Kṛṣṇayajuḥ Taittirīyasaṃhitā — Dvitīya kāṇḍa, prapāṭhaka 1 (21 anuvākāḥ)
Kṛṣṇayajuḥ Taittirīyasaṃhitā — Dvitīya kāṇḍa, prapāṭhaka 1
Section titled “Kṛṣṇayajuḥ Taittirīyasaṃhitā — Dvitīya kāṇḍa, prapāṭhaka 1”dvitīyakāṇḍe prathamaḥ praśnaḥ 1
Anuvākāḥ
Section titled “Anuvākāḥ”1 vā̱ya̱vyagg̍ śve̱tamā la̍bheta̱ bhūti̍kāmo vā̱yurvai kṣepi̍ṣṭhā de̱vatā̍ vā̱yume̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vaina̱ṃ bhūti̍ṃ gamayati̱ bhava̍tye̱vāti̍kṣiprā de̱vatetyā̍hu̱ḥ saina̍mīśva̱rā pra̱daha̱ itye̱tame̱va santa̍ṃ vā̱yave̍ ni̱yutva̍ta̱ ā la̍bheta ni̱yudvā a̍sya̱ dhṛti̍rdhṛ̱ta e̱va bhūti̱mupai̱tyapra̍dāhāya̱ bhava̍tye̱va 2 vā̱yave̍ ni̱yutva̍ta̱ ā la̍bheta̱ grāma̍kāmo vā̱yurvā i̱māḥ pra̱jā na̍syo̱tā ne̍nīya te vā̱yume̱va ni̱yutva̍nta̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍dhāvati̱ sa e̱vāsmai̎ pra̱jā na̍syo̱tā niya̍cchati grā̱mye̍va bha̍vati ni̱yutva̍ te bhavati dhru̱vā e̱vāsmā̱ ana̍pagāḥ karoti vā̱yave̍ ni̱yutva̍ta̱ ā la̍bheta pra̱jākā̍maḥ prā̱ṇo vai vā̱yura̍pā̱no ni̱yutprā̍ṇāpā̱nau khalu̱ vā e̱tasya̍ pra̱jāyā̱ 3 apa̍ krāmato̱ yo’la̍ṃ pra̱jāyai̱ sanpra̱jāṃ na vi̱ṃdate̍ vā̱yume̱va ni̱yutva̍nta̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̎ prāṇāpā̱nābhyā̎ṃ pra̱jāṃ pra ja̍nayati vi̱ndate̎ pra̱jāṃ vā̱yave̍ ni̱yutva̍ta̱ āla̍bheta̱ jyogā̍mayāvī prā̱ṇo vai vā̱yura̍pā̱no ni̱yutprā̍ṇāpā̱nau khalu̱ vā e̱tasmā̱dapa̍krāmato̱ yasya̱ jyogā̱maya̍ti vā̱yume̱va ni̱yutva̍nta̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ 4 dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍n prāṇāpā̱nau da̍dhātyu̱ta yadī̱tāsu̱rbhava̍ti̱ jīva̍tye̱va pra̱jāpa̍ti̱rvā i̱dameka̍ āsī̱thso̍’kāmayata pra̱jāḥ pa̱śūnthsṛ̍je̱yeti̱ sa ā̱tmano̍ va̱pāmuda̍kkhida̱t tāma̱gnau prāgṛ̍hṇā̱t tato̱’jastū̍pa̱raḥ sama̍bhava̱tta2ṛ svāyai̍ de̱vatā̍yā̱ āla̍bhata̱ tato̱ vai sa pra̱jāḥ pa̱śūna̍sṛjata̱ yaḥ pra̱jākā̍maḥ 5 pa̱śukā̍ma̱ḥ syāt sa e̱taṃ prā̍jāpa̱tyama̱jaṃ tū̍pa̱ramā la̍bheta pra̱jāpa̍time̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̎ pra̱jāṃ pa̱śūn pra ja̍nayati̱ yacchma̍śru̱ṇastatpuru̍ṣāṇṛ rū̱paṃ yattū̍pa̱rastadaśvā̍nā̱ṃ yada̱nyato̍da̱ntadgavā̱ṃ yadavyā̍ iva śa̱phāstadavī̍nā̱ṃ yada̱jastada̱jānā̍me̱tāva̍nto̱ vai grā̱myāḥ pa̱śava̱stān 6 rū̱peṇai̱vāva̍rundhe somāpau̱ṣṇaṃ trai̱tamā la̍bheta pa̱śukā̍mo̱ dvau vā a̱jāyai̱ stanau̱ nānai̱va dvāva̱bhi jāye̍te̱ ūrja̱ṃ puṣṭi̍ṃ tṛ̱tīya̍ḥ somāpū̱ṣaṇā̍ve̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmai̍ pa̱śūn pra ja̍nayata̱ḥ somo̱ vai re̍to̱dhāḥ pū̱ṣā pa̍śū̱nāṃ pra̍janayi̱tā soma̍ e̱vāsmai̱ reto̱ dadhā̍ti pū̱ṣā pa̱śūn praja̍naya̱tyaudu̍ṃbaro̱ yūpo̍ bhava̱tyūrgvā u̍du̱ṃbara̱ ūrkpa̱śava̍ ū̱rjaivāsmā̱ ūrja̍ṃ pa̱śūnava̍ rundhe ||2.1.1||
apra̍dāhāya̱ bhava̍tye̱va pra̱jāyā̍ ā̱maya̍ti vā̱yume̱va ni̱yuttva̍ṃta̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ pra̱jākā̍ma̱stān, yūpa̱strayo̍daśa ca ||2.1.1||
7 pra̱jāpa̍tiḥ pra̱jā a̍sṛjata̱ tā a̍smāthsṛ̱ṣṭāḥ parā̍cīrāya̱ntā varu̍ṇamagaccha̱ntā anvai̱ttāḥ puna̍rayācata̱ tā asmai̱ na puna̍radadā̱thso̎’bravī̱dvara̍ṃ vṛṇī̱ṣvātha̍ me̱ puna̍rde̱hīti̱ tāsā̱ṃ vara̱māla̍bhata̱ sa kṛ̱ṣṇa eka̍śitipādabhava̱dyo varu̍ṇagṛhīta̱ḥ syāthsa e̱taṃ vā̍ru̱ṇaṃ kṛ̱ṣṇameka̍śitipāda̱mā la̍bheta̱ varu̍ṇa 8 me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vaina̍ṃ varuṇapā̱śānmu̍ñcati kṛ̱ṣṇa eka̍śitipādbhavati vāru̱ṇo hye̍ṣa de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai̱ suva̍rbhānurāsu̱raḥ sūrya̱ṃ tama̍sāvidhya̱t tasmai̍ de̱vāḥ prāya̍ścittimaiccha̱ntasya̱ yatpra̍tha̱maṃ tamo̱’pāghna̱nthsā kṛ̱ṣṇāvi̍rabhava̱dyaddvi̱tīyṛ̱ sā phalgu̍nī̱ yattṛ̱tīyṛ̱ sā ba̍la̱kṣī yada̍dhya̱sthāda̱pākṛ̍nta̱n thsāvi̍rva̱śā 9 sama̍bhava̱tte de̱vā a̍bruvan devapa̱śurvā a̱yṛ sama̍bhū̱tkasmā̍ i̱mamā la̍psyāmaha̱ ityatha̱ vaitarhyalpā̍ pṛthi̱vyāsī̱dajā̍tā̱ oṣa̍dhaya̱stāmavi̍ṃ va̱śāmā̍di̱tyebhya̱ḥ kāmā̱yāla̍bhanta̱ tato̱ vā apra̍thata pṛthi̱vyajā̍ya̱ntauṣa̍dhayo̱ yaḥ kā̱maye̍ta̱ prathe̍ya pa̱śubhi̱ḥ pra pra̱jayā̍ jāye̱yeti̱ sa e̱tāmavi̍ṃ va̱śāmā̍di̱tyebhya̱ḥ kāmā̱yā 10 ‘la̍bhetādi̱tyāne̱va kāma̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vaina̍ṃ pra̱thaya̍nti pa̱śubhi̱ḥ pra pra̱jayā̍ janayantya̱sāvā̍di̱tyo na vya̍rocata̱ tasmai̍ de̱vāḥ prāya̍ścittimaiccha̱ntasmā̍ e̱tā ma̱ḻhā āla̍bhantāgne̱yīṃ kṛ̍ṣṇagrī̱vṛ sṛ̍hi̱tāmai̱ṃdrīg śve̱tāṃ bā̍rhaspa̱tyāṃ tābhi̍re̱vāsmi̱nruca̍madadhu̱ṟyo bra̍hmavarca̱sakā̍ma̱ḥ syāttasmā̍ e̱tā ma̱ḻhā āla̍bhetā 11 ‘gne̱yīṃ kṛ̍ṣṇagrī̱vṛ sṛ̍hi̱tāmai̱ṃdrīg śve̱tāṃ bā̍rhaspa̱tyāme̱tā e̱va de̱vatā̱ḥ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tā e̱vāsmi̍n brahmavarca̱saṃ da̍dhati brahmavarca̱sye̍va bha̍vati va̱santā̎ prā̱tarā̎gne̱yīṃ kṛ̍ṣṇagrī̱vīmā la̍bheta grī̱ṣme ma̱dhyandi̍ne sṛhi̱tāmai̱ṃdrṛ śa̱radya̍parā̱hṇe śve̱tāṃ bā̍rhaspa̱tyāṃ trīṇi̱ vā ā̍di̱tyasya̱ tejṛ̍si va̱santā̎ prā̱targrī̱ṣme ma̱dhyandi̍ne śa̱radya̍parā̱hṇe yāva̍ntye̱va tejṛ̍si̱ tānye̱vā 12 ‘va̍ rundhe saṃvathsa̱raṃ pa̱ryāla̍bhyante saṃvathsa̱ro vai bra̍hmavarca̱sasya̍ pradā̱tā sa̍ṃvathsa̱ra e̱vāsmai̎ brahmavarca̱saṃ pra ya̍cchati brahmavarca̱sye̍va bha̍vati ga̱rbhiṇa̍yo bhavantīṃdri̱yaṃ vai garbha̍ iṃdri̱yame̱vāsmi̍ndadhati sārasva̱tīṃ me̱ṣīmā la̍bheta̱ ya ī̎śva̱ro vā̱co vadi̍to̱ḥ sanvāca̱ṃ na vade̱dvāgvai sara̍svatī̱ sara̍svatīme̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ saivāsmi̱n 13 vāca̍ṃ dadhāti pravadi̱tā vā̱co bha̍va̱tyapa̍nnadatī bhavati̱ tasmā̎nmanu̱ṣyā̎ḥ sarvā̱ṃ vāca̍ṃ vadantyāgne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍va̱mā la̍bheta sau̱myaṃ ba̱bhruṃ jyogā̍mayāvya̱gniṃ vā e̱tasya̱ śarī̍raṃ gacchati̱ somṛ̱ raso̱ yasya̱ jyogā̱maya̍tya̱gnere̱vāsya̱ śarī̍raṃ niṣkrī̱ṇāti̱ somā̱drasa̍mu̱ta yadī̱tāsu̱rbhava̍ti̱ jīva̍tye̱va sau̱myaṃ ba̱bhrumā la̍bhetāgne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍vaṃ pra̱jākā̍ma̱ḥ somo̱ 14 vai re̍to̱dhā a̱gniḥ pra̱jānā̎ṃ prajanayi̱tā soma̍ e̱vāsmai̱ reto̱ dadhā̎tya̱gniḥ pra̱jāṃ pra ja̍nayati vi̱ndate̎ pra̱jāmā̎gne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍va̱mā la̍bheta sau̱myaṃ ba̱bhruṃ yo brā̎hma̱ṇo vi̱dyāma̱nūcya̱ na vi̱roce̍ta̱ yadā̎gne̱yo bhava̍ti̱ teja̍ e̱vāsmi̱ntena̍ dadhāti̱ yathsau̱myo bra̍hmavarca̱saṃ tena̍ kṛ̱ṣṇagrī̍va āgne̱yo bha̍vati̱ tama̍ e̱vāsmā̱dapa̍ hanti śve̱to bha̍vati̱ 15 ruca̍me̱vāsmi̍ndadhāti ba̱bhruḥ sau̱myo bha̍vati brahmavarca̱same̱vāsmi̱n tviṣi̍ṃ dadhātyāgne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍va̱mā la̍bheta sau̱myaṃ ba̱bhrumā̎gne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍vaṃ puro̱dhāyā̱g̱ spardha̍māna āgne̱yo vai brā̎hma̱ṇaḥ sau̱myo rā̍ja̱nyo̍’bhita̍ḥ sau̱myamā̎gne̱yau bha̍vata̱steja̍sai̱va brahma̍ṇobha̱yato̍ rā̱ṣṭraṃ pari̍ gṛhṇātyeka̱dhā sa̱māvṛ̍ṅkte pu̱ra e̍naṃ dadhate ||2.1.2||
la̱bhe̱ta̱ varu̍ṇaṃ va̱śaitāmavi̍ṃ va̱śāmā̍di̱tyebhya̱ḥ kāmā̍ya ma̱ḻhā ā labhe̍ta̱ tānye̱va saivāsmi̱nthsoma̍ḥ śve̱tobha̍vati̱ trica̍tvārṛ śacca ||2.1.2||
16 de̱vā̱su̱rā e̱ṣu lo̱keṣva̍spardhanta̱ sa e̱taṃ viṣṇu̍rvāma̱nama̍paśya̱tta2ṛ svāyai̍ de̱vatā̍yā̱ āla̍bhata̱ tato̱ vai sa i̱mān lo̱kāna̱bhya̍jayadvaiṣṇa̱vaṃ vā̍ma̱namāla̍bheta̱ spardha̍māno̱ viṣṇu̍re̱va bhū̱tvemā3ṛllo̱kāna̱bhi ja̍yati̱ viṣa̍ma̱ ā la̍bheta̱ viṣa̍mā iva̱ hīme lo̱kāḥ samṛ̍ddhyā̱ iṃdrā̍ya manyu̱mate̱ mana̍svate la̱lāma̍ṃ prāśaṛ̱ṅgamā la̍bheta saṃgrā̱me 17 saṃya̍tta iṃdri̱yeṇa̱ vai ma̱nyunā̱ mana̍sā saṃgrā̱maṃ ja̍ya̱tīṃdra̍me̱va ma̍nyu̱manta̱ṃ mana̍svanta̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍nniṃdri̱yaṃ ma̱nyuṃ mano̍ dadhāti̱ jaya̍ti̱ tṛ sa̍ṃgrā̱mamiṃdrā̍ya ma̱rutva̍te pṛśnisa̱kthamā la̍bheta̱ grāma̍kāma̱ iṃdra̍me̱va ma̱rutva̍nta̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ sajā̱tān pra ya̍cchati grā̱mye̍va bha̍vati̱ yadṛ̍ṣa̱bhastenai̱ṃ 18 dro yatpṛśni̱stena̍ māru̱taḥ samṛ̍ddhyai pa̱ścātpṛ̍śnisa̱ktho bha̍vati paścādanvavasā̱yinī̍me̱vāsmai̱ viśa̍ṃ karoti sau̱myaṃ ba̱bhrumā la̍bhe̱tānna̍kāmaḥ sau̱myaṃ vā annṛ̱ soma̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmā̱ anna̱ṃ praya̍cchatyannā̱da e̱va bha̍vati ba̱bhrurbha̍vatye̱tadvā anna̍sya rū̱pṛ samṛ̍ddhyai sau̱myaṃ ba̱bhrumā la̍bheta̱ yamalṛ̍ 19 rā̱jyāya̱ santṛ̍ rā̱jyaṃ nopa̱name̎thsau̱myaṃ vai rā̱jyṛ soma̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ rā̱jyaṃ praya̍ccha̱tyupai̍nṛ rā̱jyaṃ na̍mati ba̱bhrurbha̍vatye̱tadvai soma̍sya rū̱pṛ samṛ̍ddhyā̱ iṃdrā̍ya vṛtra̱ture̍ la̱lāma̍ṃ prāśaṛ̱ṅgamā la̍bheta ga̱taśrī̎ḥ prati̱ṣṭhākā̍maḥ pā̱pmāna̍me̱va vṛ̱traṃ tī̱rtvā pra̍ti̱ṣṭhāṃ ga̍ccha̱tīṃdrā̍yābhimāti̱ghne la̱lāma̍ṃ prāśaṛ̱ṅgamā 20 la̍bheta̱ yaḥ pā̱pmanā̍ gṛhī̱taḥ syātpā̱pmā vā a̱bhimā̍ti̱riṃdra̍me̱vābhi̍māti̱hana̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmā̎t pā̱pmāna̍ma̱bhimā̍ti̱ṃ pra ṇu̍data̱ iṃdrā̍ya va̱jriṇe̍ la̱lāma̍ṃ prāśaṛ̱ṅgamā la̍bheta̱ yamalṛ̍ rā̱jyāya̱ santṛ̍ rā̱jyaṃ nopa̱name̱diṃdra̍me̱va va̱jriṇa̱gg̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̱ vajra̱ṃ praya̍cchati̱ sa e̍na̱ṃ vajro̱ bhūtyā̍ indha̱ upai̍nṛ rā̱jyaṃ na̍mati la̱lāma̍ḥ prāśaṛ̱ṅgo bha̍vatye̱tadvai vajra̍sya rū̱pṛ samṛ̍ddhyai ||2.1.3||
sa̱ṃgrā̱me tenāla̍mabhimāti̱ghne la̱lāma̍ṃ prāśaṛ̱ṅgamaina̱ṃ pañca̍daśa ca ||2.1.3||
21 a̱sāvā̍di̱tyo na vya̍rocata̱ tasmai̍ de̱vāḥ prāya̍ścittimaiccha̱ntasmā̍ e̱tāṃ daśa̍rṣabhā̱māla̍bhanta̱ tayai̱vāsmi̱nruca̍madadhu̱ṟyo bra̍hmavarca̱sakā̍ma̱ḥ syāttasmā̍ e̱tāṃ daśa̍rṣabhā̱mā la̍bhetā̱mume̱vādi̱tya2ṛ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍n brahmavarca̱saṃ da̍dhāti brahmavarca̱sye̍va bha̍vati va̱santā̎ prā̱tastrī3ṛlla̱lāmā̱nā la̍bheta grī̱ṣme ma̱dhyandi̍ne̱ 22 trīñchi̍tipṛ̱ṣṭhāṃ cha̱radya̍parā̱hṇe trīñchi̍ti̱vārā̱n trīṇi̱ vā ā̍di̱tyasya̱ tejṛ̍si va̱santā̎ prā̱targrī̱ṣme ma̱dhyandi̍ne śa̱radya̍parā̱hṇe yāva̍ntye̱va tejṛ̍si̱ tānye̱vāva̍ rundhe̱ traya̍straya̱ ā la̍bhyante’bhipū̱rvame̱vāsmi̱ntejo̍ dadhāti saṃvathsa̱raṃ pa̱ryāla̍bhyante saṃvathsa̱ro vai bra̍hmavarca̱sasya̍ pradā̱tā sa̍ṃvathsa̱ra e̱vāsmai̎ brahmavarca̱saṃ pra ya̍cchati brahmavarca̱sye̍va bha̍vati saṃvathsa̱rasya̍ pa̱rastā̎tprājāpa̱tyaṃ kadru̱ 23 mā la̍bheta pra̱jāpa̍ti̱ḥ sarvā̍ de̱vatā̍ de̱vatā̎sve̱va prati̍tiṣṭhati̱ yadi̍ bibhī̱yāddu̱ścarmā̍ bhaviṣyā̱mīti̍ somāpau̱ṣṇa2ṛ śyā̱mamā la̍bheta sau̱myo vai de̱vata̍yā̱ puru̍ṣaḥ pau̱ṣṇāḥ pa̱śava̱ḥ svayai̱vāsmai̍ de̱vata̍yā pa̱śubhi̱stvaca̍ṃ karoti̱ na du̱ścarmā̍ bhavati de̱vāśca̱ vai ya̱maścā̱smin lo̱ke̎’spardhanta̱ sa ya̱mo de̱vānā̍miṃdri̱ yaṃ vī̱rya̍mayuvata tadya̱masya̍ 24 yama̱tvaṃ te de̱vā a̍manyanta ya̱mo vā i̱dama̍bhū̱dyadva̱ya2ṛ sma iti̱ te pra̱jāpa̍ti̱mupā̍dhāva̱nthsa e̱tau pra̱jāpa̍tirā̱tmana̍ ukṣava̱śau nira̍mimīta̱ te de̱vā vai̎ṣṇāvaru̱ṇīṃ va̱śāmāla̍bhantai̱ṃdramu̱kṣāṇa̱ṃ taṃ varu̍ṇenai̱va grā̍hayi̱tvā viṣṇu̍nā ya̱jñena̱ prāṇu̍dantai̱ṃdreṇai̱vāsye̎ṃdri̱yama̍vṛñjata̱ yo bhrātṛ̍vyavā̱nthsyāthsa spardha̍māno vaiṣṇāvaru̱ṇīṃ 25 va̱śāmā la̍bhetai̱ṃdramu̱kṣāṇa̱ṃ varu̍ṇenai̱va bhrātṛ̍vyaṃ grāhayi̱tvā viṣṇu̍nā ya̱jñena̱ pra ṇu̍data ai̱ṃdreṇai̱vāsye̎ṃdri̱yaṃ vṛ̍ṅkte̱ bhava̍tyā̱tmanā̱ parā̎sya̱ bhrātṛ̍vyo bhava̱tīṃdro̍ vṛ̱trama̍ha̱ntaṃ vṛ̱tro ha̱taḥ ṣo̍ḍa̱śabhi̍rbho̱gaira̍sinā̱ttasya̍ vṛ̱trasya̍ śīrṣa̱to gāva̱ udā̍ya̱ntā vai̍de̱hyo̍’bhava̱ntāsā̍mṛṣa̱bho ja̱ghane’nūdai̱ttamiṃdro̍ 26 ‘cāya̱thso̍’manyata̱ yo vā i̱mamā̱labhe̍ta̱ mucye̍tā̱smāt pā̱pmana̱ iti̱ sa ā̎gne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍va̱mā la̍bhatai̱ṃdramṛ̍ṣa̱bhaṃ tasyā̱gnire̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍sṛtaḥ ṣoḍaśa̱dhā vṛ̱trasya̍ bho̱gānapya̍dahadai̱ṃdreṇe̎ṃdri̱yamā̱tmanna̍dhatta̱ yaḥ pā̱pmanā̍ gṛhī̱taḥ syāthsa ā̎gne̱yaṃ kṛ̱ṣṇagrī̍va̱mā la̍bhetai̱ṃdramṛ̍ṣa̱bhama̱gnire̱vāsya̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍sṛtaḥ 27 pā̱pmāna̱mapi̍ dahatyai̱ṃdreṇe̎ṃdri̱yamā̱tmandha̍tte̱ mucya̍te pā̱pmano̱ bhava̍tye̱va dyā̍vāpṛthi̱vyā̎ṃ dhe̱numā la̍bheta̱ jyoga̍paruddho̱’nayo̱rhi vā e̱ṣo’pra̍tiṣṭhi̱to’thai̱ṣa jyogapa̍ruddho̱ dyāvā̍pṛthi̱vī e̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ te e̱vaina̍ṃ prati̱ṣṭhāṃ ga̍mayata̱ḥ pratye̱vati̍ṣṭhati paryā̱riṇī̍ bhavati paryā̱rīva̱ hye̍tasya̍ rā̱ṣṭraṃ yo jyoga̍paruddha̱ḥ samṛ̍ddhyai vāya̱vya̍ṃ 28 va̱thsamā la̍bheta vā̱yurvā a̱nayo̎rva̱thsa i̱me vā e̱tasmai̍ lo̱kā apa̍śuṣkā̱ viḍapa̍śu̱ṣkāthai̱ṣa jyogapa̍ruddho vā̱yume̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmā̍ i̱mā3ṛllo̱kān, viśa̱ṃ pra dā̍payati̱ prāsmā̍ i̱me lo̱kāḥ snu̍vanti bhuñja̱tye̍na̱ṃ viḍupa̍tiṣṭha te ||2.1.4||
ma̱dhyaṃdi̍ne̱ kadru̍ṃ ya̱masya̱ spardha̍māno vaiṣṇāvaru̱ṇīṃ tamiṃdro̎sya̱ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍sṛto vāya̱vya̍ṃ dvica̍tvārigṃśacca ||2.1.4||
29 iṃdro̍ va̱lasya̱ bila̱mapau̎rṇo̱thsa ya u̍tta̱maḥ pa̱śurāsī̱ttaṃ pṛ̱ṣṭhaṃ prati̍ sa̱ṃgṛhyoda̍kkhida̱ttṛ sa̱hasra̍ṃ pa̱śavo’nūdā̍ya̱nthsa u̍nna̱to̍’bhava̱dyaḥ pa̱śukā̍ma̱ḥ syāthsa e̱tamai̱ṃdramu̍nna̱tamā la̍bhe̱teṃdra̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ pa̱śūn pra ya̍cchati paśu̱māne̱va bha̍vatyunna̱to 30 bha̍vati sāha̱srī vā e̱ṣā la̱kṣmī yadu̍nna̱to la̱kṣmiyai̱va pa̱śūnava̍ rundhe ya̱dā sa̱hasra̍ṃ pa̱śūn prā̎pnu̱yādatha̍ vaiṣṇa̱vaṃ vā̍ma̱namā la̍bhetai̱tasmi̱nvai tathsa̱hasra̱madhya̍tiṣṭha̱ttasmā̍de̱ṣa vā̍ma̱naḥ samī̍ṣitaḥ pa̱śubhya̍ e̱va prajā̍tebhyaḥ prati̱ṣṭhāṃ da̍dhāti̱ ko̍’rhati sa̱hasra̍ṃ pa̱śūn prāptu̱mityā̍hurahorā̱trāṇye̱va sa̱hasrṛ̍ sa̱ṃpādyā la̍bheta pa̱śavo̱ vā 31 a̍horā̱trāṇi̍ pa̱śūne̱va prajā̍tān prati̱ṣṭhāṃ ga̍maya̱tyoṣa̍dhībhyo ve̱hata̱mā la̍bheta pra̱jākā̍ma̱ oṣa̍dhayo̱ vā e̱taṃ pra̱jāyai̱ pari̍ bādhante̱ yo’la̍ṃ pra̱jāyai̱ sanpra̱jāṃ na vi̱ndata̱ oṣa̍dhaya̱ḥ khalu̱ vā e̱tasyai̱ sūtu̱mapi̍ ghnanti̱ yā ve̱hadbhava̱tyoṣa̍dhīre̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tā e̱vāsmai̱ svādyone̎ḥ pra̱jāṃ pra ja̍nayanti vi̱ndate̎ 32 pra̱jāmāpo̱ vā oṣa̍dha̱yo’sa̱tpuru̍ṣa̱ āpa̍ e̱vāsmā̱ asa̍ta̱ḥ sadda̍dati̱ tasmā̍dāhu̱ryaścai̱vaṃ veda̱ yaśca̱ nāpa̱stvāvāsa̍ta̱ḥ sadda̍da̱tītyai̱ṃdrṛ sū̱tava̍śā̱mā la̍bheta̱ bhūti̍kā̱mo’jā̍to̱ vā e̱ṣa yo’la̱ṃbhūtyai̱ sanbhūti̱ṃ na prā̱pnotīṃdra̱ṃ khalu̱ vā e̱ṣā sū̱tvā va̱śābha̍va̱ 33 diṃdra̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vaina̱ṃ bhūti̍ṃ gamayati̱ bhava̍tye̱va yṛ sū̱tvā va̱śā syāttamai̱ṃdrame̱vā la̍bhetai̱tadvāva tadi̍ṃdri̱yṛ sā̱kṣāde̱veṃdri̱yamava̍ rundha aiṃdrā̱gnaṃ pu̍naruthsṛ̱ṣṭamā la̍bheta̱ ya ātṛ̱tīyā̱tpuru̍ṣā̱thsoma̱ṃ na pibe̱dvicchi̍nno̱ vā e̱tasya̍ somapī̱tho yo brā̎hma̱ṇaḥ sannā 34 tṛ̱tīyā̱t puru̍ṣā̱t soma̱ṃ na piba̍tīṃdrā̱gnī e̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmai̍ somapī̱thaṃ pra ya̍cchata̱ upai̍nṛ somapī̱tho na̍mati̱ yadai̱ṃdro bhava̍tīṃdri̱yaṃ vai so̍mapī̱tha i̍ṃdri̱yame̱va so̍mapī̱thamava̍ rundhe̱ yadā̎gne̱yo bhava̍tyāgne̱yo vai brā̎hma̱ṇaḥ svāme̱va de̱vatā̱manu̱ saṃta̍noti punaruthsṛ̱ṣṭo bha̍vati punaruthsṛ̱ṣṭa i̍va̱ hye̍tasya̍ 35 somapī̱thaḥ samṛ̍ddhyai brāhmaṇaspa̱tyaṃ tū̍pa̱ramā la̍bhetābhi̱cara̱nbrahma̍ṇa̱spati̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tasmā e̱vaina̱mā vṛ̍ścati tā̱jagārti̱mārccha̍ti tūpa̱ro bha̍vati kṣu̱rapa̍vi̱rvā e̱ṣā la̱kṣmī yattū̍pa̱raḥ samṛ̍ddhyai̱ sphyo yūpo̍ bhavati̱ vajro̱ vai sphyo vajra̍me̱vāsmai̱ pra ha̍rati śara̱maya̍ṃ ba̱rhiḥ śaṛ̱ṇātye̱vaina̱ṃ vaibhī̍daka i̱dhmo bhi̱nattye̱vaina̎m ||2.1.5||
bha̱va̱tyu̱nna̱taḥ pa̱śavo̍ janayaṃti vi̱ṃdate̍bhava̱thsannaitasye̱dhmastrīṇi̍ ca ||2.1.5||
36 bā̱rha̱spa̱tyṛ śi̍tipṛ̱ṣṭhamā la̍bheta̱ grāma̍kāmo̱ yaḥ kā̱maye̍ta pṛ̱ṣṭhṛ sa̍mā̱nānāg̍ syā̱miti̱ bṛha̱spati̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vaina̍ṃ pṛ̱ṣṭhṛ sa̍mā̱nānā̎ṃ karoti grā̱mye̍va bha̍vati śitipṛ̱ṣṭho bha̍vati bārhaspa̱tyo hye̍ṣa de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai pau̱ṣṇa2ṛ śyā̱mamā la̍bhe̱tānna̍kā̱mo’nna̱ṃ vai pū̱ṣā pū̱ṣaṇa̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmā̱ anna̱ṃ 37 pra ya̍cchatyannā̱da e̱va bha̍vati śyā̱mo bha̍vatye̱tadvā anna̍sya rū̱pṛ samṛ̍ddhyai māru̱taṃ pṛśni̱mā la̍bhe̱tānna̍kā̱mo’nna̱ṃ vai ma̱ruto̍ ma̱ruta̍ e̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vāsmā̱ anna̱ṃ pra ya̍cchantyannā̱da e̱va bha̍vati̱ pṛśni̍rbhavatye̱tadvā anna̍sya rū̱pṛ samṛ̍ddhyā ai̱ṃdrama̍ru̱ṇamā la̍bheteṃdri̱yakā̍ma̱ iṃdra̍me̱va 38 svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍nniṃdri̱yaṃ da̍dhātīṃdriyā̱vye̍va bha̍vatyaru̱ṇo bhrūmā̎nbhavatye̱tadvā iṃdra̍sya rū̱pṛ samṛ̍ddhyai sāvi̱tramu̍padhva̱stamā la̍bheta sa̱nikā̍maḥ savi̱tā vai pra̍sa̱vānā̍mīśe savi̱tāra̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ sa̱niṃ prasu̍vati̱ dāna̍kāmā asmai pra̱jā bha̍vantyupadhva̱sto bha̍vati sāvi̱tro hye̍ṣa 39 de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai vaiśvade̱vaṃ ba̍hurū̱pamā la̍bhe̱tānna̍kāmo vaiśvade̱vaṃ vā anna̱ṃ viśvā̍ne̱va de̱vānthsvena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vāsmā̱ anna̱ṃ praya̍cchantyannā̱da e̱va bha̍vati bahurū̱po bha̍vati bahurū̱pa2ṛ hyannṛ̱ samṛ̍ddhyai vaiśvade̱vaṃ ba̍hurū̱pamā la̍bheta̱ grāma̍kāmo vaiśvade̱vā vai sa̍jā̱tā viśvā̍ne̱va de̱vānthsvena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vāsmai̍ 40 sajā̱tān pra ya̍cchanti grā̱mye̍va bha̍vati bahurū̱po bha̍vati bahudeva̱tyo̎ 1̱ hye̍ṣa samṛ̍ddhyai prājāpa̱tyaṃ tū̍pa̱ramā la̍bheta̱ yasyānā̎jñātamiva̱ jyogā̱maye̎tprājāpa̱tyo vai puru̍ṣaḥ pra̱jāpa̍ti̱ḥ khalu̱ vai tasya̍ veda̱ yasyānā̎jñātamiva̱ jyogā̱maya̍ti pra̱jāpa̍time̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vaina̱ṃ tasmā̱thsrāmā̎nmuñcati tūpa̱ro bha̍vati prājāpa̱tyo hye̍ṣa de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai ||2.1.6||
a̱smā̱ iṃdra̍me̱vaiṣa sa̍jā̱tā viśvā̍ne̱va de̱vānthsvena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vāsmai̎ prājāpa̱tyo hi trīṇi̍ ca ||2.1.6||
41 va̱ṣa̱ṭkā̱ro vai gā̍yatri̱yai śiro̎’cchina̱ttasyai̱ rasa̱ḥ parā̍pata̱ttaṃ bṛha̱spati̱rupā̍gṛhṇā̱thsā śi̍tipṛ̱ṣṭhā va̱śābha̍va̱dyo dvi̱tīya̍ḥ pa̱rāpa̍ta̱ttaṃ mi̱trāvaru̍ṇā̱vupā̍gṛhṇītṛ̱ sā dvi̍rū̱pā va̱śābha̍va̱dyastṛ̱tīya̍ḥ pa̱rāpa̍ta̱ttaṃ viśve̍de̱vā upā̍gṛhṇa̱nthsā ba̍hurū̱pā va̱śā bha̍va̱dyaśca̍tu̱rthaḥ pa̱rāpa̍ta̱thsa pṛ̍thi̱vīṃ prāvi̍śa̱ttaṃ bṛha̱spati̍ra̱bhya̍ 42 gṛhṇā̱dastve̱vāyaṃ bhogā̱yeti̱ sa u̍kṣava̱śaḥ sama̍bhava̱dyallohi̍taṃ pa̱rāpa̍ta̱ttadru̱dra upā̍gṛhṇā̱thsā rau̱drī rohi̍ṇī va̱śābha̍vadbārhaspa̱tyṛ śi̍tipṛ̱ṣṭhāmā la̍bheta brahmavarca̱sakā̍mo̱ bṛha̱spati̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍n brahmavarca̱saṃ da̍dhāti brahmavarca̱sye̍va bha̍vati̱ chanda̍sā̱ṃ vā e̱ṣa raso̱ yadva̱śā rasa̍ iva̱ khalu̱ 43 vai bra̍hmavarca̱saṃ chanda̍sāme̱va rase̍na̱ rasa̍ṃ brahmavarca̱samava̍ rundhe maitrāvaru̱ṇīṃ dvi̍rū̱pāmā la̍bheta̱ vṛṣṭi̍kāmo mai̱traṃ vā aha̍rvāru̱ṇī rātri̍rahorā̱trābhyā̱ṃ khalu̱ vai pa̱rjanyo̍ varṣati mi̱trāvaru̍ṇāve̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmā̍ ahorā̱trābhyā̎ṃ pa̱rjanya̍ṃ varṣayata̱śchanda̍sā̱ṃ vā e̱ṣa raso̱ yadva̱śā rasa̍ iva̱ khalu̱ vai vṛṣṭi̱śchanda̍sāme̱va rase̍na̱ 44 rasa̱ṃ vṛṣṭi̱mava̍ rundhe maitrāvaru̱ṇīṃ dvi̍rū̱pāmā la̍bheta pra̱jākā̍mo mai̱traṃ vā aha̍rvāru̱ṇī rātri̍rahorā̱trābhyā̱ṃ khalu̱ vai pra̱jāḥ prajā̍yante mi̱trāvaru̍ṇāve̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmā̍ ahorā̱trābhyā̎ṃ pra̱jāṃ praja̍nayata̱śchanda̍sā̱ṃ vā e̱ṣa raso̱ yadva̱śā rasa̍ iva̱ khalu̱ vai pra̱jā chanda̍sāme̱va rase̍na̱ rasa̍ṃ pra̱jāmava̍ 45 rundhe vaiśvade̱vīṃ ba̍hurū̱pāmā la̍bhe̱tānna̍kāmo vaiśvade̱vaṃ vā anna̱ṃ viśvā̍ne̱va de̱vānthsvena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vāsmā̱ anna̱ṃ pra ya̍cchantyannā̱da e̱va bha̍vati̱ chanda̍sā̱ṃ vā e̱ṣa raso̱ yadva̱śā rasa̍ iva̱ khalu̱ vā anna̱ṃ chanda̍sāme̱va rase̍na rasa̱manna̱mava̍ rundhe vaiśvade̱vīṃ ba̍hurū̱pāmā la̍bheta̱ grāma̍kāmo vaiśvade̱vā vai 46 sa̍jā̱tā viśvā̍ne̱va de̱vānthsvena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ ta e̱vāsmai̍ sajā̱tān pra ya̍cchanti grā̱mye̍va bha̍vati̱ chanda̍sā̱ṃ vā e̱ṣa raso̱ yadva̱śā rasa̍ iva̱ khalu̱ vai sa̍jā̱tāśchanda̍sāme̱va rase̍na̱ rasṛ̍ sajā̱tānava̍ rundhe bārhaspa̱tyamu̍kṣava̱śamā la̍bheta brahmavarca̱sakā̍mo̱ bṛha̱spati̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍nbrahmavarca̱saṃ 47 da̍dhāti brahmavarca̱sye̍va bha̍vati̱ vaśa̱ṃ vā e̱ṣa ca̍rati̱ yadu̱kṣā vaśa̍ iva̱ khalu̱ vai bra̍hmavarca̱saṃ vaśe̍nai̱va vaśa̍ṃ brahmavarca̱samava̍ rundhe rau̱drṛ rohi̍ṇī̱mā la̍bhetābhi̱cara̍n ru̱drame̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tasmā̍ e̱vaina̱mā vṛ̍ścati tā̱jagārti̱mārccha̍ti̱ rohi̍ṇī bhavati rau̱drī hye̍ṣā de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai̱ sphyo yūpo̍ bhavati̱ vajro̱ vai sphyo vajra̍me̱vāsmai̱ pra ha̍rati śara̱maya̍ṃ ba̱rhiḥ śaṛ̱ṇātye̱vaina̱ṃ vaibhī̍daka i̱dhmo bhi̱nattye̱vaina̎m ||2.1.7||
a̱bhi khalu̱ vṛṣṭi̱śchaṃda̍sāme̱va rase̍na̱ rasa̍ṃ pra̱jāmava̍ vaiśvade̱vā vai bra̍hmavarca̱saṃ yūpa̱ ekā̱nna vṛ̍śa̱tiśca̍ 2| 1| 7|| 48 a̱sāvā̍di̱tyo na vya̍rocata̱ tasmai̍ de̱vāḥ prāya̍ścittimaiccha̱ntasmā̍ e̱tṛ sau̱rīg śve̱tāṃ va̱śāmāla̍bhanta̱ tayai̱vāsmi̱n ruca̍madadhu̱ṟyo bra̍hmavarca̱sakā̍ma̱ḥ syāttasmā̍ e̱tṛ sau̱rīg śve̱tāṃ va̱śāmā la̍bhetā̱mume̱vādi̱tya2ṛ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmi̍nbrahmavarca̱saṃ da̍dhāti brahmavarca̱sye̍va bha̍vati bai̱lvo yūpo̍ bhavatya̱sau 49 vā ā̍di̱tyo yato’jā̍yata̱ tato̍ bi̱lva̍ uda̍tiṣṭha̱thsayo̎nye̱va bra̍hmavarca̱samava̍ rundhe brāhmaṇaspa̱tyāṃ ba̍bhruka̱rṇīmā la̍bhetābhi̱ cara̍nvāru̱ṇaṃ daśa̍kapālaṃ pu̱rastā̱nnirva̍pe̱dvaru̍ṇenai̱va bhrātṛ̍vyaṃ grāhayi̱tvā brahma̍ṇā stṛṇute babhruka̱rṇī bha̍vatye̱tadvai brahma̍ṇo rū̱pṛ samṛ̍ddhyai̱ sphyo yūpo̍ bhavati̱ vajro̱ vai sphyo vajra̍me̱vāsmai̱ pra ha̍rati śara̱maya̍ṃ ba̱rhiḥ śaṛ̱ṇā 50 tye̱vaina̱ṃ vaibhī̍daka i̱dhmo bhi̱nattye̱vaina̍ṃ vaiṣṇa̱vaṃ vā̍ma̱namā la̍bheta̱ yaṃ ya̱jño nopa̱name̱dviṣṇu̱rvai ya̱jño viṣṇu̍me̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ ya̱jñaṃ pra ya̍ccha̱tyupai̍naṃ ya̱jño na̍mati vāma̱no bha̍vati vaiṣṇa̱vo hye̍ṣa de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai tvā̱ṣṭraṃ va̍ḍa̱bamā la̍bheta pa̱śukā̍ma̱stvaṣṭā̱ vai pa̍śū̱nāṃ mi̍thu̱nānā̎ṃ 51 prajanayi̱tā tvaṣṭā̍rame̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ pa̱śūnmi̍thu̱nān pra ja̍nayati pra̱jā hi vā e̱tasmi̍npa̱śava̱ḥ pravi̍ṣṭā̱ athai̱ṣa pumā̱nthsanva̍ḍa̱baḥ sā̱kṣāde̱va pra̱jāṃ pa̱śūnava̍ rundhe mai̱tra2ṛ śve̱tamā la̍bheta saṃgrā̱me saṃya̍tte sama̱yakā̍mo mi̱trame̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vaina̍ṃ mi̱treṇa̱ saṃ na̍yati 52 viśā̱lo bha̍vati̱ vyava̍sāyayatye̱vaina̍ṃ prājāpa̱tyaṃ kṛ̱ṣṇamā la̍bheta̱ vṛṣṭi̍kāmaḥ pra̱jāpa̍ti̱ rvai vṛṣṭyā̍ īśe pra̱jāpa̍time̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmai̍ pa̱rjanya̍ṃ varṣayati kṛ̱ṣṇo bha̍vatye̱tadvai vṛṣṭyai̍ rū̱pṛ rū̱peṇai̱va vṛṣṭi̱mava̍ rundhe śa̱balo̍ bhavati vi̱dyuta̍me̱vāsmai̍ janayi̱tvā va̍rṣayatyavāśaṛ̱ṅgo bha̍vati̱ vṛṣṭi̍me̱vāsmai̱ ni ya̍cchati ||2.1.8||
a̱sau śaṛ̱ṇāti̍ mithu̱nānā̎ṃ nayati yacchati ||2.1.8||
53 varu̍ṇṛ suṣuvā̱ṇama̱nnādya̱ṃ nopā̍nama̱thsa e̱tāṃ vā̍ru̱ṇīṃ kṛ̱ṣṇāṃ va̱śāma̍paśya̱ttāg svāyai̍ de̱vatā̍yā̱ āla̍bhata̱ tato̱ vai tama̱nnādya̱mupā̍nama̱dyamala̍ma̱nnādyā̍ya̱ saṃta̍ma̱nnādya̱ṃ nopa̱name̱thsa e̱tāṃ vā̍ru̱ṇīṃ kṛ̱ṣṇāṃ va̱śāmā la̍bheta̱ varu̍ṇame̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmā̱ anna̱ṃ pra ya̍cchatyannā̱da 54 e̱va bha̍vati kṛ̱ṣṇā bha̍vati vāru̱ṇī hye̍ṣā de̱vata̍yā̱ samṛ̍ddhyai mai̱tra2ṛ śve̱tamā la̍bheta vāru̱ṇaṃ kṛ̱ṣṇama̱pāṃ cauṣa̍dhīnāṃ ca sa̱ṃdhāvanna̍kāmo mai̱trīrvā oṣa̍dhayo vāru̱ṇīrāpo̱’pāṃ ca̱ khalu̱ vā oṣa̍dhīnāṃ ca̱ rasa̱mupa̍ jīvāmo mi̱trāvaru̍ṇāve̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmā̱ anna̱ṃ pra ya̍cchato’nnā̱da e̱va bha̍va 55 tya̱pāṃ cauṣa̍dhīnāṃ ca sa̱ṃdhāvā la̍bhata u̱bhaya̱syāva̍ruddhyai̱ viśā̍kho̱ yūpo̍ bhavati̱ dve hye̍te de̱vate̱ samṛ̍ddhyai mai̱tra2ṛ śve̱tamā la̍bheta vāru̱ṇaṃ kṛ̱ṣṇaṃ jyogā̍mayāvī̱ yanmai̱tro bhava̍ti mi̱treṇai̱vāsmai̱ varu̍ṇṛ śamayati̱ yadvā̍ru̱ṇaḥ sā̱kṣāde̱vaina̍ṃ varuṇapā̱śānmu̍ñcatyu̱ta yadī̱tāsu̱rbhava̍ti̱ jīva̍tye̱va de̱vā vai puṣṭi̱ṃ nāvi̍nda̱n 56 tāṃ mi̍thu̱ne̍’paśya̱n tasyā̱ṃ na sama̍rādhaya̱n tāva̱śvinā̍vabrūtāmā̱vayo̱rvā e̱ṣāmaitasyā̎ṃ vadadhva̱miti̱ sāśvino̍re̱vābha̍va̱dyaḥ puṣṭi̍kāma̱ḥ syāthsa e̱tāmā̎śvi̱nīṃ ya̱mīṃ va̱śāmā la̍bhetā̱śvinā̍ve̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmi̱npuṣṭi̍ṃ dhatta̱ḥ puṣya̍ti pra̱jayā̍ pa̱śubhi̍ḥ ||2.1.9||
a̱nnā̱do̎’nnā̱da e̱va bha̍vatyaviṃda̱n paṃca̍catvārigṃśacca ||2.1.9||
57 ā̱śvi̱naṃ dhū̱mrala̍lāma̱mā la̍bheta̱ yo durbrā̎hmaṇa̱ḥ soma̱ṃ pipā̍seda̱śvinau̱ vai de̱vānā̱maso̍mapāvāstā̱ṃ tau pa̱ścā so̍mapī̱thaṃ prāpnu̍tāma̱śvinā̍ve̱tasya̍ de̱vatā̱ yo durbrā̎hmaṇa̱ḥ soma̱ṃ pipā̍satya̱śvinā̍ve̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ tāve̱vāsmai̍ somapī̱thaṃ pra ya̍cchata̱ upai̍nṛ somapī̱tho na̍mati̱ yaddhū̱mro bhava̍ti dhūmri̱māṇa̍me̱vāsmā̱dapa̍ hanti la̱lāmo̍ 58 bhavati mukha̱ta e̱vāsmi̱ntejo̍ dadhāti vāya̱vya̍ṃ gomṛ̱gamā la̍bheta̱ yamaja̍ghnivṛ samabhi̱śṛ se̍yu̱rapū̍tā̱ vā e̱taṃ vāgṛ̍cchati̱ yamaja̍ghnivṛ samabhi̱śṛsa̍nti̱ naiṣa grā̱myaḥ pa̱śurnāra̱ṇyo yadgo̍mṛ̱go nevai̱ṣa grāme̱ nāra̍ṇye̱ yamaja̍ghnivṛsamabhi̱śṛsa̍nti vā̱yurvai de̱vānā̎ṃ pa̱vitra̍ṃ vā̱yume̱va svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vai 59 na̍ṃ pavayati̱ parā̍cī̱ vā e̱tasmai̎ vyu̱cchantī̱ vyu̍cchati̱ tama̍ḥ pā̱pmāna̱ṃ pra vi̍śati̱ yasyā̎śvi̱ne śa̱syamā̍ne̱ sūṟyo̱ nāvirbhava̍ti sau̱ryaṃ ba̍hurū̱pamā la̍bhetā̱mume̱vādi̱tya2ṛ svena̍ bhāga̱dheye̱nopa̍ dhāvati̱ sa e̱vāsmā̱ttama̍ḥ pā̱pmāna̱mapa̍ hanti pra̱tīcya̍smai vyu̱cchantī̱ vyu̍ccha̱tyapa̱ tama̍ḥ pā̱pmānṛ̍ hate ||2.1.10||
la̱lāma̱ḥ sa e̱va ṣaṭca̍tvārṛśacca ||2.1.10||
60 iṃdra̍ṃ vo vi̱śvata̱sparīṃdra̱ṃ naro̱ maru̍to̱ yaddha̍ vo di̱vo yā va̱ḥ śarma̍ || bhare̱ṣviṃdrṛ̍ su̱havṛ̍ havāmahe’ṛ ho̱mucṛ̍ su̱kṛta̱ṃ daivya̱ṃ jana̎m | a̱gniṃ mi̱traṃ varu̍ṇṛ sā̱taye̱ bhaga̱ṃ dyāvā̍pṛthi̱vī ma̱ruta̍ḥ sva̱staye̎ || ma̱mattu̍ na̱ḥ pari̍jmā vasa̱rhā ma̱mattu̱ vāto̍ a̱pāṃ vṛṣa̍ṇvān | śi̱śī̱tami̍ṃdrāparvatā yu̱vaṃ na̱stanno̱ viśve̍ varivasyantu de̱vāḥ || pri̱yā vo̱ nāma̍ 61 huve tu̱rāṇā̎m | āyattṛ̱panma̍ruto vāvaśā̱nāḥ || śri̱yase̱ kaṃbhā̱nubhi̱ḥ saṃ mi̍mikṣire̱ te ra̱śmibhi̱sta ṛkva̍bhiḥ sukhā̱daya̍ḥ | te vāśī̍manta i̱ṣmiṇo̱ abhī̍ravo vi̱dre pri̱yasya̱ māru̍tasya̱ dhāmna̍ḥ || a̱gniḥ pra̍tha̱mo vasu̍bhirno avyā̱thsomo̍ ru̱drebhi̍ra̱bhi ra̍kṣatu̱ tmanā̎ | iṃdro̍ ma̱rudbhi̍rṛtu̱dhā kṛ̍ṇotvādi̱tyairno̱ varu̍ṇa̱ḥ sṛ śi̍śātu || saṃ no̍ de̱vo vasu̍bhira̱gniḥ sṛ 62 soma̍sta̱nūbhī̍ ru̱driyā̍bhiḥ | samiṃdro̍ ma̱rudbhi̍rya̱jñiyai̱ḥ samā̍di̱tyairno̱ varu̍ṇo ajijñipat || yathā̍di̱tyā vasu̍bhiḥ saṃbabhū̱vurma̱rudbhī̍ ru̱drāḥ sa̱majā̍natā̱bhi | e̱vā tri̍ṇāma̱nnahṛ̍ṇīyamānā̱ viśve̍ de̱vāḥ sama̍naso bhavaṃtu || kutrā̍ ci̱dyasya̱ samṛ̍tau ra̱ṇvā naro̍ nṛ̱ṣada̍ne | arha̍ntaści̱dyami̍ndha̱te sa̍ṃja̱naya̍nti ja̱ntava̍ḥ || saṃ yadi̱ṣo vanā̍mahe̱ sṛ ha̱vyā mānu̍ṣāṇām | u̱ta dyu̱mnasya̱ śava̍sa 63 ṛ̱tasya̍ ra̱śmimā da̍de || ya̱jño de̱vānā̱ṃ pratye̍ti su̱mnamādi̍tyāso̱ bhava̍tā mṛḍa̱yanta̍ḥ | ā vo̱’rvācī̍ suma̱tirva̍vṛtyādṛ̱hości̱dyā va̍rivo̱vitta̱rāsa̍t || śuci̍ra̱paḥ sū̱yava̍sā̱ ada̍bdha̱ upa̍ kṣeti vṛ̱ddhava̍yāḥ su̱vīra̍ḥ | naki̱ṣṭaṃ 2 ghna̱ntyanti̍to̱ na dū̱rādya ā̍di̱tyānā̱ṃ bhava̍ti̱ praṇī̍tau || dhā̱raya̍nta ādi̱tyāso̱ jaga̱thsthā de̱vā viśva̍sya̱ bhuva̍nasya go̱pāḥ | dī̱rghādhi̍yo̱ rakṣa̍māṇā 64 asu̱rya̍mṛ̱tāvā̍na̱ścaya̍mānā ṛ̱ṇāni̍ || ti̱sro bhūmī̎rdhāraya̱ntrṛ ru̱ta dyūntrīṇi̍ vra̱tā vi̱dathe̍ a̱ntare̍ṣām | ṛ̱tenā̍dityā̱ mahi̍ vo mahi̱tvaṃ tada̍ryamanvaruṇa mitra̱ cāru̍ || tyānnu kṣa̱triyṛ̱ ava̍ ādi̱tyān, yā̍ciṣāma he | su̱mṛ̱ḍī̱kṛ a̱bhiṣṭa̍ye || na da̍kṣi̱ṇā vi ci̍kite̱ na sa̱vyā na prā̱cīna̍mādityā̱ nota pa̱ścā | pā̱kyā̍ cidvasavo dhī̱ryā̍ cid 65 yu̱ṣmānī̍to̱ abha̍ya̱ṃ jyoti̍raśyām || ā̱di̱tyānā̱mava̍sā̱ nūta̍nena sakṣī̱mahi̱ śarma̍ṇā̱ śaṃta̍mena | a̱nā̱gā̱stve a̍diti̱tve tu̱rāsa̍ i̱maṃ ya̱jñaṃ da̍dhatu̱ śroṣa̍māṇāḥ || i̱maṃ me̍ varuṇa śrudhī̱ hava̍ma̱dyā ca̍ mṛḍaya | tvāma̍va̱syurā ca̍ ke || tattvā̍ yāmi̱ brahma̍ṇā̱ vanda̍māna̱stadā śā̎ste̱ yaja̍māno ha̱virbhi̍ḥ | ahe̍ḍamāno varuṇe̱ha bo̱dhyuru̍śṛ sa̱ mā na̱ āyu̱ḥ pra mo̍ṣīḥ ||2.1.11||
nāmā̱’gnissṛ śava̍so̱ rakṣa̍māṇā dhī̱ryā̍ ci̱dekā̱nna pa̍ṃcā̱śacca̍ ||2.1.11||