lakṣmaṇādiprāsādapañcakanirmāṇapratiṣṭhāpanavarṇanam
sūta uvāca
saṃprasthitasya rāmasya svakīyaṃ sadanaṃ prati ||
yadāścaryamabhūnmārge śrūyatāṃ dvijasattamāḥ
||1||संप्रस्थितस्य रामस्य स्वकीयं सदनं प्रति ॥
यदाश्चर्यमभून्मार्गे श्रूयतां द्विजसत्तमाः
nabhomārgeṇa gacchattadvimānaṃ puṣpakaṃ dvijāḥ ||
akasmādeva sañjātaṃ niścalaṃ citrakṛnnṛṇām
||2||नभोमार्गेण गच्छत्तद्विमानं पुष्पकं द्विजाः ॥
अकस्मादेव सञ्जातं निश्चलं चित्रकृन्नृणाम्
atha tanniścalaṃ dṛṣṭvā puṣpakaṃ gaganāṃgaṇe ||
rāmo vāyusutasyedaṃ vacanaṃ prāha vismayāt ||
3 tvaṃ gatvā mārute śīghraṃ bhūmiṃ jānīhi kāraṇam ||
kimetatpuṣpakaṃ vyomni niścalatvamupāgatam
||4||अथ तन्निश्चलं दृष्ट्वा पुष्पकं गगनांगणे ॥
रामो वायुसुतस्येदं वचनं प्राह विस्मयात् ॥
३ त्वं गत्वा मारुते शीघ्रं भूमिं जानीहि कारणम् ॥
किमेतत्पुष्पकं व्योम्नि निश्चलत्वमुपागतम्
kadāciddhāryate nāsya gatiḥ kutrāpi kenacit ||
brahmadṛṣṭiprasūtasya puṣpakasya mahātmanaḥ
||5||कदाचिद्धार्यते नास्य गतिः कुत्रापि केनचित् ॥
ब्रह्मदृष्टिप्रसूतस्य पुष्पकस्य महात्मनः
bāḍhamityeva sa procya hanūmāndharaṇītalam ||
gatvā śīghraṃ punaḥ prāha praṇipatya raghūttamam
||6||बाढमित्येव स प्रोच्य हनूमान्धरणीतलम् ॥
गत्वा शीघ्रं पुनः प्राह प्रणिपत्य रघूत्तमम्
atrāsyādhaḥ śubhaṃ kṣetraṃ hāṭakeśvara saṃjñitam ||
yatra sākṣājjagatkartā svayaṃ brahmā vyavasthitaḥ
||7||अत्रास्याधः शुभं क्षेत्रं हाटकेश्वर संज्ञितम् ॥
यत्र साक्षाज्जगत्कर्ता स्वयं ब्रह्मा व्यवस्थितः
ādityā vasavo rudrā devavaidyau tathāśvinau ||
tatra tiṣṭhanti te sarve tathānye siddhakinnarāḥ
||8||आदित्या वसवो रुद्रा देववैद्यौ तथाश्विनौ ॥
तत्र तिष्ठन्ति ते सर्वे तथान्ये सिद्धकिन्नराः
etasmātkāraṇānnaitadatikrāmati puṣpakam ||
tatkṣetraṃ niścalībhūtaṃ satyametanmayoditam
||9||एतस्मात्कारणान्नैतदतिक्रामति पुष्पकम् ॥
तत्क्षेत्रं निश्चलीभूतं सत्यमेतन्मयोदितम्
sūta uvāca
tasya tadvacanaṃ śrutvā kautūhalasamavitaḥ ||
puṣpakaṃ prerayāmāsa tatkṣetraṃ prati rāghavaḥ ||
sarvaistairvānaraiḥ sārdhaṃ rākṣasaiśca pṛthagvidhaiḥ ||
avatīrya tato hṛṣṭastasminkṣetre samantataḥ
||11||तस्य तद्वचनं श्रुत्वा कौतूहलसमवितः ॥
पुष्पकं प्रेरयामास तत्क्षेत्रं प्रति राघवः ॥
सर्वैस्तैर्वानरैः सार्धं राक्षसैश्च पृथग्विधैः ॥
अवतीर्य ततो हृष्टस्तस्मिन्क्षेत्रे समन्ततः
tīrthamālokayāmāsa puṇyānyāyatanāni ca ||
tato vilokayāmāsa pitāmahavinirmitām ||
cāmuṇḍāṃ tatra ca snātvā kuṇḍe kāmapradāyini
||12||तीर्थमालोकयामास पुण्यान्यायतनानि च ॥
ततो विलोकयामास पितामहविनिर्मिताम् ॥
चामुण्डां तत्र च स्नात्वा कुण्डे कामप्रदायिनि
tato vilokayāmāsa pitrā tasya vinirmitam ||
rāmaḥ svamiva deveśaṃ dṛṣṭvā devaṃ caturbhujam
||13||ततो विलोकयामास पित्रा तस्य विनिर्मितम् ॥
रामः स्वमिव देवेशं दृष्ट्वा देवं चतुर्भुजम्
rājavāpyāṃ śucirbhūtvā snātvā tarpya nijānpitṝn ||
tataśca cintayāmāsa kṣetre tra bahupuṇyade
||14||राजवाप्यां शुचिर्भूत्वा स्नात्वा तर्प्य निजान्पितॄन् ॥
ततश्च चिन्तयामास क्षेत्रे त्र बहुपुण्यदे
liṃgaṃ saṃsthāpayāmyeva yadvattātena keśavaḥ ||
tathā me dayito bhrātā lakṣmaṇo divamāśritaḥ
||15||लिंगं संस्थापयाम्येव यद्वत्तातेन केशवः ॥
तथा मे दयितो भ्राता लक्ष्मणो दिवमाश्रितः
yastasya nāmanirdiṣṭaṃ liṃgaṃ saṃsthāpayāmyaham ||
taṃ cāpi mūrtimaṃtaṃ ca sītayā sahitaṃ śubham ||
kṣetre medhyatame cātra tathātmānaṃ dṛṣanmayam
||16||यस्तस्य नामनिर्दिष्टं लिंगं संस्थापयाम्यहम् ॥
तं चापि मूर्तिमंतं च सीतया सहितं शुभम् ॥
क्षेत्रे मेध्यतमे चात्र तथात्मानं दृषन्मयम्
evaṃ sa niścayaṃ kṛtvā prāsādānāṃ ca paṃcakam ||
sthāpayāmāsa sadbhaktyā rāmaḥ śastrabhṛtāṃ varaḥ
||17||एवं स निश्चयं कृत्वा प्रासादानां च पंचकम् ॥
स्थापयामास सद्भक्त्या रामः शस्त्रभृतां वरः
tataste vānarāḥ sarve rākṣasāśca viśeṣataḥ ||
liṃgāni sthāpayāmāsuḥ svānisvāni pṛthakpṛthak
||18||ततस्ते वानराः सर्वे राक्षसाश्च विशेषतः ॥
लिंगानि स्थापयामासुः स्वानिस्वानि पृथक्पृथक्
tatraiva suciraṃ kālaṃ sthitāste śraddhayā'nvitāḥ ||
tato jagmurayodhyāyāṃ vimānavaramāśritāḥ
||19||तत्रैव सुचिरं कालं स्थितास्ते श्रद्धयाऽन्विताः ॥
ततो जग्मुरयोध्यायां विमानवरमाश्रिताः
etadvaḥ sarvamākhyātaṃ yathā rāmeśvaro mahān ||
lakṣmaṇeśvarasaṃyuktastasmiṃstīrthe suśobhane
||20||एतद्वः सर्वमाख्यातं यथा रामेश्वरो महान् ॥
लक्ष्मणेश्वरसंयुक्तस्तस्मिंस्तीर्थे सुशोभने
yastau prātaḥ samutthāya sadā paśyati mānavaḥ ||
sa kṛtsnaṃ phalamāpnoti śrute rāmāyaṇe'tra yat
||21||यस्तौ प्रातः समुत्थाय सदा पश्यति मानवः ॥
स कृत्स्नं फलमाप्नोति श्रुते रामायणेऽत्र यत्
athāṣṭamyāṃ caturdaśyāṃ yo rāmacaritaṃ paṭhet ||
tadagre vājimedhasya sa kṛtsnaṃ labhate phalam
||22||अथाष्टम्यां चतुर्दश्यां यो रामचरितं पठेत् ॥
तदग्रे वाजिमेधस्य स कृत्स्नं लभते फलम्
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye śrīrāmacandreṇa hāṭakeśvarakṣetre lakṣmaṇādiprāsādapañcakanirmāṇapratiṣṭhāpanavarṇanaṃnāma dvyuttaraśatatamo'dhyāyaḥ || 102 ||