tato gacchenmahādevi vasūnāṃ liṃgamuttamam
īśvara uvāca
tato gacchenmahādevi vasūnāṃ liṃgamuttamam ||
someśādīśadigbhāge pañcāśaddhanuṣāntare
||1||ततो गच्छेन्महादेवि वसूनां लिंगमुत्तमम् ॥
सोमेशादीशदिग्भागे पञ्चाशद्धनुषान्तरे
sthitaṃ liṃgaṃ mahādevi caturvaktraṃ surapriyam ||
pratyūṣeśvaranāmānaṃ mahāpātakanāśanam
||2||स्थितं लिंगं महादेवि चतुर्वक्त्रं सुरप्रियम् ॥
प्रत्यूषेश्वरनामानं महापातकनाशनम्
darśanāttasya devasya saptajanmāntarodbhavam ||
pāpaṃ praṇāśamāyāti satyaṃsatyaṃ varānane
||3||दर्शनात्तस्य देवस्य सप्तजन्मान्तरोद्भवम् ॥
पापं प्रणाशमायाति सत्यंसत्यं वरानने
devyuvāca
ko'sau pratyūṣanāmeti kathaṃ liṃgaṃ pratiṣṭhitam ||
kasya putraḥ sa vikhyāta etanme vada śaṃkara
||4||कोऽसौ प्रत्यूषनामेति कथं लिंगं प्रतिष्ठितम् ॥
कस्य पुत्रः स विख्यात एतन्मे वद शंकर
īśvara uvāca
dakṣo brahmasuto devi prajāpatiriti smṛtaḥ ||
tasya kanyāḥ purā ṣaṣṭirdadau dharmāya vai daśa
||5||दक्षो ब्रह्मसुतो देवि प्रजापतिरिति स्मृतः ॥
तस्य कन्याः पुरा षष्टिर्ददौ धर्माय वै दश
tāsāṃ madhye mahādevi ekā viśveti viśrutā ||
sā dharmācca mahādevi aṣṭāvajanayatsutān
||6||तासां मध्ये महादेवि एका विश्वेति विश्रुता ॥
सा धर्माच्च महादेवि अष्टावजनयत्सुतान्
āpo dhruvaśca somaśca dharaścaivā'nalo'nilaḥ ||
pratyūṣaśca prabhāsaśca vasavo'ṣṭau prakīrtitāḥ
||7||आपो ध्रुवश्च सोमश्च धरश्चैवाऽनलोऽनिलः ॥
प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवोऽष्टौ प्रकीर्तिताः
teṣāṃ madhye saptamo'sau pratyūṣa iti viśrutaḥ ||
sa putrakāmo deveśi prabhāsaṃ kṣetramāgataḥ
||8||तेषां मध्ये सप्तमोऽसौ प्रत्यूष इति विश्रुतः ॥
स पुत्रकामो देवेशि प्रभासं क्षेत्रमागतः
sa jñātvā kāmikaṃ kṣetraṃ pratiṣṭhāpya maheśvaram ||
tapaścacāra vipulaṃ divyaṃ varṣaśataṃ priye ||
dhyāyandevaṃ mahādevaṃ śāntastadgatamānasaḥ
||9||स ज्ञात्वा कामिकं क्षेत्रं प्रतिष्ठाप्य महेश्वरम् ॥
तपश्चचार विपुलं दिव्यं वर्षशतं प्रिये ॥
ध्यायन्देवं महादेवं शान्तस्तद्गतमानसः
tatastuṣṭo mahādevastasya bhaktyā nirañjanaḥ ||
dadau tasya sutaṃ devi devalaṃ yogināṃ varam
||10||ततस्तुष्टो महादेवस्तस्य भक्त्या निरञ्जनः ॥
ददौ तस्य सुतं देवि देवलं योगिनां वरम्
tataḥ prabhṛti deveśi talliṃgasya prabhāvataḥ ||
devalo bhagavānyogī pratyūṣasyā'bhavatsutaḥ
||11||ततः प्रभृति देवेशि तल्लिंगस्य प्रभावतः ॥
देवलो भगवान्योगी प्रत्यूषस्याऽभवत्सुतः
anena kāraṇenāsau pratyūṣeśvarasaṃjñitaḥ
||12||अनेन कारणेनासौ प्रत्यूषेश्वरसंज्ञितः
yaścānapatyaḥ puruṣastaṃ samārādhayiṣyati ||
tasyānvavāye deveśi saṃtatirna vinaśyati
||13||यश्चानपत्यः पुरुषस्तं समाराधयिष्यति ॥
तस्यान्ववाये देवेशि संततिर्न विनश्यति
yaḥ pratyūṣe mahādevi pratyūṣeśvaramuttamam ||
pūjayiṣyati sadbhaktyā satataṃ niyatātmavān ||
tasyaiṣyati kṣayaṃ pāpamapi brahmavadhodbhavama
||14||यः प्रत्यूषे महादेवि प्रत्यूषेश्वरमुत्तमम् ॥
पूजयिष्यति सद्भक्त्या सततं नियतात्मवान् ॥
तस्यैष्यति क्षयं पापमपि ब्रह्मवधोद्भवम
vṛṣastatraiva dātavyaḥ samyagyātrāphalepsubhiḥ
||15||वृषस्तत्रैव दातव्यः सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः
māghe kṛṣṇacaturddaśyāṃ jāgṛyāttatra vai niśi ||
sarveṣāṃ dānayajñānāṃ phalaṃ jāgaraṇāllabhet
||16||माघे कृष्णचतुर्द्दश्यां जागृयात्तत्र वै निशि ॥
सर्वेषां दानयज्ञानां फलं जागरणाल्लभेत्
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṃḍe prathame prabhāsasakṣetramāhātmye pratyūṣeśvaramāhātmyavarṇanaṃnāmāṣṭottaraśatatamo'dhyāyaḥ || 108 ||
pratyūṣopari saṃkṣipta ṭippaṇī