tato gacchenmahādevi sāṃbādityamanuttamam
īśvara uvāca
tato gacchenmahādevi sāṃbādityamanuttamam ||
tasmāduttarabhāge tu sarvapātakanāśanam
||1||ततो गच्छेन्महादेवि सांबादित्यमनुत्तमम् ॥
तस्मादुत्तरभागे तु सर्वपातकनाशनम्
yatra sāṃbastapastaptvā hyārādhya ca divākaram ||
prāptavānsundaraṃ dehaṃ sahasrāṃśuprasādataḥ
||2||यत्र सांबस्तपस्तप्त्वा ह्याराध्य च दिवाकरम् ॥
प्राप्तवान्सुन्दरं देहं सहस्रांशुप्रसादतः
yadā roṣeṇa saṃśaptaḥ pitrā jāṃbavatīsutaḥ ||
ārādhayāmāsa tadā viṣṇuṃ kamalalocanam
||3||यदा रोषेण संशप्तः पित्रा जांबवतीसुतः ॥
आराधयामास तदा विष्णुं कमललोचनम्
anugrahārthaṃ śāpasya sāṃbo jāṃbavatīsutaḥ ||
prasannavadano bhūtvā viṣṇuḥ provāca taṃ prati
||4||अनुग्रहार्थं शापस्य सांबो जांबवतीसुतः ॥
प्रसन्नवदनो भूत्वा विष्णुः प्रोवाच तं प्रति
gaccha prābhāsike kṣetre brahmabhāgamanuttamam ||
ṛṣitoyātaṭe ramye brāhmaṇairupaśobhite
||5||गच्छ प्राभासिके क्षेत्रे ब्रह्मभागमनुत्तमम् ॥
ऋषितोयातटे रम्ये ब्राह्मणैरुपशोभिते
tatrā'haṃ sūryarūpeṇa varaṃ dāsyāmi putraka ||
ityuktaḥ sa tadā sāṃbo viṣṇunā prabhaviṣṇunā
||6||तत्राऽहं सूर्यरूपेण वरं दास्यामि पुत्रक ॥
इत्युक्तः स तदा सांबो विष्णुना प्रभविष्णुना
gataḥ prābhāsike kṣetre ramye śivapure śive ||
tatrārādhya paraṃ devaṃ bhāskaraṃ vāritaskaram
||7||गतः प्राभासिके क्षेत्रे रम्ये शिवपुरे शिवे ॥
तत्राराध्य परं देवं भास्करं वारितस्करम्
prasādayāmāsa tadā stutvā stotrairanekadhā
||8||प्रसादयामास तदा स्तुत्वा स्तोत्रैरनेकधा
pratyuvāca raviḥ sāṃbaṃ prasannaste stavena vai ||
śīghraṃ gaccha naraśreṣṭha ṛṣitoyātaṭe śubhe
||9||प्रत्युवाच रविः सांबं प्रसन्नस्ते स्तवेन वै ॥
शीघ्रं गच्छ नरश्रेष्ठ ऋषितोयातटे शुभे
ityuktaḥ sa tadā''gatya ṛṣitoyātaṭaṃ śubham ||
nārado yatra brahmarṣistapastapyati caiva hi
||10||इत्युक्तः स तदाऽऽगत्य ऋषितोयातटं शुभम् ॥
नारदो यत्र ब्रह्मर्षिस्तपस्तप्यति चैव हि
tatra gatvā hareḥ sūnurunnatasthānavāsinaḥ ||
āsanye brāhmaṇāstānsa idaṃ vacanamabravīt
||11||तत्र गत्वा हरेः सूनुरुन्नतस्थानवासिनः ॥
आसन्ये ब्राह्मणास्तान्स इदं वचनमब्रवीत्
sāṃba uvāca
eṣa vai brahmaṇo bhāgaḥ prabhāse kṣetra uttame ||
atra vai brāhmaṇā ye tu te vai śreṣṭhāḥ smṛtā bhuvi
||12||एष वै ब्रह्मणो भागः प्रभासे क्षेत्र उत्तमे ॥
अत्र वै ब्राह्मणा ये तु ते वै श्रेष्ठाः स्मृता भुवि
bhavatāṃ vacanādviprāḥ sūryamārādhayāmyaham ||
mama vai pūrvamādiṣṭaṃ sthānametacca viṣṇunā
||13||भवतां वचनाद्विप्राः सूर्यमाराधयाम्यहम् ॥
मम वै पूर्वमादिष्टं स्थानमेतच्च विष्णुना
viprā ūcuḥ
siddhiste bhavitā sāṃba ārādhaya divākaram ||
ityuktaḥ sa tadā vipraiḥ praviṣṭo'tha prabhākaram
||14||सिद्धिस्ते भविता सांब आराधय दिवाकरम् ॥
इत्युक्तः स तदा विप्रैः प्रविष्टोऽथ प्रभाकरम्
nityamārādhayāmāsa sāṃbo jāṃbavatīsutaḥ ||
taponiṣṭhaṃ ca taṃ dṛṣṭvā viṣṇuḥ kāruṇiko mahān
||15||नित्यमाराधयामास सांबो जांबवतीसुतः ॥
तपोनिष्ठं च तं दृष्ट्वा विष्णुः कारुणिको महान्
idaṃ vai cintayāmāsa putravātsalyasaṃyutaḥ ||
yathaiśvaryaprado rudro yathā viṣṇuśca muktidaḥ
||16||इदं वै चिन्तयामास पुत्रवात्सल्यसंयुतः ॥
यथैश्वर्यप्रदो रुद्रो यथा विष्णुश्च मुक्तिदः
yajñairiṣṭo hi devendro yathā svargapradaḥ smṛtaḥ ||
śuddhikartṛ yathā toyaṃ mṛttikābhasmasaṃyutam ||
dahanātmā yathā vahnirvighnaharttā gaṇeśvaraḥ
||17||यज्ञैरिष्टो हि देवेन्द्रो यथा स्वर्गप्रदः स्मृतः ॥
शुद्धिकर्तृ यथा तोयं मृत्तिकाभस्मसंयुतम् ॥
दहनात्मा यथा वह्निर्विघ्नहर्त्ता गणेश्वरः
svacchaṃdabhāratīdāne yathā brahmasutā nṛṇām ||
tathā''rogyapradātā ca nānyo devo divākarāt
||18||स्वच्छंदभारतीदाने यथा ब्रह्मसुता नृणाम् ॥
तथाऽऽरोग्यप्रदाता च नान्यो देवो दिवाकरात्
anekadhā''rādhito'pi sa devo bhāskaraḥ śuciḥ ||
na dadāti varaṃ yattu tanme śāpasya kāraṇāt
||19||अनेकधाऽऽराधितोऽपि स देवो भास्करः शुचिः ॥
न ददाति वरं यत्तु तन्मे शापस्य कारणात्
evaṃ saṃcintya bhagavānviṣṇuḥ kamalalocanaḥ ||
sūryarūpaṃ samāśritya tasya tuṣṭo janārdanaḥ
||20||एवं संचिन्त्य भगवान्विष्णुः कमललोचनः ॥
सूर्यरूपं समाश्रित्य तस्य तुष्टो जनार्दनः
yo'paranārāyaṇakhyastasyaiva sannidhau sthitaḥ ||
pratyakṣaḥ sa tato viṣṇuḥ sūryarūpī divākaraḥ ||
uvāca paramaprīto varadaḥ puṇyakarmaṇām
||21||योऽपरनारायणख्यस्तस्यैव सन्निधौ स्थितः ॥
प्रत्यक्षः स ततो विष्णुः सूर्यरूपी दिवाकरः ॥
उवाच परमप्रीतो वरदः पुण्यकर्मणाम्
alaṃ kleśena te sāṃba kimarthaṃ tapyase tapaḥ ||
prasanno'haṃ hareḥ sūno varaṃ varaya suvrata
||22||अलं क्लेशेन ते सांब किमर्थं तप्यसे तपः ॥
प्रसन्नोऽहं हरेः सूनो वरं वरय सुव्रत
sāṃba uvāca
nirmalastvatprasādena kuṣṭhamuktakalevaraḥ ||
bhavāni devadeveśa pratyakṣā'mbarabhūṣaṇa ||
asminsthāne sthito ramye nityaṃ sannihito bhava
||23||निर्मलस्त्वत्प्रसादेन कुष्ठमुक्तकलेवरः ॥
भवानि देवदेवेश प्रत्यक्षाऽम्बरभूषण ॥
अस्मिन्स्थाने स्थितो रम्ये नित्यं सन्निहितो भव
sūrya uvāca
adhunā nirmalo dehastava sāṃba bhaviṣyati ||
ihāgatya naro yastu saptamyāṃ ravivāsare ||
upavāsaparo bhūtvā rātrau jāgaraṇe sthitaḥ
||24||अधुना निर्मलो देहस्तव सांब भविष्यति ॥
इहागत्य नरो यस्तु सप्तम्यां रविवासरे ॥
उपवासपरो भूत्वा रात्रौ जागरणे स्थितः
aṣṭādaśāni kuṣṭhāni pāparogāstathaiva ca ||
kadācinna bhaviṣyanti kule tasya mahātmanaḥ
||25||अष्टादशानि कुष्ठानि पापरोगास्तथैव च ॥
कदाचिन्न भविष्यन्ति कुले तस्य महात्मनः
kṛtvā snānaṃ naro yastu bhaktiyukto jitendriyaḥ ||
pūjayedravivāreṇa sāṃbādityaṃ mahāprabham ||
sa rogahīno dhanavānputravāñjāyate naraḥ
||26||कृत्वा स्नानं नरो यस्तु भक्तियुक्तो जितेन्द्रियः ॥
पूजयेद्रविवारेण सांबादित्यं महाप्रभम् ॥
स रोगहीनो धनवान्पुत्रवाञ्जायते नरः
tasyaiva pūrvadigbhāge kiñcidīśānamāśritam ||
kuṃḍaṃ pāpaharaṃ puṇyaṃ svacchodapari pūritam
||27||तस्यैव पूर्वदिग्भागे किञ्चिदीशानमाश्रितम् ॥
कुंडं पापहरं पुण्यं स्वच्छोदपरि पूरितम्
tatra snātvā c vidhivatkuryācchrāddhaṃ vicakṣaṇaḥ ||
bhojayedbrāhmaṇānyastu sāṃbādityaṃ prapūjayet
||28||तत्र स्नात्वा च् विधिवत्कुर्याच्छ्राद्धं विचक्षणः ॥
भोजयेद्ब्राह्मणान्यस्तु सांबादित्यं प्रपूजयेत्
sarvakāmasamṛddhātmā sūrya loke mahīyate
||29||सर्वकामसमृद्धात्मा सूर्य लोके महीयते
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṇḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmye sāṃbāditya māhātmyavarṇanaṃnāma ṣaḍuttaratriśatatamodhyāyaḥ || 306 ||