Traditionally attributed to Vālmīki; dialogue of Vasiṣṭha and Rāma
bhāsa uvāca .
mandare mṛdumandāramandire mandarābhidhām .
āliṃgyā'psarasaṃ suptaṃ sarittṛṇamivānayat
||1||māmathāsau mayā pṛṣṭā samāśvāsya jalākulā .
bāle kimidamityuktaṃ tayā capalanetrayā
||2||iha candrodayeṣvetāścandrakāntakaṭaprajāḥ .
nadyo mādyanti vanitāḥ seṣṭā iva niśāgame
||3||tvatsaṃgamarasāveśavaśāttannanu vismṛtam .
ityuktvā māmupādāya soḍḍīnā vihagīva kham
||4||bhṛṅgaṃ śrṛṅgavataḥ śrṛṅge gaṅgākanakapaṅkaje .
ahamāsaṃ samāḥ sapta tatklinno'kardamāplute
||5||anyanmayā jagaddṛṣṭamṛkṣacakravivarjitam .
garbhagarbhasthaikajātisvaprakāśajanāvṛtam
||6||na digvibhāgo na dināni yatra
na caiva śāstrāṇi na vedavādāḥ .
na caiva daityādisurādibhedo
jaganmayā tādṛgathātmadīptam
||7||vidyādharāmaravihāravimānabhūmā-
vabhraṃlihācalanitambakadambakacche .
āsaṃ samāḥ samaraso'marasomanāmā
saptānyasapta sasamudrataṭe tapasvī
||8||pavanavahanasaṃniveśanānā-
suhayapayodharadehakairanekaiḥ .
gajahariṇamṛgendravṛkṣavallī-
mṛganagapannagapakṣibhiḥ parītam
||9||gaganamavanitaḥ sametya vahne -
rvaravibhavena jagatyanantakośam .
kvacidahamabhito didṛkṣuragre
sṛta uragāśanavadvalādavidyām
||10||kvacidahaṃ jagataḥ parinirgataḥ
patita ekamahārṇavavistṛte .
nabhasi tatra nivāsinibhe sitaḥ
samayamanvabhavaṃ patanaṃ tathā
||11||ākāśakośapatanānubhavaikavṛtteḥ
śrāntasya me padamakāryatha nidrayāntaḥ .
tādṛksuṣuptavapuṣātha mayopalabdhaṃ
svapnātmajāgrati tadātmani tatra viśvam
||12||bhūyo digantabhuvanāmaramandarādri-
saṃsāracañcalatayā latayeva pakṣī .
akṣīṇavātabalayā paricālyamāna-
stanmāsu tāsu patito hi jagadguhāsu
||13||viṣayāśā dṛśo yāvattāvadyātaḥ kṣaṇādaham .
punastathaiva paśyaṃstu dṛśyaṃ yātaḥ punaḥpunaḥ
||14||iti dṛśyamadṛśyaṃ ca gamyaṃ cāgamyameva ca .
vegāllaṅghayato deśaṃ mama varṣagaṇā gatāḥ
||15||dṛśyākhyāyā avidyāyā na tvantaṃ prāptavānaham .
mithyaiva hṛdi rūḍhāyāḥ piśācyā iva bālakaḥ
||16||nedaṃ nedaṃ sadityeva vicārānubhave sthitam .
tathāpīdamidaṃ ceti durdṛṣṭirna nivartate
||17||pratikṣaṇaṃ sukhairduḥkhairdeśakālaiḥ samāgamaiḥ .
saridvārivadālolā navamāyānti yānti ca
||18||tālītamālabakulātulatuṅgaśrṛṅga-
munnādavātajavamekamahaṃ smarāmi .
sūryādibhirvirahitaṃ prakaṭaṃ svakāntyā
sasthāvarādritaṭajaṅgamameva viśvam
||19||yadetadekāntavihārahāri
svacchandamekāmitamastaśaṅkam .
kvacinmayā cārujagatsu dṛṣṭaṃ
tulyā na tasyāmararājalakṣmīḥ
||20||ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahā0 vā0 de0 mo0 ni0 u0 avi0 vi0 bhāsavarṇitasvajanmaparamparā nāma dvātriṃśādhikaśatatamaḥ sargaḥ .. 132..