caturdvārasthitaṃ devi śṛṇu liṃgacatuṣṭayam
īśvara uvāca
caturdvārasthitaṃ devi śṛṇu liṃgacatuṣṭayam ||
yasya darśanamātreṇa kṛtakṛtyo naro bhavet
||1||चतुर्द्वारस्थितं देवि शृणु लिंगचतुष्टयम् ॥
यस्य दर्शनमात्रेण कृतकृत्यो नरो भवेत्
ahaṃ pṛṣṭastvayā devi kautukācca varānane ||
atīva ramaṇīyaṃ ca sthalaṃ darśaya me prabho
||2||अहं पृष्टस्त्वया देवि कौतुकाच्च वरानने ॥
अतीव रमणीयं च स्थलं दर्शय मे प्रभो
sevitaṃ bahubhiḥ siddhaiḥ punarāvṛttikāṃkṣibhiḥ ||
yadguhyaṃ ca pavitraṃ ca pralaye'pyavināśi yat
||3||सेवितं बहुभिः सिद्धैः पुनरावृत्तिकांक्षिभिः ॥
यद्गुह्यं च पवित्रं च प्रलयेऽप्यविनाशि यत्
ananyasadṛśaṃ divyaṃ yattīrthaṃ yattapovanam ||
asaṃkhyeyaguṇopetaṃ bhuktimuktikaraṃ śubham
||4||अनन्यसदृशं दिव्यं यत्तीर्थं यत्तपोवनम् ॥
असंख्येयगुणोपेतं भुक्तिमुक्तिकरं शुभम्
suvarṇaśṛṃgāḥ prāsādā harmyāṇi vividhāni ca ||
udyānāni vicitrāṇi mārgāśca vividhāḥ śubhāḥ
||5||सुवर्णशृंगाः प्रासादा हर्म्याणि विविधानि च ॥
उद्यानानि विचित्राणि मार्गाश्च विविधाः शुभाः
samīhitaphalāvāptiryatra labhyā sukhena vai ||
siddhacāraṇagandharvakiṃnarodgītanāditam
||6||समीहितफलावाप्तिर्यत्र लभ्या सुखेन वै ॥
सिद्धचारणगन्धर्वकिंनरोद्गीतनादितम्
puṇyaloko pamasthānaṃ triviṣṭapavibhūṣaṇam ||
evamabhyarthito devi maṃdare cārukandare
||80||पुण्यलोको पमस्थानं त्रिविष्टपविभूषणम् ॥
एवमभ्यर्थितो देवि मंदरे चारुकन्दरे
mayā proktaṃ prasannena sthānaṃ śṛṇu sanātanam ||
mahākālavanaṃ ramyaṃ svargātsukhakaraṃ param
||8||मया प्रोक्तं प्रसन्नेन स्थानं शृणु सनातनम् ॥
महाकालवनं रम्यं स्वर्गात्सुखकरं परम्
anaupamyaguṇopetaṃ bhuktimuktikaraṃ śubham ||
tatsamaḥ ko'pi dhanyo'nyo na dṛṣṭo bhuvanatraye
||9||अनौपम्यगुणोपेतं भुक्तिमुक्तिकरं शुभम् ॥
तत्समः कोऽपि धन्योऽन्यो न दृष्टो भुवनत्रये
devagandharvvasiddhaiśca sevyaṃ vai muktikāṃkṣibhiḥ ||
vinodārthaṃ mayā sṛṣṭaṃ tvatpriyārthaṃ kutūhalāt
||10||देवगन्धर्व्वसिद्धैश्च सेव्यं वै मुक्तिकांक्षिभिः ॥
विनोदार्थं मया सृष्टं त्वत्प्रियार्थं कुतूहलात्
tilakaṃ sarvatīrthānāṃ jaṃbūdvīpe manorame ||
icchākāmaphalāvāptiranāyāsena labhyate
||11||तिलकं सर्वतीर्थानां जंबूद्वीपे मनोरमे ॥
इच्छाकामफलावाप्तिरनायासेन लभ्यते
jarārogabhayairhīnaṃ sarvavyādhivivarjitam ||
śakrāgniyamarakṣoṃbuvāyusomeśasevitam ||
svarge pramuditā devāste'pi kāṃkṣaṃti sarvadā
||12||जरारोगभयैर्हीनं सर्वव्याधिविवर्जितम् ॥
शक्राग्नियमरक्षोंबुवायुसोमेशसेवितम् ॥
स्वर्गे प्रमुदिता देवास्तेऽपि कांक्षंति सर्वदा
asaṃkhyeyaphalaṃ tvatra akṣayā ca gatiḥ sadā ||
yairna saṃsevitaṃ sthānaṃ vaṃcitāste narā bhuvi
||13||असंख्येयफलं त्वत्र अक्षया च गतिः सदा ॥
यैर्न संसेवितं स्थानं वंचितास्ते नरा भुवि
kṣetrasya ca guṇānvaktuṃ devadānavamānavaiḥ ||
na śakyate prayatnācca svayaṃ yatra sthito hyaham
||14||क्षेत्रस्य च गुणान्वक्तुं देवदानवमानवैः ॥
न शक्यते प्रयत्नाच्च स्वयं यत्र स्थितो ह्यहम्
yatkiṃcidaśubhaṃ karma kṛtaṃ mānuṣakarmaṇā ||
mahākālavanaṃ prāpya tatsarvaṃ bhasmasādbhavet
||15||यत्किंचिदशुभं कर्म कृतं मानुषकर्मणा ॥
महाकालवनं प्राप्य तत्सर्वं भस्मसाद्भवेत्
na sā gatiḥ kurukṣetre gaṃgādvāre tripuṣkare ||
yā gatirvihitā puṃsāṃ mahākālavane sadā
||16||न सा गतिः कुरुक्षेत्रे गंगाद्वारे त्रिपुष्करे ॥
या गतिर्विहिता पुंसां महाकालवने सदा
tiryagyonigatā gatvā mahākālavane sthitāḥ ||
tatraiva nidhanaṃ prāptāste yāṃti paramāṃ gatim
||17||तिर्यग्योनिगता गत्वा महाकालवने स्थिताः ॥
तत्रैव निधनं प्राप्तास्ते यांति परमां गतिम्
merumaṃdaramātropi rāśiḥ pāpasya karmaṇaḥ ||
mahākālavanaṃ prāpya sarvopi vrajati kṣayam
||18||मेरुमंदरमात्रोपि राशिः पापस्य कर्मणः ॥
महाकालवनं प्राप्य सर्वोपि व्रजति क्षयम्
śmaśānamiti cākhyātaṃ mahākālavanaṃ priye ||
tatra brahmādayo devā nārāyaṇapurogamāḥ
||19||श्मशानमिति चाख्यातं महाकालवनं प्रिये ॥
तत्र ब्रह्मादयो देवा नारायणपुरोगमाः
yoginaśca tathā sāṃkhyāḥ siddhāśca sanakādayaḥ ||
upāsate ca māṃ bhaktyā madbhaktyā matparāyaṇāḥ
||20||योगिनश्च तथा सांख्याः सिद्धाश्च सनकादयः ॥
उपासते च मां भक्त्या मद्भक्त्या मत्परायणाः
yā gatiryogatapasāṃ yā gatiryajñayājinām ||
mahākālavane kṣetre sā gatirvihitā mayā
||21||या गतिर्योगतपसां या गतिर्यज्ञयाजिनाम् ॥
महाकालवने क्षेत्रे सा गतिर्विहिता मया
saṃharāmi ca tatrasthastrailokyaṃ sacarācaram ||
ato devi samākhyātaṃ mahākālavanaṃ śubham
||22||संहरामि च तत्रस्थस्त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥
अतो देवि समाख्यातं महाकालवनं शुभम्
evaṃ bahuvidhāñchutvā guṇānbahuvidhāṃstathā ||
devi tvaṃ vismitā jātā gamanāya mano dadhe
||23||एवं बहुविधाञ्छुत्वा गुणान्बहुविधांस्तथा ॥
देवि त्वं विस्मिता जाता गमनाय मनो दधे
kṣetrasyālokane cittaṃ jātamutkaṃṭhitaṃ tava ||
tvayā sārddhaṃ samā gatya mahākālavane śubhe
||24||क्षेत्रस्यालोकने चित्तं जातमुत्कंठितं तव ॥
त्वया सार्द्धं समा गत्य महाकालवने शुभे
paśya devi vicitrākhyaṃ yanmayā kathitaṃ tava ||
amareśapurasparddhi varddhitānaṃdasuṃdaram ||
varṇitaṃ yanmayā devi bhukti muktikaraṃ param
||25||पश्य देवि विचित्राख्यं यन्मया कथितं तव ॥
अमरेशपुरस्पर्द्धि वर्द्धितानंदसुंदरम् ॥
वर्णितं यन्मया देवि भुक्ति मुक्तिकरं परम्
tvayā proktaṃ viśālākṣi dṛṣṭvā kṣetramanuttamam ||
asya sthānasya rakṣārthaṃ bhaktaṃ gaṇacatuṣṭayam ||
niyujyatāṃ mahādeva saṃtoṣāya mama prabho
||26||त्वया प्रोक्तं विशालाक्षि दृष्ट्वा क्षेत्रमनुत्तमम् ॥
अस्य स्थानस्य रक्षार्थं भक्तं गणचतुष्टयम् ॥
नियुज्यतां महादेव संतोषाय मम प्रभो
dvārāṇi tatra catvāri kriyatāṃ parameśvara ||
catvāraḥ kalaśāścaiva haimāḥ kāryā dṛḍhāḥ śubhāḥ
||27||द्वाराणि तत्र चत्वारि क्रियतां परमेश्वर ॥
चत्वारः कलशाश्चैव हैमाः कार्या दृढाः शुभाः
pūrvādikramayogena caturvargo niyojyatām ||
dharmaścārthaśca kāmaśca mokṣaścaiva maheśvara
||28||पूर्वादिक्रमयोगेन चतुर्वर्गो नियोज्यताम् ॥
धर्मश्चार्थश्च कामश्च मोक्षश्चैव महेश्वर
tvadīyaṃ vacanaṃ śrutvā mayā devi prayatnataḥ ||
asya kṣetrasya rakṣārthaṃ smṛtaṃ gaṇacatuṣṭa yam
||29||त्वदीयं वचनं श्रुत्वा मया देवि प्रयत्नतः ॥
अस्य क्षेत्रस्य रक्षार्थं स्मृतं गणचतुष्ट यम्
catvāra īśvarāste'pi sthāpitāstadanaṃtaram ||
piṃgaleśo dhanādhyakṣastathā kāyāvarohaṇaḥ
||30||चत्वार ईश्वरास्तेऽपि स्थापितास्तदनंतरम् ॥
पिंगलेशो धनाध्यक्षस्तथा कायावरोहणः
bilveśvaro gaṇaśreṣṭho durdarśo gaṇa nāyakaḥ ||
ete mayā niyuktā vai samarthāḥ kṣetrarakṣaṇe
||31||बिल्वेश्वरो गणश्रेष्ठो दुर्दर्शो गण नायकः ॥
एते मया नियुक्ता वै समर्थाः क्षेत्ररक्षणे
pūrvādikramayogena tvatpriyārthaṃ varānane ||
niyuktāstvanmatenaiva pūrvasyāṃ diśi piṃgalaḥ
||32||पूर्वादिक्रमयोगेन त्वत्प्रियार्थं वरानने ॥
नियुक्तास्त्वन्मतेनैव पूर्वस्यां दिशि पिंगलः
dakṣiṇasyāṃ diśi tathā priye kāyāvarohaṇaḥ ||
bilveśvaraḥ pratīcyāṃ tu durddarśaścottare tathā
||33||दक्षिणस्यां दिशि तथा प्रिये कायावरोहणः ॥
बिल्वेश्वरः प्रतीच्यां तु दुर्द्दर्शश्चोत्तरे तथा
mānavā ye mriyaṃte'tra kṣetramadhye gaṇo ttamāḥ ||
teṣāṃ rakṣā parā kāryā bhavadbhirmama śāsanāt
||34||मानवा ये म्रियंतेऽत्र क्षेत्रमध्ये गणो त्तमाः ॥
तेषां रक्षा परा कार्या भवद्भिर्मम शासनात्
kathāṃ śṛṇu prayatnena piṃgaleśvarasaṃbhavām ||
yasyāḥ śravaṇamātreṇa kṛtakṛtyo naro bhavet
||35||कथां शृणु प्रयत्नेन पिंगलेश्वरसंभवाम् ॥
यस्याः श्रवणमात्रेण कृतकृत्यो नरो भवेत्
piṃgalā kanyakā devi kānyakubje babhūva ha ||
suśīlā ca suveṣā ca sauṃdaryeṇātinirmitā
||36||पिंगला कन्यका देवि कान्यकुब्जे बभूव ह ॥
सुशीला च सुवेषा च सौंदर्येणातिनिर्मिता
pitā tasyā mahāprājñaḥ sarvaśāstrārthatattva vit ||
jñānadhyānarataścaiva svādhyāyapariniṣṭhitaḥ
||37||पिता तस्या महाप्राज्ञः सर्वशास्त्रार्थतत्त्व वित् ॥
ज्ञानध्यानरतश्चैव स्वाध्यायपरिनिष्ठितः
piṃgalonāma vipreṃdro bhāryā tasya pativratā ||
piṃgākṣī viśrutā loke sā ca paṃcatvamā gatā
||38||पिंगलोनाम विप्रेंद्रो भार्या तस्य पतिव्रता ॥
पिंगाक्षी विश्रुता लोके सा च पंचत्वमा गता
tatastena sa duḥkhena gṛhasthāśramaniḥspṛhaḥ ||
tapovanaṃ jagāmātha gṛhītvā tanayāṃ svakām
||39||ततस्तेन स दुःखेन गृहस्थाश्रमनिःस्पृहः ॥
तपोवनं जगामाथ गृहीत्वा तनयां स्वकाम्
ṛṣibhiḥ sevitaṃ puṇyaṃ śākamūla phalāśanaiḥ ||
sa tatra munibhiḥ sārddhaṃ dhyānayogaparāyaṇaḥ
||40||ऋषिभिः सेवितं पुण्यं शाकमूल फलाशनैः ॥
स तत्र मुनिभिः सार्द्धं ध्यानयोगपरायणः
nivāsaṃ kṛtavāndevi piṃgalāyāśca rakṣaṇam ||
pālayāmāsa dharmātmā putrikāṃ hṛdayopamām
||41||निवासं कृतवान्देवि पिंगलायाश्च रक्षणम् ॥
पालयामास धर्मात्मा पुत्रिकां हृदयोपमाम्
tāmeva satataṃ sādhvī manyamāno mahātapāḥ ||
na pāṇiṃ grāhayāmāsa mātṛhīneti ciṃtayan
||42||तामेव सततं साध्वी मन्यमानो महातपाः ॥
न पाणिं ग्राहयामास मातृहीनेति चिंतयन्
virakto'pi mahābhāga saṃsārā tsarvadharmmavit ||
putrikāṃ prekṣayansamyaksaṃnyāsaṃ nākarodvaśī
||43||विरक्तोऽपि महाभाग संसारा त्सर्वधर्म्मवित् ॥
पुत्रिकां प्रेक्षयन्सम्यक्संन्यासं नाकरोद्वशी
atha saṃrakṣayanbālāṃ mātṛhīnāṃ tapasvinīm ||
saṃyuktaḥ kāladharmeṇa sa vipraḥ svarjagāma ha
||44||अथ संरक्षयन्बालां मातृहीनां तपस्विनीम् ॥
संयुक्तः कालधर्मेण स विप्रः स्वर्जगाम ह
tataḥ sā rpigalā dīnā hīnā pitrā suduḥkhitā ||
vilalāpāturā devi patitā śokasāgare
||45||ततः सा र्पिगला दीना हीना पित्रा सुदुःखिता ॥
विललापातुरा देवि पतिता शोकसागरे
piṃgalovāca
adya me ca pitā daivātkāladharmamupeyivān ||
māṃ tyaktvā gatavāneko dayālurniḥspṛho yathā
||46||अद्य मे च पिता दैवात्कालधर्ममुपेयिवान् ॥
मां त्यक्त्वा गतवानेको दयालुर्निःस्पृहो यथा
sa samaḥ sarvabhūteṣu mamātyaṃtaṃ hite rataḥ ||
māmekāṃ saṃparityajya paralokamito gataḥ
||47||स समः सर्वभूतेषु ममात्यंतं हिते रतः ॥
मामेकां संपरित्यज्य परलोकमितो गतः
sā'haṃ paramaduḥkhārtā pitṛśokena vihvalā ||
śarīraṃ dhārayāmīdaṃ kṛpaṇaṃ vyarthajīvitam
||48||साऽहं परमदुःखार्ता पितृशोकेन विह्वला ॥
शरीरं धारयामीदं कृपणं व्यर्थजीवितम्
brahmajñopi hi tāto me śāṃto dāṃto jiteṃdriyaḥ ||
māmeva pālayāmāsa mātṛhīneti ciṃtayan
||49||ब्रह्मज्ञोपि हि तातो मे शांतो दांतो जितेंद्रियः ॥
मामेव पालयामास मातृहीनेति चिंतयन्
yena saṃrakṣitā bālye yenāsmi parivardhitā ||
tena pitrā viyuktāhaṃ na jīviṣye kadācana
||50||येन संरक्षिता बाल्ये येनास्मि परिवर्धिता ॥
तेन पित्रा वियुक्ताहं न जीविष्ये कदाचन
nadyāṃ vā nipatiṣyāmi samiddhe vā hutāśane ||
parvatādvā patiṣyāmi pitṛhīnā nirāśrayā
||51||नद्यां वा निपतिष्यामि समिद्धे वा हुताशने ॥
पर्वताद्वा पतिष्यामि पितृहीना निराश्रया
iti śokāturā bālā vilapaṃtī punaḥpunaḥ ||
bodhyamānā mahābhāgaiḥ sadārairṛṣisattamaiḥ
||52||इति शोकातुरा बाला विलपंती पुनःपुनः ॥
बोध्यमाना महाभागैः सदारैर्ऋषिसत्तमैः
kanyakābhī rudaṃtībhirvayasyābhiḥ samaṃtataḥ ||
āliṃgyāliṃgya bahuśaḥ pīḍyamānā suduḥkhitā ||
āgatya karuṇāviṣṭo dharmaḥ parahite rataḥ
||53||कन्यकाभी रुदंतीभिर्वयस्याभिः समंततः ॥
आलिंग्यालिंग्य बहुशः पीड्यमाना सुदुःखिता ॥
आगत्य करुणाविष्टो धर्मः परहिते रतः
sthaviro brāhmaṇo bhūtvā provācedaṃ vacastadā ||
alaṃ bāle viśālākṣi rodanairatidāruṇaiḥ ||
na bhūyaḥ prāpyate tātastasmānnārhasi śocitum
||54||स्थविरो ब्राह्मणो भूत्वा प्रोवाचेदं वचस्तदा ॥
अलं बाले विशालाक्षि रोदनैरतिदारुणैः ॥
न भूयः प्राप्यते तातस्तस्मान्नार्हसि शोचितुम्
anityaṃ yauvanaṃ rūpaṃ jīvitaṃ dravyasaṃcayaḥ ||
priyaiḥ saha ca saṃvāsastanna śocanti paṃḍitāḥ
||55||अनित्यं यौवनं रूपं जीवितं द्रव्यसंचयः ॥
प्रियैः सह च संवासस्तन्न शोचन्ति पंडिताः
tvayā vai tatkṛtaṃ karma pūrvajanmani śobhane ||
yena pitrā viyogaḥ syādaraṇye munisevite
||56||त्वया वै तत्कृतं कर्म पूर्वजन्मनि शोभने ॥
येन पित्रा वियोगः स्यादरण्ये मुनिसेविते
tvāṃ vihāya gataḥ kvāpi paśya bāle vidherbalam ||
idaṃ kṛtamidaṃ kāryamidamanyatkṛtākṛtam
||57||त्वां विहाय गतः क्वापि पश्य बाले विधेर्बलम् ॥
इदं कृतमिदं कार्यमिदमन्यत्कृताकृतम्
evamīhā samāsaktaṃ mṛtyuḥ prakurute vaśe ||
tasmādduḥkhaṃ samutsṛjya śrotumarhasi śobhane
||58||एवमीहा समासक्तं मृत्युः प्रकुरुते वशे ॥
तस्माद्दुःखं समुत्सृज्य श्रोतुमर्हसि शोभने
pitṛbhyāṃ ca viyogaśca yenābhūttava karmaṇā ||
purā tvaṃ sundarī nāma veśyārūpeṇa sundarī
||59||पितृभ्यां च वियोगश्च येनाभूत्तव कर्मणा ॥
पुरा त्वं सुन्दरी नाम वेश्यारूपेण सुन्दरी
nṛtyageyādi nipuṇā vīṇāveṇuvicakṣaṇā ||
ādiśca paṇyanārīṇāṃ bhūṣaṇācchādanādibhiḥ
||60||नृत्यगेयादि निपुणा वीणावेणुविचक्षणा ॥
आदिश्च पण्यनारीणां भूषणाच्छादनादिभिः
tāṃ dṛṣṭvā rūpasaṃpannāṃ suveṣāṃ suvibhūṣitām ||
brāhmaṇo guṇavānka ścidbabhūva madanāturaḥ
||61||तां दृष्ट्वा रूपसंपन्नां सुवेषां सुविभूषिताम् ॥
ब्राह्मणो गुणवान्क श्चिद्बभूव मदनातुरः
taṃ viditvā tathābhūtaṃ brāhmaṇaṃ madanāturam ||
samāścatasrastena tvaṃ ramitā kāminā tataḥ
||62||तं विदित्वा तथाभूतं ब्राह्मणं मदनातुरम् ॥
समाश्चतस्रस्तेन त्वं रमिता कामिना ततः
so'tha pāparatirmūḍho brāhmaṇo viṣayātmakaḥ ||
hataḥ śūdreṇa kenāpi kāminā tava veśmani
||63||सोऽथ पापरतिर्मूढो ब्राह्मणो विषयात्मकः ॥
हतः शूद्रेण केनापि कामिना तव वेश्मनि
vihāya bhāryāmaprauḍhāṃ śubhāṃ dvādaśavārṣikīm ||
prayāto narakaṃ ghoraṃ śūdrāsaṃparkadūṣitaḥ
||64||विहाय भार्यामप्रौढां शुभां द्वादशवार्षिकीम् ॥
प्रयातो नरकं घोरं शूद्रासंपर्कदूषितः
tatastasya pitā vidvānmātātīva ca duḥkhitā ||
ārttā putraviyogena śāpo datto bhayāvahaḥ
||65||ततस्तस्य पिता विद्वान्मातातीव च दुःखिता ॥
आर्त्ता पुत्रवियोगेन शापो दत्तो भयावहः
mātovāca
auṣadhādi prayuktaṃ ca vaśīkartuṃ mamātmajam ||
yadasmākaṃ viyogāya vaṃcito duṣṭacāriṇi
||66||औषधादि प्रयुक्तं च वशीकर्तुं ममात्मजम् ॥
यदस्माकं वियोगाय वंचितो दुष्टचारिणि
yasmācca mama putreṇa sā viyogamakārayat ||
tena janmāṃtare dīnā patihīnā bhavatvasau
||67||यस्माच्च मम पुत्रेण सा वियोगमकारयत् ॥
तेन जन्मांतरे दीना पतिहीना भवत्वसौ
pitovāca
bālye vayasi varttaṃtī mātṛhīnā suduḥkhitā ||
bahiṣkṛtā vivāhena pitṛhīnā bhaviṣyasi
||68||बाल्ये वयसि वर्त्तंती मातृहीना सुदुःखिता ॥
बहिष्कृता विवाहेन पितृहीना भविष्यसि
dharmma uvāca
tasmātpūrvakṛtenaiva karmaṇā varavarṇini ||
idaṃ duḥkhamanuprāptā kanyakā bhavatī satī
||69||तस्मात्पूर्वकृतेनैव कर्मणा वरवर्णिनि ॥
इदं दुःखमनुप्राप्ता कन्यका भवती सती
piṃgalovāca
tvayā janmāṃtare vṛttaṃ mama proktaṃ dvijottama ||
tasmādbrūhi bhavanpraśnaṃ pṛcchaṃtyā niścayaṃ svakam
||70||त्वया जन्मांतरे वृत्तं मम प्रोक्तं द्विजोत्तम ॥
तस्माद्ब्रूहि भवन्प्रश्नं पृच्छंत्या निश्चयं स्वकम्
itthaṃ sughorapāpāhaṃ pāpācārā tathā'dhamā ||
kathaṃ tu brāhmaṇenāhamutpannā brahmavādinā
||71||इत्थं सुघोरपापाहं पापाचारा तथाऽधमा ॥
कथं तु ब्राह्मणेनाहमुत्पन्ना ब्रह्मवादिना
daśasūnāsamaścakrī daśacakrisamo dhvajaḥ ||
daśadhvajasamā veśyā daśaveśyāsamo nṛpaḥ
||72||दशसूनासमश्चक्री दशचक्रिसमो ध्वजः ॥
दशध्वजसमा वेश्या दशवेश्यासमो नृपः
evaṃ vadaṃti dharmajñā brāhmaṇāḥ saṃśitavratāḥ ||
tasmāddvijottamādasmātkathaṃ janmābhavanmama
||73||एवं वदंति धर्मज्ञा ब्राह्मणाः संशितव्रताः ॥
तस्माद्द्विजोत्तमादस्मात्कथं जन्माभवन्मम
brāhmaṇa uvāca
pāpācāraparāpi tvaṃ brāhmaṇānāṃ kule śubhe ||
utpannā tatra vakṣyāmi kāraṇaṃ śṛṇu piṃgale
||74||पापाचारपरापि त्वं ब्राह्मणानां कुले शुभे ॥
उत्पन्ना तत्र वक्ष्यामि कारणं शृणु पिंगले
brāhmaṇo viṣayāsaktaḥ kaścidbaddho nṛpājñayā ||
cauryaṃ karma kṛtaṃ tena veśyālubdhena sundari
||75||ब्राह्मणो विषयासक्तः कश्चिद्बद्धो नृपाज्ञया ॥
चौर्यं कर्म कृतं तेन वेश्यालुब्धेन सुन्दरि
mucyatāṃ ca tvayāpyuktaṃ na cauro naiva pātakam ||
yadyanena kṛtaṃ cauryaṃ tanmayaiva kṛtaṃ bhavet
||76||मुच्यतां च त्वयाप्युक्तं न चौरो नैव पातकम् ॥
यद्यनेन कृतं चौर्यं तन्मयैव कृतं भवेत्
dadāmi vittamadhikaṃ mucyatāṃ dvijasattamaḥ ||
ityuktvā gṛhamānīya tenaiva sahitā punaḥ
||77||ददामि वित्तमधिकं मुच्यतां द्विजसत्तमः ॥
इत्युक्त्वा गृहमानीय तेनैव सहिता पुनः
gṛhaṃ ca kalpitaṃ śubhraṃ puṣpadhṛpādivā sitam ||
ramitaśca tvayā vipro yathāsukhamanuttamam
||78||गृहं च कल्पितं शुभ्रं पुष्पधृपादिवा सितम् ॥
रमितश्च त्वया विप्रो यथासुखमनुत्तमम्
tasya puṇyasya māhātmyādgatā svargamanuttamam ||
samutpannā kule putrī brāhmaṇasya viśeṣataḥ
||79||तस्य पुण्यस्य माहात्म्याद्गता स्वर्गमनुत्तमम् ॥
समुत्पन्ना कुले पुत्री ब्राह्मणस्य विशेषतः
śāpāccaiva viyogaṃ tvaṃ prāptā putryadhunā param
||80||शापाच्चैव वियोगं त्वं प्राप्ता पुत्र्यधुना परम्
piṃgalovāca
pūrvajanmani veśyāhaṃ jātā duṣkṛtakāriṇī ||
paradravyaparā duṣṭā śaucācāravivarjitā ||
idānīṃ duḥkhitā jātā pitṛmātṛviyogataḥ
||81||पूर्वजन्मनि वेश्याहं जाता दुष्कृतकारिणी ॥
परद्रव्यपरा दुष्टा शौचाचारविवर्जिता ॥
इदानीं दुःखिता जाता पितृमातृवियोगतः
pāṇigrahaṇadharmeṇa varjitā śāpataḥ prabho ||
prasādaṃ kuru me vipra ko bhavānkathayasva me
||82||पाणिग्रहणधर्मेण वर्जिता शापतः प्रभो ॥
प्रसादं कुरु मे विप्र को भवान्कथयस्व मे
kathaṃ janma na me bhūyātkathaṃ muktirbhavenmama ||
bhavabandhavinirmuktā kathaṃ yāsyāmi sadgatim
||83||कथं जन्म न मे भूयात्कथं मुक्तिर्भवेन्मम ॥
भवबन्धविनिर्मुक्ता कथं यास्यामि सद्गतिम्
vipra uvāca
dharmohaṃ dvijarūpeṇa tvāṃ jijñāsurihāgataḥ ||
mamopadeśāttanvaṃgi liṃgasyaikasya darśanāt ||
kṣetrasya ca prasādāttvaṃ parāṃ muktimavāpsyasi
||84||धर्मोहं द्विजरूपेण त्वां जिज्ञासुरिहागतः ॥
ममोपदेशात्तन्वंगि लिंगस्यैकस्य दर्शनात् ॥
क्षेत्रस्य च प्रसादात्त्वं परां मुक्तिमवाप्स्यसि
piṃgalovāca
kasminkṣetre parā muktiḥ kasya liṃgasya darśanāt ||
labhyate sahasā dharma etadicchāmi veditum
||85||कस्मिन्क्षेत्रे परा मुक्तिः कस्य लिंगस्य दर्शनात् ॥
लभ्यते सहसा धर्म एतदिच्छामि वेदितुम्
dharma uvāca
asti guptatamaṃ kṣetraṃ mahākālavanaṃ śubham ||
sarveṣāmeva jaṃtūnāṃ heturmokṣasya sarvadā
||86||अस्ति गुप्ततमं क्षेत्रं महाकालवनं शुभम् ॥
सर्वेषामेव जंतूनां हेतुर्मोक्षस्य सर्वदा
tasminkṣetravare puṇye sthāne yojanavistṛte ||
liṃgaṃ mokṣapradaṃ putri pūrvasyāṃ diśi saṃsthitam ||
tasya darśanamātreṇa muktimāpsyasi piṃgale
||87||तस्मिन्क्षेत्रवरे पुण्ये स्थाने योजनविस्तृते ॥
लिंगं मोक्षप्रदं पुत्रि पूर्वस्यां दिशि संस्थितम् ॥
तस्य दर्शनमात्रेण मुक्तिमाप्स्यसि पिंगले
tasya tadvacanaṃ śrutvā dharmasya ca yaśasvini ||
jagāma piṃgalā tūrṇaṃ yatra talliṃgamuttamam ||
dadarśa parayā bhaktyā pasparśa ca punaḥpunaḥ
||88||तस्य तद्वचनं श्रुत्वा धर्मस्य च यशस्विनि ॥
जगाम पिंगला तूर्णं यत्र तल्लिंगमुत्तमम् ॥
ददर्श परया भक्त्या पस्पर्श च पुनःपुनः
darśanāttasya liṃgasya tasmilliṃge layaṃ gatā ||
atra cāvasare devāḥ procustatraiva saṃsthitāḥ
||89||दर्शनात्तस्य लिंगस्य तस्मिल्लिंगे लयं गता ॥
अत्र चावसरे देवाः प्रोचुस्तत्रैव संस्थिताः
anyajanmani pāpiṣṭhā muktā tvaṃ piṃgalekṣaṇā
||90||अन्यजन्मनि पापिष्ठा मुक्ता त्वं पिंगलेक्षणा
ato lokeṣu vikhyātaḥ piṃgaleśvarasaṃjñakaḥ ||
bhaviṣyati na saṃdeho mahāpātakanāśanaḥ
||91||अतो लोकेषु विख्यातः पिंगलेश्वरसंज्ञकः ॥
भविष्यति न संदेहो महापातकनाशनः
diśi paśyaṃti ye gatvā pūrvasyāṃ piṃgaleśvaram ||
teṣāṃ śatakratustuṣṭaḥ pūjāṃ samyagvidhāsyati
||92||दिशि पश्यंति ये गत्वा पूर्वस्यां पिंगलेश्वरम् ॥
तेषां शतक्रतुस्तुष्टः पूजां सम्यग्विधास्यति
devā vaśyā bhaviṣyaṃti svargasteṣāṃ na saṃśayaḥ ||
bhaviṣyati ca vaśagā nagarī cāmarāvatī
||93||देवा वश्या भविष्यंति स्वर्गस्तेषां न संशयः ॥
भविष्यति च वशगा नगरी चामरावती
dharmo dhanena sahitaḥ kule teṣāṃ na naśyati ||
loko dharmeṇa caratāṃ vaśagaḥ saṃbha viṣyati ||
pitṝṇāmakṣayā tṛptirbhaviṣyati na saṃśayaḥ
||94||धर्मो धनेन सहितः कुले तेषां न नश्यति ॥
लोको धर्मेण चरतां वशगः संभ विष्यति ॥
पितॄणामक्षया तृप्तिर्भविष्यति न संशयः
aśvamedhasahasreṇa yatpuṇyaṃ samudāhṛtam ||
tatsarvaṃ bhavitā samya kpiṃgaleśvaradarśanāt
||95||अश्वमेधसहस्रेण यत्पुण्यं समुदाहृतम् ॥
तत्सर्वं भविता सम्य क्पिंगलेश्वरदर्शनात्
yāni liṃgāni kṣetre'smingopyāni prakaṭāni ca ||
pūjitāni bhavaṃtīha piṃgaleśvaradarśanāt
||96||यानि लिंगानि क्षेत्रेऽस्मिन्गोप्यानि प्रकटानि च ॥
पूजितानि भवंतीह पिंगलेश्वरदर्शनात्
eṣa te kathito devi prabhāvaḥ pāpanāśanaḥ ||
piṃgaleśvaradevasya śṛṇu kāyāvarohaṇam
||97||एष ते कथितो देवि प्रभावः पापनाशनः ॥
पिंगलेश्वरदेवस्य शृणु कायावरोहणम्
iti śrīskāde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe caturaśītiliṅgamāhātmye piṃgaleśvaramāhātmyavarṇanaṃnāmaikāśītitamo'dhyāyaḥ || 81 ||