adhyāyaḥ 65
munaya ūcuḥ:
kasmin kāle bhavet snānaṃ kṛṣṇasya kamalodbhava . vidhinā kena tad brūhi tato vidhividāṃ vara
||1||कस्मिन् काले भवेत् स्नानं कृष्णस्य कमलोद्भव । विधिना केन तद् ब्रूहि ततो विधिविदां वर
brahmovāca:
śṛṇudhvaṃ munayaḥ snānaṃ kṛṣṇasya vadato mama . rāmasya ca subhadrāyāḥ puṇyaṃ sarvāghanāśanam
||2||शृणुध्वं मुनयः स्नानं कृष्णस्य वदतो मम । रामस्य च सुभद्रायाः पुण्यं सर्वाघनाशनम्
māsi jyeṣṭhe ca samprāpte nakṣatre candradaivate . paurṇamāsyāṃ tadā snānaṃ sarvakālaṃ harer dvijāḥ
||3||मासि ज्येष्ठे च सम्प्राप्ते नक्षत्रे चन्द्रदैवते । पौर्णमास्यां तदा स्नानं सर्वकालं हरेर् द्विजाः
sarvatīrthamayaḥ kūpas tatrāste nirmalaḥ śuciḥ . tadā bhogavatī tatra pratyakṣā bhavati dvijāḥ
||4||सर्वतीर्थमयः कूपस् तत्रास्ते निर्मलः शुचिः । तदा भोगवती तत्र प्रत्यक्षा भवति द्विजाः
tasmāj jyaiṣṭhyāṃ samuddhṛtya haimāḍhyaiḥ kalaśair jalam . kṛṣṇarāmābhiṣekārthaṃ subhadrāyāś ca bho dvijāḥ
||5||तस्माज् ज्यैष्ठ्यां समुद्धृत्य हैमाढ्यैः कलशैर् जलम् । कृष्णरामाभिषेकार्थं सुभद्रायाश् च भो द्विजाः
kṛtvā suśobhanaṃ mañcaṃ patākābhir alaṅkṛtam . sudṛḍhaṃ sukhasañcāraṃ vastraiḥ puṣpair alaṅkṛtam
||6||कृत्वा सुशोभनं मञ्चं पताकाभिर् अलङ्कृतम् । सुदृढं सुखसञ्चारं वस्त्रैः पुष्पैर् अलङ्कृतम्
vistīrṇaṃ dhūpitaṃ dhūpaiḥ snānārthaṃ rāmakṛṣṇayoḥ . sitavastraparicchannaṃ muktāhārāvalambitam
||7||विस्तीर्णं धूपितं धूपैः स्नानार्थं रामकृष्णयोः । सितवस्त्रपरिच्छन्नं मुक्ताहारावलम्बितम्
tatra nānāvidhair vādyaiḥ kṛṣṇaṃ nīlāmbaraṃ dvijāḥ . madhye subhadrāṃ cāsthāpya jayamaṅgalanisvanaiḥ
||8||तत्र नानाविधैर् वाद्यैः कृष्णं नीलाम्बरं द्विजाः । मध्ये सुभद्रां चास्थाप्य जयमङ्गलनिस्वनैः
brāhmaṇaiḥ kṣatriyair vaiśyaiḥ śūdraiś cānyaiś ca jātibhiḥ . anekaśatasāhasrair vṛtaṃ strīpuruṣair dvijāḥ
||9||ब्राह्मणैः क्षत्रियैर् वैश्यैः शूद्रैश् चान्यैश् च जातिभिः । अनेकशतसाहस्रैर् वृतं स्त्रीपुरुषैर् द्विजाः
gṛhasthāḥ snātakāś caiva yatayo brahmacāriṇaḥ . snāpayanti tadā kṛṣṇaṃ mañcasthaṃ sahalāyudham
||10||गृहस्थाः स्नातकाश् चैव यतयो ब्रह्मचारिणः । स्नापयन्ति तदा कृष्णं मञ्चस्थं सहलायुधम्
tathā samastatīrthāni pūrvoktāni dvijottamāḥ . svodakaiḥ puṣpamiśraiś ca snāpayanti pṛthak pṛthak
||11||तथा समस्ततीर्थानि पूर्वोक्तानि द्विजोत्तमाः । स्वोदकैः पुष्पमिश्रैश् च स्नापयन्ति पृथक् पृथक्
paścāt paṭahaśaṅkhādyair bherīmurajanisvanaiḥ . kāhalais tālaśabdaiś ca mṛdaṅgair jharjharais tathā
||12||पश्चात् पटहशङ्खाद्यैर् भेरीमुरजनिस्वनैः । काहलैस् तालशब्दैश् च मृदङ्गैर् झर्झरैस् तथा
anyaiś ca vividhair vādyair ghaṇṭāsvanavibhūṣitaiḥ . strīṇāṃ maṅgalaśabdaiś ca stutiśabdair manoharaiḥ
||13||अन्यैश् च विविधैर् वाद्यैर् घण्टास्वनविभूषितैः । स्त्रीणां मङ्गलशब्दैश् च स्तुतिशब्दैर् मनोहरैः
jayaśabdais tathā stotrair vīṇāveṇunināditaiḥ . śrūyate sumahāñ śabdaḥ sāgarasyeva garjataḥ
||14||जयशब्दैस् तथा स्तोत्रैर् वीणावेणुनिनादितैः । श्रूयते सुमहाञ् शब्दः सागरस्येव गर्जतः
munīnāṃ vedaśabdena mantraśabdais tathāparaiḥ . nānāstotraravaiḥ puṇyaiḥ sāmaśabdopabṛṃhitaiḥ
||15||मुनीनां वेदशब्देन मन्त्रशब्दैस् तथापरैः । नानास्तोत्ररवैः पुण्यैः सामशब्दोपबृंहितैः
yatibhiḥ snātakaiś caiva gṛhasthair brahmacāribhiḥ . snānakāle suraśreṣṭha stuvanti parayā mudā
||16||यतिभिः स्नातकैश् चैव गृहस्थैर् ब्रह्मचारिभिः । स्नानकाले सुरश्रेष्ठ स्तुवन्ति परया मुदा
śyāmair veśyājanaiś caiva kucabhārāvanāmibhiḥ . pītaraktāmbarābhiś ca mālyadāmāvanāmibhiḥ
||17||श्यामैर् वेश्याजनैश् चैव कुचभारावनामिभिः । पीतरक्ताम्बराभिश् च माल्यदामावनामिभिः
saratnakuṇḍalair divyaiḥ suvarṇastabakānvitaiḥ . cāmarai ratnadaṇḍaiś ca vījyete rāmakeśavau
||18||सरत्नकुण्डलैर् दिव्यैः सुवर्णस्तबकान्वितैः । चामरै रत्नदण्डैश् च वीज्येते रामकेशवौ
yakṣavidyādharaiḥ siddhaiḥ kinnaraiś cāpsarogaṇaiḥ . parivāryāmbaragatair devagandharvacāraṇaiḥ
||19||यक्षविद्याधरैः सिद्धैः किन्नरैश् चाप्सरोगणैः । परिवार्याम्बरगतैर् देवगन्धर्वचारणैः
ādityā vasavo rudrāḥ sādhyā viśve marudgaṇāḥ . lokapālās tathā cānye stuvanti puruṣottamam
||20||आदित्या वसवो रुद्राः साध्या विश्वे मरुद्गणाः । लोकपालास् तथा चान्ये स्तुवन्ति पुरुषोत्तमम्
namas te devadeveśa purāṇa puruṣottama . sargasthityantakṛd deva lokanātha jagatpate
||21||नमस् ते देवदेवेश पुराण पुरुषोत्तम । सर्गस्थित्यन्तकृद् देव लोकनाथ जगत्पते
trailokyadhāriṇaṃ devaṃ brahmaṇyaṃ mokṣakāraṇam . taṃ namasyāmahe bhaktyā sarvakāmaphalapradam
||22||त्रैलोक्यधारिणं देवं ब्रह्मण्यं मोक्षकारणम् । तं नमस्यामहे भक्त्या सर्वकामफलप्रदम्
stutvaivaṃ vibudhāḥ kṛṣṇaṃ rāmaṃ caiva mahābalam . subhadrāṃ ca muniśreṣṭhās tadākāśe vyavasthitāḥ
||23||स्तुत्वैवं विबुधाः कृष्णं रामं चैव महाबलम् । सुभद्रां च मुनिश्रेष्ठास् तदाकाशे व्यवस्थिताः
gāyanti devagandharvā nṛtyanty apsarasas tathā . devatūryāṇy avādyanta vātā vānti suśītalāḥ
||24||गायन्ति देवगन्धर्वा नृत्यन्त्य् अप्सरसस् तथा । देवतूर्याण्य् अवाद्यन्त वाता वान्ति सुशीतलाः
puṣpamiśraṃ tadā meghā varṣanty ākāśagocarāḥ . jayaśabdaṃ ca kurvanti munayaḥ siddhacāraṇāḥ
||25||पुष्पमिश्रं तदा मेघा वर्षन्त्य् आकाशगोचराः । जयशब्दं च कुर्वन्ति मुनयः सिद्धचारणाः
śakrādyā vibudhāḥ sarva ṛṣayaḥ pitaras tathā . prajānāṃ patayo nāgā ye cānye svargavāsinaḥ
||26||शक्राद्या विबुधाः सर्व ऋषयः पितरस् तथा । प्रजानां पतयो नागा ये चान्ये स्वर्गवासिनः
tato maṅgalasambhārair vidhimantrapuraskṛtam . ābhiṣecanikaṃ dravyaṃ gṛhītvā devatāgaṇāḥ
||27||ततो मङ्गलसम्भारैर् विधिमन्त्रपुरस्कृतम् । आभिषेचनिकं द्रव्यं गृहीत्वा देवतागणाः
indro viṣṇur mahāvīryaḥ sūryācandramasau tathā . dhātā caiva vidhātā ca tathā caivānilānalau
||28||इन्द्रो विष्णुर् महावीर्यः सूर्याचन्द्रमसौ तथा । धाता चैव विधाता च तथा चैवानिलानलौ
pūṣā bhago'ryamā tvaṣṭā aṃśunaiva vivasvatā . patnībhyāṃ sahito dhīmān mitreṇa varuṇena ca
||29||पूषा भगोऽर्यमा त्वष्टा अंशुनैव विवस्वता । पत्नीभ्यां सहितो धीमान् मित्रेण वरुणेन च
rudrair vasubhir ādityair aśvibhyāṃ ca vṛtaḥ prabhuḥ . viśvair devair marudbhiś ca sādhyaiś ca pitṛbhiḥ saha
||30||रुद्रैर् वसुभिर् आदित्यैर् अश्विभ्यां च वृतः प्रभुः । विश्वैर् देवैर् मरुद्भिश् च साध्यैश् च पितृभिः सह
gandharvair apsarobhiś ca yakṣarākṣasapannagaiḥ . devarṣibhir asaṅkhyeyais tathā brahmarṣibhir varaiḥ
||31||गन्धर्वैर् अप्सरोभिश् च यक्षराक्षसपन्नगैः । देवर्षिभिर् असङ्ख्येयैस् तथा ब्रह्मर्षिभिर् वरैः
vaikhānasair vālakhilyair vāyvāhārair marīcipaiḥ . bhṛgubhiś cāṅgirobhiś ca sarvavidyāsuniṣṭhitaiḥ
||32||वैखानसैर् वालखिल्यैर् वाय्वाहारैर् मरीचिपैः । भृगुभिश् चाङ्गिरोभिश् च सर्वविद्यासुनिष्ठितैः
sarvavidyādharaiḥ puṇyair yogasiddhibhir āvṛtaḥ . pitāmahaḥ pulastyaś ca pulahaś ca mahātapāḥ
||33||सर्वविद्याधरैः पुण्यैर् योगसिद्धिभिर् आवृतः । पितामहः पुलस्त्यश् च पुलहश् च महातपाः
aṅgirāḥ kaśyapo'triś ca marīcir bhṛgur eva ca . kratur haraḥ pracetāś ca manur dakṣas tathaiva ca
||34||अङ्गिराः कश्यपोऽत्रिश् च मरीचिर् भृगुर् एव च । क्रतुर् हरः प्रचेताश् च मनुर् दक्षस् तथैव च
ṛtavaś ca grahāś caiva jyotīṃṣi ca dvijottamāḥ . mūrtimatyaś ca sarito devāś caiva sanātanāḥ
||35||ऋतवश् च ग्रहाश् चैव ज्योतींषि च द्विजोत्तमाः । मूर्तिमत्यश् च सरितो देवाश् चैव सनातनाः
samudrāś ca hradāś caiva tīrthāni vividhāni ca . pṛthivī dyaur diśaś caiva pādapāś ca dvijottamāḥ
||36||समुद्राश् च ह्रदाश् चैव तीर्थानि विविधानि च । पृथिवी द्यौर् दिशश् चैव पादपाश् च द्विजोत्तमाः
aditir devamātā ca hrīḥ śrīḥ svāhā sarasvatī . umā śacī sinīvālī tathā cānumatiḥ kuhūḥ
||37||अदितिर् देवमाता च ह्रीः श्रीः स्वाहा सरस्वती । उमा शची सिनीवाली तथा चानुमतिः कुहूः
rākā ca dhiṣaṇā caiva patnyaś cānyā divaukasām . himavāṃś caiva vindhyaś ca meruś cānekaśṛṅgavān
||38||राका च धिषणा चैव पत्न्यश् चान्या दिवौकसाम् । हिमवांश् चैव विन्ध्यश् च मेरुश् चानेकशृङ्गवान्
airāvataḥ sānucaraḥ kalākāṣṭhās tathaiva ca . māsārdhaṃ māsartavas tathā rātryahanī samāḥ
||39||ऐरावतः सानुचरः कलाकाष्ठास् तथैव च । मासार्धं मासर्तवस् तथा रात्र्यहनी समाः
uccaiḥśravā hayaśreṣṭho nāgarājaś ca vāmanaḥ . aruṇo garuḍaś caiva vṛkṣāś cauṣadhibhiḥ saha
||40||उच्चैःश्रवा हयश्रेष्ठो नागराजश् च वामनः । अरुणो गरुडश् चैव वृक्षाश् चौषधिभिः सह
dharmaś ca bhagavān devaḥ samājagmur hi saṅgatāḥ . kālo yamaś ca mṛtyuś ca yamasyānucarāś ca ye
||41||धर्मश् च भगवान् देवः समाजग्मुर् हि सङ्गताः । कालो यमश् च मृत्युश् च यमस्यानुचराश् च ये
bahulatvāc ca noktā ye vividhā devatāgaṇāḥ . te devasyābhiṣekārthaṃ samāyānti tatas tataḥ
||42||बहुलत्वाच् च नोक्ता ये विविधा देवतागणाः । ते देवस्याभिषेकार्थं समायान्ति ततस् ततः
gṛhītvā te tadā viprāḥ sarve devā divaukasaḥ . ābhiṣecanikaṃ dravyaṃ maṅgalāni ca sarvaśaḥ
||43||गृहीत्वा ते तदा विप्राः सर्वे देवा दिवौकसः । आभिषेचनिकं द्रव्यं मङ्गलानि च सर्वशः
divyasambhārasaṃyuktaiḥ kalaśaiḥ kāñcanair dvijāḥ . sārasvatībhiḥ puṇyābhir divyatoyābhir eva ca
||44||दिव्यसम्भारसंयुक्तैः कलशैः काञ्चनैर् द्विजाः । सारस्वतीभिः पुण्याभिर् दिव्यतोयाभिर् एव च
toyenākāśagaṅgāyāḥ kṛṣṇaṃ rāmeṇa saṅgatam . sapuṣpaiḥ kāñcanaiḥ kumbhaiḥ snāpayanty avanisthitāḥ
||45||तोयेनाकाशगङ्गायाः कृष्णं रामेण सङ्गतम् । सपुष्पैः काञ्चनैः कुम्भैः स्नापयन्त्य् अवनिस्थिताः
sañcaranti vimānāni devānām ambare tathā . uccāvacāni divyāni kāmagāni sthirāṇi ca
||46||सञ्चरन्ति विमानानि देवानाम् अम्बरे तथा । उच्चावचानि दिव्यानि कामगानि स्थिराणि च
divyaratnavicitrāṇi sevitāny apsarogaṇaiḥ . gītair vādyaiḥ patākābhiḥ śobhitāni samantataḥ
||47||दिव्यरत्नविचित्राणि सेवितान्य् अप्सरोगणैः । गीतैर् वाद्यैः पताकाभिः शोभितानि समन्ततः
evaṃ tadā muniśreṣṭhāḥ kṛṣṇaṃ rāmeṇa saṅgatam . snāpayitvā subhadrāṃ ca saṃstuvanti mudānvitāḥ
||48||एवं तदा मुनिश्रेष्ठाः कृष्णं रामेण सङ्गतम् । स्नापयित्वा सुभद्रां च संस्तुवन्ति मुदान्विताः
jaya jaya lokapāla bhaktarakṣaka jaya jaya praṇatavatsala jaya jaya bhūtacaraṇa jaya jayādideva bahukāraṇa jaya jaya vāsudeva jaya jayāsurasaṃharaṇa jaya jaya divyamīna jaya jaya tridaśavara jaya jaya jaladhiśayana . jaya jaya yogivara jaya jaya sūryanetra jaya jaya devarāja jaya jaya kaiṭabhāre jaya jaya vedavara jaya jaya kūrmarūpa jaya jaya yajñavara jaya jaya kamalanābha jaya jaya śailacara . jaya jaya yogaśāyiñ jaya jaya vegadhara jaya jaya viśvamūrte jaya jaya cakradhara jaya jaya bhūtanātha jaya jaya dharaṇīdhara jaya jaya śeṣaśāyiñ jaya jaya pītavāso jaya jaya somakānta . jaya jaya yogavāsa jaya jaya dahanavaktra jaya jaya dharmavāsa jaya jaya guṇanidhāna jaya jaya śrīnivāsa jaya jaya garuḍagamana jaya jaya sukhanivāsa jaya jaya dharmaketo jaya jaya mahīnivāsa . jaya jaya gahanacaritra jaya jaya yogigamya jaya jaya makhanivāsa jaya jaya vedavedya jaya śāntikara jaya jaya yogicintya jaya jaya puṣṭikara jaya jaya jñānamūrte jaya jaya kamalākara . jaya jaya bhāvavedya jaya jaya muktikara jaya jaya vimaladeha jaya jaya sattvanilaya jaya jaya guṇasamṛddha jaya jaya yajñakara jaya jaya guṇavihīna jaya jaya mokṣakara jaya jaya bhūśaraṇya . jaya jaya kāntiyuta jaya jaya lokaśaraṇa jaya jaya lakṣmīyuta jaya jaya paṅkajākṣa jaya jaya sṛṣṭikara jaya jaya yogayuta jaya jayātasīkusumaśyāmadeha jaya jaya samudrāviṣṭadeha jaya jaya lakṣmīpaṅkajaṣaṭcaraṇa . jaya jaya bhaktavaśa jaya jaya lokakānta jaya jaya paramaśānta jaya jaya paramasāra jaya jaya cakradhara jaya jaya bhogiyuta jaya jaya nīlāmbara jaya jaya śāntikara jaya jaya mokṣakara jaya jaya kaluṣahara
||49||जय जय लोकपाल भक्तरक्षक जय जय प्रणतवत्सल जय जय भूतचरण जय जयादिदेव बहुकारण जय जय वासुदेव जय जयासुरसंहरण जय जय दिव्यमीन जय जय त्रिदशवर जय जय जलधिशयन । जय जय योगिवर जय जय सूर्यनेत्र जय जय देवराज जय जय कैटभारे जय जय वेदवर जय जय कूर्मरूप जय जय यज्ञवर जय जय कमलनाभ जय जय शैलचर । जय जय योगशायिञ् जय जय वेगधर जय जय विश्वमूर्ते जय जय चक्रधर जय जय भूतनाथ जय जय धरणीधर जय जय शेषशायिञ् जय जय पीतवासो जय जय सोमकान्त । जय जय योगवास जय जय दहनवक्त्र जय जय धर्मवास जय जय गुणनिधान जय जय श्रीनिवास जय जय गरुडगमन जय जय सुखनिवास जय जय धर्मकेतो जय जय महीनिवास । जय जय गहनचरित्र जय जय योगिगम्य जय जय मखनिवास जय जय वेदवेद्य जय शान्तिकर जय जय योगिचिन्त्य जय जय पुष्टिकर जय जय ज्ञानमूर्ते जय जय कमलाकर । जय जय भाववेद्य जय जय मुक्तिकर जय जय विमलदेह जय जय सत्त्वनिलय जय जय गुणसमृद्ध जय जय यज्ञकर जय जय गुणविहीन जय जय मोक्षकर जय जय भूशरण्य । जय जय कान्तियुत जय जय लोकशरण जय जय लक्ष्मीयुत जय जय पङ्कजाक्ष जय जय सृष्टिकर जय जय योगयुत जय जयातसीकुसुमश्यामदेह जय जय समुद्राविष्टदेह जय जय लक्ष्मीपङ्कजषट्चरण । जय जय भक्तवश जय जय लोककान्त जय जय परमशान्त जय जय परमसार जय जय चक्रधर जय जय भोगियुत जय जय नीलाम्बर जय जय शान्तिकर जय जय मोक्षकर जय जय कलुषहर
jaya kṛṣṇa jagannātha jaya saṅkarṣaṇānuja . jaya padmapalāśākṣa jaya vāñchāphalaprada
||50||जय कृष्ण जगन्नाथ जय सङ्कर्षणानुज । जय पद्मपलाशाक्ष जय वाञ्छाफलप्रद
jaya mālāvṛtoraska jaya cakragadādhara . jaya padmālayākānta jaya viṣṇo namo'stu te
||51||जय मालावृतोरस्क जय चक्रगदाधर । जय पद्मालयाकान्त जय विष्णो नमोऽस्तु ते
brahmovāca:
evaṃ stutvā tadā devāḥ śakrādyā hṛṣṭamānasāḥ . siddhacāraṇasaṅghāś ca ye cānye svargavāsinaḥ munayo vālakhilyāś ca kṛṣṇaṃ rāmeṇa saṅgatam . subhadrāṃ ca muniśreṣṭhāḥ praṇipatyāmbare sthitāḥ
||53||एवं स्तुत्वा तदा देवाः शक्राद्या हृष्टमानसाः । सिद्धचारणसङ्घाश् च ये चान्ये स्वर्गवासिनः मुनयो वालखिल्याश् च कृष्णं रामेण सङ्गतम् । सुभद्रां च मुनिश्रेष्ठाः प्रणिपत्याम्बरे स्थिताः
dṛṣṭvā stutvā namaskṛtvā tadā te tridivaukasaḥ . kṛṣṇaṃ rāmaṃ subhadrāṃ ca yānti svaṃ svaṃ niveśanam
||54||दृष्ट्वा स्तुत्वा नमस्कृत्वा तदा ते त्रिदिवौकसः । कृष्णं रामं सुभद्रां च यान्ति स्वं स्वं निवेशनम्
sañcaranti vimānāni devānām ambare tadā . uccāvacāni divyāni kāmagāni sthirāṇi ca
||55||सञ्चरन्ति विमानानि देवानाम् अम्बरे तदा । उच्चावचानि दिव्यानि कामगानि स्थिराणि च
divyaratnavicitrāṇi sevitāny apsarogaṇaiḥ . gītair vādyaiḥ patākābhiḥ śobhitāni samantataḥ
||56||दिव्यरत्नविचित्राणि सेवितान्य् अप्सरोगणैः । गीतैर् वाद्यैः पताकाभिः शोभितानि समन्ततः
tasmin kāle tu ye martyāḥ paśyanti puruṣottamam . balabhadraṃ subhadrāṃ ca te yānti padam avyayam
||57||तस्मिन् काले तु ये मर्त्याः पश्यन्ति पुरुषोत्तमम् । बलभद्रं सुभद्रां च ते यान्ति पदम् अव्ययम्
subhadrārāmasahitaṃ mañcasthaṃ puruṣottamam . dṛṣṭvā nirāmayaṃ sthānaṃ yānti nāsty atra saṃśayaḥ
||58||सुभद्रारामसहितं मञ्चस्थं पुरुषोत्तमम् । दृष्ट्वा निरामयं स्थानं यान्ति नास्त्य् अत्र संशयः
kapilāśatadānena yat phalaṃ puṣkare smṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ sahalāyudham . subhadrāṃ ca muniśreṣṭhāḥ prāpnoti śubhakṛn naraḥ
||59||कपिलाशतदानेन यत् फलं पुष्करे स्मृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं सहलायुधम् । सुभद्रां च मुनिश्रेष्ठाः प्राप्नोति शुभकृन् नरः
kanyāśatapradānena yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||60||कन्याशतप्रदानेन यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
suvarṇaśataniṣkāṇāṃ dānena yat phalaṃ smṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||61||सुवर्णशतनिष्काणां दानेन यत् फलं स्मृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
gosahasrapradānena yat phalaṃ parikīrtitam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||62||गोसहस्रप्रदानेन यत् फलं परिकीर्तितम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
bhūmidānena vidhivad yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||63||भूमिदानेन विधिवद् यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
yat phalaṃ cānnadānena arghātithyena kīrtitam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||64||यत् फलं चान्नदानेन अर्घातिथ्येन कीर्तितम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
vṛṣotsargeṇa vidhivad yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||65||वृषोत्सर्गेण विधिवद् यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
yat phalaṃ toyadānena grīṣme vānyatra kīrtitam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||66||यत् फलं तोयदानेन ग्रीष्मे वान्यत्र कीर्तितम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
tiladhenupradānena yat phalaṃ samprakīrtitam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||67||तिलधेनुप्रदानेन यत् फलं सम्प्रकीर्तितम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
gajāśvarathadānena yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||68||गजाश्वरथदानेन यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
suvarṇaśṛṅgīdānena yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||69||सुवर्णशृङ्गीदानेन यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
jaladhenupradānena yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||70||जलधेनुप्रदानेन यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
dānena ghṛtadhenvāś ca phalaṃ yat samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||71||दानेन घृतधेन्वाश् च फलं यत् समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
cāndrāyaṇena cīrṇena yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||72||चान्द्रायणेन चीर्णेन यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
māsopavāsair vidhivad yat phalaṃ samudāhṛtam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ labhate naraḥ
||73||मासोपवासैर् विधिवद् यत् फलं समुदाहृतम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं लभते नरः
atha kiṃ bahunoktena bhāṣitena punaḥ punaḥ . tasya devasya māhātmyaṃ mañcasthasya dvijottamāḥ
||74||अथ किं बहुनोक्तेन भाषितेन पुनः पुनः । तस्य देवस्य माहात्म्यं मञ्चस्थस्य द्विजोत्तमाः
yat phalaṃ sarvatīrtheṣu vratair dānaiś ca kīrtitam . tat phalaṃ kṛṣṇam ālokya mañcasthaṃ sahalāyudham
||75||यत् फलं सर्वतीर्थेषु व्रतैर् दानैश् च कीर्तितम् । तत् फलं कृष्णम् आलोक्य मञ्चस्थं सहलायुधम्
subhadrāṃ ca muniśreṣṭhāḥ prāpnoti śubhakṛn naraḥ . tasmān naro'thavā nārī paśyet taṃ puruṣottamam
||76||सुभद्रां च मुनिश्रेष्ठाः प्राप्नोति शुभकृन् नरः । तस्मान् नरोऽथवा नारी पश्येत् तं पुरुषोत्तमम्
tataḥ samastatīrthānāṃ labhet snānādikaṃ phalam . snānaśeṣeṇa kṛṣṇasya toyenātmābhiṣicyate
||77||ततः समस्ततीर्थानां लभेत् स्नानादिकं फलम् । स्नानशेषेण कृष्णस्य तोयेनात्माभिषिच्यते
vandhyā mṛtaprajā yā tu durbhagā grahapīḍitā . rākṣasādyair gṛhītā vā tathā rogaiś ca saṃhatāḥ
||78||वन्ध्या मृतप्रजा या तु दुर्भगा ग्रहपीडिता । राक्षसाद्यैर् गृहीता वा तथा रोगैश् च संहताः
sadyas tāḥ snānaśeṣeṇa udakenābhiṣecitāḥ . prāpnuvantīpsitān kāmān yān yān vāñchanti cepsitān
||79||सद्यस् ताः स्नानशेषेण उदकेनाभिषेचिताः । प्राप्नुवन्तीप्सितान् कामान् यान् यान् वाञ्छन्ति चेप्सितान्
putrārthinī labhet putrān saubhāgyaṃ ca sukhārthinī . rogārtā mucyate rogād dhanaṃ ca dhanakāṅkṣiṇī
||80||पुत्रार्थिनी लभेत् पुत्रान् सौभाग्यं च सुखार्थिनी । रोगार्ता मुच्यते रोगाद् धनं च धनकाङ्क्षिणी
puṇyāni yāni toyāni tiṣṭhanti dharaṇītale . tāni snānāvaśeṣasya kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm
||81||पुण्यानि यानि तोयानि तिष्ठन्ति धरणीतले । तानि स्नानावशेषस्य कलां नार्हन्ति षोडशीम्
tasmāt snānāvaśeṣaṃ yat kṛṣṇasya salilaṃ dvijāḥ . tenābhiṣiñced gātrāṇi sarvakāmapradaṃ hi tat
||82||तस्मात् स्नानावशेषं यत् कृष्णस्य सलिलं द्विजाः । तेनाभिषिञ्चेद् गात्राणि सर्वकामप्रदं हि तत्
snātaṃ paśyanti ye kṛṣṇaṃ vrajantaṃ dakṣiṇāmukham . brahmahatyādibhiḥ pāpair mucyante te na saṃśayaḥ
||83||स्नातं पश्यन्ति ये कृष्णं व्रजन्तं दक्षिणामुखम् । ब्रह्महत्यादिभिः पापैर् मुच्यन्ते ते न संशयः
śāstreṣu yat phalaṃ proktaṃ pṛthivyas tripradakṣiṇaiḥ . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ vrajantaṃ dakṣiṇāmukham
||84||शास्त्रेषु यत् फलं प्रोक्तं पृथिव्यस् त्रिप्रदक्षिणैः । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं व्रजन्तं दक्षिणामुखम्
tīrthayātrāphalaṃ yat tu pṛthivyāṃ samudāhṛtam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||85||तीर्थयात्राफलं यत् तु पृथिव्यां समुदाहृतम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
badaryāṃ yat phalaṃ proktaṃ dṛṣṭvā nārāyaṇaṃ naram . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||86||बदर्यां यत् फलं प्रोक्तं दृष्ट्वा नारायणं नरम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
gaṅgādvāre kurukṣetre snānadānena yat phalam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||87||गङ्गाद्वारे कुरुक्षेत्रे स्नानदानेन यत् फलम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
prayāge ca mahāmāghyāṃ yat phalaṃ samudāhṛtam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||88||प्रयागे च महामाघ्यां यत् फलं समुदाहृतम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
śālagrāme mahācaitryāṃ snānadānena yat phalam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||89||शालग्रामे महाचैत्र्यां स्नानदानेन यत् फलम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
mahābhidhānakārttikyāṃ puṣkare yat phalaṃ smṛtam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||90||महाभिधानकार्त्तिक्यां पुष्करे यत् फलं स्मृतम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
yat phalaṃ snānadānena gaṅgāsāgarasaṅgame . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||91||यत् फलं स्नानदानेन गङ्गासागरसङ्गमे । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
graste sūrye kurukṣetre snānadānena yat phalam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||92||ग्रस्ते सूर्ये कुरुक्षेत्रे स्नानदानेन यत् फलम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
gaṅgāyāṃ sarvatīrtheṣu yāmuneṣu ca bho dvijāḥ . sārasvateṣu tīrtheṣu tathānyeṣu saraḥsu ca
||93||गङ्गायां सर्वतीर्थेषु यामुनेषु च भो द्विजाः । सारस्वतेषु तीर्थेषु तथान्येषु सरःसु च
yat phalaṃ snānadānena vidhivat samudāhṛtam . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||94||यत् फलं स्नानदानेन विधिवत् समुदाहृतम् । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
puṣkare cātha tīrtheṣu gaye cāmarakaṇṭake . naimiṣādiṣu tīrtheṣu kṣetreṣv āyataneṣu ca
||95||पुष्करे चाथ तीर्थेषु गये चामरकण्टके । नैमिषादिषु तीर्थेषु क्षेत्रेष्व् आयतनेषु च
yat phalaṃ snānadānena rāhugraste divākare . dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ dakṣiṇāmukham
||96||यत् फलं स्नानदानेन राहुग्रस्ते दिवाकरे । दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं दक्षिणामुखम्
atha kiṃ punar uktena bhāṣitena punaḥ punaḥ . yat kiñcit kathitaṃ cātra phalaṃ puṇyasya karmaṇaḥ
||97||अथ किं पुनर् उक्तेन भाषितेन पुनः पुनः । यत् किञ्चित् कथितं चात्र फलं पुण्यस्य कर्मणः
vedaśāstre purāṇe ca bhārate ca dvijottamāḥ . dharmaśāstreṣu sarveṣu tathānyatra manīṣibhiḥ
||98||वेदशास्त्रे पुराणे च भारते च द्विजोत्तमाः । धर्मशास्त्रेषु सर्वेषु तथान्यत्र मनीषिभिः
dṛṣṭvā naro labhet kṛṣṇaṃ tat phalaṃ sahalāyudham . sakalaṃ bhadrayā sārdhaṃ vrajantaṃ dakṣiṇāmukham
||99||दृष्ट्वा नरो लभेत् कृष्णं तत् फलं सहलायुधम् । सकलं भद्रया सार्धं व्रजन्तं दक्षिणामुखम्
Source and reuse:SARIT. Based on the SARIT digital edition, edited by Peter Schreiner and Renate Söhnen; base e-text: the Tübingen Purāṇa Project; TEI editing and conversion: Richard Mahoney. Copyright 2014–2018 SARIT. Converted from IAST to Devanāgarī and segmented into chapter, stanza, and prose items for this reader. Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 Unported (CC BY-SA 3.0).