Traditionally attributed to Vālmīki; dialogue of Vasiṣṭha and Rāma
śrīrāma uvāca .
bhagavansarvadharmajña citte'haṃkāranāmani .
galite vā galadrūpe liṅgaṃ sattvasya kiṃ bhavet
||1||śrīvasiṣṭha uvāca .
balādapi hi saṃjātā na limpantyāśayaṃ sitam .
lobhamohādayo doṣāḥ payāṃsīva saroruham
||2||muditādyāḥ śriyo vakraṃ na muñcanti kadācana .
galatyahaṃkāramaye citte galati duṣkṛte
||3||vāsanāgranthayaśchinnā iva truṭyantyalaṃ śanaiḥ .
kopastānavamāyāti moho māndyaṃ hi gacchati
||4||kāmaḥ klamaṃ gacchati ca lobhaḥ kvāpi palāyate .
nollasantīndriyāṇyuccaiḥ khedaḥ sphurati noccakaiḥ
||5||na duḥkhānyapabraṃhanti na valganti sukhāni ca .
sarvatra samatodeti hṛdi śaityapradāyinī
||6||sukhaduḥkhādayastvete dṛśyante yadi vā mukhe .
dṛśyanta eva tucchatvānnānulimpanti te manaḥ
||7||citte galati gīrvāṇagaṇasya spṛhaṇīyatām .
sādhurgacchatyudetyasya samatā śītacandrikā
||8||upaśāntaṃ ca kāntaṃ ca sevyamapratirodhi ca .
nibhṛtaṃ corjitaṃ svacchaṃ vahatītthaṃ mahadvapuḥ
||9||bhāvābhāvaviruddho'pi vicitro'pi mahānapi .
nānandāya na khedāya satāṃ saṃsṛtivibhramaḥ
||10||buddhyālokena sādhye'sminvastunyastamitāpadi .
pravartate na yo mohāttaṃ dhigastu narādhamam
||11||viśrāntimāptumucitāṃ ciramaṃga duḥkha-
ratnākaraṃ jananasāgaramuttitīrṣoḥ .
ko'haṃ kathaṃ jagadidaṃ ca paraṃ ca kiṃ syā-
tkiṃ bhogakairiti matiḥ paramo'bhyupāyaḥ
||12||ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vālmīkīye de0 mo0 nirvāṇaprakaraṇe pū0 galitacittalakṣaṇakathanaṃ nāma ṣoḍaśādhikaśatatamaḥ sargaḥ .. 116 ..