devikāyāmumāpatimāhātmyavarṇanam
īśvara uvāca
tato gacchenmahādevi ṛṣitīrthasya sannidhau ||
kāmikaṃ hi paraṃ kṣetraṃ devikānāma nāmataḥ
||1||ततो गच्छेन्महादेवि ऋषितीर्थस्य सन्निधौ ॥
कामिकं हि परं क्षेत्रं देविकानाम नामतः
mahāsiddhivanaṃ tatra ṛṣisiddhasamāvṛtam ||
nānādrumalatākīrṇaṃ parvatairupaśobhitam
||2||महासिद्धिवनं तत्र ऋषिसिद्धसमावृतम् ॥
नानाद्रुमलताकीर्णं पर्वतैरुपशोभितम्
caṃpakairbakulairdivyairaśokaiḥ stabakaiḥ paraiḥ ||
punnāgaiḥ kiṃkirātaiśca sugandhairnāgakesaraiḥ
||3||चंपकैर्बकुलैर्दिव्यैरशोकैः स्तबकैः परैः ॥
पुन्नागैः किंकिरातैश्च सुगन्धैर्नागकेसरैः
mallikotpalapuṣpaiśca pāṭalāpārijātakaiḥ ||
cūtacaṃpakapitthaiśca śrīphalaiḥ panasaistathā
||4||मल्लिकोत्पलपुष्पैश्च पाटलापारिजातकैः ॥
चूतचंपकपित्थैश्च श्रीफलैः पनसैस्तथा
kharjūrairbadaraiścānyairmātuliṃgaiḥ sadāḍimaiḥ ||
jaṃbīraiścaiva divyaiśca nāraṃgairupa śobhitam
||5||खर्जूरैर्बदरैश्चान्यैर्मातुलिंगैः सदाडिमैः ॥
जंबीरैश्चैव दिव्यैश्च नारंगैरुप शोभितम्
śikhibhiḥ kokilābhiśca gīyamānaṃ tu ṣaṭpadaiḥ ||
mṛgairṛkṣairvarāhaiśca siṃhairvyāghraistathā paraiḥ
||6||शिखिभिः कोकिलाभिश्च गीयमानं तु षट्पदैः ॥
मृगैर्ऋक्षैर्वराहैश्च सिंहैर्व्याघ्रैस्तथा परैः
śvāpadairvividhākāraiḥ kandarai rgahvaraistathā ||
surāsuragaṇaiḥ siddhairyakṣagandharvapannagaiḥ
||7||श्वापदैर्विविधाकारैः कन्दरै र्गह्वरैस्तथा ॥
सुरासुरगणैः सिद्धैर्यक्षगन्धर्वपन्नगैः
apsaroraganāgaiśca bahubhistu samākulam ||
kecitstuvaṃti īśaṃ tu kecinnṛtyaṃti cāgrataḥ
||8||अप्सरोरगनागैश्च बहुभिस्तु समाकुलम् ॥
केचित्स्तुवंति ईशं तु केचिन्नृत्यंति चाग्रतः
puṣpairvṛṣṭiṃ tu muñcaṃti mukhavādyāni cāpare ||
hasaṃti cāpare hṛṣṭā garjaṃti ca tathāpare
||9||पुष्पैर्वृष्टिं तु मुञ्चंति मुखवाद्यानि चापरे ॥
हसंति चापरे हृष्टा गर्जंति च तथापरे
ūrddhvabāhavastathā cānye anye dhyāyaṃti tadgatāḥ ||
tasminsthānaṃ mahādevi devikāyāstaṭe śubhe
||10||ऊर्द्ध्वबाहवस्तथा चान्ये अन्ये ध्यायंति तद्गताः ॥
तस्मिन्स्थानं महादेवि देविकायास्तटे शुभे
umāpatīśvaro nāma tatrāhaṃ saṃsthitaḥ sadā ||
yugeyuge sadā pūrṇe kalpe manvantare tathā
||11||उमापतीश्वरो नाम तत्राहं संस्थितः सदा ॥
युगेयुगे सदा पूर्णे कल्पे मन्वन्तरे तथा
na tyajāmi sadā devi devikāyāstaṭaṃ śubham ||
durllabhaṃ sarvaloke'sminpavitraṃ supriyaṃ hi me
||12||न त्यजामि सदा देवि देविकायास्तटं शुभम् ॥
दुर्ल्लभं सर्वलोकेऽस्मिन्पवित्रं सुप्रियं हि मे
tvayā saha sthitaścāhaṃ tasmi nsthāne varānane ||
umayā yuktadehatvāttena khyātaṃ umāpatiḥ
||13||त्वया सह स्थितश्चाहं तस्मि न्स्थाने वरानने ॥
उमया युक्तदेहत्वात्तेन ख्यातं उमापतिः
puṣyamāse tvamāvasyāṃ dadyācchrāddhaṃ samāhitaḥ ||
na paśyāmi kṣayaṃ tasya tasmindattasya pārvati
||14||पुष्यमासे त्वमावस्यां दद्याच्छ्राद्धं समाहितः ॥
न पश्यामि क्षयं तस्य तस्मिन्दत्तस्य पार्वति
brahmahatyāsahasraṃ tu tasya darśanato vrajet ||
gobhūhiraṇyavāsāṃsi tatra dadyādvicakṣaṇaḥ
||15||ब्रह्महत्यासहस्रं तु तस्य दर्शनतो व्रजेत् ॥
गोभूहिरण्यवासांसि तत्र दद्याद्विचक्षणः
sa ekaḥ paramaḥ putro yo gatvā tatra sundari ||
dadecchrāddhaṃ pitṝṇāṃ ca tasyāṃto naiva vidyate
||16||स एकः परमः पुत्रो यो गत्वा तत्र सुन्दरि ॥
ददेच्छ्राद्धं पितॄणां च तस्यांतो नैव विद्यते
devaiḥ sarvaiḥ samāhūtā snānārthaṃ sā saridvarā ||
deviketi samākhyātā tena sā pāpanāśinī
||17||देवैः सर्वैः समाहूता स्नानार्थं सा सरिद्वरा ॥
देविकेति समाख्याता तेन सा पापनाशिनी
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ saptame prabhāsakhaṇḍe prathame prabhāsakṣetramāhātmye devikāyāmumāpatimāhātmyavarṇanaṃnāma ṣaṭsaptatyuttaradviśatatamo'dhyāyaḥ || 276 ||