मुख्यं गम्यताम्

Try searching

Quick links

Crawlable search page

Devībhāgavatapurāṇam — Caturthaskandhaḥ, adhyāya 15

3
Caturthaskandhaḥ · 15

devīkathanena dānavānāṃ rasātalaṃ prati gamanam

vyāsa uvāca

iti tasya vacaḥ śrutvā bhārgavasya mahātmanaḥ |

prahlādastu susaṃhṛṣṭo babhūva nṛpanandanaḥ

||1||

इति तस्य वचः श्रुत्वा भार्गवस्य महात्मनः ।

प्रह्लादस्तु सुसंहृष्टो बभूव नृपनन्दनः

jñātvā daivaṃ baliṣṭhañca prahlādastānuvāca ha |

kṛte'pi yuddhe na jayo bhaviṣyati kadācana

||2||

ज्ञात्वा दैवं बलिष्ठञ्च प्रह्लादस्तानुवाच ह ।

कृतेऽपि युद्धे न जयो भविष्यति कदाचन

tadā te jayinaḥ procurdānavā madagarvitāḥ |

saṃgrāmastu prakartavyo daivaṃ kiṃ na vidāmahe

||3||

तदा ते जयिनः प्रोचुर्दानवा मदगर्विताः ।

संग्रामस्तु प्रकर्तव्यो दैवं किं न विदामहे

nirudyamānāṃ daivaṃ hi pradhānamasurādhipa |

kena dṛṣṭaṃ kva vā dṛṣṭaṃ kīdṛśaṃ kena nirmitam

||4||

निरुद्यमानां दैवं हि प्रधानमसुराधिप ।

केन दृष्टं क्व वा दृष्टं कीदृशं केन निर्मितम्

tasmādyuddhaṃ kariṣyāmo balamāsthāya sāmpratam |

bhavāgre daityavarya tvaṃ sarvajño'si mahāmate

||5||

तस्माद्युद्धं करिष्यामो बलमास्थाय साम्प्रतम् ।

भवाग्रे दैत्यवर्य त्वं सर्वज्ञोऽसि महामते

ityuktastaistadā rājan prahlādaḥ prabalārihā |

senānīśca tadā bhūtvā devānyuddhe samāhvayat

||6||

इत्युक्तस्तैस्तदा राजन् प्रह्लादः प्रबलारिहा ।

सेनानीश्च तदा भूत्वा देवान्युद्धे समाह्वयत्

te'pi tatrāsurāndṛṣṭvā saṃgrāme samupasthitān |

sarve sambhṛtasambhārā devāstānsamayodhayan

||7||

तेऽपि तत्रासुरान्दृष्ट्वा संग्रामे समुपस्थितान् ।

सर्वे सम्भृतसम्भारा देवास्तान्समयोधयन्

saṃgrāmastu tadā ghoraḥ śakraprahlādayorabhūt |

pūrṇaṃ varṣaśataṃ tatra munīnāṃ vismayāvahaḥ

||8||

संग्रामस्तु तदा घोरः शक्रप्रह्लादयोरभूत् ।

पूर्णं वर्षशतं तत्र मुनीनां विस्मयावहः

vartamāne mahāyuddhe śukreṇa pratipālitāḥ |

jayamāpustadā daityāḥ prahlādapramukhā nṛpa

||9||

वर्तमाने महायुद्धे शुक्रेण प्रतिपालिताः ।

जयमापुस्तदा दैत्याः प्रह्लादप्रमुखा नृप

tadaivendro gurorvākyātsarvaduḥkhavināśinīm |

sasmāra manasā devīṃ muktidāṃ paramāṃ śivām

||10||

तदैवेन्द्रो गुरोर्वाक्यात्सर्वदुःखविनाशिनीम् ।

सस्मार मनसा देवीं मुक्तिदां परमां शिवाम्

indra uvāca

jaya devi mahāmāye śūladhāriṇi cāmbike |

śaṅkhacakragadāpadmakhaḍgahaste'bhayaprade

||11||

जय देवि महामाये शूलधारिणि चाम्बिके ।

शङ्खचक्रगदापद्मखड्गहस्तेऽभयप्रदे

namaste bhuvaneśāni śaktidarśananāyike |

daśatattvātmike mātarmahābindusvarūpiṇi

||12||

नमस्ते भुवनेशानि शक्तिदर्शननायिके ।

दशतत्त्वात्मिके मातर्महाबिन्दुस्वरूपिणि

mahākuṇḍalinīrūpe saccidānandarūpiṇi |

prāṇāgnihotravidye te namo dīpaśikhātmike

||13||

महाकुण्डलिनीरूपे सच्चिदानन्दरूपिणि ।

प्राणाग्निहोत्रविद्ये ते नमो दीपशिखात्मिके

pañcakośāntaragate pucchabrahmasvarūpiṇi |

ānandakalike mātaḥ sarvopaniṣadarcite

||14||

पञ्चकोशान्तरगते पुच्छब्रह्मस्वरूपिणि ।

आनन्दकलिके मातः सर्वोपनिषदर्चिते

mātaḥ prasīda sumukhī bhava hīnasattvāṃ- strāyasva no janani daityaparājitān vai |

tvaṃ devi naḥ śaraṇadā bhuvane pramāṇā śaktāsi duḥkhaśamane'khilavīryayukte

||15||

मातः प्रसीद सुमुखी भव हीनसत्त्वां- स्त्रायस्व नो जननि दैत्यपराजितान् वै ।

त्वं देवि नः शरणदा भुवने प्रमाणा शक्तासि दुःखशमनेऽखिलवीर्ययुक्ते

dhyāyanti ye'pi sukhino nitarāṃ bhavanti duḥkhānvitāvigataśokabhayāstathānye |

mokṣārthino vigatamānavimuktasaṅgāḥ saṃsāravāridhijalaṃ prataranti santaḥ

||16||

ध्यायन्ति येऽपि सुखिनो नितरां भवन्ति दुःखान्विताविगतशोकभयास्तथान्ये ।

मोक्षार्थिनो विगतमानविमुक्तसङ्गाः संसारवारिधिजलं प्रतरन्ति सन्तः

tvaṃ devi viśvajanani prathitaprabhāvā saṃrakṣaṇārthamuditārtiharapratāpā |

saṃhartumetadakhilaṃ kila kālarūpā ko vetti te'mba caritaṃ nanu mandabuddhiḥ

||17||

त्वं देवि विश्वजननि प्रथितप्रभावा संरक्षणार्थमुदितार्तिहरप्रतापा ।

संहर्तुमेतदखिलं किल कालरूपा को वेत्ति तेऽम्ब चरितं ननु मन्दबुद्धिः

brahmā haraśca haridaśvaratho hariśca indro yamo'tha varuṇo'gnisamīraṇau ca |

jñātuṃ kṣamā na munayo'pi mahānubhāvā yasyāḥ prabhāvamatulaṃ nigamāgamāśca

||18||

ब्रह्मा हरश्च हरिदश्वरथो हरिश्च इन्द्रो यमोऽथ वरुणोऽग्निसमीरणौ च ।

ज्ञातुं क्षमा न मुनयोऽपि महानुभावा यस्याः प्रभावमतुलं निगमागमाश्च

dhanyāsta eva tava bhaktiparā mahāntaḥ saṃsāraduḥkharahitāḥ sukhasindhumagnāḥ |

ye bhaktibhāvarahitā na kadāpi duḥkhā- |

mbhodhiṃ janikṣayataraṅgamume taranti

||19||

धन्यास्त एव तव भक्तिपरा महान्तः संसारदुःखरहिताः सुखसिन्धुमग्नाः ।

ये भक्तिभावरहिता न कदापि दुःखा- ।

म्भोधिं जनिक्षयतरङ्गमुमे तरन्ति

ye vījyamānāḥ sitacāmaraiśca krīḍanti dhanyāḥ śibikādhirūḍhāḥ |

taiḥ pūjitā tvaṃ kila pūrvadehe nānopahārairiti cintayāmi

||20||

ये वीज्यमानाः सितचामरैश्च क्रीडन्ति धन्याः शिबिकाधिरूढाः ।

तैः पूजिता त्वं किल पूर्वदेहे नानोपहारैरिति चिन्तयामि

ye pūjyamānā varavāraṇasthā vilāsinīvṛndavilāsayuktāḥ |

sāmantakaiścopanatairvrajanti manye hi taistvaṃ kila pūjitāsi

||21||

ये पूज्यमाना वरवारणस्था विलासिनीवृन्दविलासयुक्ताः ।

सामन्तकैश्चोपनतैर्व्रजन्ति मन्ये हि तैस्त्वं किल पूजितासि

vyāsa uvāca

evaṃ stutā maghavatā devī viśveśvarī tadā |

prādurbabhūva tarasā siṃhārūḍhā caturbhujā

||22||

एवं स्तुता मघवता देवी विश्वेश्वरी तदा ।

प्रादुर्बभूव तरसा सिंहारूढा चतुर्भुजा

śaṅkhacakragadāpadmānbibhratī cārulocanā |

raktāmbaradharā devī divyamālyavibhūṣaṇā

||23||

शङ्खचक्रगदापद्मान्बिभ्रती चारुलोचना ।

रक्ताम्बरधरा देवी दिव्यमाल्यविभूषणा

tānuvāca surāndevī prasannavadanā girā |

bhayaṃ tyajantu bho devāḥ śaṃ vidhāsye kilādhunā

||24||

तानुवाच सुरान्देवी प्रसन्नवदना गिरा ।

भयं त्यजन्तु भो देवाः शं विधास्ये किलाधुना

ityuktvā sā tadā devī siṃhārūḍhātisundarī |

jagāma tarasā tatra yatra daityā madānvitāḥ

||25||

इत्युक्त्वा सा तदा देवी सिंहारूढातिसुन्दरी ।

जगाम तरसा तत्र यत्र दैत्या मदान्विताः

prahlādapramukhāḥ sarve dṛṣṭvā devīṃ puraḥsthitām |

ūcuḥ parasparaṃ bhītāḥ kiṃ kartavyamitastadā

||26||

प्रह्लादप्रमुखाः सर्वे दृष्ट्वा देवीं पुरःस्थिताम् ।

ऊचुः परस्परं भीताः किं कर्तव्यमितस्तदा

devaṃ nārāyaṇaṃ cātra samprāptā caṇḍikā kila |

mahiṣāntakarī nūnaṃ caṇḍamuṇḍavināśinī

||27||

देवं नारायणं चात्र सम्प्राप्ता चण्डिका किल ।

महिषान्तकरी नूनं चण्डमुण्डविनाशिनी

nihaniṣyati naḥ sarvānambikā nātra saṃśayaḥ |

vakradṛṣṭyā yayā pūrvaṃ nihatau madhukaiṭabhau

||28||

निहनिष्यति नः सर्वानम्बिका नात्र संशयः ।

वक्रदृष्ट्या यया पूर्वं निहतौ मधुकैटभौ

evaṃ cintāturānvīkṣya prahlādastānuvāca ha |

yoddhavyaṃ nātha gantavyaṃ palāyya dānavottamāḥ

||29||

एवं चिन्तातुरान्वीक्ष्य प्रह्लादस्तानुवाच ह ।

योद्धव्यं नाथ गन्तव्यं पलाय्य दानवोत्तमाः

namucistānuvācātha palāyanaparāniha |

haniṣyati jaganmātā ruṣitā kila hetibhiḥ

||30||

नमुचिस्तानुवाचाथ पलायनपरानिह ।

हनिष्यति जगन्माता रुषिता किल हेतिभिः

tathā kuru mahābhāga yathā duḥkhaṃ na jāyate |

vrajāmo'dyaiva pātālaṃ tāṃ stutvā tadanujñayā

||31||

तथा कुरु महाभाग यथा दुःखं न जायते ।

व्रजामोऽद्यैव पातालं तां स्तुत्वा तदनुज्ञया

prahlāda uvāca

staumi devīṃ mahāmāyāṃ sṛṣṭisthityantakāriṇīm |

sarveṣāṃ jananīṃ śaktiṃ bhaktānāmabhayaṅkarīm

||32||

स्तौमि देवीं महामायां सृष्टिस्थित्यन्तकारिणीम् ।

सर्वेषां जननीं शक्तिं भक्तानामभयङ्करीम्

vyāsa uvāca

ityuktyā viṣṇubhaktastu prahlādaḥ paramārthavit |

tuṣṭāva jagatāṃ dhātrīṃ kṛtāñjalipuṭastadā

||33||

इत्युक्त्या विष्णुभक्तस्तु प्रह्लादः परमार्थवित् ।

तुष्टाव जगतां धात्रीं कृताञ्जलिपुटस्तदा

mālāsarpavadābhāti yasyāṃ sarvaṃ carācaram |

sarvādhiṣṭhānarūpāyai tasyai hrīṃmūrtaye namaḥ

||34||

मालासर्पवदाभाति यस्यां सर्वं चराचरम् ।

सर्वाधिष्ठानरूपायै तस्यै ह्रींमूर्तये नमः

tvattaḥ sarvamidaṃ viśvaṃ sthāvaraṃ jaṅgamaṃ tathā |

anye nimittamātrāste kartārastava nirmitāḥ

||35||

त्वत्तः सर्वमिदं विश्वं स्थावरं जङ्गमं तथा ।

अन्ये निमित्तमात्रास्ते कर्तारस्तव निर्मिताः

namo devi mahāmāye sarveṣāṃ jananī smṛtā |

ko bhedastava deveṣu daityeṣu svakṛteṣu ca

||36||

नमो देवि महामाये सर्वेषां जननी स्मृता ।

को भेदस्तव देवेषु दैत्येषु स्वकृतेषु च

mātuḥ putreṣu ko bhedo'pyaśubheṣu śubheṣu ca |

tathaiva deveṣvasmāsu na kartavyastvayādhunā

||37||

मातुः पुत्रेषु को भेदोऽप्यशुभेषु शुभेषु च ।

तथैव देवेष्वस्मासु न कर्तव्यस्त्वयाधुना

yādṛśāstādṛśā mātaḥ sutāste dānavāḥ kila |

yatastvaṃ viśvajananī purāṇeṣu prakīrtitā

||38||

यादृशास्तादृशा मातः सुतास्ते दानवाः किल ।

यतस्त्वं विश्वजननी पुराणेषु प्रकीर्तिता

te'pi svārthaparā nūnaṃ yathaiva vayamapyuta |

nāntaraṃ daityasurayorbhedo'yaṃ mohasambhavaḥ

||39||

तेऽपि स्वार्थपरा नूनं यथैव वयमप्युत ।

नान्तरं दैत्यसुरयोर्भेदोऽयं मोहसम्भवः

dhanadārādibhogeṣu vayaṃ saktā divāniśam |

tathaiva devā deveśi ko bhedo'suradevayoḥ

||40||

धनदारादिभोगेषु वयं सक्ता दिवानिशम् ।

तथैव देवा देवेशि को भेदोऽसुरदेवयोः

te'pi kaśyapadāyādā vayaṃ tatsambhavāḥ kila |

kuto virodhasambhūtirjātā mātastavādhunā

||41||

तेऽपि कश्यपदायादा वयं तत्सम्भवाः किल ।

कुतो विरोधसम्भूतिर्जाता मातस्तवाधुना

na tathā vihitaṃ mātastvayi sarvasamudbhave |

sāmyataiva tvayā sthāpyā deveṣvasmāsu caiva hi

||42||

न तथा विहितं मातस्त्वयि सर्वसमुद्भवे ।

साम्यतैव त्वया स्थाप्या देवेष्वस्मासु चैव हि

guṇavyatikarātsarve samutpannāḥ surāsurāḥ |

guṇānvitā bhaveyuste kathaṃ dehabhṛto'marāḥ

||43||

गुणव्यतिकरात्सर्वे समुत्पन्नाः सुरासुराः ।

गुणान्विता भवेयुस्ते कथं देहभृतोऽमराः

kāmaḥ krodhaśca lobhaśca sarvadeheṣu saṃsthitāḥ |

vartante sarvadā tasmāt ko'virodhī bhaveñcanaḥ

||44||

कामः क्रोधश्च लोभश्च सर्वदेहेषु संस्थिताः ।

वर्तन्ते सर्वदा तस्मात् कोऽविरोधी भवेञ्चनः

tvayā mitho virodho'yaṃ kalpitaḥ kila kautukāt |

manyāmahe vibhedena nūnaṃ yuddhadidṛkṣayā

||45||

त्वया मिथो विरोधोऽयं कल्पितः किल कौतुकात् ।

मन्यामहे विभेदेन नूनं युद्धदिदृक्षया

anyathā khalu bhrātṝṇāṃ virodhaḥ kīdṛśo'naghe |

tvaṃ cennecchasi cāmuṇḍe vīkṣituṃ kalahaṃ kila

||46||

अन्यथा खलु भ्रातॄणां विरोधः कीदृशोऽनघे ।

त्वं चेन्नेच्छसि चामुण्डे वीक्षितुं कलहं किल

jānāmi dharmaṃ dharmajñe vedmi cāhaṃ śatakratum |

tathāpi kalaho'smākaṃ bhogārthaṃ devi sarvadā

||47||

जानामि धर्मं धर्मज्ञे वेद्मि चाहं शतक्रतुम् ।

तथापि कलहोऽस्माकं भोगार्थं देवि सर्वदा

ekaḥ ko'pi na śāstāsti saṃsāre tvāṃ vināmbike |

spṛhāvatastu kaḥ kartuṃ kṣamate vacanaṃ budhaḥ

||48||

एकः कोऽपि न शास्तास्ति संसारे त्वां विनाम्बिके ।

स्पृहावतस्तु कः कर्तुं क्षमते वचनं बुधः

devāsurairayaṃ sindhurmathitaḥ samaye kvacit |

viṣṇunā vihito bhedaḥ sudhāratnacchalena vai

||49||

देवासुरैरयं सिन्धुर्मथितः समये क्वचित् ।

विष्णुना विहितो भेदः सुधारत्नच्छलेन वै

tvayāsau kalpitaḥ śauriḥ pālakatve jagadguruḥ |

tena lakṣmīḥ svayaṃ lobhād gṛhītāmarasundarī

||50||

त्वयासौ कल्पितः शौरिः पालकत्वे जगद्गुरुः ।

तेन लक्ष्मीः स्वयं लोभाद् गृहीतामरसुन्दरी

airāvatastathendreṇa pārijāto'tha kāmadhuk |

uccaiḥśravāḥ suraiḥ sarvaṃ gṛhītaṃ vaiṣṇavecchayā

||51||

ऐरावतस्तथेन्द्रेण पारिजातोऽथ कामधुक् ।

उच्चैःश्रवाः सुरैः सर्वं गृहीतं वैष्णवेच्छया

anayaṃ tādṛśaṃ kṛtvā jātā devāstu sādhavaḥ |

(anyāyinaḥ surā nūnaṃ paśya tvaṃ dharmalakṣaṇam |

) |

saṃsthāpitāḥ surā nūnaṃ viṣṇunā bahumāninā

||52||

अनयं तादृशं कृत्वा जाता देवास्तु साधवः ।

(अन्यायिनः सुरा नूनं पश्य त्वं धर्मलक्षणम् ।

) ।

संस्थापिताः सुरा नूनं विष्णुना बहुमानिना

nūnaṃ daityāḥ parābhūvanpaśya tvaṃ dharmalakṣaṇam |

kva dharmaḥ kīdṛśo dharmaḥ kva kāryaṃ kva ca sādhutā

||53||

नूनं दैत्याः पराभूवन्पश्य त्वं धर्मलक्षणम् ।

क्व धर्मः कीदृशो धर्मः क्व कार्यं क्व च साधुता

kathayāmi ca kasyāgre siddhaṃ maimāṃsikaṃ matam |

tārkikā yuktivādajñā vidhijñā vedavādakāḥ

||54||

कथयामि च कस्याग्रे सिद्धं मैमांसिकं मतम् ।

तार्किका युक्तिवादज्ञा विधिज्ञा वेदवादकाः

uktāḥ sakartṛkaṃ viśvaṃ vivadante jaḍātmakāḥ |

kartā bhavati cedasminsaṃsāre vitate kila

||55||

उक्ताः सकर्तृकं विश्वं विवदन्ते जडात्मकाः ।

कर्ता भवति चेदस्मिन्संसारे वितते किल

virodhaḥ kīdṛśastatra caikakarmaṇi vai mithaḥ |

vede naikamatiḥ kasmācchāstreṣvapi tathā punaḥ

||56||

विरोधः कीदृशस्तत्र चैककर्मणि वै मिथः ।

वेदे नैकमतिः कस्माच्छास्त्रेष्वपि तथा पुनः

naikavākyaṃ vacasteṣāmapi vedavidāṃ punaḥ |

yataḥ svārthaparaṃ sarvaṃ jagatsthāvarajaṅgamam

||57||

नैकवाक्यं वचस्तेषामपि वेदविदां पुनः ।

यतः स्वार्थपरं सर्वं जगत्स्थावरजङ्गमम्

niḥspṛhaḥ ko'pi saṃsāre na bhavenna bhaviṣyati |

śaśinātha gurorbhāryā hṛtā jñātvā balādapi

||58||

निःस्पृहः कोऽपि संसारे न भवेन्न भविष्यति ।

शशिनाथ गुरोर्भार्या हृता ज्ञात्वा बलादपि

gautamasya tathendreṇa jānatā dharmaniścayam |

guruṇānujabhāryā ca bhuktā garbhavatī balāt

||59||

गौतमस्य तथेन्द्रेण जानता धर्मनिश्चयम् ।

गुरुणानुजभार्या च भुक्ता गर्भवती बलात्

śapto garbhagato bālaḥ kṛtaścāndhastathā punaḥ |

viṣṇunā ca śiraśchinnaṃ rāhoścakreṇa vai balāt

||60||

शप्तो गर्भगतो बालः कृतश्चान्धस्तथा पुनः ।

विष्णुना च शिरश्छिन्नं राहोश्चक्रेण वै बलात्

aparādhaṃ vinā kāmaṃ tadā sattvavatāmbike |

pautro dharmavatāṃ śūraḥ satyavrataparāyaṇaḥ

||61||

अपराधं विना कामं तदा सत्त्ववताम्बिके ।

पौत्रो धर्मवतां शूरः सत्यव्रतपरायणः

yajvā dānapatiḥ śāntaḥ sarvajñaḥ sarvapūjakaḥ |

kṛtvātha vāmanaṃ rūpaṃ hariṇā chalavedinā

||62||

यज्वा दानपतिः शान्तः सर्वज्ञः सर्वपूजकः ।

कृत्वाथ वामनं रूपं हरिणा छलवेदिना

vañcito'sau baliḥ sarvaṃ hṛtaṃ rājyaṃ purā kila |

tathāpi devāndharmasthānpravadanti manīṣiṇaḥ

||63||

वञ्चितोऽसौ बलिः सर्वं हृतं राज्यं पुरा किल ।

तथापि देवान्धर्मस्थान्प्रवदन्ति मनीषिणः

vadanti cāṭuvādāṃśca dharmavādājjayaṃ gatāḥ |

evaṃ jñātvā jaganmātaryathecchasi tathā kuru

||64||

वदन्ति चाटुवादांश्च धर्मवादाज्जयं गताः ।

एवं ज्ञात्वा जगन्मातर्यथेच्छसि तथा कुरु

śaraṇā dānavāḥ sarve jahi vā rakṣa vā punaḥ |

śrīdevyuvāca |

sarve gacchata pātālaṃ tatra vāsaṃ yathepsitam

||65||

शरणा दानवाः सर्वे जहि वा रक्ष वा पुनः ।

श्रीदेव्युवाच ।

सर्वे गच्छत पातालं तत्र वासं यथेप्सितम्

kurudhvaṃ dānavāḥ sarve nirbhayā gatamanyavaḥ |

kālaḥ pratīkṣyo yuṣmābhiḥ kāraṇaṃ sa śubhe'śubhe

||66||

कुरुध्वं दानवाः सर्वे निर्भया गतमन्यवः ।

कालः प्रतीक्ष्यो युष्माभिः कारणं स शुभेऽशुभे

sunirvedaparāṇāṃ hi sukhaṃ sarvatra sarvadā |

trailokyasya ca rājye'pi na sukhaṃ lobhacetasām

||67||

सुनिर्वेदपराणां हि सुखं सर्वत्र सर्वदा ।

त्रैलोक्यस्य च राज्येऽपि न सुखं लोभचेतसाम्

kṛte'pi na sukhaṃ pūrṇaṃ saspṛhāṇāṃ phalairapi |

tasmāttyaktvā mahīmetāṃ prayāntvadya mahītalam

||68||

कृतेऽपि न सुखं पूर्णं सस्पृहाणां फलैरपि ।

तस्मात्त्यक्त्वा महीमेतां प्रयान्त्वद्य महीतलम्

mamājñāṃ purataḥ kṛtvā sarve vigatakalmaṣāḥ |

vyāsa uvāca |

tacchrutvā vacanaṃ devyāstathetyuktvā rasātalam

||69||

ममाज्ञां पुरतः कृत्वा सर्वे विगतकल्मषाः ।

व्यास उवाच ।

तच्छ्रुत्वा वचनं देव्यास्तथेत्युक्त्वा रसातलम्

praṇamya dānavāḥ sarve gatāḥ śaktyābhirakṣitāḥ |

antardadhe tato devī devāḥ svabhuvanaṃ gatāḥ

||70||

प्रणम्य दानवाः सर्वे गताः शक्त्याभिरक्षिताः ।

अन्तर्दधे ततो देवी देवाः स्वभुवनं गताः

tyaktvā vairaṃ sthitāḥ sarve te tadā devadānavāḥ |

etadākhyānamakhilaṃ yaḥ śṛṇoti vadatyatha

||71||

त्यक्त्वा वैरं स्थिताः सर्वे ते तदा देवदानवाः ।

एतदाख्यानमखिलं यः शृणोति वदत्यथ

sarvaduḥkhavinirmuktaḥ prayāti padamuttamam

||72||

सर्वदुःखविनिर्मुक्तः प्रयाति पदमुत्तमम्

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ caturthaskandhe devīkathanena dānavānāṃ rasātalaṃ prati gamanaṃ nāma pañcadaśo'dhyāyaḥ || 15 ||