mahākālajyotirliṃgamāhātmyavarṇanam
ṛṣaya ūcuḥ
mahākālasamāhvasthajyotirliṃgasya rakṣiṇaḥ |
bhaktānāṃ mahimānaṃ ca punarbrūhi mahāmate
||1||महाकालसमाह्वस्थज्योतिर्लिंगस्य रक्षिणः ।
भक्तानां महिमानं च पुनर्ब्रूहि महामते
sūta uvāca
śṛṇutādarato vipro bhaktarakṣāvidhāyinaḥ |
mahākālasya liṃgasya māhātmyaṃ bhaktivarddhanam
||2||शृणुतादरतो विप्रो भक्तरक्षाविधायिनः ।
महाकालस्य लिंगस्य माहात्म्यं भक्तिवर्द्धनम्
ujjayinyāmabhūdrājā candrasenāhvayo mahān |
sarvaśāstrārthatattvajñaśśivabhakto jitendriyaḥ
||3||उज्जयिन्यामभूद्राजा चन्द्रसेनाह्वयो महान् ।
सर्वशास्त्रार्थतत्त्वज्ञश्शिवभक्तो जितेन्द्रियः
tasyābhavatsakhā rājño maṇibhadro gaṇo dvijāḥ |
girīśagaṇamukhyaśca sarvalokanamaskṛtaḥ
||4||तस्याभवत्सखा राज्ञो मणिभद्रो गणो द्विजाः ।
गिरीशगणमुख्यश्च सर्वलोकनमस्कृतः
ekadā sa gaṇendro hi prasannāsyo mahāmaṇim |
maṇibhadro dadau tasmai ciṃtāmaṇimudāradhīḥ
||5||एकदा स गणेन्द्रो हि प्रसन्नास्यो महामणिम् ।
मणिभद्रो ददौ तस्मै चिंतामणिमुदारधीः
sa vai maṇiḥ kaustubhavaddyotamānorkasannibhaḥ |
dhyāto dṛṣṭaḥ śruto vāpi maṃgalaṃ yacchati dhruvam
||6||स वै मणिः कौस्तुभवद्द्योतमानोर्कसन्निभः ।
ध्यातो दृष्टः श्रुतो वापि मंगलं यच्छति ध्रुवम्
tasya kāṃtitalaspṛṣṭaṃ kāṃsyaṃ tāmramayaṃ trapu |
pāṣāṇādikamanyadvā drutaṃ bhavati hāṭakam
||7||तस्य कांतितलस्पृष्टं कांस्यं ताम्रमयं त्रपु ।
पाषाणादिकमन्यद्वा द्रुतं भवति हाटकम्
sa tu cintāmaṇiṃ kaṃṭhe bibhradrājā śivāśrayaḥ |
candraseno rarājāti devamadhyeva bhānumān
||8||स तु चिन्तामणिं कंठे बिभ्रद्राजा शिवाश्रयः ।
चन्द्रसेनो रराजाति देवमध्येव भानुमान्
śrutvā cintāmaṇigrīvaṃ candrasenaṃ nṛpottamam |
nikhilāḥ kṣitirājānastṛṣṇākṣubdhahṛdo'bhavan
||9||श्रुत्वा चिन्तामणिग्रीवं चन्द्रसेनं नृपोत्तमम् ।
निखिलाः क्षितिराजानस्तृष्णाक्षुब्धहृदोऽभवन्
nṛpā matsariṇassarve taṃ maṇiṃ candrasenataḥ |
nānopāyairayācaṃta devalabdhamabuddhayaḥ
||10||नृपा मत्सरिणस्सर्वे तं मणिं चन्द्रसेनतः ।
नानोपायैरयाचंत देवलब्धमबुद्धयः
sarveṣāṃ bhūbhṛtāṃ yāñcā candrasenena tena vai |
vyarthīkṛtā mahākāladṛḍhabhaktena bhūsurāḥ
||11||सर्वेषां भूभृतां याञ्चा चन्द्रसेनेन तेन वै ।
व्यर्थीकृता महाकालदृढभक्तेन भूसुराः
te kadarthīkṛtāssarve candrasenena bhūbhṛtā |
rājānassarvadeśānāṃ saṃrambhaṃ cakrire tadā
||12||ते कदर्थीकृतास्सर्वे चन्द्रसेनेन भूभृता ।
राजानस्सर्वदेशानां संरम्भं चक्रिरे तदा
atha te sarvarājānaścaturaṃgabalānvitāḥ |
candrasenaṃ raṇe jetuṃ saṃbabhūvuḥ kilodyatāḥ
||13||अथ ते सर्वराजानश्चतुरंगबलान्विताः ।
चन्द्रसेनं रणे जेतुं संबभूवुः किलोद्यताः
te tu sarve sametā vai kṛtasaṃketasaṃvidaḥ |
ujjayinyāścaturdvāraṃ rurudhurbahusainikāḥ
||14||ते तु सर्वे समेता वै कृतसंकेतसंविदः ।
उज्जयिन्याश्चतुर्द्वारं रुरुधुर्बहुसैनिकाः
saṃrudhyamānāṃ svapurīṃ dṛṣṭvā nikhila rājabhiḥ |
tameva śaraṇaṃ rājā mahākāleśvaraṃ yayau
||15||संरुध्यमानां स्वपुरीं दृष्ट्वा निखिल राजभिः ।
तमेव शरणं राजा महाकालेश्वरं ययौ
nirvikalpo nirāhārassa nṛpo dṛḍhaniścayaḥ |
samānarca mahākālaṃ divā naktamananyadhīḥ
||16||निर्विकल्पो निराहारस्स नृपो दृढनिश्चयः ।
समानर्च महाकालं दिवा नक्तमनन्यधीः
tatassa bhagavāñchaṃbhurmahākālaḥ prasannadhīḥ |
taṃ rakṣitumupāyaṃ vai cakre taṃ śṛṇutādarāt
||17||ततस्स भगवाञ्छंभुर्महाकालः प्रसन्नधीः ।
तं रक्षितुमुपायं वै चक्रे तं शृणुतादरात्
tadaiva samaye gopi kācittatra purottame |
caraṃtī saśiśurviprā mahākālāṃtikaṃ yayau
||18||तदैव समये गोपि काचित्तत्र पुरोत्तमे ।
चरंती सशिशुर्विप्रा महाकालांतिकं ययौ
pañcābdavayasaṃ bālaṃ vahantī gatabhartṛkā |
rājñā kṛtāṃ mahākālapūjāṃ sāpaśyadādarāt
||19||पञ्चाब्दवयसं बालं वहन्ती गतभर्तृका ।
राज्ञा कृतां महाकालपूजां सापश्यदादरात्
sā dṛṣṭvā sumahāścaryāṃ śivapūjāṃ ca tatkṛtām |
praṇipatya svaśiviraṃ punarevābhyapadyata
||20||सा दृष्ट्वा सुमहाश्चर्यां शिवपूजां च तत्कृताम् ।
प्रणिपत्य स्वशिविरं पुनरेवाभ्यपद्यत
tatsarvamaśeṣeṇa sa dṛṣṭvā ballavīsutaḥ |
kutūhalena tāṃ karttuṃ śivapūjāṃ manodadhe
||21||तत्सर्वमशेषेण स दृष्ट्वा बल्लवीसुतः ।
कुतूहलेन तां कर्त्तुं शिवपूजां मनोदधे
ānīya hṛdyaṃ pāṣāṇaṃ śūnye tu śivirāṃtare |
avidūre svaśibirācchivaligaṃ sa bhaktitaḥ
||22||आनीय हृद्यं पाषाणं शून्ये तु शिविरांतरे ।
अविदूरे स्वशिबिराच्छिवलिगं स भक्तितः
gandhālaṃkāravāsobhirdhūpadīpākṣatādibhiḥ |
vidhāya kṛtrimairdravyairnaivedyaṃ cāpyakalpayat
||23||गन्धालंकारवासोभिर्धूपदीपाक्षतादिभिः ।
विधाय कृत्रिमैर्द्रव्यैर्नैवेद्यं चाप्यकल्पयत्
bhūyobhūyassamabhyarcya patraiḥ puṣpairmanoramaiḥ |
nṛtyaṃ ca vividhaṃ kṛtvā praṇanāma punaḥpunaḥ
||24||भूयोभूयस्समभ्यर्च्य पत्रैः पुष्पैर्मनोरमैः ।
नृत्यं च विविधं कृत्वा प्रणनाम पुनःपुनः
etasminsamaye putraṃ śivāsaktasucetasam |
praṇayādgopikā sā taṃ bhojanāya samāhvayat
||25||एतस्मिन्समये पुत्रं शिवासक्तसुचेतसम् ।
प्रणयाद्गोपिका सा तं भोजनाय समाह्वयत्
yadāhūto'pi bahuśaśśivapūjāktamānasaḥ |
bālaśca bhojanaṃ naicchattadā tatra yayau prasūḥ
||26||यदाहूतोऽपि बहुशश्शिवपूजाक्तमानसः ।
बालश्च भोजनं नैच्छत्तदा तत्र ययौ प्रसूः
taṃ vilokya śivasyāgre niṣaṇṇaṃ mīlitekṣaṇam |
cakarṣa pāṇiṃ saṃgṛhya kopena samatāḍayat
||27||तं विलोक्य शिवस्याग्रे निषण्णं मीलितेक्षणम् ।
चकर्ष पाणिं संगृह्य कोपेन समताडयत्
ākṛṣṭastāḍitaścāpi nāgacchatsvasuto yadā |
tāṃ pūjāṃ nāśayāmāsa kṣiptvā liṃgaṃ ca dūrataḥ
||28||आकृष्टस्ताडितश्चापि नागच्छत्स्वसुतो यदा ।
तां पूजां नाशयामास क्षिप्त्वा लिंगं च दूरतः
hāheti dūyamānaṃ taṃ nirbhartsya svasutaṃ ca sā |
punarviveśa svagṛhaṃ gopī krodhasamanvitā
||29||हाहेति दूयमानं तं निर्भर्त्स्य स्वसुतं च सा ।
पुनर्विवेश स्वगृहं गोपी क्रोधसमन्विता
mātrā vināśitāṃ pūjāṃ dṛṣṭvā devasya śūlinaḥ |
devadeveti cukrośa nipapāta sa bālakaḥ
||30||मात्रा विनाशितां पूजां दृष्ट्वा देवस्य शूलिनः ।
देवदेवेति चुक्रोश निपपात स बालकः
pranaṣṭasaṃjñaḥ sahasā sa babhūva śucākulaḥ |
labdhasaṃjño muhūrtena cakṣuṣī udamīlayat
||31||प्रनष्टसंज्ञः सहसा स बभूव शुचाकुलः ।
लब्धसंज्ञो मुहूर्तेन चक्षुषी उदमीलयत्
tadaiva jātaṃ śibiraṃ mahākālasya sundaram |
dadarśa sa śiśustatra śivānugrahato'cirāt
||32||तदैव जातं शिबिरं महाकालस्य सुन्दरम् ।
ददर्श स शिशुस्तत्र शिवानुग्रहतोऽचिरात्
hiraṇmayabṛhaddvāraṃ kapāṭavaratoraṇam |
mahārhanīlavimalavajravedīvirājitam
||33||हिरण्मयबृहद्द्वारं कपाटवरतोरणम् ।
महार्हनीलविमलवज्रवेदीविराजितम्
saṃtaptahemakalaśairvicitrairbahubhiryutam |
prodbhāsitamaṇistaṃbhairbaddhasphaṭikabhūtalaiḥ
||34||संतप्तहेमकलशैर्विचित्रैर्बहुभिर्युतम् ।
प्रोद्भासितमणिस्तंभैर्बद्धस्फटिकभूतलैः
tanmadhye ratnaliṃgaṃ hi śaṃkarasya kṛpānidhe |
svakṛtārcanasaṃyuktamapaśyadgopikāsutaḥ
||35||तन्मध्ये रत्नलिंगं हि शंकरस्य कृपानिधे ।
स्वकृतार्चनसंयुक्तमपश्यद्गोपिकासुतः
sa dṛṣṭvā sahasotthāya śiśurvismitamānasaḥ |
saṃnimagna ivāsīdvai paramānaṃdasāgare
||36||स दृष्ट्वा सहसोत्थाय शिशुर्विस्मितमानसः ।
संनिमग्न इवासीद्वै परमानंदसागरे
tataḥ stutvā sa giriśaṃ bhūyobhūyaḥ praṇamya ca |
sūrye cāstaṃ gate bālo nirjagāma śivālayāt
||37||ततः स्तुत्वा स गिरिशं भूयोभूयः प्रणम्य च ।
सूर्ये चास्तं गते बालो निर्जगाम शिवालयात्
athāpaśyatsvaśibiraṃ puraṃdarapuropamam |
sadyo hiraṇmayībhūtaṃ vicitraṃ paramojjvalam
||38||अथापश्यत्स्वशिबिरं पुरंदरपुरोपमम् ।
सद्यो हिरण्मयीभूतं विचित्रं परमोज्ज्वलम्
sontarviveśa bhavanaṃ sarvaśobhāsamanvitam |
maṇihemagaṇākīrṇa modamāno niśāmukhe
||39||सोन्तर्विवेश भवनं सर्वशोभासमन्वितम् ।
मणिहेमगणाकीर्ण मोदमानो निशामुखे
tatrāpaśyatsvajananīṃ svapaṃtīṃ divyalakṣaṇām |
ratnālaṃkāradīptāṃgīṃ sākṣātsuravadhūmiva
||40||तत्रापश्यत्स्वजननीं स्वपंतीं दिव्यलक्षणाम् ।
रत्नालंकारदीप्तांगीं साक्षात्सुरवधूमिव
atho sa tanayo viprāśśivānugrahabhājanam |
javenotthāpayāmāsa mātaraṃ sukhavihvalaḥ
||41||अथो स तनयो विप्राश्शिवानुग्रहभाजनम् ।
जवेनोत्थापयामास मातरं सुखविह्वलः
sotthitādbhutamālakṣyāpūrvaṃ sarvamivābhavat |
mahānaṃdasumagnā hi sasvaje svasutaṃ ca tam
||42||सोत्थिताद्भुतमालक्ष्यापूर्वं सर्वमिवाभवत् ।
महानंदसुमग्ना हि सस्वजे स्वसुतं च तम्
śrutvā putramukhātsarvaṃ prasādaṃ girijāpateḥ |
prabhuṃ vijñāpayāmāsa yo bhajatyaniśaṃ śivam
||43||श्रुत्वा पुत्रमुखात्सर्वं प्रसादं गिरिजापतेः ।
प्रभुं विज्ञापयामास यो भजत्यनिशं शिवम्
sa rājā sahasāgatya samāptaniyamo niśi |
dadarśa gopikāsūnoḥ prabhāvaṃ śivatoṣaṇam
||44||स राजा सहसागत्य समाप्तनियमो निशि ।
ददर्श गोपिकासूनोः प्रभावं शिवतोषणम्
dṛṣṭvā mahīpatissarvaṃ tatsāmātyapurohitaḥ |
āsīnnimagno vidhṛtiḥ paramānaṃdasāgare
||45||दृष्ट्वा महीपतिस्सर्वं तत्सामात्यपुरोहितः ।
आसीन्निमग्नो विधृतिः परमानंदसागरे
premṇā vāṣpajalaṃ muñcañcandraseno nṛpo hi saḥ |
śivanāmoccaranprītyā parirebhe tamarbhakam
||46||प्रेम्णा वाष्पजलं मुञ्चञ्चन्द्रसेनो नृपो हि सः ।
शिवनामोच्चरन्प्रीत्या परिरेभे तमर्भकम्
mahāmahotsavastatra prababhūvādbhuto dvijāḥ |
maheśakīrtanaṃ cakrussarve ca sukhavihvalāḥ
||47||महामहोत्सवस्तत्र प्रबभूवाद्भुतो द्विजाः ।
महेशकीर्तनं चक्रुस्सर्वे च सुखविह्वलाः
evamatyadbhutācārācchivamāhātmyadarśanāt |
paurāṇāṃ sambhramāccaiva sā rātriḥ kṣaṇatāmagāt
||48||एवमत्यद्भुताचाराच्छिवमाहात्म्यदर्शनात् ।
पौराणां सम्भ्रमाच्चैव सा रात्रिः क्षणतामगात्
atha prabhāte yuddhāya puraṃ saṃrudhya saṃsthitāḥ |
rājānaścāravaktrebhyaśśuśruvuścaritaṃ ca tat
||49||अथ प्रभाते युद्धाय पुरं संरुध्य संस्थिताः ।
राजानश्चारवक्त्रेभ्यश्शुश्रुवुश्चरितं च तत्
te sametāśca rājānaḥ sarve yeye samāgatāḥ |
parasparamiti procustacchrutvā cakita ati
||50||ते समेताश्च राजानः सर्वे येये समागताः ।
परस्परमिति प्रोचुस्तच्छ्रुत्वा चकित अति
rājāna ūcuḥ
ayaṃ rājā candrasenaśśivabhaktoti durjayaḥ |
ujjayinyā mahākālapuryāḥ patiranākulaḥ
||51||अयं राजा चन्द्रसेनश्शिवभक्तोति दुर्जयः ।
उज्जयिन्या महाकालपुर्याः पतिरनाकुलः
īdṛśāśśiśavo yasya puryyāṃ saṃti śivavratāḥ |
sa rājā candrasenastu mahāśaṃkarasevakaḥ
||52||ईदृशाश्शिशवो यस्य पुर्य्यां संति शिवव्रताः ।
स राजा चन्द्रसेनस्तु महाशंकरसेवकः
nūnamasya virodhena śivaḥ krodhaṃ kariṣyati |
tatkrodhāddhi vayaṃ sarve bhaviṣyāmo vinaṣṭakāḥ
||53||नूनमस्य विरोधेन शिवः क्रोधं करिष्यति ।
तत्क्रोधाद्धि वयं सर्वे भविष्यामो विनष्टकाः
tasmādanena rājñā vai milāpaḥ kārya eva hi |
evaṃ sati maheśānaḥ kariṣyati kṛpāṃ parām
||54||तस्मादनेन राज्ञा वै मिलापः कार्य एव हि ।
एवं सति महेशानः करिष्यति कृपां पराम्
sūta uvāca
iti niścitya te bhūpāstyaktavairāssadāśayāḥ |
sarve babhūvussuprītā nyastaśastrāstrapāṇayaḥ
||55||इति निश्चित्य ते भूपास्त्यक्तवैरास्सदाशयाः ।
सर्वे बभूवुस्सुप्रीता न्यस्तशस्त्रास्त्रपाणयः
viviśuste purīṃ ramyāṃ mahākālasya bhūbhṛtaḥ |
mahākālaṃ samānarcuścaṃdrasenānumoditāḥ
||56||विविशुस्ते पुरीं रम्यां महाकालस्य भूभृतः ।
महाकालं समानर्चुश्चंद्रसेनानुमोदिताः
tataste gopavanitā gehaṃ jagmurmahībhṛtaḥ |
prasaṃśaṃtaśca tadbhāgyaṃ sarve divyamahodayam
||57||ततस्ते गोपवनिता गेहं जग्मुर्महीभृतः ।
प्रसंशंतश्च तद्भाग्यं सर्वे दिव्यमहोदयम्
te tatra candrasenena pratyudgamyābhipūjitāḥ |
mahārhaviṣṭaragatāḥ pratyanaṃdansuvismitāḥ
||58||ते तत्र चन्द्रसेनेन प्रत्युद्गम्याभिपूजिताः ।
महार्हविष्टरगताः प्रत्यनंदन्सुविस्मिताः
gopasūnoḥ prasādāttatprādurbhūtaṃ śivālayam |
saṃvīkṣya śivaliṃgaṃ ca śive cakuḥ parāṃ matim
||59||गोपसूनोः प्रसादात्तत्प्रादुर्भूतं शिवालयम् ।
संवीक्ष्य शिवलिंगं च शिवे चकुः परां मतिम्
tataste gopaśiśave prītā nikhilabhūbhujaḥ |
dadurbahūni vastūni tasmai śivakṛpārthinaḥ
||60||ततस्ते गोपशिशवे प्रीता निखिलभूभुजः ।
ददुर्बहूनि वस्तूनि तस्मै शिवकृपार्थिनः
yeye sarveṣu deśeṣu gopāstiṣṭhaṃti bhūriśaḥ |
teṣāṃ tameva rājānaṃ cakrire sarvapārthivāḥ
||61||येये सर्वेषु देशेषु गोपास्तिष्ठंति भूरिशः ।
तेषां तमेव राजानं चक्रिरे सर्वपार्थिवाः
athāsminnantare sarvaistridaśairabhipūjitaḥ |
prādurbabhūva tejasvī hanūmānvānareśvaraḥ
||62||अथास्मिन्नन्तरे सर्वैस्त्रिदशैरभिपूजितः ।
प्रादुर्बभूव तेजस्वी हनूमान्वानरेश्वरः
te tasyābhigamādeva rājāno jātasaṃbhramāḥ |
pratyutthāya namaścakurbhaktinamrātmamūrtayaḥ
||63||ते तस्याभिगमादेव राजानो जातसंभ्रमाः ।
प्रत्युत्थाय नमश्चकुर्भक्तिनम्रात्ममूर्तयः
teṣāṃ madhye samāsīnaḥ pūjitaḥ plavageśvaraḥ |
gopātmajaṃ tamāliṃgya rājño vīkṣyedamabravīt
||64||तेषां मध्ये समासीनः पूजितः प्लवगेश्वरः ।
गोपात्मजं तमालिंग्य राज्ञो वीक्ष्येदमब्रवीत्
hanūmānuvāca
sarve śṛṇvantu bhadraṃ vo rājāno ye ca dehinaḥ |
ṛte śivaṃ nānyatamo gatirasti śarīriṇām
||65||सर्वे शृण्वन्तु भद्रं वो राजानो ये च देहिनः ।
ऋते शिवं नान्यतमो गतिरस्ति शरीरिणाम्
evaṃ gopasuto diṣṭyā śivapūjāṃ vilokya ca |
amaṃtreṇāpi saṃpūjya śivaṃ śivamavāptavān
||66||एवं गोपसुतो दिष्ट्या शिवपूजां विलोक्य च ।
अमंत्रेणापि संपूज्य शिवं शिवमवाप्तवान्
eṣa bhaktavaraśśaṃbhorgopānāṃ kīrtivarddhanaḥ |
iha bhuktvākhilānbhogānaṃte mokṣamavāpsyati
||67||एष भक्तवरश्शंभोर्गोपानां कीर्तिवर्द्धनः ।
इह भुक्त्वाखिलान्भोगानंते मोक्षमवाप्स्यति
asya vaṃśe'ṣṭamo bhāvī nando nāma mahāyaśāḥ |
prāpsyate tasya putratvaṃ kṛṣṇo nārāyaṇassvayam
||68||अस्य वंशेऽष्टमो भावी नन्दो नाम महायशाः ।
प्राप्स्यते तस्य पुत्रत्वं कृष्णो नारायणस्स्वयम्
adyaprabhṛti lokesminneṣa gopa kumārakaḥ |
nāmnā śrīkara ityuccairlokakhyātiṃ gamiṣyati
||69||अद्यप्रभृति लोकेस्मिन्नेष गोप कुमारकः ।
नाम्ना श्रीकर इत्युच्चैर्लोकख्यातिं गमिष्यति
sūta uvāca
evamuktvāñjanīsūnuḥ śivarūpo harīśvaraḥ |
sarvānrājñaścandrasenaṃ kṛpādṛṣṭyā dadarśa ha
||70||एवमुक्त्वाञ्जनीसूनुः शिवरूपो हरीश्वरः ।
सर्वान्राज्ञश्चन्द्रसेनं कृपादृष्ट्या ददर्श ह
atha tasmai śrīkarāya gopaputrāya dhīmate |
upādideśa suprītyā śivācāraṃ śivapriyam
||71||अथ तस्मै श्रीकराय गोपपुत्राय धीमते ।
उपादिदेश सुप्रीत्या शिवाचारं शिवप्रियम्
hanūmānatha suprītaḥ sarveṣāṃ paśyatāṃ dvijaḥ |
candrasenaṃ śrīkaraṃ ca tatraivāntaradhī yata
||72||हनूमानथ सुप्रीतः सर्वेषां पश्यतां द्विजः ।
चन्द्रसेनं श्रीकरं च तत्रैवान्तरधी यत
taṃ sarve ca mahīpālāssaṃhṛṣṭāḥ pratipūjitāḥ |
candrasenaṃ samāmaṃtrya pratijagmuryathāgatam
||73||तं सर्वे च महीपालास्संहृष्टाः प्रतिपूजिताः ।
चन्द्रसेनं समामंत्र्य प्रतिजग्मुर्यथागतम्
śrīkaropi mahātejā upadiṣṭo hanūmatā |
brāhmaṇaissahadharmajñaiścakre śambhossamarhaṇam
||74||श्रीकरोपि महातेजा उपदिष्टो हनूमता ।
ब्राह्मणैस्सहधर्मज्ञैश्चक्रे शम्भोस्समर्हणम्
candraseno mahārājaḥ śrīkaro gopabālakaḥ |
ubhāvapi paraprītyā mahākālaṃ ca bhejatuḥ
||75||चन्द्रसेनो महाराजः श्रीकरो गोपबालकः ।
उभावपि परप्रीत्या महाकालं च भेजतुः
kālena śrīkarassopi candrasenaśca bhūpatiḥ |
samārādhya mahākālaṃ bhejatuḥ paramaṃ padam
||76||कालेन श्रीकरस्सोपि चन्द्रसेनश्च भूपतिः ।
समाराध्य महाकालं भेजतुः परमं पदम्
evaṃvidho mahākālaśśivaliṃgassatāṃ gatiḥ |
sarvathā duṣṭahaṃtā ca śaṃkaro bhaktavatsalaḥ
||77||एवंविधो महाकालश्शिवलिंगस्सतां गतिः ।
सर्वथा दुष्टहंता च शंकरो भक्तवत्सलः
idaṃ pavitraṃ paramaṃ rahasyaṃ sarvasaukhyadam |
ākhyānaṃ kathitaṃ svargyaṃ śivabhaktivivarddhanam
||78||इदं पवित्रं परमं रहस्यं सर्वसौख्यदम् ।
आख्यानं कथितं स्वर्ग्यं शिवभक्तिविवर्द्धनम्
iti śrīśivamahāpurāṇe caturthyāṃ koṭirudrasaṃhitāyāṃ mahākālajyotirliṃgamāhātmyavarṇanaṃ nāma saptadaśo'dhyāyaḥ || 17 ||