rudraprārthanam
sūta uvāca
tataḥ sarve suragaṇā mahendrapramukhāstadā |
padmayoniṃ puraskṛtya rudraṃ śaraṇamanvayuḥ
||1||ततः सर्वे सुरगणा महेन्द्रप्रमुखास्तदा ।
पद्मयोनिं पुरस्कृत्य रुद्रं शरणमन्वयुः
upatasthuḥ praṇatibhiḥ stotraiścāruvibhūtibhiḥ |
devadevaṃ giriśayaṃ śaśilolitaśekharam
||2||उपतस्थुः प्रणतिभिः स्तोत्रैश्चारुविभूतिभिः ।
देवदेवं गिरिशयं शशिलोलितशेखरम्
devavā ūcuḥ
jaya deva gaṇādhyakṣa umālālitapaṅkaja |
aṣṭasiddhivibhūtīnāṃ dātre bhaktajanāya te
||3||जय देव गणाध्यक्ष उमालालितपङ्कज ।
अष्टसिद्धिविभूतीनां दात्रे भक्तजनाय ते
mahāmāyāvilasitasthānāya paramātmane |
vṛṣāṅkāyāmareśāya kailāsasthitiśāline
||4||महामायाविलसितस्थानाय परमात्मने ।
वृषाङ्कायामरेशाय कैलासस्थितिशालिने
ahirbudhnyāya mānyāya manave mānadāyine |
ajāya bahurūpāya svātmārāmāya śambhave
||5||अहिर्बुध्न्याय मान्याय मनवे मानदायिने ।
अजाय बहुरूपाय स्वात्मारामाय शम्भवे
gaṇanāthāya devāya giriśāya namo'stu te |
mahāvibhūtidātre te mahāviṣṇustutāya ca
||6||गणनाथाय देवाय गिरिशाय नमोऽस्तु ते ।
महाविभूतिदात्रे ते महाविष्णुस्तुताय च
viṣṇuhṛtkañjavāsāya mahāyogaratāya ca |
yogagamyāya yogāya yogināṃ pataye namaḥ
||7||विष्णुहृत्कञ्जवासाय महायोगरताय च ।
योगगम्याय योगाय योगिनां पतये नमः
yogīśāya namastubhyaṃ yogānāṃ phaladāyine |
dīnadānaparāyāpi dayāsāgaramūrtaye
||8||योगीशाय नमस्तुभ्यं योगानां फलदायिने ।
दीनदानपरायापि दयासागरमूर्तये
ārtipraśamanāyogravīryāya guṇamūrtaye |
vṛṣadhvajāya kālāya kālakālāya te namaḥ
||9||आर्तिप्रशमनायोग्रवीर्याय गुणमूर्तये ।
वृषध्वजाय कालाय कालकालाय ते नमः
sūta uvāca
evaṃ stutaḥ sa deveśo yajñabhugbhirvṛṣadhvajaḥ |
prāha gambhīrayā vācā prahasanvibudharṣabhān
||10||एवं स्तुतः स देवेशो यज्ञभुग्भिर्वृषध्वजः ।
प्राह गम्भीरया वाचा प्रहसन्विबुधर्षभान्
śrībhagavānuvāca
prasanno'haṃ diviṣadaḥ stotreṇottamapūruṣāḥ |
manorathaṃ pūrayāmi sarveṣāṃ devatarṣabhāḥ
||11||प्रसन्नोऽहं दिविषदः स्तोत्रेणोत्तमपूरुषाः ।
मनोरथं पूरयामि सर्वेषां देवतर्षभाः
devā ūcuḥ
sarvadeveśa giriśa śaśimaulivirājita |
ārtānāṃ śaṅkarastvaṃ ca śaṃ vidhehi mahābala
||12||सर्वदेवेश गिरिश शशिमौलिविराजित ।
आर्तानां शङ्करस्त्वं च शं विधेहि महाबल
parvato vindhyanāmāsti merudveṣṭā mahonnataḥ |
bhānumārganiroddhā hi sarveṣāṃ duḥkhado'nagha
||13||पर्वतो विन्ध्यनामास्ति मेरुद्वेष्टा महोन्नतः ।
भानुमार्गनिरोद्धा हि सर्वेषां दुःखदोऽनघ
tadavṛddhiṃ stambhayeśāna sarvakalyāṇakṛdbhava |
bhānusañcārarodhena kālajñānaṃ kathaṃ bhavet
||14||तदवृद्धिं स्तम्भयेशान सर्वकल्याणकृद्भव ।
भानुसञ्चाररोधेन कालज्ञानं कथं भवेत्
naṣṭe svāhāsvadhākāre loke kaḥ śaraṇaṃ bhavet |
asmākaṃ ca bhayārtānāṃ bhavāneva hi dṛśyate
||15||नष्टे स्वाहास्वधाकारे लोके कः शरणं भवेत् ।
अस्माकं च भयार्तानां भवानेव हि दृश्यते
duḥkhanāśakaro deva prasīda girijāpate |
śrīśiva uvāca |
nāsmākaṃ śaktirastīha tadvṛddhistambhane surāḥ
||16||दुःखनाशकरो देव प्रसीद गिरिजापते ।
श्रीशिव उवाच ।
नास्माकं शक्तिरस्तीह तद्वृद्धिस्तम्भने सुराः
imamevaṃ vadiṣyāmo bhagavantaṃ ramādhavam |
so'smākaṃ prabhurātmā ca pūjyaḥ kāraṇarūpadhṛk
||17||इममेवं वदिष्यामो भगवन्तं रमाधवम् ।
सोऽस्माकं प्रभुरात्मा च पूज्यः कारणरूपधृक्
govindo bhagavānviṣṇuḥ sarvakāraṇakāraṇaḥ |
taṃ gatvā kathayiṣyāmaḥ sa duḥkhānto bhaviṣyati
||18||गोविन्दो भगवान्विष्णुः सर्वकारणकारणः ।
तं गत्वा कथयिष्यामः स दुःखान्तो भविष्यति
ityevamākarṇya girīśabhāṣitaṃ devāśca sendrāḥ sapayojasambhavāḥ |
rudraṃ puraskṛtya ca vepamānā vaikuṇṭhalokaṃ pratijagmurañjasā
||19||इत्येवमाकर्ण्य गिरीशभाषितं देवाश्च सेन्द्राः सपयोजसम्भवाः ।
रुद्रं पुरस्कृत्य च वेपमाना वैकुण्ठलोकं प्रतिजग्मुरञ्जसा
iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ daśamaskandhe rudraprārthanaṃ nāma caturtho'dhyāyaḥ || 4 ||