adhyāyaḥ 37
brahmovāca:
atha vṛtte vivāhe tu bhavasyāmitatejasaḥ . praharṣam atulaṃ gatvā devāḥ śakrapurogamāḥ . tuṣṭuvur vāgbhir ādyābhiḥ praṇemus te maheśvaram
||1||अथ वृत्ते विवाहे तु भवस्यामिततेजसः । प्रहर्षम् अतुलं गत्वा देवाः शक्रपुरोगमाः । तुष्टुवुर् वाग्भिर् आद्याभिः प्रणेमुस् ते महेश्वरम्
devā ūcuḥ:
namaḥ parvataliṅgāya parvateśāya vai namaḥ . namaḥ pavanavegāya virūpāyājitāya ca . namaḥ kleśavināśāya dātre ca śubhasampadām
||2||नमः पर्वतलिङ्गाय पर्वतेशाय वै नमः । नमः पवनवेगाय विरूपायाजिताय च । नमः क्लेशविनाशाय दात्रे च शुभसम्पदाम्
namo nīlaśikhaṇḍāya ambikāpataye namaḥ . namaḥ pavanarūpāya śatarūpāya vai namaḥ
||3||नमो नीलशिखण्डाय अम्बिकापतये नमः । नमः पवनरूपाय शतरूपाय वै नमः
namo bhairavarūpāya virūpanayanāya ca . namaḥ sahasranetrāya sahasracaraṇāya ca
||4||नमो भैरवरूपाय विरूपनयनाय च । नमः सहस्रनेत्राय सहस्रचरणाय च
namo devavayasyāya vedāṅgāya namo namaḥ . viṣṭambhanāya śakrasya bāhvor vedāṅkurāya ca
||5||नमो देववयस्याय वेदाङ्गाय नमो नमः । विष्टम्भनाय शक्रस्य बाह्वोर् वेदाङ्कुराय च
carācarādhipataye śamanāya namo namaḥ . salilāśayaliṅgāya yugāntāya namo namaḥ
||6||चराचराधिपतये शमनाय नमो नमः । सलिलाशयलिङ्गाय युगान्ताय नमो नमः
namaḥ kapālamālāya kapālasūtradhāriṇe . namaḥ kapālahastāya daṇḍine gadine namaḥ
||7||नमः कपालमालाय कपालसूत्रधारिणे । नमः कपालहस्ताय दण्डिने गदिने नमः
namas trailokyanāthāya paśulokaratāya ca . namaḥ khaṭvāṅgahastāya pramathārtiharāya ca
||8||नमस् त्रैलोक्यनाथाय पशुलोकरताय च । नमः खट्वाङ्गहस्ताय प्रमथार्तिहराय च
namo yajñaśirohantre kṛṣṇakeśāpahāriṇe . bhaganetranipātāya pūṣṇo dantaharāya ca
||9||नमो यज्ञशिरोहन्त्रे कृष्णकेशापहारिणे । भगनेत्रनिपाताय पूष्णो दन्तहराय च
namaḥ pinākaśūlāsikhaḍgamudgaradhāriṇe . namo'stu kālakālāya tṛtīyanayanāya ca
||10||नमः पिनाकशूलासिखड्गमुद्गरधारिणे । नमोऽस्तु कालकालाय तृतीयनयनाय च
antakāntakṛte caiva namaḥ parvatavāsine . suvarṇaretase caiva namaḥ kuṇḍaladhāriṇe
||11||अन्तकान्तकृते चैव नमः पर्वतवासिने । सुवर्णरेतसे चैव नमः कुण्डलधारिणे
daityānāṃ yoganāśāya yogināṃ gurave namaḥ . śaśāṅkādityanetrāya lalāṭanayanāya ca
||12||दैत्यानां योगनाशाय योगिनां गुरवे नमः । शशाङ्कादित्यनेत्राय ललाटनयनाय च
namaḥ śmaśānarataye śmaśānavaradāya ca . namo daivatanāthāya tryambakāya namo namaḥ
||13||नमः श्मशानरतये श्मशानवरदाय च । नमो दैवतनाथाय त्र्यम्बकाय नमो नमः
gṛhasthasādhave nityaṃ jaṭile brahmacāriṇe . namo muṇḍārdhamuṇḍāya paśūnāṃ pataye namaḥ
||14||गृहस्थसाधवे नित्यं जटिले ब्रह्मचारिणे । नमो मुण्डार्धमुण्डाय पशूनां पतये नमः
salile tapyamānāya yogaiśvaryapradāya ca . namaḥ śāntāya dāntāya pralayotpattikāriṇe
||15||सलिले तप्यमानाय योगैश्वर्यप्रदाय च । नमः शान्ताय दान्ताय प्रलयोत्पत्तिकारिणे
namo'nugrahakartre ca sthitikartre namo namaḥ . namo rudrāya vasava ādityāyāśvine namaḥ
||16||नमोऽनुग्रहकर्त्रे च स्थितिकर्त्रे नमो नमः । नमो रुद्राय वसव आदित्यायाश्विने नमः
namaḥ pitre'tha sāṅkhyāya viśvedevāya vai namaḥ . namaḥ śarvāya ugrāya śivāya varadāya ca
||17||नमः पित्रेऽथ साङ्ख्याय विश्वेदेवाय वै नमः । नमः शर्वाय उग्राय शिवाय वरदाय च
namo bhīmāya senānye paśūnāṃ pataye namaḥ . śucaye vairihānāya sadyojātāya vai namaḥ
||18||नमो भीमाय सेनान्ये पशूनां पतये नमः । शुचये वैरिहानाय सद्योजाताय वै नमः
mahādevāya citrāya vicitrāya ca vai namaḥ . pradhānāyāprameyāya kāryāya kāraṇāya ca
||19||महादेवाय चित्राय विचित्राय च वै नमः । प्रधानायाप्रमेयाय कार्याय कारणाय च
puruṣāya namas te'stu puruṣecchākarāya ca . namaḥ puruṣasaṃyogapradhānaguṇakāriṇe
||20||पुरुषाय नमस् तेऽस्तु पुरुषेच्छाकराय च । नमः पुरुषसंयोगप्रधानगुणकारिणे
pravartakāya prakṛteḥ puruṣasya ca sarvaśaḥ . kṛtākṛtasya satkartre phalasaṃyogadāya ca
||21||प्रवर्तकाय प्रकृतेः पुरुषस्य च सर्वशः । कृताकृतस्य सत्कर्त्रे फलसंयोगदाय च
kālajñāya ca sarveṣāṃ namo niyamakāriṇe . namo vaiṣamyakartre ca guṇānāṃ vṛttidāya ca
||22||कालज्ञाय च सर्वेषां नमो नियमकारिणे । नमो वैषम्यकर्त्रे च गुणानां वृत्तिदाय च
namas te devadeveśa namas te bhūtabhāvana . śiva saumyamukho draṣṭuṃ bhava saumyo hi naḥ prabho
||23||नमस् ते देवदेवेश नमस् ते भूतभावन । शिव सौम्यमुखो द्रष्टुं भव सौम्यो हि नः प्रभो
brahmovāca:
evaṃ sa bhagavān devo jagatpatir umāpatiḥ . stūyamānaḥ suraiḥ sarvair amarān idam abravīt
||24||एवं स भगवान् देवो जगत्पतिर् उमापतिः । स्तूयमानः सुरैः सर्वैर् अमरान् इदम् अब्रवीत्
śrīśaṅkara uvāca:
draṣṭuṃ sukhaś ca saumyaś ca devānām asmi bhoḥ surāḥ . varaṃ varayata kṣipraṃ dātāsmi tam asaṃśayam
||25||द्रष्टुं सुखश् च सौम्यश् च देवानाम् अस्मि भोः सुराः । वरं वरयत क्षिप्रं दातास्मि तम् असंशयम्
brahmovāca:
tatas te praṇatāḥ sarve surā ūcus trilocanam
||26||ततस् ते प्रणताः सर्वे सुरा ऊचुस् त्रिलोचनम्
devā ūcuḥ:
tavaiva bhagavan haste vara eṣo'vatiṣṭhatām . yadā kāryaṃ tadā nas tvaṃ dāsyase varam īpsitam
||27||तवैव भगवन् हस्ते वर एषोऽवतिष्ठताम् । यदा कार्यं तदा नस् त्वं दास्यसे वरम् ईप्सितम्
brahmovāca:
evam astv iti tān uktvā visṛjya ca surān haraḥ . lokāṃś ca pramathaiḥ sārdhaṃ viveśa bhavanaṃ svakam
||28||एवम् अस्त्व् इति तान् उक्त्वा विसृज्य च सुरान् हरः । लोकांश् च प्रमथैः सार्धं विवेश भवनं स्वकम्
yas tu harotsavam adbhutam enaṃ . gāyati daivataviprasamakṣam . so'pratirūpagaṇeśasamāno . dehaviparyayam etya sukhī syāt
||29||यस् तु हरोत्सवम् अद्भुतम् एनं । गायति दैवतविप्रसमक्षम् । सोऽप्रतिरूपगणेशसमानो । देहविपर्ययम् एत्य सुखी स्यात्
brahmovāca:
vipravaryāḥ stavaṃ hīmaṃ śṛṇuyād vā paṭhec ca yaḥ . sa sarvalokago devaiḥ pūjyate'mararāḍ iva
||30||विप्रवर्याः स्तवं हीमं शृणुयाद् वा पठेच् च यः । स सर्वलोकगो देवैः पूज्यतेऽमरराड् इव
Source and reuse:SARIT. Based on the SARIT digital edition, edited by Peter Schreiner and Renate Söhnen; base e-text: the Tübingen Purāṇa Project; TEI editing and conversion: Richard Mahoney. Copyright 2014–2018 SARIT. Converted from IAST to Devanāgarī and segmented into chapter, stanza, and prose items for this reader. Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 Unported (CC BY-SA 3.0).