atha pañcatriṃśo'dhyāyaḥ|
sa̱hasra̍śīrṣā̱ puru̍ṣaḥ sahasrā̱kṣaḥ sa̱hasra̍pāt |
sa bhūmi̍ sa̱rvata̍ spṛ̱tvātya̍tiṣṭhaddaśāṅgu̱lam
||35.1||puru̍ṣa e̱veda sarva̱ṃ yadbhū̱taṃ yacca̍ bhā̱vya̍m |
u̱tāmṛ̍ta̱tvasyeśā̍no̱ yadanne̍nāti̱roha̍ti
||35.2||e̱tāvā̍nasya mahi̱māto̱ jyāyā̍śca̱ pūru̍ṣaḥ |
pādo̍'sya̱ viśvā̍ bhū̱tāni̍ tri̱pāda̍syā̱mṛta̍ṃ di̱vi
||35.3||tri̱pādū̱rdhva udai̱tpuru̍ṣa̱ḥ pādo̍'sye̱hābha̍va̱tpuna̍ḥ |
tato̱ viṣva̱ṅ vya̍krāmatsāśanānaśa̱ne a̱bhi
||35.4||tato vi̱rāl̤a̍jāyata vi̱rājo̱ adhi̱ pūru̍ṣaḥ |
sa jā̱to atya̍ricyata pa̱ścādbhūmi̱matho̍ pu̱raḥ
||35.5||tasmā̍dya̱jñātsa̍rva̱huta̱ḥ sambhṛ̍taṃ pṛṣadā̱jyam |
pa̱śūstāśca̍kre vāya̱vyā̍nāra̱ṇyā grā̱myāśca̱ ye
||35.6||tasmā̍dya̱jñātsa̍rva̱huta̱ ṛca̱ḥ sāmā̍ni jajñire |
chandā̍si jajñire̱ tasmā̱dyaju̱stasmā̍dajāyata
||35.7||tasmā̱daśvā̍ ajāyanta̱ ye ke co̍bha̱yāda̍taḥ |
gāvo̍ ha jajñire̱ tasmā̱ttasmā̍jjā̱tā a̍jā̱vaya̍ḥ
||35.8||taṃ ya̱jñaṃ ba̱rhiṣi̱ praukṣa̱npuru̍ṣaṃ jā̱tama̍gra̱taḥ |
tena̍ de̱vā a̍yajanta sā̱dhyā ṛṣa̍yaśca̱ ye
||35.9||yatpuru̍ṣa̱ṃ vyada̍dhuḥ kati̱dhā vya̍kalpayan |
mukha̱ṃ kima̍syāsītkiṃ bā̱hū kimū̱rū pādā̍ ucyete
||35.10||brā̱hma̱ṇo̍'sya̱ mukha̍māsīdbā̱hū rā̍ja̱nya̍ḥ kṛ̱taḥ |
ū̱rū tada̍sya̱ yadvai̍śyaḥ pa̱dbhyā śū̱dro a̍jāyata
||35.11||ca̱ndramā̱ mana̍so jā̱taścakṣo̱ḥ sūryo̍ ajāyata |
śrotrā̍dvā̱yuśca̍ prā̱ṇaśca̱ mukhā̍da̱gnira̍jāyata
||35.12||nābhyā̍ āsīda̱ntari̍kṣa śī̱rṣṇo dyau̱ḥ sama̍vartata |
pa̱dbhyāṃ bhūmi̱rdiśa̱ḥ śrotrā̱ttathā̍ lo̱kām̐2 a̍kalpayan
||35.13||yatpuru̍ṣeṇa ha̱viṣā̍ de̱vā ya̱jñamata̍nvata |
va̱sa̱nto̍'syāsī̱dājya̍ṃ grī̱ṣma i̱dhmaḥ śa̱raddha̱viḥ
||35.14||sa̱ptāsyā̍sanpari̱dhaya̱striḥ sa̱pta sa̱midha̍ḥ kṛ̱tāḥ |
de̱vā yadya̱jñaṃ ta̍nvā̱nā aba̍dhna̱npuru̍ṣaṃ pa̱śum
||35.15||ya̱jñena̍ ya̱jñama̍yajanta de̱vāstāni̱ dharmā̍ṇi pratha̱mānyā̍san |
te ha̱ nāka̍ṃ mahi̱māna̍ḥ sacanta̱ yatra̱ pūrve̍ sā̱dhyāḥ santi̍ de̱vāḥ
||35.16||a̱dbhyaḥ saṃbhṛ̍taḥ pṛthi̱vyai rasā̍cca vi̱śvaka̍rmaṇa̱ḥ sama̍varta̱tāgre̍ |
tasya̱ tvaṣṭā̍ vi̱dadha̍drū̱pame̍ti̱ tanmartya̍sya deva̱tvamā̱jāna̱magre̍
||35.17||vedā̱hame̱taṃ puru̍ṣaṃ ma̱hānta̍mādi̱tyava̍rṇa̱ṃ tama̍saḥ pa̱rastā̍t |
tame̱va vi̍di̱tvāti̍ mṛ̱tyume̍ti̱ nānyaḥ panthā̍ vidya̱te'ya̍nāya
||35.18||pra̱jāpa̍tiścarati̱ garbhe̍ a̱ntarajā̍yamāno bahu̱dhā vi jā̍yate |
tasya̱ yoni̱ṃ pari̍ paśyanti̱ dhīrā̱stasmi̍nha tasthu̱rbhuva̍nāni̱ viśvā̍
||35.19||yo de̱vebhya̍ ā̱tapa̍ti̱ yo de̱vānā̍ṃ pu̱rohi̍taḥ |
pūrvo̱ yo de̱vebhyo̍ jā̱to namo̍ ru̱cāya̱ brāhma̍ye
||35.20||ru̱caṃ brā̱hmaṃ ja̱naya̍nto de̱vā agre̱ tada̍bruvan |
yastvai̱vaṃ brā̍hma̱ṇo vi̱dyāttasya̍ de̱vā a̍sa̱nvaśe̍
||35.21||śrīśca̍ te la̱kṣmīśca̱ patnyā̍ ahorā̱tre pā̱rśve nakṣa̍trāṇi rū̱pama̱śvinau̱ vyātta̍m |
i̱ṣṇanni̍ṣāṇā̱muṃ ma̍ iṣāṇa sarvalo̱kaṃ ma̍ iṣāṇa
||35.22||tade̱vāgnistadā̍di̱tyastadvā̱yustadu̍ ca̱ndramā̍ḥ |
tade̱va śu̱kraṃ tad brahma̱ tadāpa̱ḥ tatpra̱jāpa̍tiḥ
||35.23||sarve̍ nime̱ṣā ja̍jñire vi̱dyuta̱ḥ puru̍ṣā̱dadhi̍ |
nai̍namū̱rdhvaṃ na ti̱ryañca̱ṃ na madhye̱ pari̍ jagrabhat
||35.24||na tasya̍ prati̱mā a̍sti̱ yasya̱ nāma̍ ma̱hadyaśa̍ḥ |
hi̱ra̱ṇya̱ga̱rbha itye̱ṣaḥ
||35.25||e̱ṣo ha̍ de̱vaḥ pra̱diśo'nu̱ sarvā̱ḥ pūrvo̍ ha jā̱taḥ sa̍ u̱ garbhe̍ a̱ntaḥ |
sa e̱va jā̱taḥ sa ja̍ni̱ṣyamā̍ṇaḥ pra̱tyaṅ janā̍stiṣṭhati sa̱rvato̍mukhaḥ | yasmā̱nna jā̱ta ityeṣaḥ
||35.26||ve̱nastatpa̍śya̱nnihi̍ta̱ṃ guhā̱ sadyatra̱ viśva̱ṃ bhava̱tyeka̍nīl̤am |
tasmi̍nni̱da saṃ ca̱ vi cai̍ti̱ sarva̱ sa ota̱ḥ prota̍śca vi̱bhūḥ pra̱jāsu̍
||35.27||pra tadvo̍ceda̱mṛta̱ṃ nu vi̱dvānga̍ndha̱rvo dhāma̱ vibhṛ̍ta̱ṃ guhā̱ sat |
trīṇi̍ pa̱dāni̱ nihi̍tā̱ guhā̍sya̱ yastāni̱ veda̱ sa pi̱tuḥ pi̱tāsa̍t
||35.28||sa no̱ bandhu̍rjani̱tā sa vi̍dhā̱tā dhāmā̍ni veda̱ bhuva̍nāni̱ viśvā̍ |
yatra̍ de̱vā a̱mṛta̍mānaśā̱nāstṛ̱tīye̱ dhāma̍nna̱dhyara̍yanta
||35.29||pa̱rītya̍ bhū̱tāni̍ pa̱rītya̍ lo̱kānpa̱rītya̱ sarvā̍ḥ pra̱diśo̱ diśa̍śca |
u̱pa̱sthāya̍ prathama̱jāmṛ̱tasyā̱tmanā̱tmāna̍ma̱bhi saṃ vi̍veśa
||35.30||pari̱ dyāvā̍pṛthi̱vī sa̱dya i̱tvā pari̍ lo̱kānpari̱ diśa̱ḥ pari̱ sva̍ḥ |
ṛ̱tasya̱ tantu̱ṃ vita̍taṃ vi̱cṛtya̱ tada̍paśya̱ttada̍bhava̱ttadā̍sīt
||35.31||sada̍sa̱spati̱madbhu̍taṃ pri̱yamindra̍sya̱ kāmya̍m | sa̱niṃ me̱dhāma̍yāsi̱ṣa̱ svāhā̍
||35.32||yāṃ me̱dhāṃ de̍vaga̱ṇāḥ pi̱tara̍śco̱pāsa̍te | tayā̱ māma̱dya me̱dhayāgne̍ me̱dhāvi̍naṃ kuru̱ svāhā̍
||35.33||i̱daṃ me̱ brahma̍ ca kṣa̱traṃ co̱bhe śriya̍maśnutām |
mayi̍ de̱vā da̍dhatu̱ śriya̱mutta̍mā̱ṃ tasyai̍ te̱ svāhā̍
||35.34||ape̱to ya̍ntu pa̱ṇayo'su̍mnā devapī̱yava̍ḥ | a̱sya lo̱kaḥ su̱tāva̍taḥ
||35.35||dyubhi̱raho̍bhira̱ktubhi̱rvya̍ktaṃ ya̱mo da̍dātvava̱sāna̍masmai |
sa̱vi̱tā te̱ śarī̍rebhyaḥ pṛthi̱vyām̐ lo̱kami̍cchatu | tasmai̍ yujyantāmu̱sriyā̍ḥ
||35.36||vā̱yuḥ pu̍nātu savi̱tā pu̍nātva̱gnerbhrāja̍sā̱ sūrya̍sya̱ varca̍sā | vi mu̍cyantāmu̱sriyā̍ḥ
||35.37||a̱śva̱tthe vo̍ ni̱ṣada̍naṃ pa̱rṇe vo̍ vasa̱tiṣkṛ̱tā | go̱bhāja̱ itkilā̍satha̱ yatsa̱nava̍tha̱ pūru̍ṣam
||35.38||sa̱vi̱tā te̱ śarī̍rāṇi mā̱turu̱pastha̱ ā va̍patu | tasmai̍ pṛthivi̱ śaṃ bha̍va |
pra̱jāpa̍tau tvā de̱vatā̍yā̱mupo̍dake lo̱ke ni da̍dhāmya̱sau
||35.39||para̍ṃ mṛtyo̱ anu̱ pare̍hi̱ panthā̱m̐ yaste̍ a̱nya ita̍ro deva̱yānā̍t |
cakṣu̍ṣmate śṛṇva̱te te̍ bravīmi̱ mā na̍ḥ pra̱jā rī̍riṣo̱ mota vī̱rān
||35.40||śaṃ vāta̱ḥ śa hi te̱ ghṛṇi̱ḥ śaṃ te̍ bhava̱ntviṣṭa̍kāḥ |
śaṃ te̍ bhavantva̱gnaya̱ḥ pārthi̍vāso̱ mā tvā̱bhi śū̍śucan
||35.41||kalpa̍ntāṃ te̱ diśa̱stubhya̱māpa̍ḥ śi̱vata̍mā̱stubhya̍ṃ bhavantu̱ sindha̍vaḥ |
a̱ntari̍kṣa śi̱vaṃ tubhya̱ṃ kalpa̍ntāṃ te̱ diśa̱ḥ sarvā̍ḥ
||35.42||aśma̍nvatī rīyate̱ sa ra̍bhadhva̱mutti̍ṣṭhata̱ pra ta̍ratā̱ sakhā̍yaḥ |
atra̍ jahī̱mo'śi̍vā̱ ye asa̍ñchi̱vānva̱yamutta̍remā̱bhi vājā̍n
||35.43||apā̱ghamapa̱ kilvi̍ṣa̱mapa̍ kṛ̱tyāmapo̱ rapa̍ḥ |
apā̍mārga̱ tvama̱smadapa̍ du̱ḥṣvapnya̍ suva
||35.44||su̱mi̱tri̱yā na̱ āpa̱ oṣa̍dhayaḥ santu durmitri̱yāstasmai̍ santu̱ |
yo̱'smāndve̍ṣṭi̱ yaṃ ca̍ va̱yaṃ dvi̱ṣmaḥ
||35.45||a̱na̱ḍvāha̍ma̱nvāra̍bhāmahe sva̱staye̍ |
sa na̱ indra̍ iva de̱vebhyo̱ vahni̍ḥ sa̱ṃtara̍ṇo bhava
||35.46||udva̱yaṃ tama̍sa̱spari̱ sva̱ḥ paśya̍nta̱ utta̍ram |
de̱vaṃ de̍va̱trā sūrya̱maga̍nma̱ jyoti̍rutta̱mam
||35.47||agna̱ āyū̍ṣi pavasa̱ ā su̱vorja̱miṣa̍ṃ ca naḥ |
ā̱re bā̍dhasva du̱cchunā̍m
||35.48||āyu̍ṣmānagne ha̱viṣā̍ vṛdhā̱no ghṛ̱tapra̍tīko ghṛ̱tayo̍niredhi |
ghṛ̱taṃ pī̱tvā madhu̱ cāru̱ gavya̍ṃ pi̱teva̍ pu̱trama̱bhi ra̍kṣatādi̱māntsvāhā̍
||35.49||i̱maṃ jī̱vebhya̍ḥ pari̱dhiṃ da̍dhāmi maiṣā̱ṃ nu gā̱dapa̍ro̱ artha̍me̱tam |
śa̱taṃ jī̍vantu śa̱rada̍ḥ purū̱cīra̱ntarmṛ̱tyuṃ da̍dhatā̱ṃ parva̍tena
||35.50||parī̱me gāma̍neṣata̱ parya̱gnima̍hṛṣata | de̱veṣva̍krata̱ śrava̱ḥ ka i̱mām̐2 ā da̍dharṣati
||35.51||kra̱vyāda̍ma̱gniṃ pra hi̍ṇomi dū̱raṃ ya̍ma̱rājya̍ṃ gacchatu ripravā̱haḥ |
i̱haivāyamita̍ro jā̱tave̍dā de̱vebhyo̍ ha̱vyaṃ va̍hatu prajā̱nan
||35.52||vaha̍ va̱pāṃ jā̍tavedaḥ pi̱tṛbhyo̱ yatrai̍nā̱nvettha̱ nihi̍tānparā̱ke |
meda̍saḥ ku̱lyā upa̱ tāntsra̍vantu sa̱tyā e̍ṣāmā̱śiṣa̍ḥ santu̱ kāmā̱ḥ svāhā̍
||35.53||syo̱nā pṛ̍thivi no bhavānṛkṣa̱rā ni̱veśa̍nī |
yacchā̍ na̱ḥ śarma̍ sa̱prathā̍ḥ | apa̍ na̱ḥ śośu̍cada̱dham
||35.54||a̱smāttvamadhi̍ jā̱to̍'si̱ tvada̱yaṃ jā̍yatā̱ṃ puna̍ḥ | a̱sau sva̱rgāya̍ lo̱kāya̱ svāhā̍ |
apa̍ na̱ḥ śośu̍cada̱gham
||35.55||