tato gacchenmahādevi devaṃ ca ṛṇamocanam
īśvara uvāca
tato gacchenmahādevi devaṃ ca ṛṇamocanam ||
tasmindṛṣṭe ṛṇaṃ na syānmātāpitṛsamudbhavam
||1||ततो गच्छेन्महादेवि देवं च ऋणमोचनम् ॥
तस्मिन्दृष्टे ऋणं न स्यान्मातापितृसमुद्भवम्
pitarastu purā sarve divyakṣetraṃ samāgatāḥ ||
prabhāse tapasā yuktāḥ sthitā varṣagaṇānbahūn
||2||पितरस्तु पुरा सर्वे दिव्यक्षेत्रं समागताः ॥
प्रभासे तपसा युक्ताः स्थिता वर्षगणान्बहून्
agniṣvāttā barhiṣadaḥ somapā ājyapāstathā ||
liṃgaṃ saṃsthāpayāmāsuḥ sarve bhaktiparāyaṇāḥ
||3||अग्निष्वात्ता बर्हिषदः सोमपा आज्यपास्तथा ॥
लिंगं संस्थापयामासुः सर्वे भक्तिपरायणाः
tataḥ kālena mahatā tuṣṭasteṣāṃ maheśvaraḥ ||
tataḥ pratyakṣatāṃ gatvā vākyametaduvāca ha
||4||ततः कालेन महता तुष्टस्तेषां महेश्वरः ॥
ततः प्रत्यक्षतां गत्वा वाक्यमेतदुवाच ह
parituṣṭo'smi bhadraṃ vo brūta yanmanasepsitam
||5||परितुष्टोऽस्मि भद्रं वो ब्रूत यन्मनसेप्सितम्
pitara ūcuḥ
asmākaṃ dīyatāṃ vṛttirjagatyasminsvayaṃ kṛte ||
devānāṃ ca ṛṣīṇāṃ ca mānuṣāṇāṃ mahītale
||6||अस्माकं दीयतां वृत्तिर्जगत्यस्मिन्स्वयं कृते ॥
देवानां च ऋषीणां च मानुषाणां महीतले
bhavāneva paro loke sarveṣāṃ padmasaṃbhava ||
āgatya varṇāścatvāra iha ye śraddhayānvitāḥ
||7||भवानेव परो लोके सर्वेषां पद्मसंभव ॥
आगत्य वर्णाश्चत्वार इह ये श्रद्धयान्विताः
paitṛkāttu ṛṇānmuktā bhavaṃtu gatakalmaṣāḥ ||
vyantaratvaṃ suraśreṣṭha yeṣāṃ vai pitaro gatāḥ
||8||पैतृकात्तु ऋणान्मुक्ता भवंतु गतकल्मषाः ॥
व्यन्तरत्वं सुरश्रेष्ठ येषां वै पितरो गताः
sarppe vahni viṣairvā ye nāśaṃ nītāḥ pitāmahāḥ ||
aputrā vā saputrā vā sapiṇḍīkaraṇaṃ vinā
||9||सर्प्पे वह्नि विषैर्वा ये नाशं नीताः पितामहाः ॥
अपुत्रा वा सपुत्रा वा सपिण्डीकरणं विना
na kṛtāni purā yeṣāmekoddiṣṭāni ṣoḍaśa ||
tathā naiva vṛṣotsargo gohatāścātha cāntyajaiḥ
||10||न कृतानि पुरा येषामेकोद्दिष्टानि षोडश ॥
तथा नैव वृषोत्सर्गो गोहताश्चाथ चान्त्यजैः
athāpare ye ca mṛtāḥ śaucena tu vinā kṛtāḥ ||
te cātra tarpitāḥ sarve prayāntu paramāṃ gatim
||11||अथापरे ये च मृताः शौचेन तु विना कृताः ॥
ते चात्र तर्पिताः सर्वे प्रयान्तु परमां गतिम्
śrībhagavānuvāca
snātvā tu salile puṇye pitṛṇāṃ caiva tarpaṇam ||
ye kariṣyaṃti manujāḥ pitṛbhaktiparāyaṇāḥ
||12||स्नात्वा तु सलिले पुण्ये पितृणां चैव तर्पणम् ॥
ये करिष्यंति मनुजाः पितृभक्तिपरायणाः
ahaṃ varapradasteṣāṃ tārayiṣyāmi tatkṣaṇāt ||
pitṛnsarvānna saṃdeho yadi pāpaśatairvṛtāḥ
||13||अहं वरप्रदस्तेषां तारयिष्यामि तत्क्षणात् ॥
पितृन्सर्वान्न संदेहो यदि पापशतैर्वृताः
asmiṃstīrthe naraḥ snātvā yo liṃgaṃ pūjayiṣyati ||
yuṣmābhiḥ sthāpitaṃ liṃgaṃ sa muktaḥ paitṛkādṛṇāt
||14||अस्मिंस्तीर्थे नरः स्नात्वा यो लिंगं पूजयिष्यति ॥
युष्माभिः स्थापितं लिंगं स मुक्तः पैतृकादृणात्
yasmādṛṇātpramucyeta asya liṃgasya darśanāt ||
tasmānmayā kṛtaṃ nāma hyetasya ṛṇamocanam
||15||यस्मादृणात्प्रमुच्येत अस्य लिंगस्य दर्शनात् ॥
तस्मान्मया कृतं नाम ह्येतस्य ऋणमोचनम्
īśvara uvāca
hiraṇyaṃ mastake dattvā yaḥ snāti ṛṇamocane ||
ātmā vai tāritastena dattaṃ bhavati gośatam
||16||हिरण्यं मस्तके दत्त्वा यः स्नाति ऋणमोचने ॥
आत्मा वै तारितस्तेन दत्तं भवति गोशतम्
evamuktvā sa bhagavāṃstatraivāntaradhīyata ||
tasmātsarvaprayatnena tatra śrāddhaṃ samācaret ||
pūjayettanmahādevi pitṛliṃgaṃ surapriyam
||17||एवमुक्त्वा स भगवांस्तत्रैवान्तरधीयत ॥
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्र श्राद्धं समाचरेत् ॥
पूजयेत्तन्महादेवि पितृलिंगं सुरप्रियम्
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṇḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmya ṛṇamocanamāhātmyavarṇanaṃnāmaikaviṃśatyuttaradviśatatamo 'dhyāyaḥ || 221 ||