brahmakṛtaśivastutyudyamavarṇanam
naṃdikeśvara uvāca
tejaḥstaṃbhaṃ vinirbhidya saṃdhyābhramiva caṃdramāḥ ||
kailāsakūṭadhavalaṃ vṛṣendramadhitasthivān
||1||तेजःस्तंभं विनिर्भिद्य संध्याभ्रमिव चंद्रमाः ॥
कैलासकूटधवलं वृषेन्द्रमधितस्थिवान्
jaṭājūṭavatā bālacaṃdracūḍena maulinā ||
kapālamālikāṃ vaidhīṃ srajaṃ cāragvadhī dadhat
||2||जटाजूटवता बालचंद्रचूडेन मौलिना ॥
कपालमालिकां वैधीं स्रजं चारग्वधी दधत्
nāgakuṃḍalibhiḥ phālaphalakodbhāsilocanaiḥ ||
paṃcabhirvadanairdīptaiḥ kṣveḍakalmāṣakaṃdharaiḥ
||3||नागकुंडलिभिः फालफलकोद्भासिलोचनैः ॥
पंचभिर्वदनैर्दीप्तैः क्ष्वेडकल्माषकंधरैः
śūlaṃ kapālaṃ ḍamaruṃ sāraṃgaṃ paraśuṃ dhanuḥ ||
khaṭvāṃgamamalaṃ khaḍgaṃ dorbhirnāgaṃ ca dhārayan
||4||शूलं कपालं डमरुं सारंगं परशुं धनुः ॥
खट्वांगममलं खड्गं दोर्भिर्नागं च धारयन्
śvasitoddhūlitākāro gajacarmottarīyavān ||
sarvālaṃkārasaṃpannaḥ sarvadevairabhiṣṭutaḥ
||5||श्वसितोद्धूलिताकारो गजचर्मोत्तरीयवान् ॥
सर्वालंकारसंपन्नः सर्वदेवैरभिष्टुतः
paridhānīkṛtavyāghracarmā tābhyāmadarśi saḥ ||
rūpaṃ dṛṣṭvā sa ānaṃdaṃ nanartta nalinekṣaṇaḥ
||6||परिधानीकृतव्याघ्रचर्मा ताभ्यामदर्शि सः ॥
रूपं दृष्ट्वा स आनंदं ननर्त्त नलिनेक्षणः
na kiṃcidapi jānāno mumoha ca sarojabhūḥ
||7||न किंचिदपि जानानो मुमोह च सरोजभूः
dṛśābhinaṃdya mādhavaṃ prasannayā maheśvaraḥ ||
athodatiṣṭhipacca taṃ sahuṃkriyaścaturmukham
||8||दृशाभिनंद्य माधवं प्रसन्नया महेश्वरः ॥
अथोदतिष्ठिपच्च तं सहुंक्रियश्चतुर्मुखम्
jagāda cādhikāritāmadādyuvāṃ samuddhatau ||
na lajjitavyamatra vāmayaṃ kramo'dhikāriṇām
||9||जगाद चाधिकारितामदाद्युवां समुद्धतौ ॥
न लज्जितव्यमत्र वामयं क्रमोऽधिकारिणाम्
parīkṣya vaibhavaṃ mama prabodhavānabhūddhariḥ ||
ayaṃ na jātupadmabhūśchalanmano durātmavān
||10||परीक्ष्य वैभवं मम प्रबोधवानभूद्धरिः ॥
अयं न जातुपद्मभूश्छलन्मनो दुरात्मवान्
aśāsi paṃcavaktratā yadopahāsito hyaham ||
punaḥsvaputrikāratirmayaiṣa śikṣito'bhavat
||11||अशासि पंचवक्त्रता यदोपहासितो ह्यहम् ॥
पुनःस्वपुत्रिकारतिर्मयैष शिक्षितोऽभवत्
tṛtīya eṣa maṃturapyaho kathaṃ nu sahyate ||
tadasya tu pratiṣṭhayā kvacinna bhūyatāṃ vidheḥ
||12||तृतीय एष मंतुरप्यहो कथं नु सह्यते ॥
तदस्य तु प्रतिष्ठया क्वचिन्न भूयतां विधेः
ayaṃ ca ketakacchado yadāpa kūṭasākṣitām ||
ataḥ paraṃ na jātu tanmamaitu mūrdhni saṃsthitim
||13||अयं च केतकच्छदो यदाप कूटसाक्षिताम् ॥
अतः परं न जातु तन्ममैतु मूर्ध्नि संस्थितिम्
śaptvaivametau giriśaḥ prītyā viṣṇumabhāṣata
||14||शप्त्वैवमेतौ गिरिशः प्रीत्या विष्णुमभाषत
śrīmaheśvara uvāca
vatsa mā bhaiḥ prasanno'smi bhavate bhaktiśāline ||
nanu tvamaṃgānme jātassāttviko'si viśeṣataḥ ||
māheśvarāgragaṇyo'si jagatyāṃ hi yathā purā
||15||वत्स मा भैः प्रसन्नोऽस्मि भवते भक्तिशालिने ॥
ननु त्वमंगान्मे जातस्सात्त्विकोऽसि विशेषतः ॥
माहेश्वराग्रगण्योऽसि जगत्यां हि यथा पुरा
na tavātaḥ paraṃ jātu bhaktihānirbhavenmayi ||
pratikṣaṇaṃ varddhamānā kalpate ca vimuktaye
||16||न तवातः परं जातु भक्तिहानिर्भवेन्मयि ॥
प्रतिक्षणं वर्द्धमाना कल्पते च विमुक्तये
ityanugrahakṛtaṃ trilocanaṃ bhaktibhāji nirahaṃkriye harau ||
bhītimānavanataḥ svayaṃ vidhiḥ stotumārabhata klṛptavaṃdanaḥ
||17||इत्यनुग्रहकृतं त्रिलोचनं भक्तिभाजि निरहंक्रिये हरौ ॥
भीतिमानवनतः स्वयं विधिः स्तोतुमारभत क्लृप्तवंदनः
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamāhātmye uttarārdhe brahmakṛtaśivastutyudyamavarṇanaṃnāma pañcadaśo'dhyāyaḥ || 15 ||