मुख्यं गम्यताम्

Try searching

Quick links

Crawlable search page

Yoga Vāsiṣṭham — Nirvāṇaprakaraṇam — Uttarārdham — Sarga 7

3
Yoga Vāsiṣṭham · Nirvāṇaprakaraṇam — Uttarārdham · 7

Traditionally attributed to Vālmīki; dialogue of Vasiṣṭha and Rāma

bhuśuṇḍa uvāca .

tatastasya mayā brahmaṃstacchrutvā pāvanaṃ vacaḥ .

idamuktaṃ yathāpṛṣṭaṃ suspaṣṭapadayā girā

||1||

sādhu vidyādharādhīśa diṣṭyā buddho'si bhūtaye .

bhavāndhakūpakuharāccireṇotthānamicchasi

||2||

pāvanīyaṃ tava matī rājate ghanarūpiṇī .

vivekenānaleneva kanakadravasaṃtatiḥ

||3||

upadeśagirāmarthamādatte hārihelayā .

mukure nirmale dravyamayatnenaiva bimbati

||4||

yadidaṃ vacmi tatsarvamomityādātumarhasi .

asmābhiściramanviṣṭaṃ nātra kāryā vicāraṇā

||5||

yatkiṃcitsvadate'ntaste budhyasvābodhamutsṛjan .

nāsi tvaṃ ciramapyantaḥ prekṣito'pi na labhyase

||6||

nāhaṃtvamasti na jagaditi niścayinastava .

sarvamasti śivaṃ tacca na duḥkhāya sukhāya te

||7||

kimajñatvājjagajjātaṃ jagato'tha kimajñatā .

vicāryāpīti no vidma ekatvādalametayoḥ

||8||

mṛgatṛṣṇāmbuvadviśvamavastutvātsadapyasat .

yaścedaṃ bhāti tadbrahma na kiṃcitkiṃcideva vā

||9||

mṛgatṛṣṇāmbuvadviśvaṃ nāsti tvamathavāsti ca .

pratibhāso'pi nāstyatra tadabhāvādataḥ śivam

||10||

viśvabījamahaṃtvaṃ tvaṃ viddhi tasmāddhi jāyate .

sādryabdhyurvīnadīśādijagajjaraṭhapādapaḥ

||11||

ahaṃtvabījādaṇuto jāyate'sau jagaddrumaḥ .

tasyendriyarasāḍhyāni mūlāni bhuvanāni hi

||12||

tārakājālakalikā ṛkṣaughaḥ korakotkaraḥ .

vāsanāgucchavisarāḥ pūrṇacandraḥ phalālayaḥ

||13||

svargādayo bṛhadvargā mahāviṭapakoṭarāḥ .

merumandarasahyādigirayaḥ patrarājayaḥ

||14||

saptābdhayo'grasutayaḥ pātālaṃ mūlakoṭaram .

yugāni ghuṇavṛndāni parvāṇi guṇapaṅktayaḥ

||15||

ajñānamutpattimahī narā vihagakoṭayaḥ .

upalambho bṛhatstambho davo nirvāṇanirvṛtiḥ

||16||

rūpālokamanaskārā vividhāmodavṛttayaḥ .

vanaṃ vipulamākāśaṃ śuktijālaṃ mukhatvacaḥ

||17||

vicitraśākhā ṛtava upaśākhā diśo daśa .

saṃvidrasamahāpūro vātaspando nivartanaḥ

||18||

candrārkarucayo lolā majjanonmajjanonmukhāḥ .

ramyāḥ kusumamañjaryastimiraṃ bhramarabhramaḥ

||19||

pātālamāśāgaṇamantarikṣa-

māpūrya tiṣṭhatyasadeva sadvat .

tasyānahantāgnihate'hamartha-

bīje punarnāsti sato'pi rohaḥ

||20||

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vā0 de0 mokṣo0 nirvāṇaprakaraṇe utta0 vidyādharopākhyāne jagadvṛkṣabījavarṇanaṃ nāma saptamaḥ sargaḥ ..7..