atha viṃśo'dhyāyaḥ
vāja̍sya̱ nu pra̍sa̱ve mā̱tara̍ṃ ma̱hīmadi̍ti̱ṃ nāma̱ vaca̍sā karāmahe |
yasyā̍mi̱daṃ viśva̱ṃ bhuva̍namāvi̱veśa̱ tasyā̍ṃ no de̱vaḥ sa̍vi̱tā dharma̍ sāviṣak
||20.1||viśve̍ a̱dya ma̱ruto̱ viśva̍ ū̱tī viśve̍ bhavantva̱gnaya̱ḥ sami̍ddhāḥ |
viśve̍ no de̱vā ava̱sāga̍mantu̱ viśva̍mastu̱ dravi̍ṇa̱ṃ vājo̍ a̱sme
||20.2||vājo̍ naḥ sa̱pta pra̱diśa̱ścata̍sro vā parā̱vata̍ḥ | vājo̍ no̱ viśvai̍rde̱vairdhana̍sātā i̱hāva̍tu
||20.3||vājo̍ no a̱dya prasu̍vāti̱ dāna̱ṃ vājo̍ de̱vām̐3 ṛ̱tubhi̍ḥ kalpayāti |
vājo̱ hi mā̱ sarva̍vīraṃ ca̱kāra̱ sarvā̱ āśā̱ vāja̍patirbhaveyam
||20.4||vaja̍ḥ pu̱rastā̍du̱ta ma̍dhya̱to no̱ vājo̍ de̱vān ha̱viṣā̍ vardhayāti |
vājo̱ hi mā̱ sarva̍vīraṃ ca̱kāra̱ viśvā̱ āśā̱ vāja̍patirjayeyam
||20.5||saṃ mā̍ sṛjāmi̱ paya̍sā pṛthi̱vyāḥ saṃ mā̍ sṛjāmya̱dbhiroṣa̍dhībhiḥ | so̱'haṃ vāja̍ saneyamagne
||20.6||paya̍ḥ pṛthi̱vyāṃ paya̱ oṣa̍dhīṣu̱ payo̍ di̱vya̱ntari̍kṣe̱ payo̍dhāḥ |
paya̍svatīḥ pra̱diśa̍ḥ santu̱ mahya̍m |de̱vasya̍ tvā savi̱tuḥ pra̍sa̱ve̱'śvino̍rbā̱hubhyā̍ṃ pū̱ṣṇo hastā̍bhyām |
sara̍svatyai vā̱co ya̱nturya̱ntreṇā̱gneḥ sāmrā̍jyenā̱bhiṣi̍ñcāmi
||20.7||ṛ̱tā̱ṣāl̤ṛ̱tadhā̍mā̱gnirga̍ndha̱rvaḥ | tasyau̍ṣadhayo'psa̱raso̱ mudo̱ nāma̍ |
sa na̍ i̱daṃ brahma̍ kṣa̱traṃ pā̍tu̱ tasmai̱ svāhā̱ vāṭ tābhya̱ḥ svāhā̍
||20.8||sa̍hi̱to vi̱śvasā̍mā̱ sūryo̍ gandha̱rvaḥ | tasya̱ marī̍cayo'psa̱rasa̍ ā̱yuvo̱ nāma̍ |
sa na̍ i̱daṃ brahma̍ kṣa̱traṃ pā̍tu̱ tasmai̱ svāhā̱ vāṭ tābhya̱ḥ svāhā̍
||20.9||su̱ṣu̱mṇaḥ sūrya̍raśmiśca̱ndramā̍ gandha̱rvaḥ | tasya̱ nakṣa̍trāṇyapsa̱raso̍ bhe̱kura̍yo̱ nāma̍ |
sa na̍ i̱daṃ brahma̍ kṣa̱traṃ pā̍tu̱ tasmai̱ svāhā̱ vāṭ tābhya̱ḥ svāhā̍
||20.10||i̱ṣi̱ro vi̱śvavya̍cā̱ vāto̍ gandha̱rvaḥ | tasyāpo̍ apsa̱rasa̱ ūrjo̱ nāma̍ |
sa na̍ i̱daṃ brahma̍ kṣa̱traṃ pā̍tu̱ tasmai̱ svāhā̱ vāṭ tābhya̱ḥ svāhā̍
||20.11||bhu̱jyuḥ su̍pa̱rṇo ya̱jño ga̍ndha̱rvaḥ | tasya̱ dakṣi̍ṇā apsa̱rasa̍stā̱vā nāma̍ |
sa na̍ i̱daṃ brahma̍ kṣa̱traṃ pā̍tu̱ tasmai̱ svāhā̱ vāṭ tābhya̱ḥ svāhā̍
||20.12||pra̱jāpa̍tirvi̱śvaka̍rmā̱ mano̍ gandha̱rvaḥ | tasya̍ ṛksā̱mānya̍psa̱rasa̱ eṣṭa̍yo̱ nāma̍ |
sa na̍ i̱daṃ brahma̍ kṣa̱traṃ pā̍tu̱ tasmai̱ svāhā̱ vāṭ tābhya̱ḥ svāhā̍
||20.13||sa no̍ bhuvanasya pate prajāpate̱ yasya̍ ta u̱pari̍ gṛ̱hā yasya̍ ve̱ha |
asmai̱ brahma̍ṇe'smai kṣa̱trāya̱ mahi̱ śarma̍ yaccha̱ svāhā̍
||20.14||sa̱mu̱dro̍'si̱ nabha̍svānā̱rdradā̍nuḥ śa̱mbhūrma̍yo̱bhūra̱bhi mā̍ vāhi̱ svāhā̍ |
mā̱ru̱to̍'si ma̱rutā̍ṃ ga̱ṇaḥ śa̱mbhūrma̍yo̱bhūra̱bhi mā̍ vāhi̱ svāhā̍ |
a̱va̱syūra̍si̱ duva̍svāñcha̱mbhūrma̍yo̱bhūra̱bhi mā̍ vāhi̱ svāhā̍
||20.15||yāste̍ agne̱ sūrye̱ ruco̱ diva̍māta̱nvanti̍ ra̱śmibhi̍ḥ |
tābhi̍rno a̱dya sarvā̍bhī ru̱ce janā̍ya naskṛdhi
||20.16||yā vo̍ de̱vāḥ sūrye̱ ruco̱ goṣvaśve̍ṣu̱ yā ruca̍ḥ |
indrā̍gnī̱ tābhi̱ḥ sarvā̍bhī̱ ruca̍ṃ no dhatta bṛhaspate
||20.17||ruca̍ṃ no dhehi brāhma̱ṇeṣu̱ ruca̱ rāja̍su naskṛdhi |
ruca̱ṃ viśye̍ṣu śū̱dreṣu̱ mayi̍ dhehi ru̱cā ruca̍m
||20.18||tattvā̍ yāmi̱ brahma̍ṇā̱ vanda̍māna̱stadāśā̍ste̱ yaja̍māno ha̱virbhi̍ḥ |
ahe̍l̤amāno varuṇe̱ha bo̱dhyuru̍śasa̱ mā na̱ āyu̱ḥ pramo̍ṣīḥ
||20.19||sva̱rṇa gha̱rmaḥ svāhā̱ sva̱rṇārkaḥ svāhā̱ sva̱rṇa śu̱kraḥ svāhā̍ |
sva̱rṇa jyoti̱ḥ svāhā̱ sva̱rṇa sūrya̱ḥ svāhā̍
||20.20||a̱gniṃ yu̍najmi̱ śava̍sā ghṛ̱tena̍ di̱vya su̍pa̱rṇaṃ vaya̍sā bṛ̱hanta̍m |
tena̍ ga̍mema bra̱dhnasya̍ vi̱ṣṭapa̱ svo̱ ruhā̍ṇā̱ adhi̱ nāka̍mutta̱mam
||20.21||i̱mau te̍ pa̱kṣā a̱jarau̍ pata̱triṇo̱ yābhyā̱ rakṣā̍syapa̱hasya̍gne |
tābhyā̍ṃ patema su̱kṛtā̍mu lo̱kaṃ yatra̱ ṛṣa̍yo ja̱gmuḥ pra̍thama̱jāḥ pu̍rā̱ṇāḥ
||20.22||indu̱rdakṣa̍ḥ śye̱na ṛ̱tāvā̱ hira̍ṇyapakṣaḥ śaku̱no bhu̍ra̱ṇyuḥ |
ma̱hāntsa̱dhasthe̍ dhru̱va ā niṣa̍tto̱ nama̍ste astu̱ mā mā̍ hisīḥ
||20.23||di̱vo mū̱rdhāsi̍ pṛthi̱vyā nābhi̱rūrga̱pāmoṣa̍dhīnām |
vi̱śvāyu̱ḥ śarma̍ sa̱prathā̱ nama̍spa̱the
||20.24||viśva̍sya mū̱rdhannadhi̍ tiṣṭhasi śri̱taḥ sa̍mu̱dre te̱ hṛda̍yama̱psvāyu̍ra̱po da̍ttoda̱dhiṃ bhi̍nta |
di̱vaspa̱rjanyā̍da̱ntari̍kṣātpṛthi̱vyāstato̍ no̱ vṛṣṭyā̍va
||20.25||i̱ṣṭo ya̱jño bhṛgu̍bhirāśī̱rdā vasu̍bhiḥ | tasya̍ na i̱ṣṭasya̍ prī̱tasya̱ dravi̍ṇe̱hāga̍meḥ
||20.26||i̱ṣṭo a̱gnirāhu̍taḥ pipartu na i̱ṣṭa ha̱viḥ | sva̱gedaṃ de̱vebhyo̱ nama̍ḥ
||20.27||yadākū̍tātsa̱masu̍sroddhṛ̱do vā̱ mana̍so vā̱ saṃbhṛ̍ta̱ṃ cakṣu̍ṣo vā |
tadanu̱ preta̍ su̱kṛtā̍mu lo̱kaṃ yatra̱ ṛṣa̍yo ja̱gmuḥ pra̍thama̱jāḥ pu̍rā̱ṇāḥ
||20.28||e̱ta sa̍dhastha̱ pari̍ te dadāmi̱ yamā̱vahā̍ccheva̱dhiṃ jā̱tave̍dāḥ |
a̱nvā̱ga̱ntā ya̱jñapa̍tirvo̱ atra̱ ta sma̍ jānītha para̱me vyo̍man
||20.29||e̱taṃ jā̍nātha para̱me vyo̍ma̱ndevā̍ḥ sadhasthā vi̱da rū̱pama̍sya |
yadā̱gacchā̍tpa̱thibhi̍rdeva̱yānai̍riṣṭāpū̱rte kṛ̍ṇavāthā̱vira̍smai
||20.30||udbu̍dhyasvāgne̱ prati̍jāgṛhi̱ tvami̍ṣṭāpū̱rte sasṛ̍jethāma̱yaṃ ca̍ |
a̱smintsa̱dhasthe̱ adhyutta̍rasmi̱nviśve̍ devā̱ yaja̍mānāśca sīdata
||20.31||yena̱ vaha̍si sa̱hasra̱ṃ yenā̍gne sarvaveda̱sam | tene̱maṃ ya̱jñaṃ no̍ naya̱ sva̍rde̱veṣu̱ ganta̍ve
||20.32||pra̱sta̱reṇa̍ pari̱dhinā̍ sru̱cā vedyā̍ ca ba̱rhiṣā̍ | ṛ̱cemaṃ ya̱jñaṃ no̍ naya̱ sva̍rde̱veṣu̱ ganta̍ve
||20.33||yadda̱ttaṃ yatpa̍rā̱dāna̱ṃ yatpū̱rtaṃ yāśca̱ dakṣi̍ṇāḥ | tada̱gnirvai̍śvakarma̱ṇaḥ sva̍rde̱veṣu̍ no dadhat
||20.34||yatra̱ dhārā̱ ana̍petā̱ madho̍rghṛ̱tasya̍ ca̱ yāḥ | tada̱gnirvai̍śvakarma̱ṇaḥ sva̍rde̱veṣu̍ no dadhat
||20.35||ye a̱gnaya̱ḥ pāñca̍janyā a̱syāṃ pṛ̍thi̱vyāmadhi̍ | teṣā̍masi̱ tvamu̍tta̱maḥ pra no̍ jī̱vāta̍ve suva
||20.36||vārtra̍hatyāya̱ śava̍se pṛtanā̱ṣāhyā̍ya ca | indra̱ tvāva̍rtayāmasi
||20.37||sa̱hadā̍nuṃ puruhūta kṣi̱yanta̍maha̱stami̍ndra̱ saṃpi̍ṇa̱k kuṇā̍rum |
a̱bhi vṛ̱traṃ vardha̍māna̱ṃ piyā̍ruma̱pāda̍mindra ta̱vasā̍ jaghantha
||20.38||vi na̍ indra̱ mṛdho̍ jahi nī̱cā ya̍ccha pṛtanya̱taḥ |
yo a̱smām̐3 a̍bhi̱dāsa̱tyadha̍raṃ gamayā̱ tama̍ḥ
||20.39||mṛ̱go na bhī̱maḥ ku̍ca̱ro gi̍ri̱ṣṭhāḥ pa̍rā̱vata̱ āja̍ganthā̱ para̍syāḥ |
sṛ̱ka sa̱śāya̍ pa̱vimi̍ndra ti̱gmaṃ vi śatrū̍ntāl̤iha̱ vi mṛdho̍ nudasva
||20.40||vai̱śvā̱na̱ro na̍ ū̱taya̱ ā pra yā̍tu parā̱vata̍ḥ | a̱gnirna̍ḥ suṣṭu̱tīrupa̍
||20.41||pṛ̱ṣṭo di̱vi pṛ̱ṣṭo a̱gniḥ pṛ̍thi̱vyāṃ pṛ̱ṣṭo viśvā̱ oṣa̍dhī̱rā vi̍veśa |
vai̱śvā̱na̱raḥ saha̍sā pṛ̱ṣṭo a̱gniḥ sa no̱ divā̱ sa ri̱ṣaspā̍tu̱ nakta̍m
||20.42||a̱śyāma̱ taṃ kāma̍magne̱ tavo̱tī a̱śyāma̍ ra̱yi ra̍yivaḥ su̱vīra̍m |
a̱śyāma̱ vāja̍ma̱bhi vā̱jaya̍nto̱'śyāma̍ dyu̱mnama̍jarā̱jara̍ṃ te
||20.43||va̱yaṃ te̍ a̱dya ra̍ri̱mā hi kāma̍muttā̱naha̍stā̱ nama̍sopa̱sadya̍ |
yaji̍ṣṭhena̱ mana̍sā yakṣi de̱vānasre̍dhatā̱ manma̍nā̱ vipro̍ agne
||20.44||dhā̱ma̱cchada̱gnirindro̍ bra̱hmā de̱vo bṛha̱spati̍ḥ | sace̍taso̱ viśve̍ de̱vā ya̱jñaṃ prāva̍ntu naḥ śu̱bhe
||20.45||tvaṃ ya̍viṣṭha dā̱śuṣo̱ nṝḥ pā̍hi śṛṇu̱dhī gira̍ḥ | rakṣā̍ to̱kamu̱ta tmanā̍
||20.46||