adhyāyaḥ 48
munaya ūcuḥ:
brūhi no devadeveśa yat pṛcchāmaḥ purātanam . yathā tāḥ pratimāḥ pūrvam indradyumnena nirmitāḥ
||1||ब्रूहि नो देवदेवेश यत् पृच्छामः पुरातनम् । यथा ताः प्रतिमाः पूर्वम् इन्द्रद्युम्नेन निर्मिताः
kena caiva prakāreṇa tuṣṭas tasmai sa mādhavaḥ . tat sarvaṃ vada cāsmākaṃ paraṃ kautūhalaṃ hi naḥ
||2||केन चैव प्रकारेण तुष्टस् तस्मै स माधवः । तत् सर्वं वद चास्माकं परं कौतूहलं हि नः
brahmovāca:
śṛṇudhvaṃ muniśārdūlāḥ purāṇaṃ vedasammitam . kathayāmi purā vṛttaṃ pratimānāṃ ca sambhavam
||3||शृणुध्वं मुनिशार्दूलाः पुराणं वेदसम्मितम् । कथयामि पुरा वृत्तं प्रतिमानां च सम्भवम्
pravṛtte ca mahāyajñe prāsāde caiva nirmite . cintā tasya babhūvātha pratimārtham aharniśam
||4||प्रवृत्ते च महायज्ञे प्रासादे चैव निर्मिते । चिन्ता तस्य बभूवाथ प्रतिमार्थम् अहर्निशम्
na vedmi kena deveśaṃ sarveśaṃ lokapāvanam . sargasthityantakartāraṃ paśyāmi puruṣottamam
||5||न वेद्मि केन देवेशं सर्वेशं लोकपावनम् । सर्गस्थित्यन्तकर्तारं पश्यामि पुरुषोत्तमम्
cintāviṣṭas tv abhūd rājā śete rātrau divāpi na . na bhuṅkte vividhān bhogān na ca snānaṃ prasādhanam
||6||चिन्ताविष्टस् त्व् अभूद् राजा शेते रात्रौ दिवापि न । न भुङ्क्ते विविधान् भोगान् न च स्नानं प्रसाधनम्
naiva vādyena gandhena gāyanair varṇakair api . na gajair madayuktaiś ca na cānekair hayānvitaiḥ
||7||नैव वाद्येन गन्धेन गायनैर् वर्णकैर् अपि । न गजैर् मदयुक्तैश् च न चानेकैर् हयान्वितैः
nendranīlair mahānīlaiḥ padmarāgamayair na ca . suvarṇarajatādyaiś ca vajrasphaṭikasaṃyutaiḥ
||8||नेन्द्रनीलैर् महानीलैः पद्मरागमयैर् न च । सुवर्णरजताद्यैश् च वज्रस्फटिकसंयुतैः
bahurāgārthakāmair vā na vanyair antarikṣagaiḥ . babhūva tasya nṛpater manasas tuṣṭivardhanam
||9||बहुरागार्थकामैर् वा न वन्यैर् अन्तरिक्षगैः । बभूव तस्य नृपतेर् मनसस् तुष्टिवर्धनम्
śailamṛddārujāteṣu praśastaṃ kiṃ mahītale . viṣṇupratimāyogyaṃ ca sarvalakṣaṇalakṣitam
||10||शैलमृद्दारुजातेषु प्रशस्तं किं महीतले । विष्णुप्रतिमायोग्यं च सर्वलक्षणलक्षितम्
etair eva trayāṇāṃ tu dayitaṃ syāt surārcitam . sthāpite prītim abhyeti iti cintāparo'bhavat
||11||एतैर् एव त्रयाणां तु दयितं स्यात् सुरार्चितम् । स्थापिते प्रीतिम् अभ्येति इति चिन्तापरोऽभवत्
pañcarātravidhānena sampūjya puruṣottamam . cintāviṣṭo mahīpālaḥ saṃstotum upacakrame
||12||पञ्चरात्रविधानेन सम्पूज्य पुरुषोत्तमम् । चिन्ताविष्टो महीपालः संस्तोतुम् उपचक्रमे
Source and reuse:SARIT. Based on the SARIT digital edition, edited by Peter Schreiner and Renate Söhnen; base e-text: the Tübingen Purāṇa Project; TEI editing and conversion: Richard Mahoney. Copyright 2014–2018 SARIT. Converted from IAST to Devanāgarī and segmented into chapter, stanza, and prose items for this reader. Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 Unported (CC BY-SA 3.0).