nāradāgamanam
nārada uvāca
punardaityaṃ samāyāṃtaṃ dṛṣṭvā devāḥ savāsavāḥ ||
bhayaprakaṃpitāḥ sarve viṣṇuṃ stotuṃ pracakramuḥ
||1||पुनर्दैत्यं समायांतं दृष्ट्वा देवाः सवासवाः ॥
भयप्रकंपिताः सर्वे विष्णुं स्तोतुं प्रचक्रमुः
namo matsyakūrmādinānāsvarūpaiḥ sadābhaktakāryodyatāyā'rtihaṃtre ||
vidhātrādisargasthitidhvaṃsakartre gadāśaṃkhapadmārihastāya testu
||2||नमो मत्स्यकूर्मादिनानास्वरूपैः सदाभक्तकार्योद्यतायाऽर्तिहंत्रे ॥
विधात्रादिसर्गस्थितिध्वंसकर्त्रे गदाशंखपद्मारिहस्ताय तेस्तु
ramā vallabhāyā'surāṇāṃ nihaṃtre bhujaṃgāriyānāya pītāṃbarāya ||
makhādikriyāpākakartre vikartre śaraṇyāya tasmai natāḥ smo natāḥ smaḥ
||3||रमा वल्लभायाऽसुराणां निहंत्रे भुजंगारियानाय पीतांबराय ॥
मखादिक्रियापाककर्त्रे विकर्त्रे शरण्याय तस्मै नताः स्मो नताः स्मः
namo daityasaṃtāpitāmartyaduḥkhācaladhvaṃsadaṃbholaye viṣṇave te ||
bhujaṃgeśatalpeśayāyārkacaṃdradvinetrāya tasmai natāḥ smo natāḥ smaḥ
||4||नमो दैत्यसंतापितामर्त्यदुःखाचलध्वंसदंभोलये विष्णवे ते ॥
भुजंगेशतल्पेशयायार्कचंद्रद्विनेत्राय तस्मै नताः स्मो नताः स्मः
nārada uvāca
saṃkaṣṭanāśanaṃnāma stotrametatpaṭhennaraḥ ||
sa kadācinna saṃkaṣṭaiḥ pīḍyate kṛpayā hareḥ
||5||संकष्टनाशनंनाम स्तोत्रमेतत्पठेन्नरः ॥
स कदाचिन्न संकष्टैः पीड्यते कृपया हरेः
iti devāḥ stutiṃ yāvatkurvaṃti danujadviṣaḥ ||
tāvatsurāṇāmāpattirvijñātā viṣṇunā tadā
||6||इति देवाः स्तुतिं यावत्कुर्वंति दनुजद्विषः ॥
तावत्सुराणामापत्तिर्विज्ञाता विष्णुना तदा
sahasotthāya daityāriḥ sakrodhaḥ khinnamānasaḥ ||
ārūḍho garuḍaṃ vegāllakṣmīṃ vacanamabravīt
||7||सहसोत्थाय दैत्यारिः सक्रोधः खिन्नमानसः ॥
आरूढो गरुडं वेगाल्लक्ष्मीं वचनमब्रवीत्
śrībhagavānuvāca
jalaṃdhareṇa te bhrātrā devānāṃ kadanaṃ kṛtam ||
tairāhūto gamiṣyāmi yuddhāyādya tvarānvitaḥ
||8||जलंधरेण ते भ्रात्रा देवानां कदनं कृतम् ॥
तैराहूतो गमिष्यामि युद्धायाद्य त्वरान्वितः
śrīruvāca
ahaṃ te vallabhā nātha bhaktyā ca yadi sarvadā ||
tatkathaṃ te mama bhrātā yuddhe vadhyaḥ kṛpānidhe
||9||अहं ते वल्लभा नाथ भक्त्या च यदि सर्वदा ॥
तत्कथं ते मम भ्राता युद्धे वध्यः कृपानिधे
śrībhagavānuvāca
rudrāṃśasaṃbhavatvācca brahmaṇo vacanādapi ||
prītyā ca tava naivāyaṃ mama vadhyo jalaṃdharaḥ
||10||रुद्रांशसंभवत्वाच्च ब्रह्मणो वचनादपि ॥
प्रीत्या च तव नैवायं मम वध्यो जलंधरः
nārada uvāca
ityuktvā garuḍārūḍhaḥ śaṃkhacakragadāsibhṛt ||
viṣṇurvegādyayau yoddhuṃ yatra devāḥ stuvaṃti te
||11||इत्युक्त्वा गरुडारूढः शंखचक्रगदासिभृत् ॥
विष्णुर्वेगाद्ययौ योद्धुं यत्र देवाः स्तुवंति ते
athā'ruṇānujātyugrapakṣavātaprapīḍitāḥ ||
vātyā vimarditā daityā babhramuḥ khe yathā ghanāḥ
||12||अथाऽरुणानुजात्युग्रपक्षवातप्रपीडिताः ॥
वात्या विमर्दिता दैत्या बभ्रमुः खे यथा घनाः
tato jalaṃdharo dṛṣṭvā daityānvātyāprapīḍitān ||
udvṛttanayanaḥ krodhāttatoviṣṇuṃ samabhyayāt
||13||ततो जलंधरो दृष्ट्वा दैत्यान्वात्याप्रपीडितान् ॥
उद्वृत्तनयनः क्रोधात्ततोविष्णुं समभ्ययात्
tataḥ samabhavadyuddhaṃ viṣṇudaityeṃdrayormahat ||
ākāśaṃ kurvatorbāṇaistadā niravakāśavat
||14||ततः समभवद्युद्धं विष्णुदैत्येंद्रयोर्महत् ॥
आकाशं कुर्वतोर्बाणैस्तदा निरवकाशवत्
viṣṇurdaityasya bāṇaughairdhvajaṃ chatraṃ dhanurhayān ||
ciccheda taṃ ca hṛdaye bāṇenaikena tāḍayat
||15||विष्णुर्दैत्यस्य बाणौघैर्ध्वजं छत्रं धनुर्हयान् ॥
चिच्छेद तं च हृदये बाणेनैकेन ताडयत्
tato daityaḥ samutpatya gadāpāṇistvarānvitaḥ ||
āhatya garuḍaṃ mūrdhni pātayāmāsa bhūtale
||16||ततो दैत्यः समुत्पत्य गदापाणिस्त्वरान्वितः ॥
आहत्य गरुडं मूर्ध्नि पातयामास भूतले
viṣṇurgadāṃ svakhaṅgena ciccheda prahasanniva ||
tāvatsa hṛdaye viṣṇuṃ jaghāna dṛḍhamuṣṭinā
||17||विष्णुर्गदां स्वखङ्गेन चिच्छेद प्रहसन्निव ॥
तावत्स हृदये विष्णुं जघान दृढमुष्टिना
tatastau bāhuyuddhena yuyudhāte mahābalau ||
bāhubhirmuṣṭibhiścaiva jānubhirnādayanmahīm
||18||ततस्तौ बाहुयुद्धेन युयुधाते महाबलौ ॥
बाहुभिर्मुष्टिभिश्चैव जानुभिर्नादयन्महीम्
evaṃ tau suciraṃ yuddhaṃ kṛtvā viṣṇuḥ pratāpavān ||
uvāca daityarājānaṃ meghagaṃbhīranisvanaḥ
||19||एवं तौ सुचिरं युद्धं कृत्वा विष्णुः प्रतापवान् ॥
उवाच दैत्यराजानं मेघगंभीरनिस्वनः
viṣṇuruvāca
varaṃ varaya daityeṃdra prīto'smi tava vikramāt ||
adeyamapi te dadmi yatte manasi vartate
||20||वरं वरय दैत्येंद्र प्रीतोऽस्मि तव विक्रमात् ॥
अदेयमपि ते दद्मि यत्ते मनसि वर्तते
jalaṃdhara uvāca
yadi bhāvuka tuṣṭo'si varamenaṃ dadasva me ||
madbhaginyā sahā'dya tvaṃ madgṛhe sagaṇo vasa
||21||यदि भावुक तुष्टोऽसि वरमेनं ददस्व मे ॥
मद्भगिन्या सहाऽद्य त्वं मद्गृहे सगणो वस
nārada uvāca
tathetyuktā sa bhagavānsarvadevagaṇaiḥ saha ||
tadā jalaṃdharapuramagamadramayā saha
||22||तथेत्युक्ता स भगवान्सर्वदेवगणैः सह ॥
तदा जलंधरपुरमगमद्रमया सह
jalaṃdharastu devānāmadhikāreṣu dānavān ||
sthāpayitvā mahābāhuḥ punarāgānmahītalam
||23||जलंधरस्तु देवानामधिकारेषु दानवान् ॥
स्थापयित्वा महाबाहुः पुनरागान्महीतलम्
devagaṃdharvasiddheṣu yatkiṃcidratnasaṃyutam ||
tadātmavaśagaṃ kṛtvā'tiṣṭhatsāgaranaṃdanaḥ
||24||देवगंधर्वसिद्धेषु यत्किंचिद्रत्नसंयुतम् ॥
तदात्मवशगं कृत्वाऽतिष्ठत्सागरनंदनः
pātālabhuvane daityaṃ niśuṃbhaṃ sa mahābalam ||
sthāpayitvā sa śeṣādīnānayadbhūtalaṃ balī
||25||पातालभुवने दैत्यं निशुंभं स महाबलम् ॥
स्थापयित्वा स शेषादीनानयद्भूतलं बली
devagaṃdharvasiddhā''dyānsarparākṣasamānuṣān ||
svapure nāgarānkṛtvā śaśāsa bhuvanatrayam
||26||देवगंधर्वसिद्धाऽऽद्यान्सर्पराक्षसमानुषान् ॥
स्वपुरे नागरान्कृत्वा शशास भुवनत्रयम्
evaṃ jalaṃdharaḥ kṛtvā devānsvavaśavartinaḥ ||
dharmeṇa pālayāmāsa prajāḥ putrānivaurasān
||27||एवं जलंधरः कृत्वा देवान्स्ववशवर्तिनः ॥
धर्मेण पालयामास प्रजाः पुत्रानिवौरसान्
na kaścidvyādhito naiva duḥkhī naiva kṛtastathā ||
na dīno dṛśyate tasmindharmādrājyaṃ praśāsati
||28||न कश्चिद्व्याधितो नैव दुःखी नैव कृतस्तथा ॥
न दीनो दृश्यते तस्मिन्धर्माद्राज्यं प्रशासति
evaṃ mahīṃ śāsati dānaveṃdre dharmeṇa samyakca didṛkṣayā'ham ||
kadācidāgāmatha tasya lakṣmīṃ vilokituṃ śrīramaṇaṃ ca sevitum
||29||एवं महीं शासति दानवेंद्रे धर्मेण सम्यक्च दिदृक्षयाऽहम् ॥
कदाचिदागामथ तस्य लक्ष्मीं विलोकितुं श्रीरमणं च सेवितुम्
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe kārtikamāsamāhātmye jalaṃdharasabhāyāṃ nāradāgamanaṃnāma ṣoḍaśo'dhyāyaḥ || 16 ||