मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

स्कन्दपुराणम् — चतुरशीतिलिङ्गमाहात्म्यम्, अध्याय ४८

3
अवन्तीखण्डः · चतुरशीतिलिङ्गमाहात्म्यम् · 48

अष्टाधिकं विजानीहि चत्वारिंशत्तमं प्रिये

श्रीरुद्र उवाच

अष्टाधिकं विजानीहि चत्वारिंशत्तमं प्रिये ॥

यस्य दर्शनमात्रेण न भवस्य भयं भवेत्

॥१॥

कल्पावसाने प्रथमे पाद्मे पद्मनिभेक्षणे ॥

नष्टचंद्रार्कनक्षत्रे नष्टभूमित्रिविष्टपे ॥

ब्रह्मा वै चिंतयामास कथं सृष्टिर्भवेदिति

॥२॥

इत्याकुलितरूपस्य तस्य नेत्रद्वयात्तदा ॥

पपाताश्रुकणः स्थूलो नेत्राद्वामान्महात्मनः

॥३॥

तस्मादश्रुकणाज्जातो हारवोनाम दानवः ॥

तीक्ष्णदंष्ट्रो महाकायो भिन्नांजनचयप्रभः

॥४॥

दक्षिणान्नयनाज्जातः कालकेलीतिविश्रुतः ॥

कृष्णदेहोऽतिदीर्घश्च महादंष्ट्रोर्ध्वरोमकः

॥५॥

करालवदनो दुष्टो यमरूपो दुरासदः ॥

कृष्णांजनचयाकारः पाशपाणिर्विभीषणः

॥६॥

तौ तु दैत्यौ समागत्य कृतसंकेतकौ तदा ॥

ब्रह्माणं हंतुमिच्छंतौ प्रमत्तावभिधावितौ

॥७॥

ततो ब्रह्मा भयाविष्टः कांदिशीकश्चचार ह ॥

ततो जलेऽतिगंभीरे सोऽपश्यदमितद्युतिम्

॥८॥

पुरुषं पीतवसनं शंखचक्रगदाधरम् ॥

तमालोक्य ततो ब्रह्मा संत्रासं परमं गतः ॥

उवाच को भवाञ्छेते निःशेषेस्मिंश्चराचरे

॥९॥

तमुवाच ततो विष्णुरहमेवं जगत्पिता ॥

लोककृल्लोकसंहर्त्ता लोकस्थितिविधायकः

॥१०॥

इत्युक्तः पद्मजस्तेन कृष्णेनाक्लिष्टकर्मणा ॥

प्रत्युवाच तदा ब्रह्मा स्रष्टाहं भुवनत्रये

॥११॥

मया सृष्टं जगत्सर्वं सदेवासुरमानुषम् ॥

अत्रांतरे च तौ दैत्यावायातौ बलदर्पितौ

॥१२॥

भोक्तुकामौ क्षुधाविष्टौ दृष्ट्वा ब्रह्माब्रवीदिदम् ॥

कृष्णं कमलपत्राक्षं कंपिताधरपल्लवः

॥१३॥

यदि त्वं कारणं किंचिदस्य लोकस्य कथ्यसे ॥

तदा तावसुरौ भीमौ हंतुमर्हसि सांप्रतम्

॥१४॥

तच्छ्रुत्वा तु तदा विष्णुर्ज्ञात्वा दुःखं परस्परम् ॥

क्षणं विश्रम्यतां तावत्पश्चाद्द्वंद्वं भविष्यति

॥१५॥

इत्युक्त्वा कृतसंकेतौ तौ दैत्यौ बलगर्वितौ ॥

ब्रह्मनारायणौ हंतुं धावितौ तु त्वरान्वितौ

॥१६॥

ब्रह्मविष्णू तदा दृष्ट्वा दानवौ दुर्जयौ रणे ॥

संत्रासं जग्मतुस्तत्र स्वेदकंपपरिप्लुतौ

॥१७॥

अन्योन्यमूचतुस्तौ हि देशकालोचितं वचः ॥

कर्तव्यं किं नु वा कार्यं मम वा तव वा भवेत्

॥१८॥

उपस्थितं भयं घोरं तत्र किं कार्यमस्ति नौ ॥

आसन्नं मरणं दृष्ट्वा ब्रह्मा प्रोवाच केशवम्

॥१९॥

गम्यतां कृष्ण शीघ्रं वै महाकालवनोत्तमम् ॥

प्रलयेऽप्यक्षयं प्रोक्तं तत्र रक्षा भविष्यति ॥

अहं तत्र गमिष्यामि व्रज त्वं तत्र केशव

॥२०॥

इत्युक्तो ब्रह्मणा कृष्णो जगाम सह तेन वै ॥

महाकालवनं प्राप्तौ न च दृष्टो महेश्वरः ॥

तत्रापि दशसाहस्रकालः पर्यटतोस्तयोः

॥२१॥

ततो ज्वालामयं दिव्यं नूपुरेश्वरदक्षिणे ॥

दृष्ट्वा तल्लिंगमाहात्म्यं ब्रह्मविष्णू ततः स्वयम् ॥

प्रार्थयांचक्रतुर्देवमभयं देहि नौ प्रभो

॥२२॥

शरणं भव देवेश दानवाभ्यां प्रपीडितौ ॥

अभयं च ततो दत्तं तेन लिंगेन पार्वति

॥२३॥

शुश्राव गर्जितं ताभ्यां दानवाभ्यां पितामहः ॥

प्रत्युवाच भयत्रस्तो लिंगं कंपितकं धरः

॥२४॥

स एष मृत्युरस्माकमेति शीघ्रं भयावहः ॥

दीयतामभयं देव कृष्णेनोक्तं तदा प्रिये

॥२५॥

भयार्त्तवचनं श्रुत्वा ब्रह्मणः केशवस्य च ॥

तौ दैवौ तेन लिंगेन जठरे संनिवेशितौ

॥२६॥

दृष्टं ताभ्यां जगत्सर्वं सार्कचंद्रमहीधरम् ॥

ससिद्धगंधर्वकुलं शैलताललताकुलम्

॥२७॥

समुद्रपीठसंयुक्तं नानावर्णाश्रमोज्ज्वलम् ॥

सपातालतलं देवि सभुजंगमहीरुहम्

॥२८॥

ससप्तलोकविन्यासं सदेवासुरराक्षसम् ॥

पुनस्तौ निःसृतौ तस्माज्जठराद्विस्मयान्वितौ

॥२९॥

दृष्ट्वौ भस्मीकृतौ दैत्यौ तेन लिंगेन पार्वति ॥

तुष्टुवाते परं लिंगं भक्त्या परमया युतौ

॥३०॥

लिंगेनोक्तं प्रसन्नेन भवद्भ्यां किं ददाम्यहम् ॥

ममामोघमिदं देवौ दर्शनं चातिदुर्लभम्

॥३१॥

ततो ब्रह्मा च विष्णुश्च वरयामासतुर्वरम् ॥

यदि देयो वरोऽ स्माकं नृणामभयदो भव

॥३२॥

ये च त्वां पूजयिष्यंति यक्ष्यंति च समाहिताः ॥

संस्मरिष्यंति सततं तेषामभयदो भवे

॥३३॥

अभयेश्वरसंज्ञस्तु ख्यातो भुवि भविष्यसि ॥

ते कृतार्था भविष्यंति ये त्वां पश्यंति भक्तितः

॥३४॥

भविष्यति भयं नैव संसारपतनं तथा ॥

धनपुत्रकलत्राणां वियोगो न भविष्यति

॥३५॥

दुःखिता दुर्भगा नारी दर्शनं या करिष्यति ॥

सौभाग्यसुखसंयुक्ता भविष्यति न संशयः ॥

वीरं तु गुर्विणी कन्या पतिमाप्स्यति शोभनम्

॥३६॥

यंयं काममभिध्याय ये त्वां पश्यंति मानवाः ॥

तंतं मनोरथं सर्वं गमिष्यंति न संशयः

॥३७॥

एवं भविष्यतीत्युक्त्वा लिंगेन परमेश्वरि ॥

विसर्जितौ गतौ दैवौ ब्रह्मविष्णू स्वमालयम्

॥३८॥

एष ते कथितो देवि प्रभावः पापनाशनः ॥

अभयेश्वर देवस्य श्रूयतां पृथुकेश्वरम्

॥३९॥

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे चतुरशीतिलिंगमाहात्म्येऽभयेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टाचत्वारिंशोऽध्यायः ॥ ४८ ॥