gautameśvaratīrthamāhātmyavarṇanam
mārkaṇḍeya uvāca
tato gacchettu rājendra gautameśvaramuttamam |
sarvapāpaharaṃ tīrthaṃ triṣu lokeṣu viśrutam
||1||ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र गौतमेश्वरमुत्तमम् ।
सर्वपापहरं तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्
gautamena tapastaptaṃ tatra tīrthe yudhiṣṭhira |
divyaṃ varṣasahasraṃ tu tatastuṣṭo maheśvaraḥ
||2||गौतमेन तपस्तप्तं तत्र तीर्थे युधिष्ठिर ।
दिव्यं वर्षसहस्रं तु ततस्तुष्टो महेश्वरः
praṇamya śirasā tatra sthāpitaḥ parameśvaraḥ |
sthāpito gautameneśo gautameśvara ucyate
||3||प्रणम्य शिरसा तत्र स्थापितः परमेश्वरः ।
स्थापितो गौतमेनेशो गौतमेश्वर उच्यते
tatra devaiśca gandharvairṛṣibhiḥ pitṛdaivataiḥ |
samprāptā hyuttamā siddhirārādhya parameśvaram
||4||तत्र देवैश्च गन्धर्वैरृषिभिः पितृदैवतैः ।
सम्प्राप्ता ह्युत्तमा सिद्धिराराध्य परमेश्वरम्
tatra tīrthe tu yaḥ snātvā pūjayetpitṛdevatāḥ |
pūjayetparamīśānaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate
||5||तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत्पितृदेवताः ।
पूजयेत्परमीशानं सर्वपापैः प्रमुच्यते
bahavastanna jānanti viṣṇumāyāvimohitāḥ |
tatra saṃnihitaṃ devaṃ śūlapāṇiṃ maheśvaram
||6||बहवस्तन्न जानन्ति विष्णुमायाविमोहिताः ।
तत्र संनिहितं देवं शूलपाणिं महेश्वरम्
brahmacārī tu yo bhūtvā tatra tīrthe nareśvara |
snātvārcayenmahādevaṃ so'śvamedhaphalaṃ labhet
||7||ब्रह्मचारी तु यो भूत्वा तत्र तीर्थे नरेश्वर ।
स्नात्वार्चयेन्महादेवं सोऽश्वमेधफलं लभेत्
brahmacārī tu yo bhūtvā tarpayetpitṛdevatāḥ |
pūjayetparamīśānaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate
||8||ब्रह्मचारी तु यो भूत्वा तर्पयेत्पितृदेवताः ।
पूजयेत्परमीशानं सर्वपापैः प्रमुच्यते
tatra tīrthe tu yo dānaṃ bhaktyā dadyāddvijātaye |
tadakṣayaphalaṃ sarvaṃ nātra kāryā vicāraṇā
||9||तत्र तीर्थे तु यो दानं भक्त्या दद्याद्द्विजातये ।
तदक्षयफलं सर्वं नात्र कार्या विचारणा
māse cāśvayuje rājan kṛṣṇapakṣe caturdaśīm |
snātvā tatra vidhānena dīpakānāṃ śataṃ dadet
||10||मासे चाश्वयुजे राजन् कृष्णपक्षे चतुर्दशीम् ।
स्नात्वा तत्र विधानेन दीपकानां शतं ददेत्
pūjayitvā mahādevaṃ gandhapuṣpādibhirnaraḥ |
mucyate sarvapāpebhyo mṛtaḥ śivapuraṃ vrajet
||11||पूजयित्वा महादेवं गन्धपुष्पादिभिर्नरः ।
मुच्यते सर्वपापेभ्यो मृतः शिवपुरं व्रजेत्
aṣṭamyāṃ ca caturdaśyāṃ kārttikyāṃ tu viśeṣataḥ |
upoṣya prayato bhūtvā ghṛtena snāpayecchivam
||12||अष्टम्यां च चतुर्दश्यां कार्त्तिक्यां तु विशेषतः ।
उपोष्य प्रयतो भूत्वा घृतेन स्नापयेच्छिवम्
pañcagavyena madhunā dadhnā vā śītavāriṇā |
sa ca sarvasya yajñasya phalaṃ prāpnoti mānavaḥ
||13||पञ्चगव्येन मधुना दध्ना वा शीतवारिणा ।
स च सर्वस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोति मानवः
bhaktyā tu pūjayetpaścātsa labhetphalamuttamam |
bilvapatrairakhaṇḍaiśca puṣpairunmattakodbhavaiḥ
||14||भक्त्या तु पूजयेत्पश्चात्स लभेत्फलमुत्तमम् ।
बिल्वपत्रैरखण्डैश्च पुष्पैरुन्मत्तकोद्भवैः
kuśāpāmārgasahitaiḥ kadambadroṇajairapi |
mallikākaravīraiśca raktapītaiḥ sitāsitaiḥ
||15||कुशापामार्गसहितैः कदम्बद्रोणजैरपि ।
मल्लिकाकरवीरैश्च रक्तपीतैः सितासितैः
puṣpairanyairyathālābhaṃ yo naraḥ pūjayecchivam |
nairantaryeṇa ṣaṇmāsaṃ yo'rcayedgautameśvaram |
sarvānkāmānavāpnoti mṛtaḥ śivapuraṃ vrajet
||16||पुष्पैरन्यैर्यथालाभं यो नरः पूजयेच्छिवम् ।
नैरन्तर्येण षण्मासं योऽर्चयेद्गौतमेश्वरम् ।
सर्वान्कामानवाप्नोति मृतः शिवपुरं व्रजेत्
iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe gautameśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma ekonāśītyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ ||