मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

क्रीडाखण्डः, अध्याय 151

3
क्रीडाखण्डः · 151

सोमकान्तविमानप्राप्ति वर्णनं नाम एकपञ्चाशदधिकशततमोऽध्यायः

सूत उवाच

एवं श्रुत्वा कथां नित्यं सोमकान्तो मुनीश्वरात् ।

शुष्काम्रमूले तत्पुण्यं न्यक्षिपज्जलतो नृपः

॥१॥

गते संवत्सरे चूतः पल्लवैः कुसुमैः फलैः ।

शुशुभेऽतीवरुचिरः पुराणश्रुतिपुण्यतः

॥२॥

सोमकान्तो दिव्यकान्तिस्त्यक्त्वा कुष्ठभवां रुजम् ।

अक्षतश्चाभवत् पूतिगन्धं त्यक्त्वा सुगन्धवान्

॥३॥

निःखेदः सुरभेर्गन्धाद् दशदिक्षु प्रसारिणः ।

दिव्यदेहं सूर्यकान्तिं कोटिचन्द्रनिभं नृपम्

॥४॥

दृष्ट्वा विसिस्मिरे लोकाः कथमीदृक् च तादृशः ॥

गणेशाख्यपुराणस्य महिम्ना दोषहारिणा

॥५॥

भृगुरुवाच

सिद्धिस्ते नृपशार्दूल पुराणश्रवणादभूत् ।

व्रजेदानीं निजं पुत्रं सामात्यं जनमेव च

॥६॥

चिरोत्कण्ठं वर्षमध्ये दृष्ट्वा हर्षमवाप्स्यसि ॥

सूत उवाच ।

एवमाकण्यं तद्वाक्यं पादयोर्न्यपतन्मुनेः

॥७॥

आनन्दार्णवमग्नः स सोमकान्तोऽवदद्भृगुम् ।

राजोवाच ।

अद्भुतस्तपसस्तेऽद्य महिमैक्षि मया मुने

॥८॥

पुराणश्रवणस्यापि येनाहं पतितोऽपि च ।

गलत्कुष्ठो दिव्यदेहो जातो माता पिता मम

॥९॥

अस्य देहस्य निर्माता त्वमेव मुनिसत्तम ।

नीरसश्चूतवृक्षोऽपि फलपुष्पयुतोऽभवत्

॥१०॥

त्यक्तुं नेच्छाम्यतोऽहं त्वां किं मे पुत्रजनैर्भवेत् ।

एवं निशम्य तद्वाक्यं भृगुः पुनरथाब्रवीत्

॥११॥

भृगुरुवाच

जन्मान्तरीयपुण्येन पुराणश्रवणं तव ।

सञ्जातं मन्मुखाद्धन्यं दुरितं येन तेऽनशत्

॥१२॥

गणेशस्य पुराणस्य महिमा केन वर्ण्यते ।

न मां विस्मर गच्छ त्वं जनेश नगरं निजम्

॥१३॥

एवं तयोः संवदतोस्तेजसो ज्वलदद्भुतम् ।

विमानं ददृशे ताभ्यां सूर्यकोटिनिभं महत्

॥१४॥

भृगुरुवाच

त्वदर्थं यानमायातमिदं नृप महाद्भुतम् ।

इदमारुह्य गच्छ त्वं गणनाथस्य सन्निधिम्

॥१५॥

न प्राप्नुवन्त्यनुष्ठानाद्विमानं यन्मुनीश्वराः ।

तत्पुराणश्रवाद् राजँस्त्वया प्राप्तं गणेश्वरात्

॥१६॥

विमानं वदतोरेवं भूमण्डलमगात्क्षणात् ।

विनायकगणैर्युक्तं चतुर्बाहुविराजितैः

॥१७॥

मुकुटाङ्गदहारादि भूषणैरूप शोभितैः ।

दिव्यचन्दनवस्त्रादिपद्मपरशुशोभिभिः

॥१८॥

नृत्यत्किन्नरकन्याभिर्मृदङ्गतालपाणिभिः ।

किन्नरैर्गायनैर्युक्तं दृष्ट्वा राजाऽब्रवीत्पुनः

॥१९॥

राजोवाच

श्रुतासीद् बहुधा वार्ता विमानानां मुनीश्वर ।

तदृष्टं पुरतो ब्रह्मन् तपोवीर्यबलात्तव

॥२०॥

महिमा श्रुयते कर्णैर्बहुधा बहुवक्त्रतः ।

अनुभूतो मया सोऽपि पुराणश्रवणात्तव

॥२१॥

एवं ब्रुवति भूपे तु दूता उत्तीर्य यानतः ।

प्रणिपत्याखिलाः प्रोचुः सोमकान्तं नृपं तदा

॥२२॥

परात्परेण देवेन तव पुण्यात् स्मृतिः कृता ।

गजाननेन शुद्धात्मन् पुराणश्रवणादिना

॥२३॥

वयं दूता आज्ञयाऽस्य विमानेन समागताः ।

नेतुं त्वां पुण्यकीर्तिं च याहि लोकमनुत्तमम्

॥२४॥

तद्दर्शनाज्जन्ममृतेर्मुक्तस्तत्सन्न्निधिं गतः ।

सुखमात्यन्तिकं तत्र प्राप्स्यसे तत्प्रसादतः

॥२५॥

निशम्य दूतवाक्यं तद् देहातीत इवाभवत् ।

रोमाञ्चाञ्चितसर्वाङ्गः प्राह गद्गदया गिरा

॥२६॥

परात्परेण देवेन चराचरकृताऽमुना ।

निर्गुणेन गुणक्षोभकारिणा विश्वयोनिना

॥२७॥

दीननाथेन भो दूताः स्मृतोऽहं कृपयाऽनघाः ।

ब्रह्माद्या न विदुर्यं हि ध्यात्वा च सनकादयः

॥२८॥

अनन्तगणपूर्णः सोऽप्रेषयद् यानमुत्तमम् ।

नानावतारान् नानारूपी परममायिकः

॥२९॥

तेन मे स्मरणं कस्मात् कृतमाश्चर्यकारकम् ।

एवमुक्त्वा नमस्कृत्य भृगुं तं प्राह भूमिपः

॥३०॥

आज्ञया ते गमिष्यामि दूतैः सह विमानगः ।

प्रसादात् ते च देवस्य न मां विस्मर्तुमर्हसि

॥३१॥

सूत उवाच

निशम्य गदितं तस्य भृगुः सम्भ्रमविव्हलः ।

आनन्दाश्रुः सरोमाञ्चः कण्ठे धृत्वा नृपस्य सः

॥३२॥

प्राहाहं नृपते विप्रोऽभाग्यवांस्त्वं महाफलः ।

गणेशपुरगो भूत्वा न मां विस्मर कर्हिचित्

॥३३॥

एवमुकत्वा बहिर्यातौ धृत्वा हस्तावुभावपि ।

नमस्कृत्य विमानं तन्नृपो मुनिवरं च तम्

॥३४॥

आरुहत्परमप्रीतो दूतवाक्यात् त्वरान्वितः ।

द्वावमात्यौ सुधर्मा च रुरुहुर्यानमुत्तमम्

॥३५॥

ततो दूताश्च वाद्यानां घोषैर्व्याप्तं दिगन्तरम् ।

विमानशोभां वीक्ष्यैव सोमकान्तो ननन्द ह

॥३६॥

जन्मान्तरीयपुण्येन प्राप्तमेतदमन्यत ।

ततोऽस्मिन् पश्यति भृगौ विमानं यानमम्बरे

॥३७॥

सर्वोत्तमपदं प्राप्तं मर्त्यदेहेन वीक्ष्य च ।

विस्मयं परमं प्राप नत्वा दूतान् ययौ पदम्

॥३८॥

इति श्रीगणेशपुराणे क्रीडाखण्डे सोमकान्तविमानप्राप्तिवर्णनं नामैकपञ्चाशदधिकशततमोऽध्यायः ॥ १५१ ॥