ānaṃdāsthāpanavarṇanam
yudhiṣṭhira uvāca
rakṣasāṃ caiva daityānāṃ yakṣaṇāmatha pakṣiṇām ||
bhayanāśāya kājeśairdharmāraṇyanivāsinām
||1||रक्षसां चैव दैत्यानां यक्षणामथ पक्षिणाम् ॥
भयनाशाय काजेशैर्धर्मारण्यनिवासिनाम्
śaktīḥ saṃsthāpitā nṛnaṃ nānārūpā hyanekaśaḥ ||
tāsāṃ sthānāni nāmā ni yathārūpāṇi me vada
||2||शक्तीः संस्थापिता नृनं नानारूपा ह्यनेकशः ॥
तासां स्थानानि नामा नि यथारूपाणि मे वद
vyāsa uvāca
śṛṇu pārtha mahābāho dharmamūrte nṛpottama ||
sthāne vai sthāpitā śaktiḥ kājeśaiścaiva gotrapā
||3||शृणु पार्थ महाबाहो धर्ममूर्ते नृपोत्तम ॥
स्थाने वै स्थापिता शक्तिः काजेशैश्चैव गोत्रपा
śrīmātā madārikāyāṃ śāṃtā naṃdāpure vare ||
rakṣārthaṃ dvijamukhyānāṃ caturdikṣu sthitāśca tāḥ
||4||श्रीमाता मदारिकायां शांता नंदापुरे वरे ॥
रक्षार्थं द्विजमुख्यानां चतुर्दिक्षु स्थिताश्च ताः
yuktāścaiva suraiḥ sarvaiḥ svasvasthāne nṛpottama ||
vanamadhye sthitāḥ sarvā dvijānāṃ rakṣaṇāya vai
||5||युक्ताश्चैव सुरैः सर्वैः स्वस्वस्थाने नृपोत्तम ॥
वनमध्ये स्थिताः सर्वा द्विजानां रक्षणाय वै
sā babhūva mahārāja sāvitrīti prathā śivā ||
asurāṇāṃ vadhārthāya jñānajā sthāpitā suraiḥ
||6||सा बभूव महाराज सावित्रीति प्रथा शिवा ॥
असुराणां वधार्थाय ज्ञानजा स्थापिता सुरैः
gātrāyī? pakṣiṇī devī chatrajā dvāravāsinī ||
śīhorī cūṭasaṃjñā yā pippalāśāpurī tathā ||
anyāśca bahavaścaiva sthāpitā bhayarakṣaṇe
||7||गात्रायी? पक्षिणी देवी छत्रजा द्वारवासिनी ॥
शीहोरी चूटसंज्ञा या पिप्पलाशापुरी तथा ॥
अन्याश्च बहवश्चैव स्थापिता भयरक्षणे
pratīcyodīcyāṃ yāmyāṃ vai vibudhaiḥ sthāpitā hi sā ||
nānāyudhadharā sā ca nānābharaṇabhūṣitā
||8||प्रतीच्योदीच्यां याम्यां वै विबुधैः स्थापिता हि सा ॥
नानायुधधरा सा च नानाभरणभूषिता
nānāvāhanamārūḍhā nānārūpadharā ca sā ||
nānākopasamāyuktā nānābhayavinā śinī
||9||नानावाहनमारूढा नानारूपधरा च सा ॥
नानाकोपसमायुक्ता नानाभयविना शिनी
sthāpyā mātaryathāsthāne yathāyogyā diśodiśa ||
garuḍena samārūḍhā triśūlavaradhāriṇī
||10||स्थाप्या मातर्यथास्थाने यथायोग्या दिशोदिश ॥
गरुडेन समारूढा त्रिशूलवरधारिणी
siṃhārūḍhā śuddharūpā vāruṇī pānadarpitā ||
khaḍgakheṭakabāṇāḍhyaiḥ karairbhāti śubhānanā
||11||सिंहारूढा शुद्धरूपा वारुणी पानदर्पिता ॥
खड्गखेटकबाणाढ्यैः करैर्भाति शुभानना
raktavastrāvṛtā caiva pīnonnatapayodharā ||
udyadādityabiṃbābhā madāghūrṇitalocanā
||12||रक्तवस्त्रावृता चैव पीनोन्नतपयोधरा ॥
उद्यदादित्यबिंबाभा मदाघूर्णितलोचना
evameṣā mahādivyā kājeśaiḥ sthāpitā tadā ||
rakṣārthaṃ sarvajaṃtūnāṃ satyamaṃdiravāsinām
||13||एवमेषा महादिव्या काजेशैः स्थापिता तदा ॥
रक्षार्थं सर्वजंतूनां सत्यमंदिरवासिनाम्
sā devī nṛpaśārdūla stutā saṃpūjitā saha ||
dadāti sakalānkāmānvāṃchitānnṛpamattama
||14||सा देवी नृपशार्दूल स्तुता संपूजिता सह ॥
ददाति सकलान्कामान्वांछितान्नृपमत्तम
dharmāraṇyātpaścimataḥ sthāpitā chatrajā śubhā ||
tatrasthā rakṣate viprānkiyacchaktisama nvitā
||15||धर्मारण्यात्पश्चिमतः स्थापिता छत्रजा शुभा ॥
तत्रस्था रक्षते विप्रान्कियच्छक्तिसम न्विता
bhairavaṃ rūpamāsthāya rākṣasānāṃ vadhāya ca ||
dhārayaṃtyāyudhānītthaṃ viprāṇāmabhayāya ca
||16||भैरवं रूपमास्थाय राक्षसानां वधाय च ॥
धारयंत्यायुधानीत्थं विप्राणामभयाय च
saraścakāra tasyāgre uttamaṃ jala pūritam ||
sarasyasminmahābhāga kṛtvā snānāditarpaṇam
||17||सरश्चकार तस्याग्रे उत्तमं जल पूरितम् ॥
सरस्यस्मिन्महाभाग कृत्वा स्नानादितर्पणम्
piṃḍadānādikaṃ sarvamakṣayaṃ caiva jāyate ||
bhūmau kṣiptāṃjalīndivyāndhūpadīpādikaṃ sadā
||18||पिंडदानादिकं सर्वमक्षयं चैव जायते ॥
भूमौ क्षिप्तांजलीन्दिव्यान्धूपदीपादिकं सदा
tasya no bādhate vyādhiḥ śatrūṇāṃ nāśa eva ca ||
balidānādikaṃ tatra kuryādbhūyaḥ svaśaktitaḥ
||19||तस्य नो बाधते व्याधिः शत्रूणां नाश एव च ॥
बलिदानादिकं तत्र कुर्याद्भूयः स्वशक्तितः
śatravo nāśamāyāṃti dhanaṃ dhānyaṃ vivardhate ||
ānaṃdā sthāpitā rājañchaktyaṃśā ca manoramā
||20||शत्रवो नाशमायांति धनं धान्यं विवर्धते ॥
आनंदा स्थापिता राजञ्छक्त्यंशा च मनोरमा
rakṣaṇārthaṃ dvijātīnāṃ māhātmyaṃ śṛṇu bhūpate ||
śuklāṃbaradharā divyā hemabhūṣaṇabhūṣitā
||21||रक्षणार्थं द्विजातीनां माहात्म्यं शृणु भूपते ॥
शुक्लांबरधरा दिव्या हेमभूषणभूषिता
siṃhārūḍhā caturhastā śaśāṃkakṛtaśekharā ||
muktāhāralatopetā pītonnatapayodharā
||22||सिंहारूढा चतुर्हस्ता शशांककृतशेखरा ॥
मुक्ताहारलतोपेता पीतोन्नतपयोधरा
akṣamālāsihastā ca guṇa tomaradhāriṇī ||
divyagaṃdhavarādhārā divyamālāvibhūṣitā
||23||अक्षमालासिहस्ता च गुण तोमरधारिणी ॥
दिव्यगंधवराधारा दिव्यमालाविभूषिता
sāttvikī śaktirānaṃdā sthitā tasminpure purā ||
pūjayettāṃ ca vai rājankarpūrārakta caṃdanaiḥ
||24||सात्त्विकी शक्तिरानंदा स्थिता तस्मिन्पुरे पुरा ॥
पूजयेत्तां च वै राजन्कर्पूरारक्त चंदनैः
bhojayetpāyasaiḥ śubhrairmadhvājyasitayā saha ||
bhavānyāḥ prītaye rājankumāryāḥ pūjanaṃ tathā
||25||भोजयेत्पायसैः शुभ्रैर्मध्वाज्यसितया सह ॥
भवान्याः प्रीतये राजन्कुमार्याः पूजनं तथा
tatra japtaṃ hutaṃ dattaṃ dhyātaṃ ca nṛpasattama ||
tatsarvaṃ cākṣayaṃ tatra jāyate nātra saṃśayaḥ
||26||तत्र जप्तं हुतं दत्तं ध्यातं च नृपसत्तम ॥
तत्सर्वं चाक्षयं तत्र जायते नात्र संशयः
triguṇe triguṇā vṛddhistasminsthāne nṛpottama ||
sādhakasya bhavennūnaṃ dhanadārādisaṃ padaḥ
||27||त्रिगुणे त्रिगुणा वृद्धिस्तस्मिन्स्थाने नृपोत्तम ॥
साधकस्य भवेन्नूनं धनदारादिसं पदः
na hānirna ca rogaśca na śatrurna ca duṣkṛtam ||
gāvastasya vivarddhaṃte dhanadhānyādisaṃkulam
||28||न हानिर्न च रोगश्च न शत्रुर्न च दुष्कृतम् ॥
गावस्तस्य विवर्द्धंते धनधान्यादिसंकुलम्
na śākinyā bhayaṃ tasya na ca rājñaśca vairiṇaḥ ||
na ca vyādhibhayaṃ caiva sarvatra vijayī bhavet
||29||न शाकिन्या भयं तस्य न च राज्ञश्च वैरिणः ॥
न च व्याधिभयं चैव सर्वत्र विजयी भवेत्
vidyāścaturddaśāsyaiva bhāsaṃte paṭhitā iva ||
sūryavaddyotate bhūmāvānaṃdamā śrito naraḥ
||30||विद्याश्चतुर्द्दशास्यैव भासंते पठिता इव ॥
सूर्यवद्द्योतते भूमावानंदमा श्रितो नरः
iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ tṛtīye brahmakhaṇḍe pūrvārdhe dharmāraṇyamāhātmya ānaṃdāsthāpanavarṇanaṃ nāma ṣoḍaśo'dhyāyaḥ || 16 ||