adhyāyaḥ 150
brahmovāca:
paiśācaṃ tīrtham ākhyātaṃ gaṅgāyā uttare taṭe . piśācatvāt purā vipro muktim āpa mahāmate
||1||पैशाचं तीर्थम् आख्यातं गङ्गाया उत्तरे तटे । पिशाचत्वात् पुरा विप्रो मुक्तिम् आप महामते
suyavasyātmajo loke jīgartir iti viśrutaḥ . kuṭumbabhāraduḥkhārto durbhikṣeṇa tu pīḍitaḥ
||2||सुयवस्यात्मजो लोके जीगर्तिर् इति विश्रुतः । कुटुम्बभारदुःखार्तो दुर्भिक्षेण तु पीडितः
madhyamaṃ tu śunaḥśepaṃ putraṃ brahmavidāṃ varam . vikrītavān kṣatriyāya vadhāya bahulair dhanaiḥ
||3||मध्यमं तु शुनःशेपं पुत्रं ब्रह्मविदां वरम् । विक्रीतवान् क्षत्रियाय वधाय बहुलैर् धनैः
kiṃ nāmāpadgataḥ pāpaṃ nācaraty api paṇḍitaḥ . śamitṛtve dhanaṃ cāpi jagṛhe bahulaṃ muniḥ
||4||किं नामापद्गतः पापं नाचरत्य् अपि पण्डितः । शमितृत्वे धनं चापि जगृहे बहुलं मुनिः
vidāraṇārthaṃ ca dhanaṃ jagṛhe brāhmaṇādhamaḥ . tato'pratisamādheyamahāroganipīḍitaḥ
||5||विदारणार्थं च धनं जगृहे ब्राह्मणाधमः । ततोऽप्रतिसमाधेयमहारोगनिपीडितः
sa mṛtaḥ kālaparyāye narakeṣv atha pātitaḥ . bhogād ṛte na kṣayo'sti prāktanānām ihāṃhasām
||6||स मृतः कालपर्याये नरकेष्व् अथ पातितः । भोगाद् ऋते न क्षयोऽस्ति प्राक्तनानाम् इहांहसाम्
kiṅkarair yamavākyena bahuyonyantaraṃ gataḥ . tataḥ piśāco hy abhavad dāruṇo dāruṇākṛtiḥ
||7||किङ्करैर् यमवाक्येन बहुयोन्यन्तरं गतः । ततः पिशाचो ह्य् अभवद् दारुणो दारुणाकृतिः
śuṣkakāṣṭheṣv athāraṇye nirjale nirjane tathā . grīṣme grīṣmadavavyāpte kṣipyate yamakiṅkaraiḥ
||8||शुष्ककाष्ठेष्व् अथारण्ये निर्जले निर्जने तथा । ग्रीष्मे ग्रीष्मदवव्याप्ते क्षिप्यते यमकिङ्करैः
kanyāputramahīvājigavāṃ vikrayakāriṇaḥ . narakān na nivartante yāvad ābhūtasamplavam
||9||कन्यापुत्रमहीवाजिगवां विक्रयकारिणः । नरकान् न निवर्तन्ते यावद् आभूतसम्प्लवम्
svakṛtāghavipākena dāruṇair yamakiṅkaraiḥ . saṅghāte pacyamāno'sau rurodoccaiḥ kṛtaṃ smaran
||10||स्वकृताघविपाकेन दारुणैर् यमकिङ्करैः । सङ्घाते पच्यमानोऽसौ रुरोदोच्चैः कृतं स्मरन्
pathi gacchan kadācit sa jīgarter madhyamaḥ sutaḥ . śuśrāva rudato vāṇīṃ piśācasya muhur muhuḥ
||11||पथि गच्छन् कदाचित् स जीगर्तेर् मध्यमः सुतः । शुश्राव रुदतो वाणीं पिशाचस्य मुहुर् मुहुः
putrakretur brahmahantur jīgartes tu pitus tadā . pāpinaḥ putravikretur brahmahantuḥ pituś ca tām
||12||पुत्रक्रेतुर् ब्रह्महन्तुर् जीगर्तेस् तु पितुस् तदा । पापिनः पुत्रविक्रेतुर् ब्रह्महन्तुः पितुश् च ताम्
śunaḥśepas tadovāca ko bhavān atiduḥkhitaḥ . jīgartir abravīd duḥkhāc chunaḥśepapitā hy aham
||13||शुनःशेपस् तदोवाच को भवान् अतिदुःखितः । जीगर्तिर् अब्रवीद् दुःखाच् छुनःशेपपिता ह्य् अहम्
pāpīyasīṃ kriyāṃ kṛtvā yoniṃ prāpto'smi dāruṇām . narakeṣv atha pakvaś ca punaḥ prāpto'ntarālakam . ye ye duṣkṛtakarmāṇas teṣāṃ teṣām iyaṃ gatiḥ
||14||पापीयसीं क्रियां कृत्वा योनिं प्राप्तोऽस्मि दारुणाम् । नरकेष्व् अथ पक्वश् च पुनः प्राप्तोऽन्तरालकम् । ये ये दुष्कृतकर्माणस् तेषां तेषाम् इयं गतिः
jīgartiputras tam uvāca duḥkhāt . so'haṃ sutas te mama doṣeṇa tāta . vikrītvā māṃ narakān evam āptas . tataḥ kariṣye svargataṃ tvām idānīm
||15||जीगर्तिपुत्रस् तम् उवाच दुःखात् । सोऽहं सुतस् ते मम दोषेण तात । विक्रीत्वा मां नरकान् एवम् आप्तस् । ततः करिष्ये स्वर्गतं त्वाम् इदानीम्
putratvam āpto'tha munipravīraḥ . gaṅgām abhidhyāya pituś ca lokān . anuttamān īhamāno jagāma
||16||पुत्रत्वम् आप्तोऽथ मुनिप्रवीरः । गङ्गाम् अभिध्याय पितुश् च लोकान् । अनुत्तमान् ईहमानो जगाम
aśeṣaduḥkhānaladhūpitānāṃ . nimajjatāṃ mohamahāsamudre . śarīriṇāṃ nānyad aho trilokyām . ālambanaṃ viṣṇupadīṃ vihāya
||17||अशेषदुःखानलधूपितानां । निमज्जतां मोहमहासमुद्रे । शरीरिणां नान्यद् अहो त्रिलोक्याम् । आलम्बनं विष्णुपदीं विहाय
evaṃ viniścitya munir mahātmā . samuddidhīrṣuḥ pitaraṃ sa durgateḥ . śucis tato gautamīm āśu gatvā . tatra snātvā saṃsmarañ chambhuviṣṇū
||18||एवं विनिश्चित्य मुनिर् महात्मा । समुद्दिधीर्षुः पितरं स दुर्गतेः । शुचिस् ततो गौतमीम् आशु गत्वा । तत्र स्नात्वा संस्मरञ् छम्भुविष्णू
dadau jalaṃ pretarūpāya pitre . piśācarūpāya suduḥkhitāya . taddānamātreṇa tadaiva pūto . jīgartir āvāpa vapuḥ supuṇyam
||19||ददौ जलं प्रेतरूपाय पित्रे । पिशाचरूपाय सुदुःखिताय । तद्दानमात्रेण तदैव पूतो । जीगर्तिर् आवाप वपुः सुपुण्यम्
vimānayuktaḥ surasaṅghajuṣṭaṃ . viṣṇoḥ padaṃ prāpa sutaprabhāvāt . gaṅgāprabhāvāc ca hareś ca śambhor . vidhātur arkāyutatulyatejāḥ
||20||विमानयुक्तः सुरसङ्घजुष्टं । विष्णोः पदं प्राप सुतप्रभावात् । गङ्गाप्रभावाच् च हरेश् च शम्भोर् । विधातुर् अर्कायुततुल्यतेजाः
tataḥ prabhṛty etad atiprasiddhaṃ . paiśācanāśaṃ ca mahāgadaṃ ca . mahānti pāpāni ca nāśam āśu . prayānti yasya smaraṇena puṃsām
||21||ततः प्रभृत्य् एतद् अतिप्रसिद्धं । पैशाचनाशं च महागदं च । महान्ति पापानि च नाशम् आशु । प्रयान्ति यस्य स्मरणेन पुंसाम्
tīrthasya cedaṃ gaditaṃ tavādya . māhātmyam etat triśatāni yatra . muktipradāyīni kim anyad atra
||22||तीर्थस्य चेदं गदितं तवाद्य । माहात्म्यम् एतत् त्रिशतानि यत्र । मुक्तिप्रदायीनि किम् अन्यद् अत्र
sarvasiddhidam ākhyātam ityādy atra śatatrayam . tīrthānāṃ munijuṣṭānāṃ smaraṇād apy abhīṣṭadam
||23||सर्वसिद्धिदम् आख्यातम् इत्याद्य् अत्र शतत्रयम् । तीर्थानां मुनिजुष्टानां स्मरणाद् अप्य् अभीष्टदम्
Source and reuse:SARIT. Based on the SARIT digital edition, edited by Peter Schreiner and Renate Söhnen; base e-text: the Tübingen Purāṇa Project; TEI editing and conversion: Richard Mahoney. Copyright 2014–2018 SARIT. Converted from IAST to Devanāgarī and segmented into chapter, stanza, and prose items for this reader. Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 Unported (CC BY-SA 3.0).