eṣa me saṃśayo deva kathayasva prasādataḥ
uttānapāda uvāca
athāto devadeveśa bhānumatyakarocca kim |
eṣa me saṃśayo deva kathayasva prasādataḥ
||1||अथातो देवदेवेश भानुमत्यकरोच्च किम् ।
एष मे संशयो देव कथयस्व प्रसादतः
īśvara uvāca
cintayitvā muhūrtaṃ sā gatā kuṇḍasya sannidhau |
dṛṣṭvā kuṇḍasya māhātmyaṃ rājñī harṣeṇa pūritā
||2||चिन्तयित्वा मुहूर्तं सा गता कुण्डस्य सन्निधौ ।
दृष्ट्वा कुण्डस्य माहात्म्यं राज्ञी हर्षेण पूरिता
viprān bahūn samāhūya pūjayāmāsa tatkṣaṇāt |
dattvā tu vidhivaddānaṃ brāhmaṇebhyo nṛpātmaja
||3||विप्रान् बहून् समाहूय पूजयामास तत्क्षणात् ।
दत्त्वा तु विधिवद्दानं ब्राह्मणेभ्यो नृपात्मज
niścayaṃ paramaṃ kṛtvā sthitā śāntena cetasā |
tataḥ sampūjya vidhivatpitṝndevānnarādhipa
||4||निश्चयं परमं कृत्वा स्थिता शान्तेन चेतसा ।
ततः सम्पूज्य विधिवत्पितॄन्देवान्नराधिप
kṣapayitvā pakṣamekaṃ madhumāsasya sā sthitā |
amāvāsyāṃ tato rājñī gatā parvatasannidhau
||5||क्षपयित्वा पक्षमेकं मधुमासस्य सा स्थिता ।
अमावास्यां ततो राज्ञी गता पर्वतसन्निधौ
nagaśṛṅgaṃ samāruhya kṛtvā mukulitau karau |
vijñāpya brāhmaṇān sarvānidaṃ vacanamabravīt
||6||नगशृङ्गं समारुह्य कृत्वा मुकुलितौ करौ ।
विज्ञाप्य ब्राह्मणान् सर्वानिदं वचनमब्रवीत्
mama mātā pitā bhrātā ye cānye sakhibāndhavāḥ |
kṣamāpayitvā sarvāṃstānvacanaṃ mama kathyatām
||7||मम माता पिता भ्राता ये चान्ये सखिबान्धवाः ।
क्षमापयित्वा सर्वांस्तान्वचनं मम कथ्यताम्
tvatputrī śūlabhede tu tapaḥ kṛtvā svaśaktitaḥ |
visṛjya caiva sātmānaṃ tasmiṃstīrthe divaṃ yayau
||8||त्वत्पुत्री शूलभेदे तु तपः कृत्वा स्वशक्तितः ।
विसृज्य चैव सात्मानं तस्मिंस्तीर्थे दिवं ययौ
brāhmaṇā ūcuḥ
saṃdeśaṃ kathayiṣyāmastvayoktaṃ śobhanavrate |
mātāpitṛbhyāṃ suśroṇi mā te'bhūdatra saṃśayaḥ
||9||संदेशं कथयिष्यामस्त्वयोक्तं शोभनव्रते ।
मातापितृभ्यां सुश्रोणि मा तेऽभूदत्र संशयः
tato visṛjya tāṃllokān sthitā parvatamūrdhani |
ardhottarīyavastreṇa gāḍhaṃ baddhā punaḥpunaḥ
||10||ततो विसृज्य तांल्लोकान् स्थिता पर्वतमूर्धनि ।
अर्धोत्तरीयवस्त्रेण गाढं बद्धा पुनःपुनः
tataścikṣepa sātmānamekacittā narādhipa |
nagārddhe patitā yāvattāvaddṛṣṭāḥ surāṅganāḥ
||11||ततश्चिक्षेप सात्मानमेकचित्ता नराधिप ।
नगार्द्धे पतिता यावत्तावद्दृष्टाः सुराङ्गनाः
bhobho vatse mahābhāge bhānumatyatitāpasi |
divyaṃ vimānamāruhya kailāsaṃ prati gamyatām
||12||भोभो वत्से महाभागे भानुमत्यतितापसि ।
दिव्यं विमानमारुह्य कैलासं प्रति गम्यताम्
tataḥ sā paśyatāṃ teṣāṃ janānāṃ tridivaṃ gatā
||13||ततः सा पश्यतां तेषां जनानां त्रिदिवं गता
mārkaṇḍeya uvāca
iti te kathitaḥ sarvaḥ śūlabhedasya vistaraḥ |
yaḥ śrutaḥ śaṅkarātpūrvamṛṣidevasamāgame
||14||इति ते कथितः सर्वः शूलभेदस्य विस्तरः ।
यः श्रुतः शङ्करात्पूर्वमृषिदेवसमागमे
ya idaṃ paṭhate bhaktyā tīrthe devakule'pi vā |
sa mucyate mahāpāpādapi janmaśatārjitāt
||15||य इदं पठते भक्त्या तीर्थे देवकुलेऽपि वा ।
स मुच्यते महापापादपि जन्मशतार्जितात्
brahmahā ca surāpī ca steyī ca gurutalpagaḥ |
goghātī strīvighātī ca devabrahmasvahārakaḥ
||16||ब्रह्महा च सुरापी च स्तेयी च गुरुतल्पगः ।
गोघाती स्त्रीविघाती च देवब्रह्मस्वहारकः
svāmidrohī mitraghātī tathā viśvāsaghātakaḥ |
paranyāsāpahārī ca paranikṣepalopakaḥ
||17||स्वामिद्रोही मित्रघाती तथा विश्वासघातकः ।
परन्यासापहारी च परनिक्षेपलोपकः
rasabhedī tulābhedī tathā vārddhuṣikastu yaḥ |
yaḥ kanyāvighnakartā ca tathā vikrayakārakaḥ
||18||रसभेदी तुलाभेदी तथा वार्द्धुषिकस्तु यः ।
यः कन्याविघ्नकर्ता च तथा विक्रयकारकः
parabhāryā bhrātṛbhāryā gauḥ snuṣā kanyakā tathā |
abhigāmī paradveṣī tathā dharmapradūṣakaḥ
||19||परभार्या भ्रातृभार्या गौः स्नुषा कन्यका तथा ।
अभिगामी परद्वेषी तथा धर्मप्रदूषकः
mucyante sarve evaite śūlabhedaprabhāvataḥ
||20||मुच्यन्ते सर्वे एवैते शूलभेदप्रभावतः
ya idaṃ śrāvayecchrāddhe viprāṇāṃ bhuñjatāṃ nṛpa |
mudaṃ prayānti saṃhṛṣṭāḥ pitarastasya sarvaśaḥ
||21||य इदं श्रावयेच्छ्राद्धे विप्राणां भुञ्जतां नृप ।
मुदं प्रयान्ति संहृष्टाः पितरस्तस्य सर्वशः
yaścedaṃ śṛṇuyādbhaktyā paṭhyamānaṃ naro vaśī |
sa muktaḥ sarvapāpebhyaḥ sarvakalyāṇabhāgbhavet
||22||यश्चेदं शृणुयाद्भक्त्या पठ्यमानं नरो वशी ।
स मुक्तः सर्वपापेभ्यः सर्वकल्याणभाग्भवेत्
idaṃ yaśasyamāyuṣyamidaṃ pāvanamuttamam |
paṭhatāṃ śṛṇvatāṃ nṛṇāmāyuḥkīrtivivardhanam
||23||इदं यशस्यमायुष्यमिदं पावनमुत्तमम् ।
पठतां शृण्वतां नृणामायुःकीर्तिविवर्धनम्
iti kathitamidaṃ te śūlabhedasya puṇyaṃ mahimana hi manuṣyaiḥ śrūyate yatsapāpaiḥ |
madanariputaṭinyā yāmyakūlasthitasya prabaladuritakandocchedakuddālakalpam
||24||इति कथितमिदं ते शूलभेदस्य पुण्यं महिमन हि मनुष्यैः श्रूयते यत्सपापैः ।
मदनरिपुतटिन्या याम्यकूलस्थितस्य प्रबलदुरितकन्दोच्छेदकुद्दालकल्पम्
iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe śūlabhedatīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāmāṣṭapañcāśattamo'dhyāyaḥ|| śūlabhedamāhātmyaṃ samāptam