ब्रह्मपदोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनम्
पुलस्त्य उवाच
ततो गच्छेद्ब्रह्मपदं तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् ॥
यत्र पूर्वं पदं न्यस्तं ब्रह्मणा लोककारिणा
॥१॥पुरा ब्रह्मादयो देवास्तत्र सर्वे समाहिताः ॥
अर्बुदे पर्वते रम्य ऋषयश्च सुनिर्मलाः
॥२॥अचलेश्वरयात्रायां सुभक्त्या भाविता नृप ॥
अथ ते मुनयः सर्वे प्रोचुर्देवं पितामहम्
॥३॥ऋषय ऊचुः
प्रभूतनियमैर्होमैर्व्रतस्नानैश्च नित्यशः ॥
उपवासैश्च निर्विण्णा वयं सर्वे पितामह
॥४॥तस्मात्सदुपदेशं त्वं किंचिद्दातुमिहार्हसि ॥
तरामो येन देवेश दुर्गं संसारसागरम्
॥५॥अयाचितोपचारैश्च जपहोमैः सुदुष्करैः ॥
मन्त्रैर्व्रतैस्तथा दानैः स्वर्गप्राप्तिं वदस्व नः
॥६॥तेषां तद्वचनं श्रुत्वा तदा देवः कृपान्वितः ॥
चिंतयामास सुचिरमिह किंचित्प्रहस्य च
॥७॥ततः स्वकं पदं त्यक्त्वा रम्ये पर्वतरोधसि ॥
अथोवाच मुनीन्सर्वान्ब्रह्मा संश्लक्ष्णया गिरा
॥८॥ब्रह्मोवाच
एतन्महापदं रम्यं सर्वपातकनाशनम् ॥
स्पृशंतु ऋषयः सर्वे ततो यास्यथ सद्गतिम्
॥९॥विना स्नानेन दानेन व्रतहोमजपादिभिः ॥
हितार्थं सर्वलोकानां मया न्यस्तं पदं शुभम्
॥१०॥अस्मिन्पदे मया न्यस्ते यांति लोकाः सहस्रशः ॥
स्पृशंतु ऋषयः सर्वे देवाश्चापि पदं मम
॥११॥एकैवात्र प्रकर्त्तव्या श्रद्धा वाऽव्यभिचारिणी ॥
यश्च श्रद्धान्वितः सम्यक्पदमेतन्मुनीश्वराः
॥१२॥पूजयिष्यति संप्राप्ते कार्तिके पूर्णिमादिने ॥
तोयैः फलैश्च विविधैर्गंधमाल्यानुलेपनैः
॥१३॥ब्राह्मणान्भोजयित्वा तु मिष्टान्नेन स्वशक्तितः ॥
स यास्यति न सन्देहो मम लोकं सुदुर्लभम्
॥१४॥पुलस्त्य उवाच
ततो मुनिगणाः सर्वे सम्यक्छ्रद्धासमन्विताः ॥
पूजयित्वा पदं तत्र ब्रह्मलोकं समागताः
॥१५॥तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पदं पूज्यं नरोत्तम ॥
पितामहपदं सम्यक्छ्रद्धया स्वर्गदायकम्
॥१६॥अन्यत्कौतूहलं राजन्महद्दृष्टं महाद्भुतम् ॥
पदस्य तस्य यच्छ्रुत्वा जायते विस्मयो महान्
॥१७॥आयामविस्तरेणाऽपि प्राप्ते कृतयुगे नृप ॥
न संख्या जायते राजञ्छुक्लवर्णस्य मानवैः
॥१८॥ततस्त्रेतायुगे प्राप्ते रक्तवर्णं प्रदृश्यते ॥
सुव्यक्तं संख्यया युक्तं सर्वलोकनमस्कृतम्
॥१९॥द्वापरे कपिलं तच्च लघुमात्रं प्रदृश्यते ॥
कलौ कृष्णं सुसूक्ष्मं च रम्ये पर्वतरोधसि
॥२०॥इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे ब्रह्मपदोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रिपञ्चाशत्तमोऽध्यायः ॥ ५३ ॥