मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

शिवपुराणम् — सतीखण्डः, अध्याय ३४

3
रुद्रसंहिता · सतीखण्डः · 34

दुश्शकुनदर्शनम्

ब्रह्मोवाच

एवं प्रचलिते चास्मिन् वीरभद्रे गणान्विते ।

दुष्टचिह्नानि दक्षेण दृष्टानि विबुधैरपि

॥१॥

उत्पाता विविधाश्चासन् वीरभद्रे गणान्विते ।

त्रिविधा अपि देवर्षे यज्ञविध्वंससूचकाः

॥२॥

दक्षवामाक्षिबाहूरुविस्पंदस्समजायत ।

नानाकष्टप्रदस्तात सर्वथाऽशुभसूचकः

॥३॥

भूकंपस्समभूत्तत्र दक्षयागस्थले तदा ।

दक्षोपश्यच्च मध्याह्ने नक्षत्राण्यद्भुतानि च

॥४॥

दिशश्चासन्सुमलिनाः कर्बुरोभूद्दिवाकरः ।

परिवेषसहस्रेण संक्रांतश्च भयंकरः

॥५॥

नक्षत्राणि पतंति स्म विद्युदग्निप्रभाणि च ।

नक्षत्राणामभूद्वक्रा गतिश्चाधोमुखी तदा

॥६॥

गृध्रा दक्ष शिरः स्पृष्ट्वा समुद्भूताः सहस्रशः ।

आसीद्गृध्रपक्षच्छायैस्सच्छायो यागमंडपः

॥७॥

ववाशिरे यागभूमौ क्रोष्टारो नेत्रकस्तदा ।

उल्कावृष्टिरभूत्तत्र श्वेतवृश्चिकसंभवा

॥८॥

खरा वाता ववुस्तत्र पांशुवृष्टिसमन्विताः ।

शलभाश्च समुद्भूता विवर्तानिलकंपिताः

॥९॥

रीतैश्च पवनै रूर्द्ध्वं स दक्षाध्वरमंडपः ।

दैवान्वितेन दक्षेण यः कृतो नूतनोद्भुतः

॥१०॥

वेमुर्दक्षादयस्सर्वे तदा शोणितमद्भुतम् ।

वेमुश्च मांसखण्डानि सशल्यानि मुहुर्मुहुः

॥११॥

सकंपाश्च बभूवुस्ते दीपा वातहता इव ।

दुःखिताश्चाभवन्सर्वे शस्त्रधाराहता इव

॥१२॥

तदा निनादजातानि बाष्पवर्षाणि तत्क्षणे ।

प्रातस्तुषारवर्षीणि पद्मानीव वनांतरे

॥१३॥

दक्षाद्यक्षीणि जातानि ह्यकस्माद्विशदान्यपि ।

निशायां कमलाश्चैव कुमुदानीव संगवे

॥१४॥

असृग्ववर्ष देवश्च तिमिरेणावृता दिशः ।

दिग्दाहोभूद्विशेषेण त्रासयन् सकलाञ्जनान्

॥१५॥

एवं विधान्यरिष्टानि ददृशुर्विबुधादयः ।

भयमापेदिरेऽत्यंतं मुने विष्ण्वादिकास्तदा

॥१६॥

भुवि ते मूर्छिताः पेतुर्हा हताः स्म इतीरयन् ।

तरवस्तीरसंजाता नदीवेगहता इव

॥१७॥

पतित्वा ते स्थिता भूमौ क्रूराः सर्पा हता इव ।

कंदुका इव ते भूयः पतिताः पुनरुत्थिताः

॥१८॥

ततस्ते तापसंतप्ता रुरुदुः कुररी इव ।

रोदनध्वनिसंक्रातोरुक्तिप्रत्युक्तिका इव

॥१९॥

सवैकुंठास्ततस्सर्वे तदा कुंठितशक्तयः ।

स्वस्वोपकंठमाकंठं लुलुठुः कमठा इव

॥२०॥

एतस्मिन्नंतरे तत्र संजाता चाशरीरवाक् ।

श्रावयत्यखिलान् देवान्दक्षं चैव विशेषतः

॥२१॥

आकाशवाण्युवाच

धिक् जन्म तव दक्षाद्य महामूढोसि पापधीः ।

भविष्यति महद्दुःखमनिवार्यं हरोद्भवम्

॥२२॥

हाहापि नोत्र ये मूढास्तव देवादयस्थिताः ।

तेषामपि महादुःखं भविष्यति न संशयः

॥२३॥

ब्रह्मोवाच

तच्छ्रुत्वाकाशवचनं दृष्ट्वारिष्टानि तानि च ।

दक्षः प्रापद्भयं चाति परे देवादयोपि ह

॥२४॥

वेपमानस्तदा दक्षो विकलश्चाति चेतसि ।

अगच्छच्छरणं विष्णोः स्वप्रभोरिंदिरापतेः

॥२५॥

सुप्रणम्य भयाविष्टः संस्तूय च विचेतनः ।

अवोचद्देवदेवं तं विष्णुं स्वजनवत्सलम्

॥२६॥

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सती खंडे दुश्शकुनदर्शनं नाम चतुस्त्रिंशोऽध्यायः ॥ ३४ ॥