Kṛṣṇayajuḥ Taittirīyasaṃhitā — Caturtha kāṇḍa, prapāṭhaka 4 (24 anuvākāḥ)
Kṛṣṇayajuḥ Taittirīyasaṃhitā — Caturtha kāṇḍa, prapāṭhaka 4
Section titled “Kṛṣṇayajuḥ Taittirīyasaṃhitā — Caturtha kāṇḍa, prapāṭhaka 4”caturthakāṇḍe caturthaḥ praśnaḥ 4
Anuvākāḥ
Section titled “Anuvākāḥ”1 ra̱śmira̍si̱ kṣayā̍ya tvā̱ kṣaya̍ṃ jinva̱ preti̍rasi̱ dharmā̍ya tvā̱ dharma̍ṃ ji̱nvānvi̍tirasi di̱ve tvā̱ diva̍ṃ jinva sa̱ṃdhira̍sya̱ntari̍kṣāya tvā̱ntari̍kṣaṃ jinva prati̱dhira̍si pṛthi̱vyai tvā̍ pṛthi̱vīṃ ji̍nva viṣṭa̱ṃbho̍’si̱ vṛṣṭyai̎ tvā̱ vṛṣṭi̍ṃ jinva pra̱vāsyahne̱ tvāha̍rjinvānu̱vāsi̱ rātri̍yai tvā̱ rātri̍ṃ jinvo̱śiga̍si̱ 2 vasu̍bhyastvā̱ vasū̎ñjinva prake̱to̍’si ru̱drebhya̍stvā ru̱drāñji̍nva sudī̱tira̍syādi̱tyebhya̍stvādi̱tyāṃji̱nvaujo̍’si pi̱tṛbhya̍stvā pi̱tṝñji̍nva̱ tantu̍rasi pra̱jābhya̍stvā pra̱jā ji̍nva pṛtanā̱ṣāḍa̍si pa̱śubhya̍stvā pa̱śūñji̍nva re̱vada̱syoṣa̍dhībhya̱stvauṣa̍dhīrjinvābhi̱jida̍si yu̱ktagrā̱vendrā̍ya̱ tvendra̍ṃ ji̱nvādhi̍patirasi prā̱ṇāya̍ 3 tvā prā̱ṇaṃ ji̍nva ya̱ntāsya̍pā̱nāya̍ tvāpā̱naṃ ji̍nva sṛ̱ sarpo̍’si̱ cakṣu̍ṣe tvā̱ cakṣu̍rjinva vayo̱dhā a̍si̱ śrotrā̍ya tvā̱ śrotra̍ṃ jinva tri̱vṛda̍si pra̱vṛda̍si sa̱ṃvṛda̍si vi̱vṛda̍si sṛ ro̱ho̍’si nīro̱ho̍’si praro̱ho̎’syanuro̱ho̍’si vasu̱ko̍’si̱ veṣa̍śrirasi̱ vasya̍ṣṭirasi ||4.4.1||
u̱śiga̍si prā̱ṇāya̱ tri ca̍tvārṛśacca ||4.4.1||
4 rājñya̍si̱ prācī̱ digvasa̍vaste de̱vā adhi̍patayo̱’gnirhe̍tī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā tri̱vṛttvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyāg śra̍ya̱tvājya̍mu̱kthamavya̍thayathstabhnātu rathaṃta̱rṛ sāma̱ prati̍ṣṭhityai vi̱rāḍa̍si dakṣi̱ṇā digru̱drāste̍ de̱vā adhi̍pataya̱ indro̍ hetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā pa̍ñcada̱śastvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyāg śra̍yatu̱ prau̍gamu̱kthamavya̍thayathstabhnātu bṛ̱hathsāma̱ prati̍ṣṭhityai sa̱mrāḍa̍si pra̱tīcī̱ di 5 gā̍di̱tyāste̍ de̱vā adhi̍pataya̱ḥ somo̍ hetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā sa̍ptada̱śastvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyāg śra̍yatu marutva̱tīya̍mu̱kthamavya̍thayathstabhnātu vairū̱pṛ sāma̱ prati̍ṣṭhityai sva̱rāḍa̱syudī̍cī̱ digviśve̍ te de̱vā adhi̍patayo̱ varu̍ṇo hetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtaika̍vṛ̱śastvā̱ stoma̍ḥ pṛthi̱vyāg śra̍yatu̱ niṣke̍valyamu̱kthamavya̍thayathstabhnātu vairā̱jṛ sāma̱ prati̍ṣṭhityā̱ adhi̍patnyasi bṛha̱tī diṅma̱ruta̍ste de̱vā adhi̍patayo̱ 6 bṛha̱spati̍rhetī̱nāṃ pra̍tidha̱rtā tri̍ṇavatrayastrṛ̱śau tvā̱ stomau̍ pṛthi̱vyāg śra̍yatāṃ vaiśvadevāgnimāru̱te u̱kthe avya̍thayantī stabhnītṛ śākvararaiva̱te sāma̍nī̱ prati̍ṣṭhityā a̱ntari̍kṣā̱yarṣa̍yastvā prathama̱jā de̱veṣu̍ di̱vo mātra̍yā vari̱ṇā pra̍thantu vidha̱rtā cā̱yamadhi̍patiśca̱ te tvā̱ sarve̍ saṃvidā̱nā nāka̍sya pṛ̱ṣṭhe su̍va̱rge lo̱ke yaja̍mānaṃ ca sādayantu ||4.4.2||
pra̱tīcī̱ diṅma̱ruta̍ste de̱vā adhi̍patayaścatvārṛ̱śacca̍ ||4.4.2||
7 a̱yaṃ pu̱ro hari̍keśa̱ḥ sūrya̍raśmi̱stasya̍ rathagṛ̱thsaśca̱ rathau̍jāśca senānigrāma̱ṇyau̍ puñjikastha̱lā ca̍ kṛtastha̱lā cā̎psa̱rasau̍ yātu̱dhānā̍ he̱tī rakṣṛ̍si̱ prahe̍tira̱yaṃ da̍kṣi̱ṇā vi̱śvaka̍rmā̱ tasya̍ rathasva̱naśca̱ rathe̍citraśca senānigrāma̱ṇyau̍ mena̱kā ca̍ sahaja̱nyā cā̎psa̱rasau̍ da̱ṅkṣṇava̍ḥ pa̱śavo̍ he̱tiḥ pauru̍ṣeyo va̱dhaḥ prahe̍tira̱yaṃ pa̱ścādvi̱śvavya̍cā̱stasya̱ ratha̍ prota̱ścāsa̍marathaśca senāni grāma̱ṇyau̎ pra̱mloca̍ntī cā 8 ‘nu̱mloca̍ntī cāpsa̱rasau̍ sa̱rpā he̱tirvyā̱ghrāḥ prahe̍tira̱yamu̍tta̱rāthsa̱ṃ yadva̍su̱stasya̍ sena̱jicca̍ su̱ṣeṇa̍śca senānigrāma̱ṇyau̍ vi̱śvācī̍ ca ghṛ̱tācī̍ cāpsa̱rasā̱vāpo̍ he̱tirvāta̱ḥ prahe̍tira̱yamu̱parya̱rvāgva̍su̱stasya̱ tārkṣya̱ścāri̍ṣṭanemiśca senānigrāma̱ṇyā̍vu̱rvaśī̍ ca pū̱rvaci̍ttiścāpsa̱rasau̍ vi̱dyuddhe̱tira̍va̱sphūrja̱npra he̍ti̱stebhyo̱ nama̱ste no̍ mṛḍayantu̱ te yaṃ 9 dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ taṃ vo̱ jaṃbhe̍ dadhāmyā̱yostvā̱ sada̍ne sādayā̱myava̍taśchā̱yāyā̱ṃ nama̍ḥ samu̱drāya̱ nama̍ḥ samu̱drasya̱ cakṣa̍se parame̱ṣṭhī tvā̍ sādayatu di̱vaḥ pṛ̱ṣṭhe vyaca̍svatī̱ṃ pratha̍svatīṃ vi̱bhūma̍tīṃ pra̱bhūma̍tīṃ pari̱bhūma̍tī̱ṃ diva̍ṃ yaccha̱ diva̍ṃ dṛha̱ diva̱ṃ mā hṛ̍sī̱rviśva̍smai prā̱ṇāyā̍pā̱nāya̍ vyā̱nāyo̍dā̱nāya̍ prati̱ṣṭhāyai̍ ca̱ritrā̍ya̱ sūrya̍stvā̱bhi pā̍tu ma̱hyā sva̱styā cha̱rdiṣā̱ śaṃ ta̍mena̱ tayā̍ de̱vata̍yāṅgira̱svaddhru̱vā sī̍da | protha̱daśvo̱ na yava̍se avi̱ṣyan, ya̱dā ma̱haḥ sa̱ṃ vara̍ṇā̱dvyasthā̎t | āda̍sya̱ vāto̱ anu̍ vāti śo̱ciradha̍ sma te̱ vraja̍naṃ kṛ̱ṣṇama̍sti ||4.4.3||
pra̱mloca̍ntī ca̱ yagg sva̱styā’ṣṭā vṛ̍śatiśca ||4.4.3||
10 a̱gnirmū̱rdhā di̱vaḥ ka̱kutpati̍ḥ pṛthi̱vyā a̱yam | a̱pṛ retṛ̍si jinvati || tvāma̍gne̱ puṣka̍rā̱dadhyatha̍rvā̱ nira̍manthata | mū̱rdhno viśva̍sya vā̱ghata̍ḥ || a̱yama̱gniḥ sa̍ha̱sriṇo̱ vāja̍sya śa̱tina̱spati̍ḥ | mū̱rdhā ka̱vī ra̍yī̱ṇām || bhuvo̍ ya̱jñasya̱ raja̍saśca ne̱tā yatrā̍ ni̱yudbhi̱ḥ saca̍se śi̱vābhi̍ḥ | di̱vi mū̱rdhāna̍ṃ dadhiṣe suva̱ṟṣāṃ ji̱hvāma̍gne cakṛṣe havya̱vāha̎m || abo̎dhya̱gniḥ sa̱midhā̱ janā̍nā̱ṃ 11 prati̍ dhe̱numi̍vāya̱tīmu̱ṣāsa̎m | ya̱hvā i̍va̱ pra va̱yāmu̱jjihā̍nā̱ḥ pra bhā̱nava̍ḥ sisrate̱ nāka̱maccha̍ || avo̍cāma ka̱vaye̱ medhyā̍ya̱ vaco̍ va̱ndāru̍ vṛṣa̱bhāya̱ vṛṣṇe̎ | gavi̍ṣṭhiro̱ nama̍sā̱ stoma̍ma̱gnau di̱vīva̍ ru̱kmamu̱rvyañca̍maśret || jana̍sya go̱pā a̍janiṣṭa̱ jāgṛ̍vira̱gniḥ su̱dakṣa̍ḥ suvi̱tāya̱ navya̍se | ghṛ̱tapra̍tīko bṛha̱tā di̍vi̱ spṛśā̎ dyu̱madvi bhā̍ti bhara̱tebhya̱ḥ śuci̍ḥ || tvāma̍gne̱ aṃgi̍raso̱ 12 guhā̍ hi̱tamanva̍vindañchiśriyā̱ṇaṃ vane̍vane | sa jā̍yase ma̱thyamā̍na̱ḥ saho̍ ma̱hattvāmā̍hu̱ḥ saha̍saspu̱trama̍ṅgiraḥ || ya̱jñasya̍ ke̱tuṃ pra̍tha̱maṃ pu̱rohi̍tama̱gniṃ nara̍striṣadha̱sthe sami̍ndhate | indre̍ṇa de̱vaiḥ sa̱rathṛ̱ sa ba̱ṟhiṣi̱ sīda̱nni hotā̍ ya̱jathā̍ya su̱kratu̍ḥ || tvāṃ ci̍traśravastama̱ hava̍nte vi̱kṣu ja̱ntava̍ḥ | śo̱ciṣke̍śaṃ purupri̱yāgne̍ ha̱vyāya̱ voḍha̍ve || sakhā̍ya̱ḥ saṃ va̍ḥ sa̱myañca̱miṣa̱gg̱ 13 stoma̍ṃ cā̱gnaye̎ | varṣi̍ṣṭhāya kṣitī̱nāmū̱rjo naptre̱ saha̍sva te || sṛ sa̱midyu̍vase vṛṣa̱nnagne̱ viśvā̎nya̱rya ā | i̱ḍaspa̱de sami̍dhyase̱ sa no̱ vasū̱nyā bha̍ra || e̱nā vo̍ a̱gniṃ nama̍so̱rjo napā̍ta̱mā hu̍ve | pri̱yaṃ ceti̍ṣṭhamara̱ti2ṛ sva̍dhva̱raṃ viśva̍sya dū̱tama̱mṛta̎m || sa yo̍jate aru̱ṣo vi̱śvabho̍jasā̱ sa du̍drava̱thsvā̍hutaḥ | su̱brahmā̍ ya̱jñaḥ su̱śamī̱ 14 vasū̍nāṃ de̱vṛ rādho̱ janā̍nām || uda̍sya śo̱cira̍sthādā̱juhvā̍nasya mī̱ḍhuṣa̍ḥ | uddhū̱māso̍ aru̱ṣāso̍ divi̱spṛśa̱ḥ sama̱gnimi̍ndhate̱ nara̍ḥ || agne̱ vāja̍sya̱ goma̍ta̱ īśā̍naḥ sahaso yaho | a̱sme dhe̍hi jātavedo̱ mahi̱ śrava̍ḥ || sa i̍dhā̱no vasu̍ṣka̱vira̱gnirī̱ḍenyo̍ gi̱rā | re̱vada̱smabhya̍ṃ purvaṇīka dīdihi || kṣa̱po rā̍jannu̱ta tmanāgne̱ vasto̍ru̱toṣasa̍ḥ | sa ti̍gmajaṃbha 15 ra̱kṣaso̍ daha̱ prati̍ || ā te̍ agna idhīmahi dyu̱manta̍ṃ devā̱jara̎m | yaddha̱ syā te̱ panī̍yasī sa̱middī̱daya̍ti̱ dyavīṣagg̍ sto̱tṛbhya̱ ā bha̍ra || ā te̍ agna ṛ̱cā ha̱viḥ śu̱krasya̍ jyotiṣaspate | suśca̍ndra̱ dasma̱ viśpa̍te̱ havya̍vā̱ṭtubhyṛ̍ hūyata̱ iṣagg̍ sto̱tṛbhya̱ ā bha̍ra || u̱ bhe su̍ścandra sa̱rpiṣo̱ darvī̎ śrīṇīṣa ā̱sani̍ | u̱tona̱ utpu̍pūryā 16 u̱ktheṣu̍ śavasaspata̱ iṣagg̍ sto̱tṛbhya̱ ā bha̍ra || agne̱ tama̱dyāśva̱ṃ na stomai̱ḥ kratu̱ṃ na bha̱drṛ hṛ̍di̱spṛśa̎m | ṛ̱dhyāmā̍ ta̱ ohai̎ḥ || adhā̱ hya̍gne̱ krato̎rbha̱drasya̱ dakṣa̍sya sā̱dhoḥ | ra̱thīrṛ̱tasya̍ bṛha̱to ba̱bhūtha̍ || ā̱bhi ṣṭe̍ a̱dya gī̱rbhirgṛ̱ṇanto’gne̱ dāśe̍ma | pra te̍ di̱vo na sta̍nayanti̱ śuṣmā̎ḥ || e̱bhirno̍ a̱rkairbhavā̍ no a̱rvāṅ 17 suva̱rna jyoti̍ḥ | agne̱ viśve̍bhiḥ su̱manā̱ anī̍kaiḥ || a̱gnṛ hotā̍raṃ manye̱ dāsva̍nta̱ṃ vaso̎ḥ sū̱nṛ saha̍so jā̱tave̍dasam | vipra̱ṃ na jā̱tave̍dasam || ya ū̱rdhvayā̎ svadhva̱ro de̱vo de̱vācyā̍ kṛ̱pā | ghṛ̱tasya̱ vibhrā̎ṣṭi̱manu̍ śu̱kraśo̍ciṣa ā̱juhvā̍nasya sa̱rpiṣa̍ḥ || agne̱ tvamno̱ anta̍maḥ | u̱ta trā̱tā śi̱vo bha̍va varū̱thya̍ḥ || taṃ tvā̍ śociṣṭha dīdivaḥ | su̱mnāya̍ nū̱namī̍mahe̱ sakhi̍bhyaḥ || vasu̍ra̱gnirvasu̍śravāḥ | acchā̍ nakṣi dyu̱matta̍mo ra̱yiṃ dā̎ḥ ||4.4.4||
janā̍nā̱maṃgi̍rasa̱ iṣṛ̍ su̱śamī̍ tigmajaṃbha pupūryā a̱rvāṅ vasu̍śravā̱ḥ paṃca̍ ca ||4.4.4||
18 i̱ndrā̱gnibhyā̎ṃ tvā sa̱yujā̍ yu̱jā yu̍najmyāghā̱rābhyā̱ṃ teja̍sā̱ varca̍so̱kthebhi̱ḥ stome̍bhi̱śchando̍bhī ra̱yyai poṣā̍ya sajā̱tānā̎ṃ madhyama̱stheyā̍ya̱ mayā̎ tvā sa̱yujā̍ yu̱jā yu̍najmya̱ṃbā du̱lāni̍ta̱tnira̱bhraya̍ntī me̱ghaya̍ntī va̱ṟṣaya̍ntī cupu̱ṇīkā̱ nāmā̍si pra̱jāpa̍tinā tvā̱ viśvā̍bhirdhī̱bhirupa̍ dadhāmi pṛthi̱vyu̍dapu̱ramanne̍na vi̱ṣṭā ma̍nu̱ṣyā̎ste go̱ptāro̱’gnirviya̍tto’syā̱ṃ tāma̱haṃ pra pa̍dye̱ sā 19 me̱ śarma̍ ca̱ varma̍ cā̱stvadhi̍dyaura̱ntari̍kṣa̱ṃ brahma̍ṇā vi̱ṣṭā ma̱ruta̍ste go̱ptāro̍ vā̱yurviya̍tto’syā̱ṃ tāma̱haṃ pra pa̍dye̱ sā me̱ śarma̍ ca̱ varma̍ cāstu̱ dyaurapa̍rājitā̱mṛte̍na vi̱ṣṭādi̱tyāste̍ go̱ptāra̱ḥ sūṟyo̱ viya̍tto’syā̱ṃ tāma̱haṃ pra pa̍dye̱ sā me̱ śarma̍ ca̱ varma̍ cāstu ||4.4.5||
sāṣṭā ca̍tvārṛśacca ||4.4.5||
20 bṛha̱spati̍stvā sādayatu pṛthi̱vyāḥ pṛ̱ṣṭhe jyoti̍ṣmatī̱ṃ viśva̍smai prā̱ṇāyā̍pā̱nāya̱ viśva̱ṃ jyoti̍ryacchā̱gniste’dhi̍patirvi̱śvaka̍rmā tvā sādayatva̱ntari̍kṣasya pṛ̱ṣṭhe jyoti̍ṣmatī̱ṃ viśva̍smai prā̱ṇāyā̍pā̱nāya̱ viśva̱ṃ jyoti̍ryaccha vā̱yuste’dhi̍patiḥ pra̱jāpa̍tistvā sādayatu di̱vaḥ pṛ̱ṣṭhe jyoti̍ṣmatī̱ṃ viśva̍smai prā̱ṇāyā̍pā̱nāya̱ viśva̱ṃ jyoti̍ryaccha parame̱ṣṭhī te’dhi̍patiḥ purovāta̱ sani̍rasyabhra̱sani̍rasi vidyu̱thsani̍ 21 rasi stanayitnu̱sani̍rasi vṛṣṭi̱sani̍rasya̱gneryānya̍si de̱vānā̍magne̱yānya̍si vā̱yoryānya̍si de̱vānā̎ṃ vāyo̱yānya̍sya̱ntari̍kṣasya̱ yānya̍si de̱vānā̍mantarikṣa̱yānya̍sya̱ntari̍kṣamasya̱ntari̍kṣāya tvā sali̱lāya̍ tvā̱ sarṇī̍kāya tvā̱ satī̍kāya tvā̱ ketā̍ya tvā̱ prace̍tase tvā̱ viva̍svate tvā di̱vastvā̱ jyoti̍ṣa ādi̱tyebhya̍stva̱rce tvā̍ ru̱ce tvā̎ dyu̱te tvā̍ bhā̱se tvā̱ jyoti̍ṣe tvā yaśo̱dāṃ tvā̱ yaśa̍si tejo̱dāṃ tvā̱ teja̍si payo̱dāṃ tvā̱ paya̍si varco̱dāṃ tvā̱ varca̍si draviṇo̱dāṃ tvā̱ dravi̍ṇe sādayāmi̱ tenarṣi̍ṇā̱ tena̱ brahma̍ṇā̱ tayā̍ de̱vata̍yāṅgira̱svad dhru̱vā sī̍da ||4.4.6||
vi̱dyuthsani̍rdyu̱te tvaikā̱nna trṛ̱śacca̍ ||4.4.6||
22 bhū̱ya̱skṛda̍si variva̱skṛda̍si̱ prācya̍syū̱rdhvāsya̍ntarikṣa̱sada̍sya̱ntari̍kṣe sīdāpsu̱ṣada̍si śyena̱sada̍si gṛdhra̱sada̍si suparṇa̱sada̍si nāka̱sada̍si pṛthi̱vyāstvā̱ dravi̍ṇe sādayāmya̱ntari̍kṣasya tvā̱ dravi̍ṇe sādayāmi di̱vastvā̱ dravi̍ṇe sādayāmi di̱śāṃ tvā̱ dravi̍ṇe sādayāmi draviṇo̱dāṃ tvā̱ dravi̍ṇe sādayāmi prā̱ṇaṃ me̍ pāhyapā̱naṃ me̍ pāhi vyā̱naṃ me̍ 23 pā̱hyāyu̍rme pāhi vi̱śvāyu̍rme pāhi sa̱rvāyu̍rme pā̱hyagne̱ yatte̱ parṛ̱ hṛnnāma̱ tāvehi̱ sṛ ra̍bhāvahai̱ pāñca̍janye̱ṣvapye̎dhyagne̱ yāvā̱ ayā̍vā̱ evā̱ ūmā̱ḥ sabda̱ḥ saga̍raḥ su̱meka̍ḥ ||4.4.7||
vyā̱naṃ me̱ dvātrṛ̍śacca ||4.4.7||
24 a̱gninā̍ viśvā̱ṣāṭ sūrye̍ṇa sva̱rāṭkratvā̱ śacī̱pati̍rṛṣa̱bheṇa̱ tvaṣṭā̍ ya̱jñena̍ ma̱ghavā̱ndakṣi̍ṇayā suva̱rgo ma̱nyunā̍ vṛtra̱hā sauhā̎rdyena tanū̱dhā anne̍na̱ gaya̍ḥ pṛthi̱vyāsa̍nodṛ̱gbhira̍nnā̱do va̍ṣaṭkā̱reṇa̱rddhaḥ sāmnā̍ tanū̱pā vi̱rājā̱ jyoti̍ṣmā̱nbrahma̍ṇā soma̱pā gobhi̍rya̱jñaṃ dā̍dhāra kṣa̱treṇa̍ manu̱ṣyā̍naśve̍na ca̱ rathe̍na ca va̱jrya̍tubhi̍ḥ pra̱bhuḥ sa̍ṃvathsa̱reṇa̍ pari̱bhūstapa̱sānā̍dhṛṣṭa̱ḥ sūrya̱ḥ santa̱nūbhi̍ḥ ||4.4.8||
a̱gninaikā̱nna pa̍ṃcā̱śat ||4.4.8||
25 pra̱jāpa̍ti̱rmana̱sāndho’cche̍to dhā̱tā dī̱kṣāyṛ̍ savi̱tā bhṛ̱tyāṃ pū̱ṣā so̍ma̱kraya̍ṇyā̱ṃ varu̍ṇa̱ upa̍na̱ddho’su̍raḥ krī̱yamā̍ṇo mi̱traḥ krī̱taḥ śi̍pivi̱ṣṭa āsā̍dito na̱raṃ dhi̍ṣaḥ pro̱hyamā̱ṇo’dhi̍pati̱rāga̍taḥ pra̱jāpa̍tiḥ praṇī̱yamā̍no̱’gnirāgnī̎dhre̱ bṛha̱spati̱rāgnī̎dhrātpraṇī̱yamā̍na̱ indro̍ havi̱rdhāne’di̍ti̱rāsā̍dito̱ viṣṇu̍rupāvahri̱yamā̱ṇo’tha̱rvopo̎tto ya̱mo̍’bhiṣu̍to’pūta̱pā ā̍dhū̱yamā̍no vā̱yuḥ pū̱yamā̍no mi̱traḥ, kṣī̍ra̱śrīrma̱nthī sa̍ktu̱śrīrvai̎śvade̱va unnī̍to ru̱dra āhu̍to vā̱yurāvṛ̍tto nṛ̱cakṣā̱ḥ prati̍khyāto bha̱kṣa āga̍taḥ pitṛ̱ṇāṃ nā̍rāśṛ̱so’su̱rātta̱ḥ sindhu̍ravabhṛ̱thama̍vapra̱yanthsa̍mu̱dro’va̍gataḥ sali̱laḥ praplu̍ta̱ḥ suva̍ru̱dṛca̍ṃ ga̱taḥ ||4.4.9||
ru̱dra eka̍vṛśatiśca ||4.4.9||
26 kṛtti̍kā̱ nakṣa̍trama̱gnirde̱vatā̱gne ruca̍ḥ stha pra̱jāpa̍terdhā̱tuḥ soma̍sya̱rce tvā̍ ru̱ce tvā̎ dyu̱te tvā̍ bhā̱se tvā̱ jyoti̍ṣe tvā rohi̱ṇī nakṣa̍traṃ pra̱jāpa̍tirde̱vatā̍ mṛgaśī̱rṣaṃ nakṣa̍trṛ̱ somo̍ de̱vatā̱rdrā nakṣa̍trṛ ru̱dro de̱vatā̱ puna̍rvasū̱ nakṣa̍tra̱madi̍tirde̱vatā̍ ti̱ṣyo̍ nakṣa̍tra̱ṃ bṛha̱spati̍rde̱vatā̎śre̱ṣā nakṣa̍trṛ sa̱rpā de̱vatā̍ ma̱ghā nakṣa̍traṃ pi̱taro̍ de̱vatā̱ phalgu̍nī̱ nakṣa̍tra 27 marya̱mā de̱vatā̱ phalgu̍nī̱ nakṣa̍tra̱ṃ bhago̍ de̱vatā̱ hasto̱ nakṣa̍trṛ savi̱tā de̱vatā̍ ci̱trā nakṣa̍tra̱mindro̍ de̱vatā̎ svā̱tī nakṣa̍traṃ vā̱yurde̱vatā̱ viśā̍khe̱ nakṣa̍tramindrā̱gnī de̱vatā̍nūrā̱dhā nakṣa̍traṃ mi̱tro de̱vatā̍ rohi̱ṇī nakṣa̍tra̱mindro̍ de̱vatā̍ vi̱cṛtau̱ nakṣa̍traṃ pi̱taro̍ de̱vatā̍ṣā̱ḍhā nakṣa̍tra̱māpo̍ de̱vatā̍ṣā̱ḍhā nakṣa̍tra̱ṃ viśve̍ de̱vā de̱vatā̎ śro̱ṇā nakṣa̍tra̱ṃ viṣṇu̍rde̱vatā̱ śravi̍ṣṭhā̱ nakṣa̍tra̱ṃ vasa̍vo 28 de̱vatā̍ śa̱tabhi̍ṣa̱ṅna̍kṣatra̱mindro̍ de̱vatā̎ proṣṭhapa̱dā nakṣa̍trama̱ja eka̍pādde̱vatā̎ proṣṭhapa̱dā nakṣa̍tra̱mahi̍rbu̱dhniyo̍ de̱vatā̍ re̱vatī̱ nakṣa̍traṃ pū̱ṣā de̱vatā̎śva̱yujau̱ nakṣa̍trama̱śvinau̍ de̱vatā̍pa̱ bhara̍ṇī̱rnakṣa̍traṃ ya̱mo de̱vatā̍ pū̱rṇā pa̱ścādyatte̍ de̱vā ada̍dhuḥ ||4.4.10||
phalgu̍nī̱ nakṣa̍tra̱ṃ vasa̍va̱straya̍strṛśacca ||4.4.10||
29 madhu̍śca̱ mādha̍vaśca̱ vāsa̍ntikāvṛ̱tū śu̱kraśca̱ śuci̍śca̱ graiṣmā̍vṛ̱tū nabha̍śca nabha̱sya̍śca̱ vārṣi̍kāvṛ̱tū i̱ṣaśco̱rjaśca̍ śāra̱dāvṛ̱tū saha̍śca saha̱sya̍śca̱ haima̍ntikāvṛ̱tū tapa̍śca tapa̱sya̍śca śaiśi̱rāvṛ̱tū a̱gnera̍ntaḥ śle̱ṣo̍’si̱ kalpe̍tā̱ṃ dyāvā̍pṛthi̱vī kalpa̍ntā̱māpa̱ oṣa̍dhī̱ḥ kalpa̍ntāma̱gnaya̱ḥ pṛtha̱ṅmama̱ jyaiṣṭhyā̍ya̱ savra̍tā̱ 30 ye̎’gnaya̱ḥ sama̍naso’nta̱rā dyāvā̍pṛthi̱vī śai̍śi̱rāvṛ̱tū a̱bhi kalpa̍mānā̱ indra̍miva de̱vā a̱bhi saṃ vi̍śantu sa̱ṃ yacca̱ prace̍tāścā̱gneḥ soma̍sya̱ sūrya̍syo̱grā ca̍ bhī̱mā ca̍ pitṛ̱ṇāṃ ya̱masyendra̍sya dhru̱vā ca̍ pṛthi̱vī ca̍ de̱vasya̍ savi̱turma̱rutā̱ṃ varu̍ṇasya dha̱rtrī ca̱ dhari̍trī ca mi̱trāvaru̍ṇayormi̱trasya̍ dhā̱tuḥ prācī̍ ca pra̱tīcī̍ ca̱ vasū̍nṛ ru̱drāṇā̍ 31 mādi̱tyānā̱ṃ te te’dhi̍pataya̱stebhyo̱ nama̱ste no̍ mṛḍayantu̱ te yaṃ dvi̱ṣmo yaśca̍ no̱ dveṣṭi̱ taṃ vo̱ jaṃbhe̍ dadhāmi sa̱hasra̍sya pra̱mā a̍si sa̱hasra̍sya prati̱mā a̍si sa̱hasra̍sya vi̱mā a̍si sa̱hasra̍syo̱nmā a̍si sāha̱sro̍’si sa̱hasrā̍ya tve̱mā me̍ agna̱ iṣṭa̍kā dhe̱nava̍ḥ sa̱ntvekā̍ ca śa̱taṃ ca̍ sa̱hasra̍ṃ cā̱yuta̍ṃ ca 32 ni̱yuta̍ṃ ca pra̱yuta̱ṃ cārbu̍daṃ ca̱ nya̍rbudaṃ ca samu̱draśca̱ madhya̱ṃ cānta̍śca parā̱rdhaśce̱mā me̍ agna̱ iṣṭa̍kā dhe̱nava̍ḥ santu ṣa̱ṣṭhiḥ sa̱hasra̍ma̱yuta̱makṣī̍yamāṇā ṛta̱sthāḥ stha̍rtā̱vṛdho̍ ghṛta̱ścuto̍ madhu̱ścuta̱ ūrja̍svatīḥ svadhā̱vinī̱stā me̍ agna̱ iṣṭa̍kā dhe̱nava̍ḥ santu vi̱rājo̱ nāma̍ kāma̱dughā̍ a̱mutrā̱muṣmi̍3ṛ llo̱ke ||4.4.11||
savra̍tā ru̱drāṇā̍ma̱yuta̍ṃ ca̱ paṃca̍ catvārṛśacca ||4.4.11||
33 sa̱middi̱śāmā̱śayā̍ naḥ suva̱rvinmadho̱rato̱ mādha̍vaḥ pātva̱smān | a̱gnirde̱vo du̱ṣṭarī̍tu̱radā̎bhya i̱daṃ kṣa̱trṛ ra̍kṣatu̱ pātva̱smān || ra̱tha̱ṃta̱rṛ sāma̍bhiḥ pātva̱smāngā̍ya̱trī chaṃda̍sāṃ vi̱śvarū̍pā | tri̱vṛnno̍ vi̱ṣṭhayā̱ stomo̱ ahnṛ̍samu̱dro vāta̍ i̱damoja̍ḥ pipartu || u̱grā di̱śāma̱bhibhū̍tirvayo̱dhāḥ śuci̍ḥ śu̱kre aha̍nyoja̱sīnā̎ | indrādhi̍patiḥ pipṛtā̱dato̍ no̱ mahi̍ 34 kṣa̱traṃ vi̱śvato̍ dhāraye̱dam || bṛ̱hathsāma̍ kṣatra̱bhṛdvṛ̱ddhavṛ̍ṣṇiyaṃ tri̱ṣṭubhauja̍ḥ śubhi̱tamu̱gravī̍ram | indra̱ stome̍na pañcada̱śena̱ madhya̍mi̱daṃ vāte̍na̱ saga̍reṇa rakṣa || prācī̍ di̱śṛ sa̱haya̍śā̱ yaśa̍svatī̱ viśve̍ devāḥ prā̱vṛṣāhnṛ̱ suva̍rvatī | i̱daṃ kṣa̱traṃ du̱ṣṭara̍ma̱stvojo’nā̍dhṛṣṭṛ saha̱sriyṛ̱ saha̍svat || vai̱rū̱pe sāma̍nni̱ha taccha̍kema̱ jaga̍tyainaṃ vi̱kṣvā ve̍śayāmaḥ | viśve̍ devāḥ saptada̱śena̱ 35 varca̍ i̱daṃ kṣa̱trṛ sa̍li̱lavā̍tamu̱gram || dha̱rtrī di̱śāṃ kṣa̱trami̱daṃ dā̍dhāropa̱sthāśā̍nāṃ mi̱trava̍da̱stvoja̍ḥ | mitrā̍varuṇā śa̱radāhnā̎ṃ cikitnū a̱smai rā̱ṣṭrāya̱ mahi̱ śarma̍ yacchatam || vai̱rā̱je sāma̱nnadhi̍ me manī̱ṣānu̱ṣṭubhā̱ saṃ bhṛ̍taṃ vī̱ryṛ̍ saha̍ḥ | i̱daṃ kṣa̱traṃ mi̱trava̍dā̱rdradā̍nu̱ mitrā̍varuṇā̱ rakṣa̍ta̱mādhi̍patyaiḥ || sa̱mrāḍdi̱śṛ sa̱hasā̎mnī̱ saha̍svatyṛ̱turhe̍ma̱nto vi̱ṣṭhayā̍ naḥ pipartu | a̱va̱syuvā̍tā 36 bṛha̱tīrnu śakva̍rīri̱maṃ ya̱jñama̍vantu no ghṛ̱tācī̎ḥ || suva̍rvatī su̱dughā̍na̱ḥ paya̍svatī di̱śāṃ de̱vya̍vatu no ghṛ̱tācī̎ | tvaṃ go̱pāḥ pu̍ra e̱tota pa̱ścādbṛha̍spate̱ yāmyā̎ṃ yuṅgdhi̱ vāca̎m || ū̱rdhvā di̱śṛ ranti̱rāśauṣa̍dhīnṛ saṃvathsa̱reṇa̍ savi̱tā no̱ ahnā̎m | re̱vathsāmāti̍cchandā u̱ chandojā̍taśatruḥ syo̱nā no̍ astu || stoma̍trayastrṛśe̱ bhuva̍nasya patni̱ viva̍svadvāte a̱bhi no̍ 37 gṛṇāhi | ghṛ̱tava̍tī savita̱rādhi̍patyai̱ḥ paya̍svatī̱ ranti̱rāśā̍ no astu || dhru̱vā di̱śāṃ viṣṇu̍pa̱tnyagho̍rā̱syeśā̍nā̱ saha̍so̱ yā ma̱notā̎ | bṛha̱spati̍rmāta̱riśvo̱ta vā̱yuḥ sa̍ṃ dhuvā̱nā vātā̍ a̱bhi no̍ gṛṇantu || vi̱ṣṭa̱ṃbho di̱vo dha̱ruṇa̍ḥ pṛthi̱vyā a̱syeśā̍nā̱ jaga̍to̱ viṣṇu̍patnī | vi̱śvavya̍cā i̱ṣaya̍ntī̱ subhū̍tiḥ śi̱vā no̍ a̱stvadi̍tiru̱pasthe̎ || vai̱śvā̱na̱ro na̍ ū̱tyā pṛ̱ṣṭo di̱vyanu̍no̱’dyānu̍ mati̱ranvida̍numate̱ tvaṃ kayā̍ naści̱tra ā bhu̍va̱tko a̱dya yu̍ṅkte ||4.4.12||
mahi̍ saptada̱śenā̍’va̱syuvā̍tā a̱bhi nonu̍ na̱ścatu̍rdaśa ca ||4.4.12||