kālabhairavatīrthayātrāvarṇanam
sanatkumāra uvāca
ataḥ paraṃ pravakṣyāmi vīreśvaramatho śṛṇu ||
tasmiṃstīrthe naraḥ snātvā vīralokamavāpnuyāt
||1||अतः परं प्रवक्ष्यामि वीरेश्वरमथो शृणु ॥
तस्मिंस्तीर्थे नरः स्नात्वा वीरलोकमवाप्नुयात्
nāgānāṃ pravaraṃ tīrthaṃ sarvakāmavarapradam ||
kālabhairavamityākhyaṃ tacca tīrthaṃ paraṃ smṛtam
||2||नागानां प्रवरं तीर्थं सर्वकामवरप्रदम् ॥
कालभैरवमित्याख्यं तच्च तीर्थं परं स्मृतम्
yasya darśanamātreṇa sarvaduḥkhātigo bhavet
||3||यस्य दर्शनमात्रेण सर्वदुःखातिगो भवेत्
vyāsa uvāca
kasminkāle hi vikhyātaṃ kālabhairavasaṃjñitam ||
tīrthaṃ munivaraśreṣṭha etadvistarato vada
||4||कस्मिन्काले हि विख्यातं कालभैरवसंज्ञितम् ॥
तीर्थं मुनिवरश्रेष्ठ एतद्विस्तरतो वद
sanatkumāra uvāca
purā'yaṃ bhairavo yogī yoginītrāsakārakaḥ ||
kālacakrakṛtāḥ kṛtyā yoginīnāṃ gaṇāstadā
||5||पुराऽयं भैरवो योगी योगिनीत्रासकारकः ॥
कालचक्रकृताः कृत्या योगिनीनां गणास्तदा
tāsāṃ kālīti vikhyātā yoginī paramottamā ||
tayāyaṃ pālito nityaṃ putravadbhairavo'malaḥ
||6||तासां कालीति विख्याता योगिनी परमोत्तमा ॥
तयायं पालितो नित्यं पुत्रवद्भैरवोऽमलः
tenaite ca vinirdhūtā doṣotpātāśca sattama ||
trividhā bhuvi vikhyātāḥ sarvavighnakarāḥ parāḥ
||7||तेनैते च विनिर्धूता दोषोत्पाताश्च सत्तम ॥
त्रिविधा भुवि विख्याताः सर्वविघ्नकराः पराः
kālakṛtyāstadā tena bhraṃśitāḥ paramātmanā ||
mahāmārī pūtanā kṛtyā śakunī revatī khalā
||8||कालकृत्यास्तदा तेन भ्रंशिताः परमात्मना ॥
महामारी पूतना कृत्या शकुनी रेवती खला
koṭarī tāmasī māyā navaitā mātṛkāḥ smṛtāḥ ||
duṣṭadoṣavahā duṣṭāḥ sarvaprāṇibhayaṃkarāḥ
||9||कोटरी तामसी माया नवैता मातृकाः स्मृताः ॥
दुष्टदोषवहा दुष्टाः सर्वप्राणिभयंकराः
vaśīcakre sa dharmātmā sarvakāmavarapradāḥ ||
śiprātīre sthito nityaṃ kūle cottarataḥ śubhe
||10||वशीचक्रे स धर्मात्मा सर्वकामवरप्रदाः ॥
शिप्रातीरे स्थितो नित्यं कूले चोत्तरतः शुभे
ūṣarasya pare pūrve so'pi tiṣṭhati sarvadā ||
āṣāḍhasya site pakṣe ravivāre samāhitaḥ
||11||ऊषरस्य परे पूर्वे सोऽपि तिष्ठति सर्वदा ॥
आषाढस्य सिते पक्षे रविवारे समाहितः
navamīṃ cā'ṣṭamīṃ prāpya caturdaśyāṃ viśeṣataḥ ||
pūjāṃ kurvaṃti ye kecinnarā niścalamānasāḥ
||12||नवमीं चाऽष्टमीं प्राप्य चतुर्दश्यां विशेषतः ॥
पूजां कुर्वंति ये केचिन्नरा निश्चलमानसाः
vivāhe putrajanane māṃgalye ca śubhe param ||
patrapuṣpārkagaṃdhaiśca naivedyairvividhaistathā
||13||विवाहे पुत्रजनने मांगल्ये च शुभे परम् ॥
पत्रपुष्पार्कगंधैश्च नैवेद्यैर्विविधैस्तथा
tāṃbūlavāsagaṃdhādyaiḥ pūjayedvarada rūpiṇam ||
viprāṇāṃ bhojanairhomaistarpayetsatataṃ vibhum
||14||तांबूलवासगंधाद्यैः पूजयेद्वरद रूपिणम् ॥
विप्राणां भोजनैर्होमैस्तर्पयेत्सततं विभुम्
etatparamakalyāṇametatparamamaṃgalam ||
natvā stutvā ca taṃ devaṃ sarvakāmārthasiddhaye
||15||एतत्परमकल्याणमेतत्परममंगलम् ॥
नत्वा स्तुत्वा च तं देवं सर्वकामार्थसिद्धये
sakalakaluṣahārī dhūrtaduṣṭāṃ'takārī suciracaritacārī muṃḍamauṃjīpracārī ||
karakalitakapālī kuṇḍalī daṃḍapāṇiḥ sa bhavatu sukhakārī bhairavo bhāvahārī
||16||सकलकलुषहारी धूर्तदुष्टांऽतकारी सुचिरचरितचारी मुंडमौंजीप्रचारी ॥
करकलितकपाली कुण्डली दंडपाणिः स भवतु सुखकारी भैरवो भावहारी
vividharāsavilāsavilāsitaṃ navavadhūravadhūtaparākramam ||
madavighūrṇitagoṣpadagoṣpadaṃ bhavapadaṃ satataṃ satataṃ smare
||17||विविधरासविलासविलासितं नववधूरवधूतपराक्रमम् ॥
मदविघूर्णितगोष्पदगोष्पदं भवपदं सततं सततं स्मरे
amalakamalanetraṃ cārucaṃdrāvataṃsaṃ sakalaguṇagariṣṭaṃ kāminīkāmarūpam ||
parihṛtaparitāpaṃ ḍākinīnāśahetuṃ bhaja jana śivarūpaṃ bhairavaṃ bhūtanātham
||18||अमलकमलनेत्रं चारुचंद्रावतंसं सकलगुणगरिष्टं कामिनीकामरूपम् ॥
परिहृतपरितापं डाकिनीनाशहेतुं भज जन शिवरूपं भैरवं भूतनाथम्
sabalabalavighātaṃ kṣetrapālaikapālaṃ vikaṭakaṭikarālaṃ hyaṭṭahāsaṃ viśālam ||
karagatakaravālaṃ nāgayajñopavītaṃ bhaja jana śivarūpaṃ bhairavaṃ bhūtanātham
||19||सबलबलविघातं क्षेत्रपालैकपालं विकटकटिकरालं ह्यट्टहासं विशालम् ॥
करगतकरवालं नागयज्ञोपवीतं भज जन शिवरूपं भैरवं भूतनाथम्
bhavabhayaparihāraṃ yoginītrāsakāraṃ sakalasuragaṇeśaṃ cārucaṃdrārkanetram ||
mukuṭarucirabhālaṃ muktamālaṃ viśālaṃ bhaja jana śivarūpaṃ bhairavaṃ bhūtanātham
||20||भवभयपरिहारं योगिनीत्रासकारं सकलसुरगणेशं चारुचंद्रार्कनेत्रम् ॥
मुकुटरुचिरभालं मुक्तमालं विशालं भज जन शिवरूपं भैरवं भूतनाथम्
caturbhujaṃ śaṃkhagadādharā''yudhaṃ pītāṃbaraṃ sāṃdrapayodasaubhagam ||
śrīvatsalakṣmaṃ galaśobhikaustubhaṃ śīlapradaṃ śaṃkararakṣaṇaṃ bhaje
||21||चतुर्भुजं शंखगदाधराऽऽयुधं पीतांबरं सांद्रपयोदसौभगम् ॥
श्रीवत्सलक्ष्मं गलशोभिकौस्तुभं शीलप्रदं शंकररक्षणं भजे
lokā'bhirāmaṃ bhuvanābhirāmaṃ priyābhirāmaṃ yaśasābhirāmam ||
kīrtyābhirāmaṃ tapasā'bhirāmaṃ taṃ bhūtanāthaṃ śaraṇaṃ prapadye
||22||लोकाऽभिरामं भुवनाभिरामं प्रियाभिरामं यशसाभिरामम् ॥
कीर्त्याभिरामं तपसाऽभिरामं तं भूतनाथं शरणं प्रपद्ये
ādyaṃ brahmasanātanaṃ śuciparaṃ siddhipradaṃ kāmadaṃ sevyaṃ bhaktisamanvitaṃ hariharaiḥ sṛṣṭyāsahaṃ sādhubhiḥ ||
yogyaṃ yogavicāritaṃ yugadharaṃ yogyānanaṃ yoginaṃ vaṃdehaṃ sakalaṃ kalaṃkarahitaṃ satsevitaṃ bhairavam
||23||आद्यं ब्रह्मसनातनं शुचिपरं सिद्धिप्रदं कामदं सेव्यं भक्तिसमन्वितं हरिहरैः सृष्ट्यासहं साधुभिः ॥
योग्यं योगविचारितं युगधरं योग्याननं योगिनं वंदेहं सकलं कलंकरहितं सत्सेवितं भैरवम्
bhairavāṣṭakamidaṃ puṇyaṃ prātaḥkāle paṭhennaraḥ ||
duḥsvapnanāśanaṃ tasya vāṃchitārthaphalaṃ bhavet
||24||भैरवाष्टकमिदं पुण्यं प्रातःकाले पठेन्नरः ॥
दुःस्वप्ननाशनं तस्य वांछितार्थफलं भवेत्
rājadvāre vivāde ca saṃgrāme saṃkaṭetathā ||
rājñā kuddhena cā''jñapte śatrubaṃdhagate tathā
||25||राजद्वारे विवादे च संग्रामे संकटेतथा ॥
राज्ञा कुद्धेन चाऽऽज्ञप्ते शत्रुबंधगते तथा
dāridryaduḥkhanāśāya paṭhitavyaṃ samāhitaiḥ ||
na teṣāṃ jāyate kiṃciddurlabhaṃ bhuvi vāṃchitam
||26||दारिद्र्यदुःखनाशाय पठितव्यं समाहितैः ॥
न तेषां जायते किंचिद्दुर्लभं भुवि वांछितम्
iti bhairavāṣṭakam ||
asmiṃstīrthe prakartavyaṃ snānadānādikaṃ naraiḥ ||
saṃsārabhayabhītaiśca pūjito bhairavo varaḥ ||
tasmātsarvaprayatnena kartavyaṃ tīrthamuttamam
||27||इति भैरवाष्टकम् ॥
अस्मिंस्तीर्थे प्रकर्तव्यं स्नानदानादिकं नरैः ॥
संसारभयभीतैश्च पूजितो भैरवो वरः ॥
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन कर्तव्यं तीर्थमुत्तमम्
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvaṃtyakhaṇḍe 'vantīkṣetramāhātmye kālabhairavatīrthayātrāvarṇanaṃnāma catuḥṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ || 64 ||