Study
- Anukramaṇī
- tai॰brā॰ 3.11.9 · tai॰saṃ॰ 5.4.8
- Also in this book
- Source
- Taittirīya / Ṛgveda corpus, as compiled in Yājuṣa Mantra Ratnākaram. Learn svara from a guru.
tai॰brā॰ 3.11.9
tagͫ hai̱tameke̍ paśuba̱ndha e̱votta̍rave̱dyāṃ ci̍nvate|
u̱tta̱ra̱ve̱disa̍mmita e̱ṣo̎'gniriti̱ vada̍ntaḥ|
tanna tathā̍ ku̱ryāt|
e̱tama̱gniṃ kāme̍na̱ vya̍rdhayet|
sa e̍na̱ṃ kāme̍na̱ vyṛ̍ddhaḥ|
kāme̍na̱ vya̍rdhayet|
sau̱mye vāvaina̍madhva̱re ci̍nvī̱ta|
yatra̍ vā̱ bhūyi̍ṣṭhā̱ āhu̍tayo hū̱yeran̍|
e̱tama̱gniṃ kāme̍na̱ sama̍rdhayati|
sa e̍na̱ṃ kāme̍na̱ samṛ̍ddhaḥ||50||
kāme̍na̱ sama̍rdhayati|
atha̍ hainaṃ pu̱rarṣa̍yaḥ|
u̱tta̱ra̱ve̱dyāme̱va sa̱ttriya̍macinvata|
tato̱ vai te'vi̍ndanta pra̱jām|
a̱bhi sva̱rgaṃ lo̱kama̍jayan|
vi̱ndata̍ e̱va pra̱jām|
a̱bhi sva̱rgaṃ lo̱kaṃ ja̍yati|
yo̎'gniṃ nā̍cike̱taṃ ci̍nu̱te|
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍|
atha̍ hainaṃ vā̱yurṛddhi̍kāmaḥ||51||
ya̱thā̱nyu̱ptame̱vopa̍dadhe|
tato̱ vai sa e̱tāmṛddhi̍mārdhnot|
yāmi̱daṃ vā̱yurṛ̱ddhaḥ|
e̱tāmṛddhi̍mṛdhnoti|
yāmi̱daṃ vā̱yurṛ̱ddhaḥ|
yo̎'gniṃ nā̍cike̱taṃ ci̍nu̱te|
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍|
atha̍ hainaṃ goba̱lo vārṣṇa̍ḥ pa̱śukā̍maḥ|
pāṅkta̍me̱va ci̍kye|
pañca̍ pu̱rastā̎t||52||
pañca̍ dakṣiṇa̱taḥ|
pañca̍ pa̱ścāt|
pañco̎ttara̱taḥ|
ekā̱ṃ madhye̎|
tato̱ vai sa sa̱hasra̍ṃ pa̱śūnprāpno̎t|
pra sa̱hasra̍ṃ pa̱śūnā̎pnoti|
yo̎'gniṃ nā̍cike̱taṃ ci̍nu̱te|
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍|
atha̍ hainaṃ pra̱jāpa̍ti̱rjyaiṣṭhya̍kāmo̱ yaśa̍skāmaḥ pra̱jana̍nakāmaḥ|
tri̱vṛta̍me̱va ci̍kye||53||
sa̱pta pu̱rastā̎t|
ti̱sro da̍kṣiṇa̱taḥ|
sa̱pta pa̱ścāt|
ti̱sra u̍ttara̱taḥ|
ekā̱ṃ madhye̎|
tato̱ vai sa pra yaśo̱ jyaiṣṭhya̍māpnot|
e̱tāṃ prajā̍ti̱ṃ prājā̍yata|
yāmi̱daṃ pra̱jāḥ pra̱jāya̍nte|
tri̱vṛdvai jyaiṣṭhyam̎|
mā̱tā pi̱tā pu̱traḥ||54||
tri̱vṛtpra̱jana̍nam|
u̱pastho̱ yoni̍rmadhya̱mā|
pra yaśo̱ jyaiṣṭhya̍māpnoti|
e̱tāṃ prajā̍ti̱ṃ prajā̍yate|
yāmi̱daṃ pra̱jāḥ pra̱jāya̍nte|
yo̎'gniṃ nā̍cike̱taṃ ci̍nu̱te|
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍|
atha̍ haina̱mindro̱ jyaiṣṭhya̍kāmaḥ|
ū̱rdhvā e̱vopa̍dadhe|
tato̱ vai sa jyaiṣṭhya̍magacchat||55||
jyaiṣṭhya̍ṃ gacchati|
yo̎'gniṃ nā̍cike̱taṃ ci̍nu̱te|
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍|
atha̍ hainama̱sāvā̍di̱tyaḥ sva̱rgakā̍maḥ|
prācī̍re̱vopa̍dadhe|
tato̱ vai so̍'bhi sva̱rgaṃ lo̱kama̍jayat|
a̱bhi sva̱rgaṃ lo̱kaṃ ja̍yati|
yo̎'gniṃ nā̍cike̱taṃ ci̍nu̱te|
ya u̍ cainame̱vaṃ veda̍|
sa yadī̱cchet||56||
te̱ja̱svī ya̍śa̱svī bra̍hmavarca̱sī syā̱miti̍|
prāṅāhotu̱rdhiṣṇyā̱duthsa̍rpet|
yeyaṃ prāgā̱dyaśa̍svatī|
sā mā̱ prorṇo̍tu|
teja̍sā̱ yaśa̍sā brahmavarca̱seneti̍|
te̱ja̱svye̍va ya̍śa̱svī bra̍hmavarca̱sī bha̍vati|
atha̱ yadī̱cchet|
bhūyi̍ṣṭhaṃ me̱ śradda̍dhīran|
bhūyi̍ṣṭhā̱ dakṣi̍ṇā nayeyu̱riti̍|
dakṣi̍ṇāsu nī̱yamā̍nāsu̱ prācyehi̱ prācye̱hīti̱ prācī̍ juṣā̱ṇā vetvā''jya̍sya̱ svāheti̍ sru̱veṇo̍pa̱hatyā̍''hava̱nīye̍ juhuyāt||57||
bhūyi̍ṣṭhame̱vāsmai̱ śradda̍dhate|
bhūyi̍ṣṭhā̱ dakṣi̍ṇā nayanti|
purī̍ṣamupa̱dhāya̍|
ci̱ti̱kḷ̱ptibhi̍rabhi̱mṛśya̍|
a̱gniṃ pra̱ṇīyo̍pasamā̱dhāya̍|
cata̍sra e̱tā āhu̍tīrjuhoti|
tvama̍gne ru̱dra iti̍ śataru̱drīya̍sya rū̱pam|
agnā̍viṣṇū̱ iti̍ vaso̱rdhārā̍yāḥ|
anna̍pata̱ itya̍nnaho̱maḥ|
sa̱pta te̍ agne sa̱midha̍ḥ sa̱pta ji̱hvā iti̍ viśva̱prīḥ||58|| ॥TB 3.11.9॥
||1||tai॰saṃ॰ 5.4.8
37 vaso̱rdhārā̎ṃ juhoti̱ vaso̎rme̱ dhārā̍sa̱diti̱ vā e̱ṣā hū̍yate ghṛ̱tasya̱
vā e̍name̱ṣā dhārā̱muṣmi̍3gͫllo̱ke pinva̍mā̱nopa̍ tiṣṭhata̱ ājye̍na juhoti̱
tejo̱ vā ājya̱ṃ tejo̱ vaso̱rdhārā̱ teja̍sai̱vāsmai̱ tejo'va̍ ru̱ṃdhe'tho̱ kāmā̱
vai vaso̱rdhārā̱ kāmā̍ne̱vāva̍ ruṃdhe̱ yaṃ kā̱maye̍ta prā̱ṇāna̍syā̱nnādya̱ṃ vi
38 cchi̍ndyā̱miti̍ vi̱grāha̱ṃ tasya̍ juhuyātprā̱ṇāne̱vāsyā̱nnādya̱ṃ vi cchi̍natti̱
yaṃ kā̱maye̍ta prā̱ṇāna̍syā̱nnādya̱g̱ͫ saṃ ta̍nuyā̱miti̱ saṃta̍tā̱ṃ tasya̍
juhuyātprā̱ṇāne̱vāsyā̱nnādya̱g̱ͫ saṃ ta̍noti̱ dvāda̍śa dvāda̱śāni̍ juhoti̱
dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ sa̍ṃvathsa̱reṇai̱vāsmā̱ anna̱mava̍ ru̱ṃdhe'nna̍ṃ
ca̱ me'kṣu̍cca ma̱ ityā̍hai̱tadvā
39 anna̍sya rū̱pagͫ rū̱peṇai̱vānna̱mava̍ ruṃdhe̱'gniśca̍ ma̱ āpa̍śca ma̱
ityā̍hai̱ṣā vā anna̍sya̱ yoni̱ḥ sayo̎nye̱vānna̱mava̍ ruṃdhe'rdhe̱ndrāṇi̍
juhoti de̱vatā̍ e̱vāva̍ ruṃdhe̱ yathsarve̍ṣāma̱rdhamindra̱ḥ
prati̱ tasmā̱dindro̍ de̱vatā̍nāṃ bhūyiṣṭha̱bhākta̍ma̱
iṃdra̱mutta̍ramāhendri̱yame̱vāsmi̍nnu̱pari̍ṣṭāddadhāti yajñāyu̱dhāni̍ juhoti ya̱jño
40 vai ya̍jñāyu̱dhāni̍ ya̱jñame̱vāva̍ ru̱ṃdhe'tho̍ e̱tadvai ya̱jñasya̍ rū̱pagͫ
rū̱peṇai̱va ya̱jñamava̍ ruṃdhe'vabhṛ̱thaśca̍ me svagākā̱raśca̍ ma̱ ityā̍ha
sva̱gākṛ̍tyā a̱gniśca̍ me gha̱rmaśca̍ ma̱ ityā̍hai̱tadvai bra̍hmavarca̱sasya̍
rū̱pagͫ rū̱peṇai̱va bra̍hmavarca̱samava̍ ruṃdha̱ ṛkca̍ me̱ sāma̍ ca ma̱
ityā̍hai̱
41 tadvai chaṃda̍sāgͫ rū̱pagͫ rū̱peṇai̱va chandā̱g̱syava̍ ruṃdhe̱ garbhā̎śca
me va̱thsāśca̍ ma̱ ityā̍hai̱tadvai pa̍śū̱nāgͫ rū̱pagͫ rū̱peṇai̱va
pa̱śūnava̍ ruṃdhe̱ kalpā̎ñjuho̱tyaklṛ̍ptasya̱ klṛptyai̍ yugmadayu̱je ju̍hoti
mithuna̱tvāyo̎tta̱rāva̍tī bhavato̱'bhikrā̎ntyā̱ ekā̍ ca me ti̱sraśca̍ ma̱
ityā̍ha devachaṃda̱saṃ vā ekā̍ ca ti̱sraśca̍
42 manuṣyachaṃda̱saṃ cata̍sraścā̱ṣṭau ca̍ devachaṃda̱saṃ cai̱va ma̍nuṣyachaṃda̱saṃ
cāva̍ ruṃdha̱ ā traya̍strigͫśato juhoti̱ traya̍strigͫśa̱dvai de̱vatā̍ de̱vatā̍
e̱vāva̍ ruṃdha̱ āṣṭāca̍tvārigͫśato juhotya̱ṣṭāca̍tvārigͫśadakṣarā̱ jaga̍tī̱
jāga̍tāḥ pa̱śavo̱ jaga̍tyai̱vāsmai̍ pa̱śūnava̍ ruṃdhe̱ vāja̍śca prasa̱vaśceti̍
dvāda̱śaṃ ju̍hoti̱ dvāda̍śa̱ māsā̎ḥ saṃvathsa̱raḥ sa̍ṃvathsa̱ra e̱va prati̍
tiṣṭhati || 5| 4| 8|| vi vai ya̱jñaḥ sāma̍ ca ma̱ ityā̍ha ca ti̱sraścaikā̱nna
pa̍ṃcā̱śacca̍ ॥TS 5.4.8॥
||2||