yamāṣṭakavarṇanam
śrīnārāyaṇa uvāca
śakterutkīrtanaṃ śrutvā sāvitrī yamavaktrataḥ |
sāśrunetrā sapulakā yamaṃ punaruvāca sā
||1||शक्तेरुत्कीर्तनं श्रुत्वा सावित्री यमवक्त्रतः ।
साश्रुनेत्रा सपुलका यमं पुनरुवाच सा
sāvitryuvāca
śakterutkīrtanaṃ dharma sakaloddhārakāraṇam |
śrotṝṇāṃ caiva vaktṝṇāṃ janmamṛtyujarāharam
||2||शक्तेरुत्कीर्तनं धर्म सकलोद्धारकारणम् ।
श्रोतॄणां चैव वक्तॄणां जन्ममृत्युजराहरम्
dānavānāṃ ca siddhānāṃ tapasāṃ ca paraṃ padam |
yogānāṃ caiva vedānāṃ kīrtanaṃ sevanaṃ vibho
||3||दानवानां च सिद्धानां तपसां च परं पदम् ।
योगानां चैव वेदानां कीर्तनं सेवनं विभो
muktitvamamaratvaṃ ca sarvasiddhitvameva ca |
śrīśaktisevakasyaiva kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm
||4||मुक्तित्वममरत्वं च सर्वसिद्धित्वमेव च ।
श्रीशक्तिसेवकस्यैव कलां नार्हन्ति षोडशीम्
bhajāmi kena vidhinā vada vedavidāṃvara |
śubhakarmavipākaṃ ca śrutaṃ nṝṇāṃ manoharam
||5||भजामि केन विधिना वद वेदविदांवर ।
शुभकर्मविपाकं च श्रुतं नॄणां मनोहरम्
karmāśubhavipākaṃ ca tanme vyākhyātumarhasi |
ityuktvā ca satī brahman bhaktinamrātmakandharā
||6||कर्माशुभविपाकं च तन्मे व्याख्यातुमर्हसि ।
इत्युक्त्वा च सती ब्रह्मन् भक्तिनम्रात्मकन्धरा
tuṣṭāva dharmarājaṃ ca vedoktena stavena ca |
sāvitryuvāca |
tapasā dharmamārādhya puṣkare bhāskaraḥ purā
||7||तुष्टाव धर्मराजं च वेदोक्तेन स्तवेन च ।
सावित्र्युवाच ।
तपसा धर्ममाराध्य पुष्करे भास्करः पुरा
dharmaṃ sūryaḥ sutaṃ prāpa dharmarājaṃ namāmyaham |
samatā sarvabhūteṣu yasya sarvasya sākṣiṇaḥ
||8||धर्मं सूर्यः सुतं प्राप धर्मराजं नमाम्यहम् ।
समता सर्वभूतेषु यस्य सर्वस्य साक्षिणः
ato yannāma śamanamiti taṃ praṇamāmyaham |
yenāntaśca kṛto viśve sarveṣāṃ jīvināṃ param
||9||अतो यन्नाम शमनमिति तं प्रणमाम्यहम् ।
येनान्तश्च कृतो विश्वे सर्वेषां जीविनां परम्
kāmānurūpaṃ kālena taṃ kṛtāntaṃ namāmyaham |
bibharti daṇḍaṃ daṇḍāya pāpināṃ śuddhihetave
||10||कामानुरूपं कालेन तं कृतान्तं नमाम्यहम् ।
बिभर्ति दण्डं दण्डाय पापिनां शुद्धिहेतवे
namāmi taṃ daṇḍadharaṃ yaḥ śāstā sarvajīvinām |
viśvaṃ ca kalayatyeva yaḥ sarveṣu ca santatam
||11||नमामि तं दण्डधरं यः शास्ता सर्वजीविनाम् ।
विश्वं च कलयत्येव यः सर्वेषु च सन्ततम्
atīva durnivāryaṃ ca taṃ kālaṃ praṇamāmyaham |
tapasvī brahmaniṣṭho yaḥ saṃyamī sañjitendriyaḥ
||12||अतीव दुर्निवार्यं च तं कालं प्रणमाम्यहम् ।
तपस्वी ब्रह्मनिष्ठो यः संयमी सञ्जितेन्द्रियः
jīvānāṃ karmaphaladastaṃ yamaṃ praṇamāmyaham |
svātmārāmaśca sarvajño mitraṃ puṇyakṛtāṃ bhavet
||13||जीवानां कर्मफलदस्तं यमं प्रणमाम्यहम् ।
स्वात्मारामश्च सर्वज्ञो मित्रं पुण्यकृतां भवेत्
pāpināṃ kleśado yastaṃ puṇyamitraṃ namāmyaham |
yajjanma brahmaṇoṃ'śena jvalantaṃ brahmatejasā
||14||पापिनां क्लेशदो यस्तं पुण्यमित्रं नमाम्यहम् ।
यज्जन्म ब्रह्मणोंऽशेन ज्वलन्तं ब्रह्मतेजसा
yo dhyāyati paraṃ brahma tamīśaṃ praṇamāmyaham |
ityuktvā sā ca sāvitrī praṇanāma yamaṃ mune
||15||यो ध्यायति परं ब्रह्म तमीशं प्रणमाम्यहम् ।
इत्युक्त्वा सा च सावित्री प्रणनाम यमं मुने
yamastāṃ śaktibhajanaṃ karmapākamuvāca ha |
idaṃ yamāṣṭakaṃ nityaṃ prātarutthāya yaḥ paṭhet
||16||यमस्तां शक्तिभजनं कर्मपाकमुवाच ह ।
इदं यमाष्टकं नित्यं प्रातरुत्थाय यः पठेत्
yamāttasya bhayaṃ nāsti sarvapāpātpramucyate |
mahāpāpī yadi paṭhennityaṃ bhaktisamanvitaḥ |
yamaḥ karoti saṃśuddhaṃ kāyavyūhena niścitam
||17||यमात्तस्य भयं नास्ति सर्वपापात्प्रमुच्यते ।
महापापी यदि पठेन्नित्यं भक्तिसमन्वितः ।
यमः करोति संशुद्धं कायव्यूहेन निश्चितम्
iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ navamaskandhe yamāṣṭakavarṇanaṃ nāmekatriśo'dhyāyaḥ || 31 ||