मुख्यं गम्यताम्

Try searching

Quick links

Crawlable search page

Skandapurāṇam — Nāgarakhaṇḍaḥ, adhyāya 214

3
Nāgarakhaṇḍaḥ · 214

gaṇapatipūjāvidhimāhātmyavarṇanam

sūta uvāca

tathānyopi ca tatrāsti viśvāmitrapratiṣṭhitaḥ ||

gaṇanātho dvijaśreṣṭhāḥ sarvasiddhiprado nṛṇām

||1||

तथान्योपि च तत्रास्ति विश्वामित्रप्रतिष्ठितः ॥

गणनाथो द्विजश्रेष्ठाः सर्वसिद्धिप्रदो नृणाम्

māghamāse caturthyāṃ ca śuklāyāṃ pūjayettu yaḥ ||

sa ca saṃvatsaraṃ yāvatsarvai vighnairvimucyate o

||2||

माघमासे चतुर्थ्यां च शुक्लायां पूजयेत्तु यः ॥

स च संवत्सरं यावत्सर्वै विघ्नैर्विमुच्यते ओ

ṛṣaya ūcuḥ

gaṇanāthasya cotpattiṃ sāṃprataṃ sūta no vada ||

kathameṣa samutpannaḥ kiṃ māhātmyaḥ prakīrtitaḥ

||3||

गणनाथस्य चोत्पत्तिं सांप्रतं सूत नो वद ॥

कथमेष समुत्पन्नः किं माहात्म्यः प्रकीर्तितः

sūta uvāca

eṣa cotpādito gauryā nijāṃgamalataḥ svayam ||

krīḍārthaṃ mānuṣairaṃgairmātaṃgānanaśobhitaḥ

||4||

एष चोत्पादितो गौर्या निजांगमलतः स्वयम् ॥

क्रीडार्थं मानुषैरंगैर्मातंगाननशोभितः

caturhastasamopeta ākhuvāhanagastathā ||

kuṭhārahastaśca tathā modakāśanatoṣakṛt

||5||

चतुर्हस्तसमोपेत आखुवाहनगस्तथा ॥

कुठारहस्तश्च तथा मोदकाशनतोषकृत्

sarvasiddhiprado loke bhaktānāṃ ca viśeṣataḥ ||

eṣa pūrvaṃ prabhoḥ kārye saṃgrāme tārakāmaye

||6||

सर्वसिद्धिप्रदो लोके भक्तानां च विशेषतः ॥

एष पूर्वं प्रभोः कार्ये संग्रामे तारकामये

saṃgrāmamakarodraudraṃ na kṛtaṃ yacca kenacit ||

nihatā dānavāḥ sarve saṃkhyayā parivarjitāḥ

||7||

संग्राममकरोद्रौद्रं न कृतं यच्च केनचित् ॥

निहता दानवाः सर्वे संख्यया परिवर्जिताः

tataḥ śakreṇa tuṣṭena proktaḥ saṃgrāmabhūmipaḥ ||

kṣata vikṣatasarvāṃgo rudhireṇa pariplutaḥ

||8||

ततः शक्रेण तुष्टेन प्रोक्तः संग्रामभूमिपः ॥

क्षत विक्षतसर्वांगो रुधिरेण परिप्लुतः

asmadarthe tvayā yuddhaṃ yatkṛtaṃ sugajānana ||

nihatā dānavāḥ sarve saṃkhyayā parivarjitāḥ

||9||

अस्मदर्थे त्वया युद्धं यत्कृतं सुगजानन ॥

निहता दानवाः सर्वे संख्यया परिवर्जिताः

tasmāttvaṃ sarvadevānāmapi pūjyo bhaviṣyasi ||

kiṃpunarmānuṣāṇāṃ ca ye nityaṃ vighnasaṃplutāḥ

||10||

तस्मात्त्वं सर्वदेवानामपि पूज्यो भविष्यसि ॥

किंपुनर्मानुषाणां च ये नित्यं विघ्नसंप्लुताः

ye tvāṃ saṃpūjayiṣyaṃti kāryāraṃbheṣu sarvataḥ ||

kāryasiddhirna saṃdehasteṣāṃ bhūyādgirā mama

||11||

ये त्वां संपूजयिष्यंति कार्यारंभेषु सर्वतः ॥

कार्यसिद्धिर्न संदेहस्तेषां भूयाद्गिरा मम

evamuktvā sahasrākṣo visasarjātha taṃ tadā ||

saṃmānya bahumānena gaurīśaṃkarapārśvataḥ

||12||

एवमुक्त्वा सहस्राक्षो विससर्जाथ तं तदा ॥

संमान्य बहुमानेन गौरीशंकरपार्श्वतः

ayamarthaḥ purā pṛṣṭo rohitāśvena dhīmatā ||

sarvavipravināśārthaṃ mārkaṃḍeyaṃ mahāmunim

||13||

अयमर्थः पुरा पृष्टो रोहिताश्वेन धीमता ॥

सर्वविप्रविनाशार्थं मार्कंडेयं महामुनिम्

tamevārthaṃ mahābhāgāḥ kathayiṣye yathārthataḥ ||

tacchṛṇudhvaṃ purāvṛttaṃ sarvaṃ sarve samāhitāḥ

||14||

तमेवार्थं महाभागाः कथयिष्ये यथार्थतः ॥

तच्छृणुध्वं पुरावृत्तं सर्वं सर्वे समाहिताः

rohitāśva uvāca

bhagavannatra ye martyāḥ sarve vighnasamanvitāḥ ||

śubhakṛtyeṣu sarveṣu jāyaṃte śucayo'pi ca

||15||

भगवन्नत्र ये मर्त्याः सर्वे विघ्नसमन्विताः ॥

शुभकृत्येषु सर्वेषु जायंते शुचयोऽपि च

prārabdheṣu ca kāryeṣu dharmajeṣu viśeṣataḥ ||

tāni vighnāni jāyante yaistatkāryaṃ na sidhyati

||16||

प्रारब्धेषु च कार्येषु धर्मजेषु विशेषतः ॥

तानि विघ्नानि जायन्ते यैस्तत्कार्यं न सिध्यति

tasmādvighnavināśāya kiṃcinme vratamā diśa ||

vrataṃ vā niyamo vā'tha tapo vā dānameva ca

||17||

तस्माद्विघ्नविनाशाय किंचिन्मे व्रतमा दिश ॥

व्रतं वा नियमो वाऽथ तपो वा दानमेव च

sakṛccīrṇena yenātra yāvajjīvati mānavaḥ ||

tāvanna jāyate vighnamājanmamaraṇāṃtikam

||18||

सकृच्चीर्णेन येनात्र यावज्जीवति मानवः ॥

तावन्न जायते विघ्नमाजन्ममरणांतिकम्

mārkaṇḍeya uvāca

atra te kīrtayiṣyāmi sarvavighnavināśanam ||

vrataṃ sarvaguṇopetaṃ sarvapāpapraṇāśanam ||

viśvāmitreṇa sañcīrṇaṃ yatpurā bhāvitātmanā

||19||

अत्र ते कीर्तयिष्यामि सर्वविघ्नविनाशनम् ॥

व्रतं सर्वगुणोपेतं सर्वपापप्रणाशनम् ॥

विश्वामित्रेण सञ्चीर्णं यत्पुरा भावितात्मना

viśvāmitra iti khyāto gādhiputraḥ pratāpavān ||

vasiṣṭhena samaṃ tasya vairamāsīnmahātmanaḥ

||20||

विश्वामित्र इति ख्यातो गाधिपुत्रः प्रतापवान् ॥

वसिष्ठेन समं तस्य वैरमासीन्महात्मनः

brāhmaṇyārthe na samproktaḥ kathaṃcitsa mahātapāḥ ||

brāhmaṇastvaṃ vasiṣṭhena tato vairamajāyata

||21||

ब्राह्मण्यार्थे न सम्प्रोक्तः कथंचित्स महातपाः ॥

ब्राह्मणस्त्वं वसिष्ठेन ततो वैरमजायत

rohitāśva uvāca

kasmānna proktavānvipro vasiṣṭhastu kathaṃcana ||

brāhmaṇaḥ sa paraṃ proktobrahmādibhirapi svayam

||22||

कस्मान्न प्रोक्तवान्विप्रो वसिष्ठस्तु कथंचन ॥

ब्राह्मणः स परं प्रोक्तोब्रह्मादिभिरपि स्वयम्

mārkaṇḍeya uvāca

kṣatriyaśca sthitaḥ pūrvaṃ viśvāmitro mahīpatiḥ ||

mṛgayāsu paribhrāṃto vasiṣṭhasya tadā''śramam ||

praviṣṭaḥ kṣutpipāsārttaḥ sa tenātha prapūjitaḥ

||23||

क्षत्रियश्च स्थितः पूर्वं विश्वामित्रो महीपतिः ॥

मृगयासु परिभ्रांतो वसिष्ठस्य तदाऽऽश्रमम् ॥

प्रविष्टः क्षुत्पिपासार्त्तः स तेनाथ प्रपूजितः

tasyāsīnnandinīnāma dhenuḥ kāmadughā sadā ||

sā sūte vāñchitaṃ sadyo yadvasiṣṭho'bhivāñchati

||24||

तस्यासीन्नन्दिनीनाम धेनुः कामदुघा सदा ॥

सा सूते वाञ्छितं सद्यो यद्वसिष्ठोऽभिवाञ्छति

tatprabhāvātsa bhūpālaḥ sabhṛtyabalavāhanaḥ ||

tena tṛptiparā nīto miṣṭānnairvividhaistataḥ

||25||

तत्प्रभावात्स भूपालः सभृत्यबलवाहनः ॥

तेन तृप्तिपरा नीतो मिष्टान्नैर्विविधैस्ततः

pārthivo'yamiti jñātvā hyarghyādyairbhojanaiḥ sa ca ||

so'pi dṛṣṭvā prabhāvaṃ taṃ sarvaṃ dhenośca saṃbhavam ||

prārthayāmāsa tāṃ mūlyairgajavājisamu dbhavaiḥ

||26||

पार्थिवोऽयमिति ज्ञात्वा ह्यर्घ्याद्यैर्भोजनैः स च ॥

सोऽपि दृष्ट्वा प्रभावं तं सर्वं धेनोश्च संभवम् ॥

प्रार्थयामास तां मूल्यैर्गजवाजिसमु द्भवैः

na dadau sa tadā vipraḥ sāmnā dānena vā punaḥ ||

bhedena ca tato daṇḍaṃ yojayāmāsa vai nṛpaḥ

||27||

न ददौ स तदा विप्रः साम्ना दानेन वा पुनः ॥

भेदेन च ततो दण्डं योजयामास वै नृपः

kālayāmāsa tāṃ dhenuṃ tataḥ kopātsa pārthivaḥ

||28||

कालयामास तां धेनुं ततः कोपात्स पार्थिवः

sā'bravīnnīyamānā'tha vasiṣṭhaṃ kiṃ tvayā vibho ||

dattāhamasya nṛpateryanmāṃ nayati yatnataḥ

||29||

साऽब्रवीन्नीयमानाऽथ वसिष्ठं किं त्वया विभो ॥

दत्ताहमस्य नृपतेर्यन्मां नयति यत्नतः

vasiṣṭha uvāca

na mayā tvaṃ mahābhāge dattā cāsya mahīpateḥ ||

balānnayati yadyeṣa tasmādyuktaṃ samācara

||30||

न मया त्वं महाभागे दत्ता चास्य महीपतेः ॥

बलान्नयति यद्येष तस्माद्युक्तं समाचर

tacchrutvā kopasaṃyuktā nandinī dhenuruttamā ||

jṛṃbhāṃ cakāra tatsainyaṃ samuddiśya nṛpodbhavam

||31||

तच्छ्रुत्वा कोपसंयुक्ता नन्दिनी धेनुरुत्तमा ॥

जृंभां चकार तत्सैन्यं समुद्दिश्य नृपोद्भवम्

dhūmāvartistato jātā tasyā vaktrāttataḥ param ||

tato jvālā mahāraudrāstato yodhāḥ sahasraśaḥ

||32||

धूमावर्तिस्ततो जाता तस्या वक्त्रात्ततः परम् ॥

ततो ज्वाला महारौद्रास्ततो योधाः सहस्रशः

nānāśastradharā raudrā yamadūtā yathā ca te ||

pulindā barbarābhīrāḥ kirātā yavanāḥ śakāḥ

||33||

नानाशस्त्रधरा रौद्रा यमदूता यथा च ते ॥

पुलिन्दा बर्बराभीराः किराता यवनाः शकाः

te procustāṃ vadāsmākaṃ kasmātsṛṣṭā vayaṃ śubhe

||34||

ते प्रोचुस्तां वदास्माकं कस्मात्सृष्टा वयं शुभे

nandinyuvāca

ete māṃ ye balātpāpā nayaṃti nṛpasevakāḥ ||

tānnighnantu samādeśānnānyadvāṃchāmi kiṃcana

||35||

एते मां ये बलात्पापा नयंति नृपसेवकाः ॥

तान्निघ्नन्तु समादेशान्नान्यद्वांछामि किंचन

tatastaistasya tatsainyaṃ viśvāmitrasya sūditam ||

yudhyamānaṃ mahārāja daśarātreṇa saṃyuge

||36||

ततस्तैस्तस्य तत्सैन्यं विश्वामित्रस्य सूदितम् ॥

युध्यमानं महाराज दशरात्रेण संयुगे

viśvāmitro'pi taddṛṣṭvā brāhmyaṃ balamanuttamam ||

pratijñāmakarottatra tāreṇa susvareṇa ca

||37||

विश्वामित्रोऽपि तद्दृष्ट्वा ब्राह्म्यं बलमनुत्तमम् ॥

प्रतिज्ञामकरोत्तत्र तारेण सुस्वरेण च

athāhaṃ saṃbhaviṣyāmi brāhmaṇo nātra saṃśayaḥ ||

mamāpi jāyate yena prabhāvaścedṛśo'dbhutaḥ

||38||

अथाहं संभविष्यामि ब्राह्मणो नात्र संशयः ॥

ममापि जायते येन प्रभावश्चेदृशोऽद्भुतः

tasmāttapaḥ kariṣyāmi yadasādhyaṃ surairapi ||

svaputraṃ sve pade dhṛtvā tataścakre tapo mahat

||39||

तस्मात्तपः करिष्यामि यदसाध्यं सुरैरपि ॥

स्वपुत्रं स्वे पदे धृत्वा ततश्चक्रे तपो महत्

brāhmaṇyārthaṃ mahāraudraṃ sumahadduṣkaraṃ tapaḥ ||

brāhmaṇyaṃ tena naivāptaṃ vailakṣyaṃ paramaṃ gataḥ

||40||

ब्राह्मण्यार्थं महारौद्रं सुमहद्दुष्करं तपः ॥

ब्राह्मण्यं तेन नैवाप्तं वैलक्ष्यं परमं गतः

tataḥ kailāsamāsādya devadevaṃ maheśvaram ||

samyagārādhayāmāsa gaurīyuktaṃ maheśvaram

||41||

ततः कैलासमासाद्य देवदेवं महेश्वरम् ॥

सम्यगाराधयामास गौरीयुक्तं महेश्वरम्

ahaṃ tapaḥ kariṣyāmi brāhmaṇyasya kṛte prabho ||

tvadīye parvataśreṣṭhe kailāse śaraṇaṃ gataḥ

||42||

अहं तपः करिष्यामि ब्राह्मण्यस्य कृते प्रभो ॥

त्वदीये पर्वतश्रेष्ठे कैलासे शरणं गतः

tasmādvighnasya me rakṣāṃ devadevaḥ prayacchatu ||

yathā no nāśamāyāti tapaḥ sarvaṃ kṛtaṃ mahat

||43||

तस्माद्विघ्नस्य मे रक्षां देवदेवः प्रयच्छतु ॥

यथा नो नाशमायाति तपः सर्वं कृतं महत्

śrībhagavānuvāca

śuddhyarthaṃ caiva yatkāryaṃ kāryesminnṛpasattama ||

vināyakasamudbhūtāṃ tattvaṃ pūjāṃ samācara

||44||

शुद्ध्यर्थं चैव यत्कार्यं कार्येस्मिन्नृपसत्तम ॥

विनायकसमुद्भूतां तत्त्वं पूजां समाचर

yena te jāyate siddhiḥ samyagbrāhmaṇyasaṃbhavā

||45||

येन ते जायते सिद्धिः सम्यग्ब्राह्मण्यसंभवा

viśvāmitra uvāca

tadvadasva suraśreṣṭha tathā tasya karomyaham ||

pūrvaṃ pūjāṃ gaṇeśasya sarvavighnapraśāntaye

||46||

तद्वदस्व सुरश्रेष्ठ तथा तस्य करोम्यहम् ॥

पूर्वं पूजां गणेशस्य सर्वविघ्नप्रशान्तये

śrībhagavānuvāca

eṣa gauryā purā kṛtvā nijāṃgodvartanaṃ kṛtaḥ ||

nirmalena kṛtaḥ paścānnarākāraścaturbhujaḥ

||47||

एष गौर्या पुरा कृत्वा निजांगोद्वर्तनं कृतः ॥

निर्मलेन कृतः पश्चान्नराकारश्चतुर्भुजः

krīḍārthaṃ mama putro'yaṃ bālabhāvaḥ prakalpitaḥ ||

gajavaktro mahākāyo laṃbodaralaghūrukaḥ ||

tato'hamanayā proktaḥ sajīvaḥ kriyatāmayam ||

putrako me yathā bhāvī loke pūjya tamo vibho

||49||

क्रीडार्थं मम पुत्रोऽयं बालभावः प्रकल्पितः ॥

गजवक्त्रो महाकायो लंबोदरलघूरुकः ॥

ततोऽहमनया प्रोक्तः सजीवः क्रियतामयम् ॥

पुत्रको मे यथा भावी लोके पूज्य तमो विभो

tato mayāpi saṃspṛṣṭaḥ sṛṣṭisūktena pārthiva ||

jīvasūktena samyaksa prāṇavānsamajāyata

||50||

ततो मयापि संस्पृष्टः सृष्टिसूक्तेन पार्थिव ॥

जीवसूक्तेन सम्यक्स प्राणवान्समजायत

tato mayā prahṛṣṭena proktā devī himādrijā ||

caturthīdivase prāpte mayā'dyāyaṃ vinirmitaḥ

||51||

ततो मया प्रहृष्टेन प्रोक्ता देवी हिमाद्रिजा ॥

चतुर्थीदिवसे प्राप्ते मयाऽद्यायं विनिर्मितः

putrastava mahābhāge jīvasūktaprabhāvataḥ ||

eṣa sarvāgaṇānāṃ ca madīyānāṃ sureśvari ||

bhaviṣyati sadā'dhyakṣa stasmācca gaṇanāyakaḥ

||52||

पुत्रस्तव महाभागे जीवसूक्तप्रभावतः ॥

एष सर्वागणानां च मदीयानां सुरेश्वरि ॥

भविष्यति सदाऽध्यक्ष स्तस्माच्च गणनायकः

paṭhyamānena yaścainaṃ jīvasūktena sundari ||

pūjayiṣyati sadbhaktyā caturthīdivase śubhe

||53||

पठ्यमानेन यश्चैनं जीवसूक्तेन सुन्दरि ॥

पूजयिष्यति सद्भक्त्या चतुर्थीदिवसे शुभे

tasya sarveṣu kṛtyeṣu sarvavighrāni kṛtsnaśaḥ ||

prayāsyaṃti kṣayaṃ devi tamaḥ sūryodaye yathā

||54||

तस्य सर्वेषु कृत्येषु सर्वविघ्रानि कृत्स्नशः ॥

प्रयास्यंति क्षयं देवि तमः सूर्योदये यथा

namo laṃbodarāyeti namo gaṇavibho tathā ||

kuṭhāradhāriṇe nityaṃ tathā vāksaṃgatāya ca

||55||

नमो लंबोदरायेति नमो गणविभो तथा ॥

कुठारधारिणे नित्यं तथा वाक्संगताय च

namo modakabhakṣāya namo dantaikadhāriṇe

||56||

नमो मोदकभक्षाय नमो दन्तैकधारिणे

ebhirmantraiḥ samabhyarcya paścānmoda kajaṃśubham ||

naivedyaṃ ca pradātavyaṃ tataścārghyaṃ nivedayet ||

57 [|

ahaṃ karma kariṣyāmi yatkicicchaṃbhusaṃbhavam ||

avighnaṃ tatra kartavyaṃ sarvadaiva tvayā vibho

||58||

एभिर्मन्त्रैः समभ्यर्च्य पश्चान्मोद कजंशुभम् ॥

नैवेद्यं च प्रदातव्यं ततश्चार्घ्यं निवेदयेत् ॥

५७ [।

अहं कर्म करिष्यामि यत्किचिच्छंभुसंभवम् ॥

अविघ्नं तत्र कर्तव्यं सर्वदैव त्वया विभो

tatastu brāhmaṇānāṃ ca bhojanaṃ modakodbhavam ||

yathāśaktyā pradātavyaṃ vittaśāṭhyaṃ vivarjayet

||59||

ततस्तु ब्राह्मणानां च भोजनं मोदकोद्भवम् ॥

यथाशक्त्या प्रदातव्यं वित्तशाठ्यं विवर्जयेत्

evamuktaṃ mayā pūrvaṃ svayameva nṛpottama ||

gaṇanāthaṃ samuddiśya gauryāḥ purata eva ca

||60||

एवमुक्तं मया पूर्वं स्वयमेव नृपोत्तम ॥

गणनाथं समुद्दिश्य गौर्याः पुरत एव च

tataḥ prahṛṣṭā sā devī vākyametaduvāca ha ||

adyaprabhṛti yaḥ putraṃ madīyaṃ gaṇanāya kam

||61||

ततः प्रहृष्टा सा देवी वाक्यमेतदुवाच ह ॥

अद्यप्रभृति यः पुत्रं मदीयं गणनाय कम्

anena vidhinā samyakcaturthyāṃ pūjayiṣyati ||

tasya vighnāni sarvāṇi nāśaṃ yāsyaṃtyasaṃśayam

||62||

अनेन विधिना सम्यक्चतुर्थ्यां पूजयिष्यति ॥

तस्य विघ्नानि सर्वाणि नाशं यास्यंत्यसंशयम्

smṛtvā vā pūjayitvā vā yaḥ kāryāṇi kariṣyati ||

bhaviṣyaṃti na saṃdehastatosyāvicalāni ca

||63||

स्मृत्वा वा पूजयित्वा वा यः कार्याणि करिष्यति ॥

भविष्यंति न संदेहस्ततोस्याविचलानि च

na sandehastato'sya śrīracalaiva bhaviṣyati

||64||

न सन्देहस्ततोऽस्य श्रीरचलैव भविष्यति

śrībhagavānuvāca

tasmāttvaṃ hi mahābhāga caturthyāṃ samyagācara ||

vināyakodbhavāṃ pūjāṃ yenābhīṣṭena yujyase

||65||

तस्मात्त्वं हि महाभाग चतुर्थ्यां सम्यगाचर ॥

विनायकोद्भवां पूजां येनाभीष्टेन युज्यसे

mārkaṇḍeya uvāca

tasya tadvacanaṃ śrutvā viśvāmitro mahīpatiḥ ||

gaṇanāthasamudbhūtāṃ pūjāṃ kṛtvā yathocitām

||66||

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रो महीपतिः ॥

गणनाथसमुद्भूतां पूजां कृत्वा यथोचिताम्

tapaścacāra vipulaṃ sarvavighnavivarjitam ||

brāhmaṇyaṃ ca tataḥ prāptaṃ sarveṣāmapi durlabham o

||67||

तपश्चचार विपुलं सर्वविघ्नविवर्जितम् ॥

ब्राह्मण्यं च ततः प्राप्तं सर्वेषामपि दुर्लभम् ओ

tasmāttvaṃ hi mahābhāga vināyakasamudbhavām ||

pūjāṃ kuru caturthyāṃ ca saṃprāptāyāṃ viśeṣataḥ ||

saṃprāpnoṣi mahābhogānhṛdisthānnātra saṃśayaḥ

||68||

तस्मात्त्वं हि महाभाग विनायकसमुद्भवाम् ॥

पूजां कुरु चतुर्थ्यां च संप्राप्तायां विशेषतः ॥

संप्राप्नोषि महाभोगान्हृदिस्थान्नात्र संशयः

yo yaṃ kāmamabhidhyāya gaṇanāthaṃ prapūjayet ||

sa taṃ sarvamavāpnoti maheśvaravaco yathā

||69||

यो यं काममभिध्याय गणनाथं प्रपूजयेत् ॥

स तं सर्वमवाप्नोति महेश्वरवचो यथा

aputro labhate putraṃ dhanahīno mahaddhanam ||

śatrūñjayati saṃgrāme smṛtvā taṃ gaṇanāyakam

||70||

अपुत्रो लभते पुत्रं धनहीनो महद्धनम् ॥

शत्रूञ्जयति संग्रामे स्मृत्वा तं गणनायकम्

yā nārī patinā tyaktā durbhagā ca virūpitā ||

sā saubhāgyamavāpnoti gaṇanāthasya pūjayā

||71||

या नारी पतिना त्यक्ता दुर्भगा च विरूपिता ॥

सा सौभाग्यमवाप्नोति गणनाथस्य पूजया

ya idaṃ paṭhate nityaṃ śṛṇuyādvā samāhitaḥ ||

na vighnaṃ jāyate tasya sarvakṛtyeṣu sarvadā

||72||

य इदं पठते नित्यं शृणुयाद्वा समाहितः ॥

न विघ्नं जायते तस्य सर्वकृत्येषु सर्वदा

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye viśvāmitropākhyānaprasaṃgena gaṇapatipūjāvidhimāhātmyavarṇanaṃnāma caturdaśottaradviśatatamo'dhyāyaḥ || 214 ||