पिंडारकतीर्थमाहात्म्यवर्णनम्
पुलस्त्य उवाच
ततः पिंडारकं गच्छेत्तीर्थं पापहरं नृप ॥
यत्र पूर्वं तपस्तप्तं मंकिना ब्राह्मणेन च ॥
सिद्धिं गतस्तथा राजंस्तीर्थस्यास्य प्रभावतः
॥१॥पुरा मंकिरभूद्विप्रो नाममात्रेण भूपते ॥
मूर्खो ब्राह्मणकृत्यानामनभिज्ञः सुमन्दधीः
॥२॥अथासौ पर्वते रम्ये लोकानां नृपसत्तम ॥
महिषी रक्षयामास ततः पिंडारकर्मणि
॥३॥कस्यचित्त्वथ कालस्य तेन वित्तमुपार्जितम् ॥
दूरात्कृच्छ्रेण च स्तोकं जगृहे गोयुगं ततः
॥४॥ततस्तद्दमयामास गोयुगं नृपसत्तम ॥
अथ दैववशाद्राजन्दमितं तस्य गोयुगम्
॥५॥निबद्धमुष्ट्रमासाद्य ग्रीवादेशे बलात्स्थितम् ॥
अथोष्ट्रस्त्वरया राजन्नुत्थितस्त्रासतत्परः
॥६॥गोयुगेन हि ग्रीवायां लम्बमानेन भूपते ॥
तद्दृष्ट्वा सुमहाश्चर्यं विनाशं गोयुगस्य तु
॥७॥मंकिर्वैराग्यमापन्नस्त्यक्त्वा ग्रामं वनं ययौ ॥
स गत्वा निर्झरं कञ्चिदर्बुदे नृपसत्तम
॥८॥त्रिकालं कुरुते स्नानं गायत्रीजपमुत्तमम् ॥
तेनासौ गतपापोऽभूद्दिव्यदर्शी च भूमिप
॥९॥एतस्मिन्नेव काले तु तेन मार्गेण शंकरः ॥
सह गौर्या विनिष्क्रांतः क्रीडार्थं रम्यपर्वते
॥१०॥स दृष्टः सहसा तेन पिंडारेण महात्मना ॥
प्रणाममकरोद्राजंस्ततस्तं शंकरोऽब्रवीत्
॥११॥न वृथा दर्शनं मे स्याद्वरो मे गृह्यतां द्विज ॥
यदभीष्टं महाराज यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम्
॥१२॥पिंडारक उवाच
गणोऽहं तव देवेश भवानि त्रिपुरांतक ॥
यथा तथा कुरु विभो नान्यन्मे हृदि वर्तते
॥१३॥एतत्पिण्डारकं तीर्थ मम नाम्ना प्रसिध्यतु
॥१४॥भगवानुवाच
भविष्यसि गणोऽस्माकं देहांते त्वं द्विजोत्तम ॥
एतत्पिंडारकंनाम तीर्थमत्र भविष्यति
॥१५॥अहमत्र महाष्टम्यां निवेक्ष्यामि महामते ॥
ये च स्नानं करिष्यंति संप्राप्ते चाष्टमीदिने ॥
ते यास्यंति परं स्थानं यत्राहं नित्यसंस्थितः
॥१६॥पुलस्त्य उवाच
एवमुक्त्वा महादेवस्तत्रैवांतरधीयत ॥
मंकिः पिंडारकस्तत्र तपस्तेपे दिवानिशम्
॥१७॥ततः कालेन महता त्यक्त्वा देहं दिवं गतः ॥
यत्रास्ते भगवान्रुद्रो गणस्तत्र बभूव ह
॥१८॥तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स्नानं मन्त्रेण चाचरेत्
॥१९॥राजेन्द्र महिषीदानमथाष्टम्यां विशेषतः ॥
य इच्छति सदाऽभीष्टमिह लोके परत्र च
॥२०॥इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्डे पिंडारकतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम पंचविंशोऽध्यायः ॥ २५ ॥