मुख्यं गम्यताम्

उदाहरणानि

शीघ्र मार्गाः

पूर्ण पृष्ठसूची

क्रीडाखण्डः, अध्याय 77

3
क्रीडाखण्डः · 77

सप्तसप्ततितमोऽध्यायः

क उवाच

इति तद्वचनं श्रुत्वा क्रोधाद् वह्निकणान्वमन् ।

यथा सिंहो गजानीकं याति तद्वद् ययौ सुरान्

॥१॥

सिन्धुर्मुष्टिप्रहारेण जघान बलसूदनम् ।

पपात स धरापृष्ठे वाताहत इव द्रुमः

॥२॥

भालदेशे कुबेरं च हनौ च वरुणं यमम् ।

पृष्ठ देशे जघानासौ चक्राघातेन दैत्यराट्

॥३॥

तालुदेशे पावकं च मन्मथं लत्तयाऽहनत् ।

अनिलं पादघातेन शनैश्चरमपोथयत्

॥४॥

सोमं भौमं भ्रामयित्वा तत्याज भूतले बलात् ।

पृष्ठभागेऽहनच्चैव सनकं च सनन्दनम्

॥५॥

नासत्यौ नारदश्चापि कुत्रापि च पलायिताः ।

ततः पलायिताः सर्वे दृष्ट्वा वीर्यं सुरास्तदा

॥६॥

पतिता मूर्छिताः केचिद्दैत्यश्चक्रेण माधवम् ।

मुष्टिदेशे जघानासौ चक्रं तस्यापतद्भुवि

॥७॥

माधवो गदया मूर्ध्नि दैत्येशं तमताडयत् ।

वञ्चयित्वा च शतधा गदां स्वां च व्यचिक्षिपत्

॥८॥

ज्ञात्वा पराक्रमं तस्य प्रोचे तं मधुसूदनः ।

वरयस्व वरं दैत्य यत्ते मनसि वर्तते

॥९॥

नेतादृशो मयाऽदर्शि पुरुषार्थोऽसुरे क्वचित् ।

ततोऽब्रवीद्देत्यपतिः परमाल्हादसंयुतः

॥१०॥

यदितुष्टोऽसि देवेश यदि देयो वरो मम ।

गण्डकी नगरे मे त्वं परिवारयुतो हरे

॥११॥

सार्वकालं वसनिभो नान्यं याचे वरं परम् ।

तत ऊचे महाविष्णु स्थास्यामिनगरे तव

॥१२॥

दत्तो वरो यतो नूनं ततोऽस्मि वशगस्तव ।

ततः स सत्य लोकेच कैलासे वैष्णवे पदे

॥१३॥

आस्थापद् दैत्यपतीन् स्वयं शाक्रे पदेऽवसत् ।

तत्राप्यन्यं स्थापयित्वा रमापतियुतः स्वयम्

॥१४॥

वाद्यदुन्दुभिनिर्घोषैः स्वपुरीं गण्डकीं ययौ ।

नुवन्ति बन्दिनस्तं तु नेदृशोऽभूत्पुमान्क्वचित्

॥१५॥

येन विष्णुर्गृहं स्वीयं जित्वाऽनायि सुरान्बहून् ।

ददृशुर्नागरास्तस्य समीपे वरुणं हरिम्

॥१६॥

कुबेरं देवमुख्यांश्च ततः स्वभवनं ययुः ।

ततः प्रोचे हरि दैत्यो गण्डकीनगरे सुखम्

॥१७॥

विहरस्वामरैः सार्द्धं ततः सोऽपि तथाऽकरोत् ।

परितो दूरतो दैत्यो दैत्यानन्यान् न्यवेशयत्

॥१८॥

ततो देवा हरिं प्रोचुः किं कृतं गरुडध्वज ।

त्यक्त्वा स्वविक्रमं किन्त्वं स्थितोऽत्यानन्दनिर्भरः

॥१९॥

कथं कारागृहे प्राप्ता मृत्युलोकं गताः कथम् ।

कथमन्तो भवेदस्य भोगस्य जगदीश्वर

॥२०॥

तत ऊचे हरिः सर्वान् कालोहि दुरतिक्रमः ।

कालेन जायते सर्वं ह्रसते वर्धतेऽपि वा

॥२१॥

तस्मात्कालं प्रतीक्षध्वं काल एनं ग्रसिष्यति ।

एवं जित्वा त्रिलोकीं स महाबलपराक्रमः

॥२२॥

ततो दैत्यो जगौ सर्वं वृत्तान्तं पितरौ मुद्रा ।

आशिषं ददतुस्तौ च ज्ञात्वा पौरुषमस्य ह

॥२३॥

ततो दैत्यो दुष्टमतिर्भूतले समघोषयत् ।

देवद्विजगवामर्चा क्रियते येन केनचित्

॥२४॥

स हन्तव्योऽथवा साधुरानेयो मम सन्निधौ ।

प्रतिमा यत्र यत्र स्यात् तां भङ्क्त्वा निक्षिपेज्जले

॥२५॥

ममैव प्रतिमां कृत्वा पूजयन्तु गृहे गृहे ।

प्राबोधयन् सिन्धुवचो दूता एवं स्थले स्थले

॥२६॥

भङ्क्त्वा प्रासादमूर्तीश्च तोऽयेगाधे च चिक्षिपुः ।

सिन्धोश्च प्रतिमां कृत्वाऽस्थापयन् परमादरात्

॥२७॥

पूजार्थं राक्षसाश्चापि ततो याता निजं पतिम् ।

ऊचुर्वैनायकहरहरिभानुरमादिकाः

॥२८॥

प्रतिमाः प्रविभज्याशु क्षिप्ताः सर्वा महाजले ।

तवैव प्रतिमास्तत्र स्थापिता राक्षसा अपि

॥२९॥

पूजार्थं स्थापिताः स्वामिन् आगताश्च तवान्तिकम् ।

एवं धर्मस्य सर्वस्य विच्छित्तिः समजायत

॥३०॥

यज्ञदानस्वधास्वाहावषट्कारान् चाकरोत् ॥

देवद्विजगुरुणाञ्च पूजनं क्वापि नाऽभवत्

॥३१॥

मेरु याता ऋषिगणाः केचिद् भ्रंशमुपागताः ।

एवं त्रैलोक्यप्रबला दैत्या जाताश्च राक्षसाः

॥३२॥

विलीना निधनं प्राप्ताः साधवो देवतागणाः ।

यथा देवगणा मोक्षं सिन्धोः प्राप्ताः श‍ृणुष्व तत्

॥३३॥

इति श्रीगणेशपुराणे क्रीडाखण्डे सिन्धुदुःशासनवर्णनं नाम सप्तसप्ततितमोऽध्यायः ॥ ७७ ॥