ vi rajā̍ṃsi dhūtayaḥ |

vi yadajrā̱m̐ aja̍tha̱ nāva̍ īṃ yathā̱ vi du̱rgāṇi̍ maruto̱ nāha̍ riṣyatha

||4||

tad vī̱rya̍ṃ vo maruto mahitva̱naṃ dī̱rghaṃ ta̍tāna̱ sūryo̱ na yoja̍nam |

etā̱ na yāme̱ agṛ̍bhītaśoci̱ṣo'na̍śvadā̱ṃ yannyayā̍tanā gi̱rim

||5||

abhrā̍ji̱ śardho̍ maruto̱ yada̍rṇa̱saṃ moṣa̍thā vṛ̱kṣaṃ ka̍pa̱neva̍ vedhasaḥ |

adha̍ smā no a̱rama̍tiṃ sajoṣasa̱ścakṣu̍riva̱ yanta̱manu̍ neṣathā su̱gam

||6||

na sa jī̍yate maruto̱ na ha̍nyate̱ na sre̍dhati̱ na vya̍thate̱ na ri̍ṣyati |

nāsya̱ rāya̱ upa̍ dasyanti̱ notaya̱ ṛṣi̍ṃ vā̱ yaṃ rājā̍naṃ vā̱ suṣū̍datha

||7||

ni̱yutva̍nto grāma̱jito̱ yathā̱ naro̍'rya̱maṇo̱ na ma̱ruta̍: kaba̱ndhina̍: |

pinva̱ntyutsa̱ṃ yadi̱nāso̱ asva̍ra̱n vyu̍ndanti pṛthi̱vīṃ madhvo̱ andha̍sā

||8||

pra̱vatva̍tī̱yaṃ pṛ̍thi̱vī ma̱rudbhya̍: pra̱vatva̍tī̱ dyaurbha̍vati pra̱yadbhya̍: |

pra̱vatva̍tīḥ pa̱thyā̍ a̱ntari̍kṣyāḥ pra̱vatva̍nta̱: parva̍tā jī̱radā̍navaḥ

||9||

yanma̍rutaḥ sabharasaḥ svarṇara̱: sūrya̱ udi̍te̱ mada̍thā divo naraḥ |

na vo'śvā̍: śrathaya̱ntāha̱ sisra̍taḥ sa̱dyo a̱syādhva̍naḥ pā̱rama̍śnutha

||10||

aṃse̍ṣu va ṛ̱ṣṭaya̍: pa̱tsu khā̱dayo̱ vakṣa̍ḥsu ru̱kmā ma̍ruto̱ rathe̱ śubha̍: |

a̱gnibhrā̍jaso vi̱dyuto̱ gabha̍styo̱: śiprā̍: śī̱rṣasu̱ vita̍tā hira̱ṇyayī̍:

||11||

taṃ nāka̍ma̱ryo agṛ̍bhītaśociṣa̱ṃ ruśa̱t pippa̍laṃ maruto̱ vi dhū̍nutha |

sama̍cyanta vṛ̱janāti̍tviṣanta̱ yatsvara̍nti̱ ghoṣa̱ṃ vita̍tamṛtā̱yava̍:

||12||

yu̱ṣmāda̍ttasya maruto vicetaso rā̱yaḥ syā̍ma ra̱thyo̱3 vaya̍svataḥ |

na yo yuccha̍ti ti̱ṣyo̱3 yathā̍ di̱vo̱3'sme rā̍ranta marutaḥ saha̱sriṇa̍m

||13||

yū̱yaṃ ra̱yiṃ ma̍rutaḥ spā̱rhavī̍raṃ yū̱yamṛṣi̍mavatha̱ sāma̍vipram |

yū̱yamarva̍ntaṃ bhara̱tāya̱ vāja̍ṃ yū̱yaṃ dha̍ttha̱ rājā̍naṃ śruṣṭi̱manta̍m

||14||

tad vo̍ yāmi̱ dravi̍ṇaṃ sadyaūtayo̱ yenā̱ sva1rṇa ta̱tanā̍ma̱ nṝm̐ra̱bhi |

i̱daṃ su me̍ maruto haryatā̱ vaco̱ yasya̱ tare̍ma̱ tara̍sā śa̱taṃ himā̍:

||15||