tatraiva sthāpitaṃ liṃgaṃ dhundhumāreṇa bhūbhujā
sūta uvāca
tatraiva sthāpitaṃ liṃgaṃ dhundhumāreṇa bhūbhujā ||
sarvaratnamayaṃ kṛtvā prāsādaṃ sumanoharam
||1||तत्रैव स्थापितं लिंगं धुन्धुमारेण भूभुजा ॥
सर्वरत्नमयं कृत्वा प्रासादं सुमनोहरम्
tatra kṛtvā''śramaṃ śreṣṭhaṃ tapastepe sudāruṇam ||
yatprabhāvādayaṃ devastasmim̐lliṅge vyavasthitaḥ
||2||तत्र कृत्वाऽऽश्रमं श्रेष्ठं तपस्तेपे सुदारुणम् ॥
यत्प्रभावादयं देवस्तस्मिँल्लिङ्गे व्यवस्थितः
tasya saṃnihitā vāpī kṛtā tena mahātmanā ||
sunirmalajalāpūrṇā sarvatīrthopamā śubhā
||3||तस्य संनिहिता वापी कृता तेन महात्मना ॥
सुनिर्मलजलापूर्णा सर्वतीर्थोपमा शुभा
dhundhumāreśvaraṃ paśyettatra snātvā narottamaḥ ||
na sa paśyati durgāṇi narakāṇi yamālaye
||4||धुन्धुमारेश्वरं पश्येत्तत्र स्नात्वा नरोत्तमः ॥
न स पश्यति दुर्गाणि नरकाणि यमालये
ṛṣaya ūcuḥ
dhuṃdhumāro mahīpālaḥ kasminvaṃśe babhūva saḥ ||
kasminkāle tapastaptaṃ tenātra sumahātmanā
||5||धुंधुमारो महीपालः कस्मिन्वंशे बभूव सः ॥
कस्मिन्काले तपस्तप्तं तेनात्र सुमहात्मना
sūta uvāca
sūryavaṃśasamudbhūto bṛhadaśvasuto balī ||
khyātaḥ kuvalayāśveti dhaṃdhumārastathaiva saḥ
||6||सूर्यवंशसमुद्भूतो बृहदश्वसुतो बली ॥
ख्यातः कुवलयाश्वेति धंधुमारस्तथैव सः
tena dhundhurmahādaityo nihato marujāṃgale ||
dhundhumāraḥ smṛtastena vikhyāto bhuvanatraye
||7||तेन धुन्धुर्महादैत्यो निहतो मरुजांगले ॥
धुन्धुमारः स्मृतस्तेन विख्यातो भुवनत्रये
camatkārapuraṃ kṣetraṃ sa gatvā pāvanaṃ mahat ||
tapastepe vayoṃ'te ca dhyāyamāno maheśvaram
||8||चमत्कारपुरं क्षेत्रं स गत्वा पावनं महत् ॥
तपस्तेपे वयोंऽते च ध्यायमानो महेश्वरम्
saṃsthāpya sumahalliṃgaṃ prāsāde ratnamaṃḍite ||
balipūjopahārādyaiḥ puṣpadhūpānulepanaiḥ
||9||संस्थाप्य सुमहल्लिंगं प्रासादे रत्नमंडिते ॥
बलिपूजोपहाराद्यैः पुष्पधूपानुलेपनैः
tatastasya mahādevaḥ svayameva maheśvaraḥ ||
pratyakṣo'bhūdvṛṣārūḍho gauryā saha tathā gaṇaiḥ
||10||ततस्तस्य महादेवः स्वयमेव महेश्वरः ॥
प्रत्यक्षोऽभूद्वृषारूढो गौर्या सह तथा गणैः
uvāca varado'smīti prārthayasva yathepsitam ||
sarvaṃ te'haṃ pradāsyāmi yadyapi syātsudurlabham
||11||उवाच वरदोऽस्मीति प्रार्थयस्व यथेप्सितम् ॥
सर्वं तेऽहं प्रदास्यामि यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम्
dhundhumāra uvāca
yadi deyo varo'smākaṃ tvayā sarvasureśvara ||
saṃnidhānaṃ prakartavyaṃ liṃge'sminvṛṣabhadhvaja
||12||यदि देयो वरोऽस्माकं त्वया सर्वसुरेश्वर ॥
संनिधानं प्रकर्तव्यं लिंगेऽस्मिन्वृषभध्वज
śrībhagavānuvāca
caitre śuklacaturdaśyāṃ sāṃnidhyaṃ nṛpasattama ||
ahaṃ sadā kariṣyāmi gauryā sārdhaṃ na saṃśayaḥ
||13||चैत्रे शुक्लचतुर्दश्यां सांनिध्यं नृपसत्तम ॥
अहं सदा करिष्यामि गौर्या सार्धं न संशयः
tatra vāpyāṃ naraḥ snātvā yo māṃ saṃpūjayiṣyati ||
liṃge'sminsaṃsthitaṃ bhūpa mama lokaṃ sa yāsyati
||14||तत्र वाप्यां नरः स्नात्वा यो मां संपूजयिष्यति ॥
लिंगेऽस्मिन्संस्थितं भूप मम लोकं स यास्यति
sūta uvāca
evamuktvā sa bhagavāṃstataścādarśanaṃ gataḥ ||
so'pi rājā prahṛṣṭā tmā sthitastatraiva muktibhāk
||15||एवमुक्त्वा स भगवांस्ततश्चादर्शनं गतः ॥
सोऽपि राजा प्रहृष्टा त्मा स्थितस्तत्रैव मुक्तिभाक्
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye dhundhumāreśvaramāhātmyavarṇanaṃnāmāṣṭātriṃśo adhyāyaḥ || 38 ||