kuṃbhodbhūta tadāścaryaṃ vilokya jagadaṃbikā
skaṃda uvāca
kuṃbhodbhūta tadāścaryaṃ vilokya jagadaṃbikā ||
uvāca śaṃbhuṃ praṇatā praṇatārtiharaṃ param
||1||कुंभोद्भूत तदाश्चर्यं विलोक्य जगदंबिका ॥
उवाच शंभुं प्रणता प्रणतार्तिहरं परम्
aṃbikovāca
asya pīṭhasya māhātmyaṃ mahādeva maheśvara ||
tiraścāmapi yajjātaṃ jñānaṃ saṃsāramocanam
||2||अस्य पीठस्य माहात्म्यं महादेव महेश्वर ॥
तिरश्चामपि यज्जातं ज्ञानं संसारमोचनम्
ataḥ prabhāvaṃ vijñāya dharmapīṭhasya dhūrjaṭe ||
dharmeśvarasamīpehaṃ sthāsyāmyadya dināvadhi
||3||अतः प्रभावं विज्ञाय धर्मपीठस्य धूर्जटे ॥
धर्मेश्वरसमीपेहं स्थास्याम्यद्य दिनावधि
atra liṃge tu ye bhaktāḥ striyo vā puruṣāstu vā ||
teṣāmabhīṣṭāṃ saṃsiddhiṃ sādhayiṣyāmyahaṃ sadā
||4||अत्र लिंगे तु ये भक्ताः स्त्रियो वा पुरुषास्तु वा ॥
तेषामभीष्टां संसिद्धिं साधयिष्याम्यहं सदा
īśvara uvāca
sādhukṛtaṃ tvayā devi kṛtavatyā parigraham ||
asyeha dharmapīṭhasya manorathakṛtaḥ satām
||5||साधुकृतं त्वया देवि कृतवत्या परिग्रहम् ॥
अस्येह धर्मपीठस्य मनोरथकृतः सताम्
ta eva viśvabhoktāro viśvamānyāsta eva hi ||
ye tvāṃ viśvabhujāmatra pūjayiṣyaṃti mānavāḥ
||6||त एव विश्वभोक्तारो विश्वमान्यास्त एव हि ॥
ये त्वां विश्वभुजामत्र पूजयिष्यंति मानवाः
viśve viśvabhuje viśvasthityutpattilayaprade ||
narāstvadarcakāścātra bhaviṣyaṃtyamalātmakāḥ
||7||विश्वे विश्वभुजे विश्वस्थित्युत्पत्तिलयप्रदे ॥
नरास्त्वदर्चकाश्चात्र भविष्यंत्यमलात्मकाः
manorathatṛtīyāyāṃ yaste bhaktiṃ vidhāsyati ||
tanmanorathasaṃsiddhirbhavitrī madanugrahāt
||8||मनोरथतृतीयायां यस्ते भक्तिं विधास्यति ॥
तन्मनोरथसंसिद्धिर्भवित्री मदनुग्रहात्
nārī vā puruṣo vātha tvadvratācaraṇātpriye ||
manorathāniha prāpya jñānamaṃte ca lapsyate
||9||नारी वा पुरुषो वाथ त्वद्व्रताचरणात्प्रिये ॥
मनोरथानिह प्राप्य ज्ञानमंते च लप्स्यते
devyuvāca
manorathatṛtīyāyāṃ vrataṃ kīdṛkkathā katham ||
kiṃ phalaṃ kaiḥ kṛtaṃ nātha kathayaitatkṛpāṃ kuru
||10||मनोरथतृतीयायां व्रतं कीदृक्कथा कथम् ॥
किं फलं कैः कृतं नाथ कथयैतत्कृपां कुरु
īśvara uvāca
śṛṇu devi yathā pṛṣṭaṃ bhavatyā bhavatāriṇi ||
manorathavrataṃ caitadguhyādguhyataraṃ param
||11||शृणु देवि यथा पृष्टं भवत्या भवतारिणि ॥
मनोरथव्रतं चैतद्गुह्याद्गुह्यतरं परम्
pulomatanayā pūrvaṃ tatāpa paramaṃ tapaḥ ||
kiṃcinmanorathaṃ prāptuṃ na cāpa tapasaḥ phalam
||12||पुलोमतनया पूर्वं तताप परमं तपः ॥
किंचिन्मनोरथं प्राप्तुं न चाप तपसः फलम्
apūpujattato māṃ sā bhaktyā paramayā mudā ||
gītena sarahasyena kalakaṃṭhīkalena hi
||13||अपूपुजत्ततो मां सा भक्त्या परमया मुदा ॥
गीतेन सरहस्येन कलकंठीकलेन हि
tadgānenātisaṃtuṣṭo mṛdunā madhureṇa ca ||
sutālena suraṃgeṇa dhātumātrākalāvatā
||14||तद्गानेनातिसंतुष्टो मृदुना मधुरेण च ॥
सुतालेन सुरंगेण धातुमात्राकलावता
provāca tāṃ varaṃ brūhi prasannosmi pulomaje ||
anena ca sugītena tvanayā liṃgapūjayā
||15||प्रोवाच तां वरं ब्रूहि प्रसन्नोस्मि पुलोमजे ॥
अनेन च सुगीतेन त्वनया लिंगपूजया
pulomajovāca
yadi prasanno deveśa tadā yo me manorathaḥ ||
taṃ pūraya mahādeva mahādevī mahāpriya
||16||यदि प्रसन्नो देवेश तदा यो मे मनोरथः ॥
तं पूरय महादेव महादेवी महाप्रिय
sarvadeveṣu yo mānyaḥ sarvadeveṣu suṃdaraḥ ||
yāyajūkeṣu sarveṣu yaḥ śreṣṭhaḥ sostu me patiḥ
||17||सर्वदेवेषु यो मान्यः सर्वदेवेषु सुंदरः ॥
यायजूकेषु सर्वेषु यः श्रेष्ठः सोस्तु मे पतिः
yathābhilaṣitaṃ rūpaṃ yathābhilaṣitaṃ sukham ||
yathābhilaṣitaṃ cāyuḥ prasanno dehi me bhava
||18||यथाभिलषितं रूपं यथाभिलषितं सुखम् ॥
यथाभिलषितं चायुः प्रसन्नो देहि मे भव
yadāyadā ca patyā me saṃgaḥ syāddhṛtsukhecchayā ||
tadātadā ca taṃ dehaṃ tyaktvānyaṃ dehamāpnuyām
||19||यदायदा च पत्या मे संगः स्याद्धृत्सुखेच्छया ॥
तदातदा च तं देहं त्यक्त्वान्यं देहमाप्नुयाम्
sadā ca liṃgapūjāyāṃ mama bhaktiranuttamā ||
bhava bhūyādbhavahara jarāmaraṇahāriṇī
||20||सदा च लिंगपूजायां मम भक्तिरनुत्तमा ॥
भव भूयाद्भवहर जरामरणहारिणी
bharturvyayepi vaidhavyaṃ kṣaṇamātramapīha na ||
mama bhāvi mahādeva pātivratyaṃ ca yātu mā
||21||भर्तुर्व्ययेपि वैधव्यं क्षणमात्रमपीह न ॥
मम भावि महादेव पातिव्रत्यं च यातु मा
skaṃda uvāca
imaṃ manorathaṃ tasyāḥ paulomyāḥ purasūdanaḥ ||
samākarṇya kṣaṇaṃ smitvā prāheśo vismayānvitaḥ
||26||इमं मनोरथं तस्याः पौलोम्याः पुरसूदनः ॥
समाकर्ण्य क्षणं स्मित्वा प्राहेशो विस्मयान्वितः
īśvara uvāca
pulomakanye yaścaiṣa tvayākāri manorathaḥ ||
lapsyase vratacaryātastatkuruṣva jiteṃdriye
||23||पुलोमकन्ये यश्चैष त्वयाकारि मनोरथः ॥
लप्स्यसे व्रतचर्यातस्तत्कुरुष्व जितेंद्रिये
manorathatṛtīyāyāścaraṇena bhaviṣyati ||
tatprāptaye vrataṃ vakṣye tadvidhehi yathoditam
||24||मनोरथतृतीयायाश्चरणेन भविष्यति ॥
तत्प्राप्तये व्रतं वक्ष्ये तद्विधेहि यथोदितम्
tena vratena cīrṇena mahāsaubhāgyadena tu ||
avaśyaṃ bhavitā bāle tava caivaṃ manorathaḥ
||25||तेन व्रतेन चीर्णेन महासौभाग्यदेन तु ॥
अवश्यं भविता बाले तव चैवं मनोरथः
pulomakanyāvoca ||
kāruṇyavāridhe śaṃbho praṇataprāṇi sarvada ||
kimātmikātha kā śaktiḥ kā pūjyā tatra devatā
||26||पुलोमकन्यावोच ॥
कारुण्यवारिधे शंभो प्रणतप्राणि सर्वद ॥
किमात्मिकाथ का शक्तिः का पूज्या तत्र देवता
kadā ca tadvidhātavyamiti kartavyatā ca kā ||
ityākarṇya śivo vākyaṃ tāṃ tu praṇijagāda ha
||27||कदा च तद्विधातव्यमिति कर्तव्यता च का ॥
इत्याकर्ण्य शिवो वाक्यं तां तु प्रणिजगाद ह
īśvara uvāca
manorathatṛtīyāyāṃ vrataṃ paulomi tacchubham ||
pūjyā viśvabhujā gaurī bhujaviṃśatiśālinī
||28||मनोरथतृतीयायां व्रतं पौलोमि तच्छुभम् ॥
पूज्या विश्वभुजा गौरी भुजविंशतिशालिनी
varado'bhayahastaśca sākṣasūtraḥ samodakaḥ ||
devyāḥ purastādvratinā pūjya āśāvināyakaḥ
||29||वरदोऽभयहस्तश्च साक्षसूत्रः समोदकः ॥
देव्याः पुरस्ताद्व्रतिना पूज्य आशाविनायकः
caitraśukla tṛtīyāyāṃ kṛtvā vai daṃtadhāvanam ||
sāyaṃtanīṃ ca nirvartya nātitṛptyā bhujikriyām
||30||चैत्रशुक्ल तृतीयायां कृत्वा वै दंतधावनम् ॥
सायंतनीं च निर्वर्त्य नातितृप्त्या भुजिक्रियाम्
niyamaṃ ceti gṛhṇīyājjitakrodho jiteṃdriyaḥ ||
saṃtyaktāspṛśya saṃsparśaḥ śucistadgatamānasaḥ
||31||नियमं चेति गृह्णीयाज्जितक्रोधो जितेंद्रियः ॥
संत्यक्तास्पृश्य संस्पर्शः शुचिस्तद्गतमानसः
prātarvrataṃ cariṣyāmi mātarviśvabhujenaghe ||
vidhehi tatra sāṃnidhyaṃ manmanorathasiddhaye
||32||प्रातर्व्रतं चरिष्यामि मातर्विश्वभुजेनघे ॥
विधेहि तत्र सांनिध्यं मन्मनोरथसिद्धये
niyamaṃ ceti saṃgṛhya svapedrātrau śubhaṃ smaran ||
prātarutthāya medhāvī vidhāyāvaśyakaṃ vidhim
||33||नियमं चेति संगृह्य स्वपेद्रात्रौ शुभं स्मरन् ॥
प्रातरुत्थाय मेधावी विधायावश्यकं विधिम्
śaucamācamanaṃ kṛtvā daṃtakāṣṭhaṃ samādadet ||
aśokavṛkṣasya śubhaṃ sarvaśokaniśātanam
||34||शौचमाचमनं कृत्वा दंतकाष्ठं समाददेत् ॥
अशोकवृक्षस्य शुभं सर्वशोकनिशातनम्
nityaṃtanaṃ ca niṣpādya vidhiṃ vidhividāṃvaraḥ ||
snātvā śuddhāṃbaraḥ sāyaṃ gaurīpūjāṃ samācaret
||35||नित्यंतनं च निष्पाद्य विधिं विधिविदांवरः ॥
स्नात्वा शुद्धांबरः सायं गौरीपूजां समाचरेत्
ādau vināyakaṃ pūjya ghṛtapūrānnivedya ca ||
tatorcayedviśvabhujāmaśokakusumaiḥ śubhaiḥ
||36||आदौ विनायकं पूज्य घृतपूरान्निवेद्य च ॥
ततोर्चयेद्विश्वभुजामशोककुसुमैः शुभैः
aśokavartinaivedyairdhūpaiścāgurusaṃbhavaiḥ ||
kuṃkumenānulipyādāvekabhaktaṃ tataścaret
||37||अशोकवर्तिनैवेद्यैर्धूपैश्चागुरुसंभवैः ॥
कुंकुमेनानुलिप्यादावेकभक्तं ततश्चरेत्
aśokavartisahitairghṛtapūrairmanoharaiḥ ||
evaṃ caitratṛtīyāyāṃ vyatītāyāṃ pulomaje
||38||अशोकवर्तिसहितैर्घृतपूरैर्मनोहरैः ॥
एवं चैत्रतृतीयायां व्यतीतायां पुलोमजे
rādhādiphālgunāṃtāsu tṛtīyāsu vrataṃ caret ||
krameṇa daṃtakāṣṭhāni kathayāmi tavānaghe
||39||राधादिफाल्गुनांतासु तृतीयासु व्रतं चरेत् ॥
क्रमेण दंतकाष्ठानि कथयामि तवानघे
anulepanavastūni kusumāni tathaiva ca ||
naivedyāni gajāsyasya devyāścāpi śubhavrate
||40||अनुलेपनवस्तूनि कुसुमानि तथैव च ॥
नैवेद्यानि गजास्यस्य देव्याश्चापि शुभव्रते
annāni caikabhaktasya śṛṇutāni phalāptaye ||
jaṃbvapāmārga khadira jātī cūtakadaṃbakam
||41||अन्नानि चैकभक्तस्य शृणुतानि फलाप्तये ॥
जंब्वपामार्ग खदिर जाती चूतकदंबकम्
plakṣoduṃbarakharjūrī bījapūrī sadāḍimī ||
daṃtakāṣṭha drumā ete vratinaḥ samudāhṛtāḥ
||42||प्लक्षोदुंबरखर्जूरी बीजपूरी सदाडिमी ॥
दंतकाष्ठ द्रुमा एते व्रतिनः समुदाहृताः
siṃdūrāguru kastūrī caṃdanaṃ raktacaṃdanam ||
gorocanā devadāru padmākṣaṃ ca niśādvayam
||43||सिंदूरागुरु कस्तूरी चंदनं रक्तचंदनम् ॥
गोरोचना देवदारु पद्माक्षं च निशाद्वयम्
prītyānulepanaṃ bāle yakṣakardamasaṃbhavam ||
sarveṣāmapyalābhe ca praśasto yakṣakardamaḥ
||44||प्रीत्यानुलेपनं बाले यक्षकर्दमसंभवम् ॥
सर्वेषामप्यलाभे च प्रशस्तो यक्षकर्दमः
kastūrikāyā dvau bhāgau dvau bhāgau kuṃkumasya ca ||
caṃdanasya trayo bhāgāḥ śaśinastveka eva hi
||45||कस्तूरिकाया द्वौ भागौ द्वौ भागौ कुंकुमस्य च ॥
चंदनस्य त्रयो भागाः शशिनस्त्वेक एव हि
yakṣakardama ityeṣa samastasuravallabhaḥ ||
anulipyātha kusumairarcayedvacmi tānyapi
||46||यक्षकर्दम इत्येष समस्तसुरवल्लभः ॥
अनुलिप्याथ कुसुमैरर्चयेद्वच्मि तान्यपि
pāṭalā mallikā padma ketakī karavīrakaḥ ||
utpalai rājacaṃpaiśca naṃdyāvartaiśca jātibhiḥ
||47||पाटला मल्लिका पद्म केतकी करवीरकः ॥
उत्पलै राजचंपैश्च नंद्यावर्तैश्च जातिभिः
kumārībhiḥ karṇikārairalābhetacchadaiḥ saha ||
sugaṃdhibhiḥ prasūnoghaiḥ sarvālābhepi pūjayet
||48||कुमारीभिः कर्णिकारैरलाभेतच्छदैः सह ॥
सुगंधिभिः प्रसूनोघैः सर्वालाभेपि पूजयेत्
karaṃbho dadhibhaktaṃ ca sacūtarasamaṃḍakāḥ ||
pheṇikā vaṭakāścaiva pāyasaṃ ca saśarkaram
||49||करंभो दधिभक्तं च सचूतरसमंडकाः ॥
फेणिका वटकाश्चैव पायसं च सशर्करम्
samudgaṃ saghṛtaṃ bhaktaṃ kārttike vinivedayet ||
iṃḍerikāśca laḍḍūkā māghe laṃpasikā śubhā
||50||समुद्गं सघृतं भक्तं कार्त्तिके विनिवेदयेत् ॥
इंडेरिकाश्च लड्डूका माघे लंपसिका शुभा
muṣṭikāḥ śarkarāgarbhāḥ sarpiṣā parisādhitāḥ ||
nivedyāḥ phālgune devyai sārdhaṃ vighnajitā mudā
||51||मुष्टिकाः शर्करागर्भाः सर्पिषा परिसाधिताः ॥
निवेद्याः फाल्गुने देव्यै सार्धं विघ्नजिता मुदा
nivedayedyadannaṃ hi ekabhaktapi tatsmṛtam ||
anyannivedya saṃmūḍho bhuṃjāno'nyatpatedadhaḥ
||52||निवेदयेद्यदन्नं हि एकभक्तपि तत्स्मृतम् ॥
अन्यन्निवेद्य संमूढो भुंजानोऽन्यत्पतेदधः
pratimāsaṃ tṛtīyāyāmevamārādhya vatsaram ||
vratasaṃpūrtaye kuryātsthaṃḍile'gnisamarcanam
||53||प्रतिमासं तृतीयायामेवमाराध्य वत्सरम् ॥
व्रतसंपूर्तये कुर्यात्स्थंडिलेऽग्निसमर्चनम्
jātavedasamaṃtreṇa tilājyadraviṇena ca ||
śatamaṣṭādhikaṃ homaṃ kārayedvidhinā vratī
||54||जातवेदसमंत्रेण तिलाज्यद्रविणेन च ॥
शतमष्टाधिकं होमं कारयेद्विधिना व्रती
sadaiva nakte pūjoktā sadā nakte tu bhojanam ||
nakta eva hi homo'yaṃ nakta eva kṣamāpanam
||55||सदैव नक्ते पूजोक्ता सदा नक्ते तु भोजनम् ॥
नक्त एव हि होमोऽयं नक्त एव क्षमापनम्
gṛhāṇa pūjāṃ me bhaktyā mātarvighnajitā saha ||
namostu te viśvabhuje pūrayāśu manoratham
||56||गृहाण पूजां मे भक्त्या मातर्विघ्नजिता सह ॥
नमोस्तु ते विश्वभुजे पूरयाशु मनोरथम्
namo vighnakṛte tubhyaṃ nama āśāvināyaka ||
tvaṃ viśvabhujayā sārdhaṃ mama dehi manoratham
||57||नमो विघ्नकृते तुभ्यं नम आशाविनायक ॥
त्वं विश्वभुजया सार्धं मम देहि मनोरथम्
etau maṃtrau samuccārya pūjyā gaurīvināyakau ||
vratakṣamāpane deyaḥ paryaṃkastūlikānvitaḥ
||58||एतौ मंत्रौ समुच्चार्य पूज्या गौरीविनायकौ ॥
व्रतक्षमापने देयः पर्यंकस्तूलिकान्वितः
upadhānyā samāyukto dīpīdaparṇasaṃyutaḥ ||
ācāryaṃ ca sapatnīkaṃ paryaṃka upaveśya ca
||59||उपधान्या समायुक्तो दीपीदपर्णसंयुतः ॥
आचार्यं च सपत्नीकं पर्यंक उपवेश्य च
vratī samarcayedvastraiḥ karakarṇavibhūṣaṇaiḥ ||
sugaṃdhacaṃdanairmālyairdakṣiṇābhirmudānvitaḥ
||60||व्रती समर्चयेद्वस्त्रैः करकर्णविभूषणैः ॥
सुगंधचंदनैर्माल्यैर्दक्षिणाभिर्मुदान्वितः
dadyātpayasvinīṃ gāṃ ca vratasyaparipūrtaye ||
tathopabhogavastūnicchatropānatkamaṃḍalum
||61||दद्यात्पयस्विनीं गां च व्रतस्यपरिपूर्तये ॥
तथोपभोगवस्तूनिच्छत्रोपानत्कमंडलुम्
manorathatṛtīyāyā vratametanmayā kṛtam ||
nyūnātiriktaṃ saṃpūrṇametadastu bhavadgirā
||62||मनोरथतृतीयाया व्रतमेतन्मया कृतम् ॥
न्यूनातिरिक्तं संपूर्णमेतदस्तु भवद्गिरा
ityācāryaṃ samāpṛcchya tathetyuktaśca tena vai ||
āsīmāṃtamanuvrajya dattvānyebhyopi śaktitaḥ
||63||इत्याचार्यं समापृच्छ्य तथेत्युक्तश्च तेन वै ॥
आसीमांतमनुव्रज्य दत्त्वान्येभ्योपि शक्तितः
naktaṃ samācaretpoṣyaiḥ sārdhaṃ suprītamānasaḥ ||
prātaścaturthyāṃ saṃbhojya caturaśca kumārakān
||64||नक्तं समाचरेत्पोष्यैः सार्धं सुप्रीतमानसः ॥
प्रातश्चतुर्थ्यां संभोज्य चतुरश्च कुमारकान्
abhyarcya gaṃdhamālyādyairdvādaśāpi kumārikāḥ ||
evaṃ saṃpūrṇatāṃ yāti vratametatsunirmalam
||65||अभ्यर्च्य गंधमाल्याद्यैर्द्वादशापि कुमारिकाः ॥
एवं संपूर्णतां याति व्रतमेतत्सुनिर्मलम्
kāryaṃ manorathāvāptyai sarvairetadvrataṃ śubham ||
patnīṃ manoramāṃ kulyāṃ manovṛttyanusāriṇīm
||66||कार्यं मनोरथावाप्त्यै सर्वैरेतद्व्रतं शुभम् ॥
पत्नीं मनोरमां कुल्यां मनोवृत्त्यनुसारिणीम्
tāriṇīṃ duḥkhasaṃsārasāgarasya pativratām ||
kurvannetadvrataṃ varṣaṃ kumāraḥ prāpnuyātsphuṭam
||67||तारिणीं दुःखसंसारसागरस्य पतिव्रताम् ॥
कुर्वन्नेतद्व्रतं वर्षं कुमारः प्राप्नुयात्स्फुटम्
kumārī patimāpnoti svāḍhyaṃ sarvaguṇādhikam ||
suvāsinī labhetputrānpatyuḥ saukhyamakhaṃḍitam
||68||कुमारी पतिमाप्नोति स्वाढ्यं सर्वगुणाधिकम् ॥
सुवासिनी लभेत्पुत्रान्पत्युः सौख्यमखंडितम्
durbhagā subhagāsyācca dhanāḍhyā syāddaridriṇī ||
vidhavāpi na vaidhavyaṃ punarāpnoti kutracit
||69||दुर्भगा सुभगास्याच्च धनाढ्या स्याद्दरिद्रिणी ॥
विधवापि न वैधव्यं पुनराप्नोति कुत्रचित्
gurviṇī ca śubhaṃ putraṃ labhate sucirāyuṣam ||
brāhmaṇo labhate vidyāṃ sarvasaubhāgyadāyinīm
||70||गुर्विणी च शुभं पुत्रं लभते सुचिरायुषम् ॥
ब्राह्मणो लभते विद्यां सर्वसौभाग्यदायिनीम्
rājyabhraṣṭo labhedrājyaṃ vaiśyo lābhaṃ ca viṃdati ||
ciṃtitaṃ labhate śūdro vratasyāsya niṣevaṇāt
||7||राज्यभ्रष्टो लभेद्राज्यं वैश्यो लाभं च विंदति ॥
चिंतितं लभते शूद्रो व्रतस्यास्य निषेवणात्
dharmārthī dharmamāpnoti dhanārthī dhanamāpnuyāt ||
kāmī kāmānavāpnoti mokṣārthī mokṣamāpnuyāt
||72||धर्मार्थी धर्ममाप्नोति धनार्थी धनमाप्नुयात् ॥
कामी कामानवाप्नोति मोक्षार्थी मोक्षमाप्नुयात्
yo yo manoratho yasya sa taṃ taṃ viṃdate dhruvam ||
manorathatṛtīyāyā vratasya caraṇādvratī
||73||यो यो मनोरथो यस्य स तं तं विंदते ध्रुवम् ॥
मनोरथतृतीयाया व्रतस्य चरणाद्व्रती
skaṃda uvāca
itthaṃ niśamya śivataḥ śivā saṃtuṣṭamānasā ||
punaḥ papraccha viśveśaṃ prabaddhakarasaṃpuṭā
||74||इत्थं निशम्य शिवतः शिवा संतुष्टमानसा ॥
पुनः पप्रच्छ विश्वेशं प्रबद्धकरसंपुटा
anyatra ye vrataṃ caitatkariṣyaṃti sadāśiva ||
te kathaṃ pūjayiṣyaṃti māṃ ca āśāvināyakam
||75||अन्यत्र ये व्रतं चैतत्करिष्यंति सदाशिव ॥
ते कथं पूजयिष्यंति मां च आशाविनायकम्
śiva uvāca
sādhu pṛṣṭaṃ tvayā devi sarvasaṃdehabhedini ||
vārāṇasyāṃ samarcyā tvaṃ viśve pratyakṣarūpiṇī
||76||साधु पृष्टं त्वया देवि सर्वसंदेहभेदिनि ॥
वाराणस्यां समर्च्या त्वं विश्वे प्रत्यक्षरूपिणी
āśā vighnajitā sārdhaṃ sarvāśāpūrtikāriṇā ||
hāriṇānaṃtavighnānāṃ mama kṣetra śubhārthinā
||77||आशा विघ्नजिता सार्धं सर्वाशापूर्तिकारिणा ॥
हारिणानंतविघ्नानां मम क्षेत्र शुभार्थिना
kṣipramāgamayitvā ca natvā dūraṃgatānapi ||
kṛtakṛtyānvidhāyātha ciṃtitaiḥ samanorathaiḥ
||78||क्षिप्रमागमयित्वा च नत्वा दूरंगतानपि ॥
कृतकृत्यान्विधायाथ चिंतितैः समनोरथैः
anyatra vratibhirviśve kāṃcanīpratimā tava ||
paṃcakṛṣṇalakādūrdhvaṃ kāryā vighnahṛtopi ca
||79||अन्यत्र व्रतिभिर्विश्वे कांचनीप्रतिमा तव ॥
पंचकृष्णलकादूर्ध्वं कार्या विघ्नहृतोपि च
ācāryāya vratī dadyād vratāṃte pratimā dvayam ||
sakṛtkṛte vratī cāsminkṛtakṛtyo vratī bhavet
||80||आचार्याय व्रती दद्याद् व्रतांते प्रतिमा द्वयम् ॥
सकृत्कृते व्रती चास्मिन्कृतकृत्यो व्रती भवेत्
tataḥ pulomajā devi śrutvaitadvratamuttamam ||
kṛtvā manorathaṃ prāpa yathābhivāṃchitaṃ hṛdi
||81||ततः पुलोमजा देवि श्रुत्वैतद्व्रतमुत्तमम् ॥
कृत्वा मनोरथं प्राप यथाभिवांछितं हृदि
aruṃdhatyā vasiṣṭhopi labdho'tri'nasūyayā ||
sunītyottānapādācca dhruvaḥ prāptoṃ'gajottamaḥ
||82||अरुंधत्या वसिष्ठोपि लब्धोऽत्रिऽनसूयया ॥
सुनीत्योत्तानपादाच्च ध्रुवः प्राप्तोंऽगजोत्तमः
sunītedurbhargatvaṃ ca punarasmādvratādgatam ||
caturbhujaḥ patiḥ prāptaḥ kṣīranīradhijanmanā
||83||सुनीतेदुर्भर्गत्वं च पुनरस्माद्व्रताद्गतम् ॥
चतुर्भुजः पतिः प्राप्तः क्षीरनीरधिजन्मना
kiṃ bahūktena suśroṇi kṛtaṃyena vrataṃ tvidam ||
vratāni tena sarvāṇi kṛtāni vratinā dhruvam
||84||किं बहूक्तेन सुश्रोणि कृतंयेन व्रतं त्विदम् ॥
व्रतानि तेन सर्वाणि कृतानि व्रतिना ध्रुवम्
śrutvā dhīmānkathāṃ puṇyāṃ punastadgatamānasaḥ ||
śubhabuddhimavāpnoti pāpairapi vimucyate
||85||श्रुत्वा धीमान्कथां पुण्यां पुनस्तद्गतमानसः ॥
शुभबुद्धिमवाप्नोति पापैरपि विमुच्यते
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ caturthe kāśīkhaṃḍe uttarārdhe dharmeśvarākhyāne viśvabhujāśāvināyakapraśaṃsane manorathatṛtīyāvratākhyānaṃ nāmāśītitamodhyāyaḥ || 80 ||